Tibetan
བདག་གཞན་མཉམ་པ་ཉིད་དང༌། སངས་རྒྱས་དང་རང་གི་ཆོས་དབྱིངས་དབྱེར་མེད་པར་རྟོགས་པ་དང༌། བདག་གི་སྡུག་བསྔལ་དང་འདྲ་བར་གཞན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་ཡང་ཟད་པར་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གསུམ་པ་ས་མཚམས་ཀྱི་དབྱེ་བ་ནི། མོས་སྤྱོད་ཀྱི་ས་ལ་མོས་པས་བྱུང་བ་དང༌། ས་དང་པོ་བདུན་ལ་ལྷག་བསམ་དག་པ་དང༌། ས་བརྒྱད་པ་སོགས་ གསུམ་ལ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་དང༌། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ལ་སྒྲིབ་པ་སྤངས་པའི་སེམས་བསྐྱེད་དོ། །ཁ་ཅིག་སངས་རྒྱས་ལ་སེམས་བསྐྱེད་མེད་དེ། ཡོད་ན་སྤྲིན་ལྟ་བུ་ཡོད་དགོས་པ་ལ་དེ་མེད་དེ། རྒྱན་ལས། །རྒྱལ་སྲས་རྣམས་ཀྱི་སེམས་བསྐྱེད་པ། །སྤྲིན་དང་འདྲ་བར་བཤད་པ་ཡིན། །ཞེས་བཤད་པས་ཤེ་ན་ཉེས་པ་མེད་དེ། རྒྱལ་སྲས་ལ་ཡོད་པས་སངས་རྒྱས་ལ་ཡོད་པ་མི་ཁེག་ལ། རྒྱལ་སྲས་རྣམས་ཀྱིས་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་སེམས་བསྐྱེད་ཅེས་ཀྱང་དགོངས་པ་བརྟགས་ནུས་ཏེ། དེ་ལྟ་མིན་ན་སྔར་གྱི་ས་མཚམས་དང་འགལ་ཞིང་དོན་དམ་སེམས་བསྐྱེད་ཀྱང་མེད་པར་ཧ་ཅང་ཐལ་ལོ། །འོ་ན་སངས་རྒྱས་ལ་འདོད་པ་ཡོད་པར་འགྱུར་ལ། དེ་ལྟ་ན་དེ་རྟོག་པ་ཡིན་པས་མི་རིགས་ཤེ་ན། དེ་ལ་ཡང་ཉེས་པ་མེད་དེ། ཟླ་འོད་ལས། སངས་རྒྱས་ལ་དོན་དུ་གཉེར་བྱེད་ཀྱི་སེམས་རྟོག་བཅས་མེད་ཀྱང༌། དོན་དུ་གཉེར་བྱའི་སེམས་རྟོག་མེད་ཡོད་པ་དང་ཡང་ན་འདུན་པ་སློབ་ལམ་དུ་རྟོགས་པ་ཡིན་ཀྱང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་རྟོག་མེད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་གཉིས་གང་ལྟར་ཡང་ཁས་བླང་རུང་བས་མི་འགལ་ལོ། །བཞི་པ་བཞེད་ཚུལ་གྱི་དབྱེ་བ་ནི། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སངས་རྒྱས་ལ་བཀོད་ནས་རང་ཉིད་སངས་རྒྱ་བར་འདོད་པ་ཕྱུགས་རྫི་ལྟ་བུ་དང༌། བདག་གཞན་ཐམས་ཅད་དུས་མཉམ་དུ་ སངས་རྒྱ་བར་འདོད་པ་མཉན་པ་ལྟ་བུ་དང༌། རང་ཉིད་སངས་རྒྱས་ནས་གཞན་གྲོལ་བར་འདོད་པ་རྒྱལ་པོ་ལྟ་བུའི་སེམས་བསྐྱེད་དང་གསུམ་མོ། །གསུམ་པ་ཕན་ཡོན་ནི། སྤྱོད་འཇུག་ལས། །བྱང་ཆུབ་སེམས་སྐྱེས་གྱུར་ན་སྐད་ཅིག་གིས། །འཁོར་བའི་བཙོན་རར་བསྡམས་པའི་ཉམ་ཐག་རྣམས། །བདེ་གཤེགས་རྣམས་ཀྱི་སྲས་ཞེས་བརྗོད་བྱ་ཞིང༌། །འཇིག་རྟེན་ལྷ་མིར་བཅས་པས་ཕྱག་བྱར་འགྱུར། ཞེས་དང༌། སེམས་འགྲེལ་ལས། །བྱང་ཆུབ་སེམས་ནི་མ་བསྐྱེད་པར། །སངས་རྒྱས་ནམ་ཡང་མི་ཐོབ་ཅིང༌། །འཁོར་བར་གཞན་དོན་སྒྲུབ་པ་ཡི། །ཐབས་གཞན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་བཤད་པས་གནས་སྐབས་དང་མཐར་ཐུག་གི་འབྲས་བུ་དང་མདོར་ན་དཔལ་བྱིན་གྱིས་ཞུས་པར། །བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་བསོད་ནམས་གང༌། །གལ་ཏེ་དེ་ལ་གཟུགས་མཆིས་ན། །ནམ་མཁའི་ཁམས་ནི་ཀུན་བཀང་སྟེ།
Chinese
自己和他人平等，以及证悟佛和自己的法界无别，并且因为想要像自己的痛苦一样，他人的痛苦也得以止息。第三是地之间的差别：在胜解行地是因胜解而生起，第一到第七地是增上意乐清净，第八地等三地是异熟，佛地是断除障碍的菩提心。有些人认为佛没有菩提心，如果佛有菩提心，就应该像云一样存在，但佛并没有像云一样的菩提心。如《宝性论》中说：“佛子们的菩提心，被说为像云一样。”如果这样说，则没有过失，因为佛子有菩提心，不能因此就否定佛没有菩提心。也可以理解为佛子们所要获得的菩提心，如果不是这样理解，则与之前的地之间的界限相违背，并且会太过分地认为连胜义菩提心也没有。如果这样，佛就会有欲望，如果这样，那就会成为分别念，这样不合理吧？对于这个问题，也没有过失。《月灯经》中说：佛虽然没有寻求意义的具有分别念的心，但是有寻求意义的无分别念的心，或者虽然在道位时意乐是分别念，但是在佛地时是无分别念，这两种说法无论承认哪一种，都不会有相违背。第四是宗派的差别：想要先将一切有情安置于佛的果位，然后自己成佛，就像牧童一样；想要自己和他人同时成佛，就像弥勒菩萨一样；想要自己成佛之后再利益他人，就像国王一样的发心，共有这三种。第三是利益：《入菩萨行论》中说：“一旦生起菩提心，刹那间，那些被束缚在轮回监狱中的可怜众生，就被称为如来之子，并且会受到包括天人在内的世人的顶礼。”以及《心性休息》中说：“没有生起菩提心，就永远无法成佛，在轮回中成办他利，没有其他的方便。”如是宣说了暂时和究竟的果位，总而言之，在《具吉祥经》中说：“菩提心的福德，如果它有形体，那么它将充满整个虚空界。”
