Tibetan
རིག་པ། འདུ་བྱེད་པས་ན་འདུ་བྱེད། རྣམ་པར་རིག་པས་ན་རྣམ་ཤེས། རྟེན་ཕྱིར་མིང་དང་གཟུགས། སྐྱེ་བའི་སྒོའི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་ གོ །རེག་ཕྱིར་རེག་པ། མྱོང་ཕྱིར་ཚོར་བ། སྐོམ་ཕྱིར་སྲེད་པ། ཉེར་ལེན་ཕྱིར་ལེན་པ། ཡང་སྲིད་ཕྱིར་སྲིད་པ། ཕུང་པོ་འབྱུང་ཕྱིར་སྐྱེ་བ། དེ་སྨིན་ཕྱིར་རྒ་བ། དེ་འཇིག་ཕྱིར་ཤི་བའོ། །མྱ་ངན་བྱེད་ ཕྱིར་མྱ་ངན། དེ་སྨྲ་ཕྱིར་སྨེ་སྔགས་འདོན་པ། ལུས་ལ་གནོད་ཕྱིར་སྡུག་བསྔལ། སེམས་ལ་གནོད་ཕྱིར་མི་བདེ་བ། ཉོན་མོངས་པས་འཁྲུལ་པའོ། །གཞན་ཡང་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མི་རྟོགས་ཤིང་ལོག་པར་ཤེས་ཏེ་མི་ ༄༅། །རིག་པ་ནི་མ་རིག་པའོ། །མ་རིག་པ་ཡོད་ན་འདུ་བྱེད་རྣམ་གསུམ་མངོན་པར་གྲུབ་སྟེ། བསོད་ནམས་དང་། བསོད་ནམས་མ་ཡིན་པ་དང་། མི་གཡོ་བ་གསུམ་ཉེ་བར་འགྲོ་བ་ནི་མ་རིག་ པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད་རྣམས་སོ། །དེ་ལ་བསོད་ནམས་སུ་འགྲོ་བའི་འདུ་བྱེད་རྣམས་ལས་བསོད་ནམས་སུ་ཉེ་བར་འགྲོ་བའི་རྣམ་ཤེས་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་དང་། བསོད་ནམས་མ་ཡིན་པའི་འདུ་བྱེད་རྣམས་ལས་བསོད་ ནམས་མ་ཡིན་པ་ཉེ་བར་འགྲོ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་དང་། མི་གཡོ་བར་འགྲོ་བའི་འདུ་བྱེད་རྣམས་ལས་མི་གཡོ་བར་ཉེ་བར་འགྲོ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ནི་འདུ་བྱེད་ཀྱིས་རྣམ་ཤེས་སོ། ། རྣམ་ཤེས་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་ཕུང་པོ་གཟུགས་ཅན་མ་ཡིན་པ་བཞི་དང༌། གཟུགས་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྣམ་ཤེས་རྐྱེན་གྱིས་མིང་གཟུགས་ཞེས་སོ། །མིང་དང་གཟུགས་རྣམས་འཕེལ་བས་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་གི་སྒོ་ནས་བྱ་བ་ བྱེད་པ་རྣམས་འབྱུང་སྟེ། དེ་ནི་མིང་གཟུགས་རྐྱེན་གྱིས་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་གོ །དེ་དྲུག་ལས་རེག་པའི་ཚོགས་དྲུག་འབྱུང་སྟེ། དེ་ནི་སྐྱེ་མཆེད་རྐྱེན་གྱིས་རེག་པའོ། །རེག་པ་ཇི་ལྟ་བུར་འབྱུང་བ་དེ་ལྟར་ཚོར་བ་འབྱུང་སྟེ། དེ་ནི་རེག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཚོར་བའོ། །ཚོར་བ་བྱེ་བྲག་དེ་དག་མྱོང་བ་དང་། དགའ་བ་དང་། ཞེན་པ་དང་། ལྷག་པར་ཞེན་པ་དང༌། ཞེན་ནས་འདུན་པ་དེ་ནི་ཚོར་བའི་རྐྱེན་གྱིས་སྲེད་པའོ། །མྱོང་བ་དང་། དགའ་བ་དང༌། ཞེན་པ་དང་། ལྷག་པར་ཞེན་པ་འདུན་པ་ལས་བདག་སྡུག་པའི་ངོ་བོ་དང་། བདེ་བའི་ངོ་བོ་དང་མ་བྲལ་ཅིག་སྙམ་དུ་ཡོངས་སུ་མི་གཏོང་བའི་ཕྱིར་སྨོན་པ་ནི་སྲེད་པའི་རྐྱེན་གྱི་ལེན་པའོ། །མྱོང་བ་དང་ སྨོན་པས། ཡང་སྲིད་བསྐྱེད་པའི་སྒོ་གསུམ་གྱིས་ཀུན་ནས་སློང་བ་དེ་ནི་ལེན་པའི་རྐྱེན་གྱིས་སྲིད་པའོ། །ལས་དེ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཕུང་པོ
Chinese
智慧。因为是造作者，所以是造作。因为是辨别，所以是识。因为是所依，所以是名和色。出生之门的六处。 因为接触，所以是触。因为感受，所以是受。因为渴求，所以是爱。因为执取，所以是取。因为再有，所以是有。因为蕴产生，所以是生。因为成熟，所以是老。因为坏灭，所以是死。因为悲伤，所以是悲伤。因为说，所以是发出恶咒。因为身体受损，所以是痛苦。因为心受损，所以是不安。被烦恼迷惑。此外，因为不证悟那真实，而是颠倒了知，所以不 智慧即是无明。如果存在无明，则三种造作显现成立，即福德、非福德和不动摇三种趋近，是由于无明的缘故而产生的诸造作。其中，从趋向福德的诸造作中，转变为趋近福德的识，以及从非福德的诸造作中，转变为趋近非福德的识，以及从趋向不动摇的诸造作中，转变为趋近不动摇的识，这是造作所生的识。与识一同产生的四种非色蕴，以及任何色，都是由于识的缘故而称为名色。名色增长，通过六处之门而产生的诸作用，是由于名色的缘故而产生的六处。从这六处产生六种触的集合，这是由于六处的缘故而产生的触。触如何产生，感受也如何产生，这是由于触的缘故而产生的感受。感受的那些差别，感受、喜悦、执着、更加执着以及执着后的欲望，这是由于感受的缘故而产生的爱。感受、 喜悦、执着、更加执着和欲望，为了不舍弃自我痛苦的体性和快乐的体性，而产生的希求，这是爱的缘故而产生的取。感受和希求，通过产生再有的三种门而完全发起，这是取的缘故而产生的有。从那业所生的蕴。
