Tibetan
་ནས་སྟོང་པར་ཡོངས་སུ་ཤེས་པས་དྲང་བའི་དོན་ལ་བློ་གྲོས་མཆོག་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །གཉིས་པ་བདེན་པ་གཉིས་ཀྱི་དོན་དངོས་གཏན་ལ་དབབ་པ་ལ། བདེན་གཉིས་ཀྱི་ངོ་བོ་བཤད་པ། བདེན་པ་གཉིས་ཀྱི་རང་བཞིན་སློབ་དཔོན་གཞན་དང་བདག་གི་ཚིག་སྤེལ་ནས་བཤད་པ་དང་གཉིས་སོ། །དང་པོ་ལ་མཚན་ཉིད། སོ་སོའི་དབྱེ་བ་བཤད་པ། དབྱེ་གཞི་ངོས་བཟུང་བ་དང༌། དབྱེ་བའི་དགོས་པ་བཤད་པ་དང༌། གཅིག་དང་ཐ་དད་བརྟགས་པ་དང་ལྔ་ལས། དང་པོ་མཚན་ཉིད་ནི། རང་གི་ངོ་བོ་བདེན་པས་སྟོང་ཞིང་རྣམ་ཤེས་འཁོར་བཅས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ནི་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་ཙམ་གྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ལ། འདིའི་ཙམ་སྒྲས་དོན་དམ་བདེན་པ་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་ཡུལ་ཡིན་པར་གཅོད་པའོ། །ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ། ཐ་སྙད་བདེན་པ། བརྫུན་པ། བསླུ་བའི་ཆོས་རྣམས་དོན་གཅིག །མཚན་གཞི་ནི་འདུས་བྱས་ཀྱི་ཆོས་གཞན་དབང་དང༌། ཀུན་བཏགས་ལྟ་བུའོ། །རང་གི་ངོ་བོ་བདེན་པར་གྲུབ་ཅིང༌། འཕགས་པའི་མཉམ་བཞག་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ནི་དོན་དམ་བདེན་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པར་འདོད་ལ། དོན་དམ་བདེན་པ། དེ་བཞིན་ཉིད། ཆོས་ཉིད། ཡང་དག་མཐའ། ཡོངས་གྲུབ་མི་བསླུ་བའི་ཆོས་རྣམས་ དོན་གཅིག །མཚན་གཞི་ནི། འདུས་མ་བྱས་ཡོངས་གྲུབ་བདེར་གཤེགས་སྙིང་པོ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལྟར་རྣམ་ཤེས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཡུལ་སོ་སོར་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། རྒྱལ་ཚབ་ཆེན་པོ་བྱམས་པ་མགོན་པོས་ཀྱང༌། མདོ་སྡེ་རྒྱན་ལས། བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ལ། ཡང་དག་པའི་མཐའ་ཉིད་རྣམ་ཤེས་ཀྱིས་བསྒྲིབས་ནས། ཡང་དག་མ་ཡིན་པ་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་གཟུགས་སོགས་ཀུན་ཏུ་སྣང་བ་ཡིན་ལ། བྱང་སེམས་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་སྒྲིབ་གཡོག་དེ་བསལ་ནས། ཡང་དག་པའི་མཐའ་གནས་ལུགས་དེ་བཞིན་ཉིད་ནི་ཀུན་ཏུ་སྣང་བའོ། །གནས་ལུགས་ཀྱི་དོན་ལ་མེད་པའི་ཆོས་ཅན་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་རྣམ་པ་དང༌། གནས་ལུགས་ཀྱི་དོན་ལ་ཡོད་པའི་ཆོས་ཉིད་དོན་དམ་གྱི་རྣམ་པ་དག་གོ་རིམ་བཞིན་དུ་འཕགས་པའི་མཉམ་བཞག་ཡེ་ཤེས་ལ་མི་སྣང་བ་དང་སྣང་བ་ཉིད་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །འདི་ལ་གྲུབ་མཐའི་ཁྱད་ཀྱིས་འགྲེལ་ཚུལ་གཞན་དུ་ཡོད་པ་དང་བསྲེ་བར་མི་བྱའོ། །བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་གནས་ལུགས་དོན་དམ་དེ་ཉིད་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་སྣང་བ་མ་གཏོགས་དེ་ཉིད་གོ་ས་ཐ་དད་དུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གནས་ལུགས་ལ་ནི་ཆོས་དབྱིངས་དོན་དམ་མ་གཏོགས་གཞན་གང་ཡང་མེད་མོད་ཀྱི། འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ནི་གནས་ཚུལ་དེ་དང་མཐུན་པར་ཁོ་ན་མཐོང་ལ། བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱིས
Chinese
