Tibetan
ག་གི་དཔོན་པོ། གདུགས་ཞབས་ཀྱི་བླ་མ། རི་ཁྲོད་ཀྱི་ཆོས་པ། རྒྱལ་ཁམས་ཀྱི་བྱ་བཏང་བཟང་པོར་རློམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་མི་ཁོམས་པའི་རྒྱུ་འདི་དག་གི་དབང་དུ་སོང་ནས་ཆོས་བྱེད་ ལོ་བྱས་ཀྱང་ཡང་དག་པའི་ལམ་དུ་མི་འགྲོ་བ་དེ་བྱུང་བ་ཡིན་པས། ཙབ་ཙོབ་ཏུ་ཆོས་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་ལ་འཇུག་སྔ་བྱེད་པ་ལས་དང་པོ་རང་རྒྱུད་ལ་ལེགས་པར་བརྟགས་ཏེ་དལ་འབྱོར་གྱི་རང་བཞིན་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞི་པོ་འདི་དག་ཚང་ངམ་མི་ཚང་ལེགས་པར་བརྟག །ཚང་བར་འདུག་ན་དགའ་བ་བསྒོམ་ཞིང་ད་རེས་འདི་ལྟ་བུའི་རྙེད་པར་དཀའ་བའི་དལ་འབྱོར་རྙེད་པ་འདི་ཆུད་ཟོས་སུ་མ་སོང་བར་ཡང་དག་པའི་ཆོས་ཞིག་ཅིས་ཀྱང་བསྒྲུབ་དགོས་སྙམ་དུ་ཞི་ཐག་པ་ནས་ཡང་ཡང་བསམ། མི་ཚང་བར་འདུག་ན་ཐབས་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཚང་བའི་ཐབས་ལ་ཅི་ནས་ཀྱང་འབད། དུས་དང་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་རང་རྒྱུད་ལ་དལ་འབྱོར་གྱི་ཡོན་ཏན་འདི་དག་ཚང་མི་ཚང་བརྟགས་པ་ལ་བསྒྲིམས་ཏེ་འབད་དགོས། དེ་ལྟར་མ་བརྟགས་ན་དལ་འབྱོར་གྱི་ཡོན་ཏན་འདི་དག་ལས་གལ་ཏེ་གཅིག་ཙམ་ཞིག་མ་ཚང་ཡང་ཆོས་རྣལ་མ་སྒྲུབ་པའི་སྐལ་པ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། ཐ་ན་འཇིག་རྟེན་པའི་འཕྲལ་གྱི་དགོས་པ་ཕྲན་ཚོགས་རེ་སྒྲུབ་པ་ལའང་རྒྱུ་རྐྱེན་རྟེན་འབྲེལ་མང་པོ་ཚོགས་དགོས་ན། ཕུག་གི་འདུན་མ་དམ་པའི་ཆོས་བསྒྲུབ་པ་ལ་རྒྱུ་རྐྱེན་རྟེན་འབྲེལ་མང་པོ་ཚོགས་ཇི་ཕྱིར་མི་དགོས། དེ་ཡང་དཔེར་ན་ལམ་འགྲུལ་ཞིག་གི་ཚ་ཇ་གཅིག་བསྐོལ་པ་ལའང་། བསྐོལ་རྒྱུའི་ཇ་དེའི་སྣོད་ཆུ་ཤིང་མེ་ལ་སོགས་པ་མང་པོ་འཛོམ་དགོས་ ཤིང་། དེའི་ནང་ནས་མེ་གཅིག་པུ་དེ་ཡང་། མེ་ཆ་མེ་རྡོ་སྤྲ་བ་ལག་པ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་རྐྱེན་མང་པོ་མ་འཛོམ་པར་མི་འབྱུང་། དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལས་སྤྲ་བ་ལྟ་བུ་གཅིག་མ་འཛོམ་ན་གཞན་ཐམས་ཅད་འཛོམ་ཀྱང་ཕན་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་པར་ཇ་བསྐོལ་རྒྱུ་རྩ་བ་ནས་བསྒྱུར་དགོས་པ་དང་འདྲ་བར་དལ་འབྱོར་གྱི་ཡོན་ཏན་འདི་དག་ལས་གལ་ཏེ་གཅིག་ཙམ་མ་ཚང་ཡང་ཆོས་རྣལ་མ་སྒྲུབ་པའི་སྐལ་པ་རྩ་བ་ནས་མེད། དེས་ན་རང་རྒྱུད་ལ་ལེགས་པར་བརྟགས་ན་དལ་འབྱོར་བཅོ་བརྒྱད་ཙམ་ཡང་ཚད་པ་ངེས་པར་དཀའ་སྟེ། དལ་བ་ལས་ཀྱང་འབྱོར་པ་བཅུ་ཚང་བ་དཀོན། དེ་ཡང་མིར་གྱུར་དབང་པོ་ཚང་ཡུལ་དབུས་སུ་སྐྱེས་པ་ཙམ་ཡོད་སྲིད་ཀྱང་། ལས་ཀྱི་མཐའ་ལོག་ལམ་ལ་ཞུགས་ཤིང་རྒྱལ་བའི་བསྟན་པ་ལ་མ་དད་ན་གསུམ་ལས་མེད། དེ་གཉིས་གང་རུང་གཅིག་མ་ཚང་ན་བཞི་ལས་མེད། དེ་ལས་ཀྱང་ལས་ཀྱི་མཐའ་མ་ལོག་པ་འདི་ཤིན་ཏུ་དཀའ་སྟེ། སྒོ་གསུམ་མི་དགེ་བའི་ལས་ལ་སྤྱོད་ཅིང་ཅི་བྱེད་ཚེ་འདིའི་འདུན་མར་སོང་ན་ཚེ་འདིར་བཟང་པོ་དང་མཁས་པ་སོགས་སུ་གྲགས་ཀྱང་དོན་དུ་ལས་མཐའ་ལོག་པ་ཡིན། གཞན་འབྱོར་ལྔ་ལས་ཀྱང་། སྟོན་པ་བྱོན་ཆོས་གསུངས། བསྟན་པ་གནས་སུ་ཟིན་ཀྱང་། རང་བསྟན་པའི་སྒོར་མ་ཞུགས་ན་གསུམ་ལས་མེད། །བསྟན་པའི་སྒོར་ ཞུགས་པ་དེ་ཡང་ཆོས་ཞུས་ལོ་དང་ཐོབ་ལོ་ཙམ་གྱིས་བསྟན་པའི་སྒོར་ཞུགས་པར་མི་འགྲོ། ཐར་པའི་ལམ་སྣེ་ཟིན་པ་ལ་འཁོར་བ་མཐའ་དག་ལ་སྙིང་པོ་མེད་པར་ཤེས་པའི་ངེས་འབྱུང་གི་བློ་བཅོས་མ་མ་ཡིན་པ་ཞིག་དང་། ཐེག་ཆེན་ཀྱི་ལམ་དུ་འགྲོ་བ་ལ་བཅོས་མ་མ་ཡིན་པའི་བྱང་སེམས་རྒྱུད་ལ་སྐྱེས་པ་ཞིག་དགོས། ཐ་ནའང་དཀོན་མཆོག་རིན་པོ་ཆེ་རྣམ་པ་གསུམ་ལ་ཡིད་ཆེས་པའི་དད་པ་སྲོག་ལ་བབས་ཀྱང་མི་ལྡོག་པ་ཞིག་མེད་ན་ཁ་ཏོན་བྱེད་ལོ་དང་སེར་གོས་གྱོན་པ་ཙམ་བསྟན་པའི་སྒོར་ཞུགས་ཡིན་པའི་ངེས་པ་མེད། དེས་ན་དལ་འབྱོར་གྱི་རང་བཞིན་འདི་དག་ཇི་བཞིན་པ་མ་ནོར་བར་ཤེས་ནས ། བརྟགས་དཔྱད་བྱེད་པ་གལ་ཆེ་བ་ཡིན་ནོ། །གསུམ་པ་རྙེད་དཀའི་དཔེ་ལ་བསམ་པ་ནི། རླབས་ཆེན་པོས་རྣམ་པར་དཀྲུགས་པའི་རྒྱ་མཚོའི་སྟེང་གི་གཉའ་ཤིང་གི་བུ་ག་དང་། ཞབས་ཀྱི་རུ་སྦལ་གྱི་མགྲིན་པ་འཕྲད་པ་ལས་ཀྱང་མི་ལུས་ཐོབ་དཀའ་བར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་ཏེ། དེ་ཡང་སྟོང་གསུམ་འདི་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པ་དེའི་ཁར་རྨོས་གླང་གི་རྭ་སྤྲེལ་བའི་ཤིང་ལ་གཉའ་ཤིང་དུ་གྲགས་པ་དེ་ལྟ་བུ་བུ་ག་གཅིག་པ་ཞིག་ཤར་གྱི་རླབས་ཀྱིས་ནུབ་དང་། ནུབ་ཀྱི་རླབས་ཀྱིས་ཤར་དུ་དེད་པ་སོགས་སྐད་ཅིག་ཀྱང་མི་སྡོད་པར་འགྲོ་བ་ཞིག་ཡོད་ལ། མཚོ་དེའི་གཏིང་ན་ རུས་སྦལ་ལོང་བ་ལོ་བརྒྱ་རེ་ན་མཚོ་ཁར་ལན་རེ་འོང་བ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་གཉིས་འཕྲད་པ་ནི་ཤིན་ཏུ་དཀའ་སྟེ། གཉའ་ཤིང་སེམས་མེད་ལ་རུས་སྦལ་ཚོལ་བའི་བློ་མེད། རུས་སྦལ་ལོང་བ་ལ་གཉའ་ཤིང་བལྟ་བའི་མིག་མེད། གཉའ་ཤིང་དེ་ཡང་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་སྡོད་ན་འཕྲད་སྲིད་པ་ལས། དུས་རྒྱུན་པར་སྐད་ཅིག་ཀྱང་མི་སྡོད། རུས་སྦལ་དེ་ཡང་རྟག་ཏུ་མཚོ་ཁར་ཉུལ་ནས་འགྲོ་ན་འཕྲད་སྲིད་པ་ལས། ལོ་བརྒྱ་རེ་ན་མཚོ་ཁར་ལན་རེ་ལས་མི་འབྱུང་བས་དེ་གཉིས་འཕྲད་པ་ཤིན་ཏུ་དཀའ་ཡང་། སྟེས་དབང་གིས་གཉའ་ཤིང་གི་བུ་གར་རུས་སྦལ་གྱི་མགྲིན་པ་ཆུད་པ་ཡང་སྲིད་མོད་ཀྱི། དལ་འབྱོར་གྱི་མི་ལུས་རྙེད་པ་ནི་དེ་ལས་དཀའ་བར་མདོ་ལས་གསུངས་པའི་དོན་མགོན་པོ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས། རྒྱ་མཚོ་ཆེར་གཡེངས་གཉའ་ཤིང་བུ་ག་དང་། །རུས་སྦལ་འཕྲད་པ་བས་ཀྱང་དུད་འགྲོ་ལ