English
Wisdom. Because it is a creator, it is a formation. Because it is discernment, it is consciousness. Because it is a basis, it is name and form. The six sources of the gate of birth. Because of contact, it is touch. Because of feeling, it is sensation. Because of thirst, it is craving. Because of grasping, it is clinging. Because of rebirth, it is existence. Because aggregates arise, it is birth. Because of maturation, it is aging. Because of destruction, it is death. Because of sorrow, it is grief. Because of speaking, it is uttering curses. Because the body is harmed, it is suffering. Because the mind is harmed, it is unease. Confused by afflictions. Furthermore, because one does not realize that reality and understands it wrongly, one does not Wisdom is ignorance. If ignorance exists, then the three formations manifestly arise: merit, non-merit, and immovability, which are the three approaches. These formations are due to ignorance. Among them, from the formations that tend towards merit, there is a transformation into consciousness that approaches merit, and from the formations that are non-meritorious, there is a transformation into consciousness that approaches non-merit, and from the formations that tend towards immovability, there is a transformation into consciousness that approaches immovability. This is consciousness arising from formations. The four non-material aggregates that arise together with consciousness, and whatever form there is, are called name and form because of consciousness. As name and form increase, the actions that arise through the six sense sources occur, and these six sense sources arise because of name and form. From these six, the six collections of contact arise, and this contact arises because of the six sense sources. As contact arises, so does sensation arise, and this sensation arises because of contact. The distinctions of sensation, feeling, joy, attachment, greater attachment, and desire after attachment, these arise from sensation because of craving. Feeling, joy, attachment, greater attachment, and desire, in order not to abandon the nature of self-suffering and the nature of happiness, the aspiration that arises is clinging because of craving. Feeling and aspiration, through the three doors that generate rebirth, completely arise, and this existence arises because of clinging. The aggregates born from that karma.