从而完全了知空性，将在正直之义上获得殊胜智慧。第二，确定二谛的真实意义。其中分二：宣说二谛的体性；通过师长与我互相辩论的方式宣说二谛的自性。初者又分五：定义、宣说各自的差别、确定差别的基础、宣说差别的必要、考察一与异。首先是定义：自性空无真实，且为有境识及其眷属的行境，仅仅是世俗谛的定义。此处的“仅仅”一词，断除了胜义谛是识之境的可能性。世俗谛、假名谛、虚假的、欺骗性的法，意义相同。例如，有为法中的他起和遍计所执等是其例证。自性成立为真实，且为圣者等持智慧的行境，被认为是胜义谛的定义。胜义谛、真如、法性、真实边际、圆成实性、不欺骗之法，意义相同。例如，无为法中的圆成实性、如来藏等是其例证。因此，识与智慧的对境是各自确定的。胜任导师慈氏怙主也曾于《经庄严论》中说：对于凡夫异生而言，真实的边际被识所遮蔽，因此显现出非真实的世俗之色等。而菩萨圣者们则消除了识的遮蔽，因此真实边际的实相真如得以显现。应当了知，在实相的意义上，无有之法，即世俗的显现；在实相的意义上，存在之法，即法性胜义的显现，依次是不显现和显现于圣者的等持智慧。对此，不应与因宗派差别而产生的其他解释混淆。凡夫异生所见的实相胜义，仅仅是显现为世俗，而不是存在于不同的层面。因为在实相中，除了法界胜义之外，别无他物。然而，圣者的智慧所见与实相相符，而凡夫们
English
Thus, by fully understanding emptiness, one will attain supreme wisdom in the meaning of uprightness. Second, to ascertain the true meaning of the two truths. This is divided into two: explaining the nature of the two truths; and explaining the nature of the two truths through mutual debate between teachers and myself. The first has five parts: definition, explanation of individual differences, determination of the basis of difference, explanation of the necessity of difference, and examination of one and different. The first is the definition: its own nature is empty of truth, and the object of consciousness and its retinue is merely the definition of conventional truth. The word "merely" here excludes the possibility of ultimate truth being an object of consciousness. Conventional truth, nominal truth, false, and deceptive phenomena are synonymous. Examples include dependent phenomena and imputed phenomena among conditioned phenomena. Its own nature is established as true, and the object of the samadhi wisdom of the noble ones is considered to be the definition of ultimate truth. Ultimate truth, suchness, dharmata, ultimate reality, perfect reality, and non-deceptive phenomena are synonymous. Examples include unconditioned phenomena, perfect reality, and the tathagatagarbha. Thus, the objects of consciousness and wisdom are determined separately. The great regent Maitreya also said in the Ornament of the Sutras: For ordinary beings, the true limit is obscured by consciousness, so the unreal conventional forms appear everywhere. Bodhisattvas and noble ones remove the obscuration of consciousness, so the true limit, the reality of reality, appears everywhere. It should be understood that in the sense of reality, the non-existent phenomena, that is, the appearance of the conventional, and in the sense of reality, the existent phenomena, that is, the appearance of the ultimate nature of reality, are respectively non-appearing and appearing to the samadhi wisdom of the noble ones. This should not be confused with other interpretations arising from sectarian differences. The ultimate truth of reality seen by ordinary beings is merely appearing as conventional, not existing on different levels. Because in reality, there is nothing other than the dharmadhatu ultimate truth. However, the wisdom of the noble ones sees in accordance with the reality, while ordinary people