Chinese
无论是何处的官员，还是伞下的上师，无论是闭关的修行者，还是自诩为王国里的优秀苦行者，所有这些人，都因为被这些无暇之事所控制，即使修行多年，也无法走上正确的道路。因此，与其匆忙地涉足佛教的表象，不如首先好好地检查自己的内心，仔细地审查这二十四种闲暇和圆满的自性是否具足。如果具足，就应当欢喜地修习，并反复地从内心深处思考，这次获得了如此难得的闲暇和圆满，一定不能让它白白浪费，务必要修持真正的佛法。如果不具足，就务必通过各种方法努力使之具足。无论何时何地，都必须努力认真地检查自己是否具足闲暇和圆满的功德。如果不这样检查，那么即使闲暇和圆满的功德中缺少一个，也没有修持真正佛法的机会。甚至世俗中一些微小的需求，也需要众多因缘和合才能实现。那么，为了实现究竟的愿望，修持殊胜的佛法，为何不需要众多因缘和合呢？例如，一个旅人在路上烧一壶热茶，也需要烧茶的器皿、水、木柴、火等众多条件聚集在一起。 而且，仅仅是火这一个条件，也需要火镰、火石、火绒、手等众多因缘和合才能产生。在所有这些条件中，如果缺少火绒这样的一个条件，即使其他所有条件都具备，也毫无用处，烧茶这件事就彻底失败了。同样，如果闲暇和圆满的功德中缺少一个，也就根本没有修持真正佛法的机会。因此，如果好好地检查自己的内心，就会发现即使是十八种闲暇和圆满也很难具足，因为比起闲暇，十种圆满更难具足。即使仅仅是获得人身、具足根器、生于中土（指佛教兴盛的地区）也可能存在，但是如果走上恶业的道路，或者不信仰佛陀的教法，那么就不具足三种圆满。如果这两种情况中的任何一种不具足，那么就不具足四种圆满。而且，不走上恶业的道路这一点尤其困难，因为（人们）身语意三门都在造作不善之业。
English
Whether they are officials from somewhere, or lamas under an umbrella, whether they are hermitage practitioners, or those who boast of being good renunciates in the kingdom, all of them are controlled by these causes of being without leisure, so even if they practice Dharma for years, they do not go on the right path. Therefore, instead of rushing to engage in the mere appearance of Dharma, one should first examine one's own mind well, and carefully examine whether these twenty-four qualities of leisure and endowment are complete or not. If they are complete, then cultivate joy and think again and again from the depths of your heart that now that you have obtained this rare leisure and endowment, you must not let it go to waste, but you must definitely accomplish a true Dharma practice. If they are not complete, then by all means strive to complete them through various methods. At all times and in all ways, you must strive diligently to examine whether or not your own mind possesses these