English
Equality of self and others, and realization that Buddha and one's own Dharmadhatu are inseparable, and because one desires that just as one's own suffering ceases, so too should the suffering of others. Third is the distinction between the grounds: on the ground of adhimukti-caryābhūmi (ground of practice through aspiration), it arises from aspiration; on the first seven grounds, pure adhyāśaya (heightened intention); on the eighth ground and the following three, vipāka (fruition); and on the Buddha ground, bodhicitta that has abandoned obscurations. Some say that the Buddha does not have bodhicitta, because if the Buddha had bodhicitta, it would have to exist like a cloud, but it does not. As it says in the Ornament: "The bodhicitta of the princes is said to be like a cloud." If it is said like that, there is no fault, because the princes have bodhicitta, and it cannot be denied that the Buddha has bodhicitta. It can also be understood as the bodhicitta that the princes are to attain. If it is not understood in this way, it contradicts the previous distinction between the grounds, and it would be too extreme to think that even ultimate bodhicitta does not exist. If so, the Buddha would have desire, and if so, that would be conceptual thought, which is not reasonable? There is no fault in that either. As it says in the Moon Lamp Sutra: Although the Buddha does not have a mind with conceptual thought that seeks meaning, he does have a mind without conceptual thought that seeks meaning, or although the intention is conceptual thought on the path of learning, it is without conceptual thought on the Buddha ground. Whichever of these two statements is accepted, there is no contradiction. Fourth is the distinction of tenets: wanting to place all sentient beings in Buddhahood first and then become a Buddha oneself, like a shepherd; wanting to become a Buddha at the same time as oneself and others, like Maitreya; wanting to become a Buddha oneself and then liberate others, like the mind of a king, there are these three kinds of bodhicitta. Third is the benefit: As it says in the Bodhicaryāvatāra: "Once bodhicitta has arisen, in an instant, those miserable beings bound in the prison of samsara are called the sons of the Sugatas, and are revered by the world with gods and men." And as it says in the Mind Commentary: "Without generating bodhicitta, one will never attain Buddhahood, and there is no other means of accomplishing the benefit of others in samsara." Thus, the temporary and ultimate fruits are explained, and in short, in the Śrīmālādevīsiṃhanāda Sūtra: "The merit of bodhicitta, if it had a form, it would fill the entire realm of space."