Tibetan
་ནི་ཆོས་དབྱིངས་ཡོད་པ་མི་མཐོང་ཞིང༌། མེད་པའི་ཆོས་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ཆོས་སྣ་ཚོགས་མཐོང་བ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ ན་མཁྲིས་ནད་ཅན་གྱིས་དུང་ལ་བལྟས་པ་ན། དཀར་པོའི་ཤུལ་དུ་མེད་པའི་སེར་བོ་མཐོང་བ་བཞིན་ནོ། །གཉིས་པ་སོ་སོའི་དབྱེ་བ་བཤད་པ་ལ། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་དབྱེ་བ་བཤད་པ་དང༌། དོན་དམ་གྱི་དབྱེ་བ་བཤད་པ་གཉིས་ལས། དང་པོ་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་ལ་དབྱེ་ན་ཡང་དག་ཀུན་རྫོབ་དང༌། ལོག་པའི་ཀུན་རྫོབ་གཉིས།དང་པོ་ཡང་དག་ཀུན་རྫོབ་ནི། ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་བསགས་པའི་མ་རིག་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་དབང་གིས་སྣང་བ་ཡིན་ལ། དངོས་སུ་རྣམ་པར་རྟོག་པས་བརྟགས་པ་ལ་མ་ལྟོས་ཤིང༌། འཕྲལ་གྱི་འཁྲུལ་རྒྱུས་མ་བསླད་པའི་གསལ་སྣང་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ལ། འཇིག་རྟེན་ན་བླང་དོར་བྱ་བའི་ཡུལ་དུ་མི་བསླུ་ཞིང་འོས་པ་ཉིད་དུ་ནི་སྣང་ཞིང༌། སྣང་བ་ལྟར་དོན་བྱེད་པ་སྟེ། མེས་སྲེག་པར་བྱེད་པ་དང༌། ཆུས་གཤེར་བར་བྱེད་པ་དང༌། མིག་གིས་གཟུགས་མཐོང་བ་དང༌། སྡིག་པས་དམྱལ་བར་འགྲོ་བ་དང༌། དགེ་བས་མཐོ་རིས་སུ་འགྲོ་བ་དང༌། བདག་མེད་བསྒོམས་པས་ཐར་བ་ཐོབ་པ་དང༌། ཚོགས་རྫོགས་པ་ལས་སངས་རྒྱས་འབྱུང་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེ་ལྟ་བུའི་དངོས་པོ་དང་བྱ་བྱེད་དང༌། རྒྱུ་འབྲས་དེ་དག་དོན་དམ་པར་མ་གྲུབ་ཀྱང༌། འཇིག་རྟེན་ན་བླང་དོར་བྱ་བའི་གནས་སུ་མ་འཁྲུལ་བར་འབྱུང་བས་ན། ཡང་དག་ཀུན་རྫོབ་ཅེས་བྱ་བར་རྒྱ་བོད་ཀྱི་མཁས་པ་རྣམས་འདོད་དོ། །གཉིས་པ་ལོག་པའི་ཀུན་རྫོབ་ནི། སྤྱིར་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པས་སྒྲོ་བཏགས་པའི་བཏགས་ཆ་ཐམས་ཅད་དེ་བརྗོད་པ་སྒྲ་དང་རྣམ་པར་རྟོག་ པའི་དངོས་ཀྱི་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའི་སྐྱེ་འགག་དང༌། ཆེ་ཆུང་མཐའ་དབུས་བཟང་ངན་ལ་སོགས་པའི་ཀུན་བཏགས་རྣམས་ནི་སྒྲ་རྟོག་གིས་བཏགས་པ་ལ་ལྟོས་ན་བླཽ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ཡུལ་ཡིན་པས་ན་ལོག་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཡིན་པ་དང༌། ཁྱད་པར་དུ་འཕྲལ་གྱི་འཁྲུལ་རྒྱུས་དབང་པོ་བསླད་པ་ལས་བྱུང་བ་རྨི་ལམ་དང་སྒྱུ་མའི་རྟ་གླང་ལྟ་བུ་དང༌། རབ་རིབ་ཅན་ལ་སྣང་བའི་སྐྲ་ཤད་དང༌། ཟླ་གཉིས་སོགས་ཀྱི་སྣང་བ་གང་ཡིན་པ་རྣམས་དང༌། གཞན་ཡང་གྲངས་ཅན་པ་སོགས་གྲུབ་མཐའ་ལོག་པའི་དཔེ་དང་གཏན་ཚིགས་སོགས་ཀྱིས་ཡིད་བསླད་པ་ལ་བརྟེན་ནས། གཙོ་བོ་དང། བདག་དང༌། དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པར་འཛིན་པའི་རྣམ་རྟོག་གིས། དེ་དང་དེར་བཏགས་པའི་བཏགས་ཆ་གཙོ་བོ་ལ་སོགས་པའི་དོན་སྤྱི་རྣམས་ནི་ལོག་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཉིད་དུ་ངེས་པར་བརྗོད་དོ། །འདི་དག་ལ་ཡང་དེ་དང་དེར་སྣང་ཙམ་གྱི་ཆ་དང༌། དེར་སྣང་བ་ལ
Chinese