qualities of leisure and endowment. If you do not examine in this way, then if even one of these qualities of leisure and endowment is missing, you will not have the opportunity to practice true Dharma. Even for accomplishing small, temporary needs in the world, many causes, conditions, and interdependent relationships must come together. So why would it not be necessary for many causes, conditions, and interdependent relationships to come together in order to accomplish the ultimate goal of practicing the sacred Dharma? For example, even for a traveler to boil a cup of hot tea on the road, many things must come together, such as the pot for boiling the tea, water, wood, fire, and so on. And even that one thing, fire, will not arise without the coming together of many causes and conditions such as a fire striker, flint, tinder, and hands. If even one thing like tinder is missing from all of these, then even if everything else is present, it will be of no benefit at all, and the boiling of tea will have to be abandoned completely. Similarly, if even one of these qualities of leisure and endowment is missing, there is absolutely no opportunity to practice true Dharma. Therefore, if you examine your own mind well, you will find that it is definitely difficult to have even eighteen leisure and endowments, because it is rarer to have the ten endowments than to have leisure. Even just being born as a human, having complete faculties, and being born in the central land (referring to a region where Buddhism flourishes) may exist, but if one embarks on the path of negative actions or does not have faith in the teachings of the Buddha, then one does not have the three endowments. If either of these two is missing, then one does not have the four endowments. Moreover, not embarking on the path of negative actions is especially difficult, because (people's) three doors of body, speech, and mind are engaged in non-virtuous actions.