Tibetan
་ལྔ་གྲུབ་པ་ནི་སྲིད་པའི་རྐྱེན་གྱིས་སྐྱེ་བའོ། །སྐྱེས་ནས་ཕུང་པོ་འཕེལ་བ་ཡོངས་སུ་ སྨིན་པ་དང་། འཇིག་པ་ནི་སྐྱེ་བའི་རྐྱེན་གྱིས་རྒ་ཤི་ཞེས་བྱའོ། །དེ་དག་ནི་ཅུང་ཟད་དབྱེ་བའི་ཚུལ་ལོ། །གཉིས་པ་ཡན་ལག་བསྡུ་བ་ལ་བཞི། དང་པོ་འཕེན་པའི་ཡན་ལག་ནི། མ་རིག་པ་དང་། འདུ་བྱེད་དང༌། རྣམ་པར་ཤེས་པ་གསུམ་མོ། །དེ་ལ་བསོད་ནམས་སུ་འགྲོ་བའི་འདུ་བྱེད་རྣམས་ལས་བསོད་ནམས་སུ་ཉེ་བར་འགྲོ་བའི་རྣམ་ཤེས་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་དང་། བསོད་ནམས་མ་ཡིན་པའི་འདུ་བྱེད་རྣམས་ལས་བསོད་ ནམས་མ་ཡིན་པ་ཉེ་བར་འགྲོ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་དང་། མི་གཡོ་བར་འགྲོ་བའི་འདུ་བྱེད་རྣམས་ལས་མི་གཡོ་བར་ཉེ་བར་འགྲོ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ནི་འདུ་བྱེད་ཀྱིས་རྣམ་ཤེས་སོ། ། རྣམ་ཤེས་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་ཕུང་པོ་གཟུགས་ཅན་མ་ཡིན་པ་བཞི་དང༌། གཟུགས་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྣམ་ཤེས་རྐྱེན་གྱིས་མིང་གཟུགས་ཞེས་སོ། །མིང་དང་གཟུགས་རྣམས་འཕེལ་བས་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་གི་སྒོ་ནས་བྱ་བ་ བྱེད་པ་རྣམས་འབྱུང་སྟེ། དེ་ནི་མིང་གཟུགས་རྐྱེན་གྱིས་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་གོ །དེ་དྲུག་ལས་རེག་པའི་ཚོགས་དྲུག་འབྱུང་སྟེ། དེ་ནི་སྐྱེ་མཆེད་རྐྱེན་གྱིས་རེག་པའོ། །རེག་པ་ཇི་ལྟ་བུར་འབྱུང་བ་དེ་ལྟར་ཚོར་བ་འབྱུང་སྟེ། དེ་ནི་རེག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཚོར་བའོ། །ཚོར་བ་བྱེ་བྲག་དེ་དག་མྱོང་བ་དང་། དགའ་བ་དང་། ཞེན་པ་དང་། ལྷག་པར་ཞེན་པ་དང༌། ཞེན་ནས་འདུན་པ་དེ་ནི་ཚོར་བའི་རྐྱེན་གྱིས་སྲེད་པའོ། །མྱོང་བ་དང་། དགའ་བ་དང༌། ཞེན་པ་དང་། ལྷག་པར་ཞེན་པ་འདུན་པ་ལས་བདག་སྡུག་པའི་ངོ་བོ་དང་། བདེ་བའི་ངོ་བོ་དང་མ་བྲལ་ཅིག་སྙམ་དུ་ཡོངས་སུ་མི་གཏོང་བའི་ཕྱིར་སྨོན་པ་ནི་སྲེད་པའི་རྐྱེན་གྱི་ལེན་པའོ། །མྱོང་བ་དང་ སྨོན་པས། ཡང་སྲིད་བསྐྱེད་པའི་སྒོ་གསུམ་གྱིས་ཀུན་ནས་སློང་བ་དེ་ནི་ལེན་པའི་རྐྱེན་གྱིས་སྲིད་པའོ། །ལས་དེ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་གྲུབ་པ་ནི་སྲིད་པའི་རྐྱེན་གྱིས་སྐྱེ་བའོ། །སྐྱེས་ནས་ཕུང་པོ་འཕེལ་བ་ཡོངས་སུ་ སྨིན་པ་དང་། འཇིག་པ་ནི་སྐྱེ་བའི་རྐྱེན་གྱིས་རྒ་ཤི་ཞེས་བྱའོ། །དེ་དག་ནི་ཅུང་ཟད་དབྱེ་བའི་ཚུལ་ལོ། །གཉིས་པ་ཡན་ལག་བསྡུ་བ་ལ་བཞི། དང་པོ་འཕེན་པའི་ཡན་ལག་ནི། མ་རིག་པ་དང་། འདུ་བྱེད་དང༌། རྣམ་པར་ཤེས་པ་གསུམ་མོ། །གཉིས་པ་འཕངས་པའི་ཡན་ལག་ནི། མིང་དང་གཟུགས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་དང་། རེག་པ་དང་། ཚོར་བ་དང་ལྔའོ། །གསུམ་པ་
Chinese
五蕴成就乃是有的缘故而生。生后五蕴增长完全成熟，坏灭乃是生的缘故而老死，这些是稍微区分的方式。第二，集合支分有四，第一，抛射的支分是，无明和，行和，识三种。其中，趋向福德的行，从那些趋向福德近处的识本身而转变，以及不是福德的行，从那些不是福德近处趋向的识本身而转变，以及不动的行，从那些不动近处趋向的识本身而转变，这是行之于识。识和一起出生的五蕴非色四种，以及凡是色，那是识的缘故而称为名色。名和色增长，从六处门做事等产生，那是名色缘故而生六处。从那六处产生六种触的集合，那是六处缘故而触。触如何产生，如是感受产生，那是触的缘故而感受。感受的那些差别，体验和，喜和，执著和，特别执著和，执著后希求，那是感受的缘故而爱。体验和，喜和，执著和，特别执著希求，从我痛苦的体性和，快乐的体性不分离想，为了完全不舍弃而希望，那是爱的缘故而取。体验和希望，以再次产生有的三门完全发起，那是取的缘故而有。从业产生的五蕴成就，乃是有的缘故而生。生后五蕴增长完全成熟，坏灭乃是生的缘故而老死，这些是稍微区分的方式。第二，集合支分有四，第一，抛射的支分是，无明和，行和，识三种。第二，抛射的支分是，名和色和，六处和，触和，感受五种。第三