Tibetan
།དེ་ནི་དེ་བས་ལྷག་པར་འགྱུར། ཞེས་གསུངས་པ་རྣམས་སོ། །གཉིས་པ་སེམས་བསྐྱེད་དག་བྱེད་གདམས་ངག་ནོད་པ་ལ་ལྔ། ནོད་པའི་རྟེན། རྒྱུ་གང་ལས་ནོད་པ། ཡུལ་གང་ལ་ནོད་པ། ནོད་བྱའི་ངོ་བོ། ས་མཚམས་སོ། །དང་པོ་ནི་སྤྱིར་གདམས་ངག་ཉན་པ་ཙམ་ཞིག་ཉན་རང་ལ་ཡང་ཡོད་ལ། བྱེ་བྲག་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་གདམས་ངག་ལ་ ཡང་ཕལ་པ་དང་ཁྱད་པར་ཅན་གཉིས་ལས་འདིར་བསྟན་པ་ནི་ཕྱི་མ་སྟེ། དེ་ཡང་སངས་རྒྱས་དངོས་ལས་ཉན་ན་ཚོགས་ལམ་ཆེན་པོ་སོན་པ་ཞིག་དགོས་སྟེ། རྒྱན་ལས། །བསམ་གཏན་ལས་ཐོབ་མངོན་པར་ཤེས། །མངོན་པར་བསྒྲུབས་པའི་སྒོ་ནས་ཏེ། །སངས་རྒྱས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ལ། །མཆོད་པའི་ཕྱིར་དང་མཉན་པའི་ཕྱིར། །འཇིག་རྟེན་ཁམས་ནི་རྣམས་སུ་འགྲོ། །ཞེས་སོ། །གཉིས་པ་རྒྱུ་གང་ལས་ནོད་པ་ནི། རྒྱན་ལས། །དེ་ཚེ་ཆོས་ཀྱི་རྒྱུན་ལས་ནི། །སངས་རྒྱས་རྣམས་ལས་ཞི་གནས་དང༌། །ཡེ་ཤེས་ཡངས་པ་ཐོབ་བྱའི་ཕྱིར། །གདམས་ངག་རྒྱ་ཆེན་རྙེད་པར་འགྱུར། ཞེས་པ་ལྟར་ཆོས་རྒྱུན་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་བརྟེན་ནས་སོ། །འདི་ལ་གསུམ་ལས། དང་པོ་མཚན་ཉིད་ནི། གང་ལ་མཉམ་པར་བཞག་ན་རྒྱལ་བ་རྣམས་ལས་གསུང་རབ་ཀྱི་ཚིག་དོན་བགྲངས་པ་ལས་འདས་པ་འཛིན་པར་ནུས་པའི་དྲན་ཤེས་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་མཚུངས་ལྡན་ནོ། །གཉིས་པ་སྒྲ་བཤད་པ་ནི། ཆོས་གསུང་རབ་ཀྱི་ཚིག་དོན་རྒྱུན་ནམ་བར་མ་ཆད་དུ་འཛིན་པར་ནུས་པའོ། །གསུམ་པ་ས་མཚམས་ནི། ཁྱད་པར་ཅན་ཆོས་མཆོག་ན་ཡོད་ལ་སྤྱིར་ཚོགས་ལམ་ཆེན་པོ་ན་ཡོད་དོ། །གསུམ་པ་ཡུལ་གང་ལས་ནོད་པ་ནི། ཁ་ཅིག་སངས་རྒྱས་ཁོ་ན་ཞེས་ འདོད་པ་ཡོད་ཀྱང༌། ཕྱོགས་བཅུ་ན་བཞུགས་པའི་སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པ་ཞེས་པ་ལྟར། སངས་རྒྱས་དང་ཐེག་ཆེན་གདམས་ངག་སྟོན་ནུས་ཀྱི་དགེ་བཤེས་ཀྱིས་ཀྱང་ཆོག་སྟེ། ཡུམ་གྱི་མདོ་ལྟ་བུའི་གདམས་པ་ལྟར་སྒྲུབ་པ་ཐེག་ཆེན་གྱི་གདམས་ངག་ལ་ཡང་སྟོན་པ་པོ་ཉན་ཐོས་ཀྱང་དུ་མ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བཞི་པ་ནོད་བྱའི་ངོ་བོ་ནི། །ཁ་ཅིག་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་དངོས་སུ་འདོམས་པའི་ངག་ཅེས་པ་མི་འཐད་དེ། གདམས་ངག་ཁྱད་ཅན་ལ་ཡང་སྟོན་པ་པོ་སངས་རྒྱས་སུ་མ་ངེས་པ་སྔར་བསྟན་ལ། སྤྱིར་བཀའ་ཡིན་པར་ཡང་མ་ངེས་ཏེ། མངོན་རྟོགས་རྒྱན་ལྟ་བུ་ལ་ཡང་གདམས་ངག་ཁྱད་ཅན་གྱི་དོན་ལེགས་པར་ཚང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཐེག་ཆེན་གྱི་རིགས་ཅན་འཚང་རྒྱ་བའི་ལམ་ཆ་ཚང་སྟོན་པའི་མདོ་དང་བསྟན་བཅོས་ཐམས་ཅད་གདམས་ངག་ཁྱད་ཅན་ཡིན་ནོ། །འདི་ལ་ཁ་ཅིག་འདོམས་པའི་ངག་དང་གདམས་པ་ལྟར་སྒྲུབ་པ་གཉིས་ཀ་ཡང་གདམས་ངག་ཏུ་འདོད་པ་ཡོ
Chinese
那些就是“那比那更殊胜”所说之义。第二，获得清净生起次第的窍诀有五：获得的基础，从何因获得，从何处获得，所获得的体性，界限。第一，一般而言，仅仅听闻窍诀，声闻缘觉也有。特别是大乘的窍诀，也有普通和特殊两种，这里所指的是后者。而且，如果从真正的佛陀那里听闻，必须播下广大资粮道的种子。《庄严经论》中说：“从禅定中获得现证，通过现证的门径，为了供养和听闻无量佛陀，前往所有世界。”第二，从何因获得呢？《庄严经论》中说：“那时，从法脉中，为了从诸佛那里获得寂止和广大的智慧，将能获得广大的窍诀。”就像那样，依赖于法脉三摩地。这有三种：第一，定义是：在何者上入定，就能从诸佛那里，执持超越言说的经文意义的忆念和三摩地相应。第二，解释词义是：能够持续或不间断地执持佛经的词义。第三，界限是：特殊者在法最上，一般者在广大资粮道。第三，从何处获得呢？有些人认为只有佛陀，但如“在十方安住的佛陀等”所说，佛陀和能够宣讲大乘窍诀的善知识也可以，就像《般若经》一样的窍诀，因为在实修大乘窍诀上，也有许多声闻的导师。第四，所获得的体性是：有些人认为佛陀亲自教导的语言不合理，因为在特殊的窍诀上，导师不一定是佛陀，如前所述。而且，一般而言，也不一定是佛语，因为像《现观庄严论》一样，也圆满了特殊窍诀的意义。因此，所有能完整阐述大乘种姓成佛之道的经和论，都是特殊的窍诀。对此，有些人认为教导的语言和如教奉行两者都是窍诀。