Chinese
如果做什么都为了今生的愿望，那今生会被称为好人和智者等等，但实际上是徒劳无功。此外，五种暇满中，佛陀出世，宣说佛法，教法住世已成定局，但如果没有进入自己的教法之门，就缺少三种。进入教法之门，也不能仅凭学佛的年头和获得的称号就认为进入了教法之门。要把握解脱的开端，必须具备对轮回一切事物毫无意义的无伪出离心，以及进入大乘道时，必须生起无伪的菩提心。即使是对三宝的信心坚定到即使付出生命也毫不动摇，否则，仅仅念诵经文和穿黄色僧衣，也不能确定是进入了教法之门。因此，要如实、正确地了解这些暇满的自性，进行考察非常重要。第三，思维难得之喻：世尊说，在被巨浪搅动的海洋上，木轭的孔洞与海底盲龟的脖子相遇，比这更难获得人身。也就是说，如果三千大千世界变成一个大海洋，海面上漂浮着一个像用犁耕牛的角做成的木轭，上面有一个孔洞，东边的波浪把它推向西边，西边的波浪把它推向东边，不停地移动。而且，在那片海洋的深处，有一只盲龟，每过一百年才浮出水面一次，这两者相遇是非常困难的。木轭没有知觉，没有寻找乌龟的意识；盲龟没有眼睛，看不到木轭。如果木轭固定在一个地方，或许还有相遇的可能，但它总是不停地移动。如果乌龟总是浮在海面上，或许还有相遇的可能，但它每过一百年才出现一次，所以这两者相遇非常困难。即使偶然木轭的孔洞套住了乌龟的脖子，也是有可能的。但是，从经中说，获得暇满人身比这更难。圣者龙树菩萨说：‘巨浪翻滚之海洋，木轭孔洞与盲龟，二者相遇尚可得，然得人身更甚难。’
English
If one does everything for the desires of this life, one may be known as a good person or a wise person in this life, but in reality, it is all in vain. Furthermore, among the five freedoms, even if the Buddha has appeared, taught the Dharma, and the teachings are established, if one has not entered the gate of one's own teachings, then three are lacking. Entering the gate of the teachings does not mean that one has entered the teachings just by the number of years one has studied or the titles one has received. To grasp the beginning of liberation, one must have a genuine renunciation that knows that all things in samsara are meaningless, and to enter the Mahayana path, one must have a genuine Bodhicitta born in one's mind. Even if one has unwavering faith in the Three Jewels, even if it costs one's life, one cannot be sure that one has entered the teachings just by reciting scriptures and wearing yellow robes. Therefore, it is very important to understand the nature of these freedoms and endowments as they are, without error, and to examine them. Third, reflecting on the example of how difficult it is to obtain: The Blessed One said that it is more difficult to obtain a human body than for the hole of a yoke on the surface of an ocean churned by great waves to meet the neck of a blind turtle at the bottom. That is, if this three-thousandfold world were to become one great ocean, and on top of that ocean there were a yoke like the one made from the horns of a plowing ox, with a single hole, being pushed from east to west by the waves from the east, and from west to east by the waves from the west, moving without stopping for even a moment. And in the depths of that ocean, there is a blind turtle that comes to the surface of the ocean once every hundred years, it is very difficult for these two to meet. The yoke has no consciousness, no mind to seek the turtle; the blind turtle has no eyes to see the yoke. If the yoke were fixed in one place, it might be possible to meet, but it is always moving without stopping for even a moment. If the turtle were always wandering on the surface of the ocean, it might be possible to meet, but it only appears on the surface of the ocean once every hundred years, so it is very difficult for these two to meet. Even if by chance the hole of the yoke were to fit over the neck of the turtle, it is still possible. However, the sutras say that obtaining a human body with freedoms and endowments is more difficult than that. The meaning of this is expressed by the venerable Nagarjuna: 'In the vast ocean, the hole of a yoke and a blind turtle meeting, even that is possible, but to obtain a human body is even more difficult.'