English
The accomplishment of the five aggregates is born from the cause of existence. After birth, the five aggregates grow and fully mature, and decay is called aging and death due to the cause of birth. These are slightly different ways. Second, there are four parts to collecting the limbs. First, the limbs of throwing are: ignorance, action, and consciousness. Among them, the actions that go to merit transform from those consciousnesses that go near to merit itself, and the actions that are not merit transform from those consciousnesses that go near to what is not merit, and the actions that do not move transform from those consciousnesses that go near to what does not move, this is the action to consciousness. The four aggregates that are born together with consciousness are non-form, and whatever form is, that is called name and form because of the cause of consciousness. As name and form grow, actions such as doing things from the six sense bases arise, that is, the six sense bases are born from the cause of name and form. From those six, six collections of touch arise, that is, touch is due to the cause of the six sense bases. As touch arises, so does feeling arise, that is, feeling is due to the cause of touch. Those differences of feeling, experience, joy, attachment, special attachment, and desire after attachment, that is craving due to the cause of feeling. Experience, joy, attachment, special attachment, from the nature of my suffering, and the nature of happiness, thinking not to be separated, hoping not to abandon completely, that is grasping due to the cause of craving. Experience and hope, initiating completely with the three doors of rebirth, that is existence due to the cause of grasping. The accomplishment of the five aggregates born from karma is born from the cause of existence. After birth, the five aggregates grow and fully mature, and decay is called aging and death due to the cause of birth. These are slightly different ways. Second, there are four parts to collecting the limbs. First, the limbs of throwing are: ignorance, action, and consciousness. Second, the limbs of throwing are: name and form, the six sense bases, touch, and the five feelings. Third