English
Those are the meanings of what was said, "That is more excellent than that." Second, there are five aspects to receiving the purifying Bodhicitta instructions: the basis for receiving, from what cause to receive, from where to receive, the nature of what is received, and the boundaries. First, in general, merely hearing instructions is something that even Śrāvakas and Pratyekabuddhas possess. Specifically, within the instructions of the Mahāyāna, there are both ordinary and extraordinary ones, and what is indicated here is the latter. Moreover, if one hears from an actual Buddha, one must sow the seeds of a great accumulation path. As stated in the Ornament: "One obtains direct knowledge from meditation, through the gateway of direct accomplishment. For the sake of offering and listening to countless Buddhas, one travels to all realms." Second, from what cause does one receive? As stated in the Ornament: "At that time, from the lineage of Dharma, in order to obtain tranquility and vast wisdom from the Buddhas, one will obtain vast instructions." Like that, it depends on the Dharma lineage Samādhi. There are three aspects to this: First, the definition is: When one is placed in equipoise, one possesses the memory and Samādhi that are capable of grasping the meaning of the scriptures beyond enumeration from the Victorious Ones. Second, the explanation of the term is: It is the ability to continuously or uninterruptedly grasp the words and meanings of the Dharma scriptures. Third, the boundary is: The extraordinary is in the highest Dharma, and the general is in the great accumulation path. Third, from where does one receive? Some believe only from the Buddha, but as it says, "The Buddhas abiding in the ten directions, etc.," a Buddha and a spiritual friend who can teach the Mahāyāna instructions are also sufficient, like the instructions of the Mother Sutra, because there are many Śrāvaka teachers who practice the Mahāyāna instructions. Fourth, the nature of what is received is: Some say that the words directly taught by the Buddha are unreasonable, because the teacher is not necessarily a Buddha in the special instructions, as previously stated. Moreover, in general, it is not necessarily the Buddha's word, because even in something like the Ornament for Clear Realization, the meaning of the special instructions is fully complete. Therefore, all Sutras and Śāstras that fully explain the path to Buddhahood for those of the Mahāyāna lineage are special instructions. Some believe that both the words of instruction and the practice according to the instructions are instructions.