不见法界之存在，却见无有之世俗诸法，譬如胆病患者视螺，于白处见无有之黄色。二者分别解说，即世俗之分别解说与胜义之分别解说。初，若分世俗谛，则有真实世俗与虚妄世俗二者。初，真实世俗者，乃从无始以来所积无明习气力所显现，不观待于实有分别念之考察，且于未被暂时错乱因所染之明朗显现之识前，于世间不欺惑且适宜作为取舍之境而显现，且如所显现般起作用，如火能焚烧，水能润湿，眼能见色，罪恶堕地狱，善业生天界，修无我得解脱，圆满资粮而成佛等。如是之事物与作用，及因果等虽未于胜义中成立，然于世间不谬误地作为取舍之境而生起，故藏汉学者皆认为此乃真实世俗。二，虚妄世俗者，一般而言，凡分别念所增益之假立皆是，即言说之声音与成为分别念之对境之生灭，大小，边中，好坏等假立，若观待于声音分别念之假立，则乃颠倒分别之境，故为虚妄世俗。尤其由暂时之错乱因染污诸根所生之梦境与幻化之马象等，及眼花者所见之发网与二月等显现，以及其他数论派等邪宗之譬喻与理证等迷惑心意，由此执著神我，自在天等之分别念，于彼彼所假立之假立，神我等之总义，定说为虚妄世俗。于此等中，亦有显现彼彼之分，及于彼显现者
English
One does not see the existence of the Dharmadhatu, but sees the various mundane dharmas that do not exist. For example, when a person with jaundice looks at a conch shell, he sees a yellow color where there is no white. Secondly, explaining the differences between the two, there are two explanations: the explanation of the mundane and the explanation of the ultimate. First, if the mundane truth is divided, there are two types: the valid mundane and the invalid mundane. The first, the valid mundane, is the appearance due to the power of the habitual patterns of ignorance accumulated since beginningless time. It does not depend on the investigation of real conceptualization, and in the consciousness with clear appearance that is not corrupted by temporary causes of confusion, it appears as an object of acceptance and rejection that is not deceptive in the world. It functions as it appears, such as fire burning, water moistening, the eye seeing form, evil deeds leading to hell, virtuous deeds leading to heaven, meditating on selflessness leading to liberation, and the completion of accumulations leading to Buddhahood. Although such things, actions, and causes and effects are not established in the ultimate sense, they arise without error as objects of acceptance and rejection in the world. Therefore, Tibetan and Chinese scholars consider this to be the valid mundane. The second, the invalid mundane, is generally all the imputations that are fabricated by conceptual thought, that is, the sound of speech and the arising and ceasing that become the object of conceptual thought, the imputations of size, center and edge, good and bad, etc. If one relies on the imputations of sound and conceptual thought, then it is an object of inverted conceptualization, so it is the invalid mundane. In particular, dreams and illusory horses and elephants that arise from the temporary causes of confusion corrupting the senses, and the appearance of hair nets and double moons seen by those with cataracts, and other examples and reasons of false doctrines such as the Samkhya school, which confuse the mind, and based on this, the conceptual thoughts that grasp at the chief, the self, and the powerful, etc., the general meanings of the chief, etc., which are imputed to them, are definitely said to be the invalid mundane. In these, there is also the aspect of merely appearing as such and such, and what appears in that