Tibetan
སྙམ་ན། དོན་དམ་པའི་མ་རིག་པ་ནི་མ་རིག་པ་མ་ཡིན་ཅིང༌། མ་རིག་པ་འགགས་པ་དོན་དམ་པ་ཡང་མ་རིག་པ་འགགས་པ་མ་ཡིན་པས་ན། ཅིའི་ཕྱིར་འགལ་བར་འགྱུར༌། དེ་བཞིན་དུ་སྡུག་བསྔལ་བ་དང་སོགས་ལ་འདིར་སྡུག་བསྔལ་ནི། ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་འཁོར་དང་བཅས་པ་སྟེ། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་གནས་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་དང༌། ནང་ལུས་སེམས་ཀྱི་དངོས་པོ་དང༌། དེ་དག་གི་ཉེ་བར་སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་སྡུག་བསྔལ་གསུམ་པོ་གང་རུང་དང་འབྲེལ་བའི་ཕྱིར་སྡུག་བསྔལ་ལོ། །སྡུག་བསྔལ་དེ་ལ་བདེ་བར་བཟུང་ན་ནི། རང་གི་མཚན་ཉིད་དང་འགལ་བས་བྱ་བྱེད་ཐམས་ཅད་བསླུས་པར་འགྱུར་ལ། དེ་སྡུག་བསྔལ་དུ་ཤེས་པ་ནི་ཡུལ་དང་མཐུན་པའི་བློ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཉམས་མྱོང་གི་སྒོ་ནས་མི་བསླུ་བས་ན་བདེན་པ་ཞེ་བྱའོ། །མི་བསླུ་བ་དེ་ཡང་འཕགས་པ་རྣམས་ཁོ་ནས་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར། འཕགས་པའི་བདེན་པ་སྟེ། འཁོར་བའི་གནས་ལུས་ལོངས་སྤྱོད་རྣམས་སྡུག་བསྔལ་ཡིན་པར་བདེན་པ་ནི། སྡུག་བསྔལ་འཕགས་པའི་བདེན་པའི་དོན་ཡིན་ལ། བདེན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་དམ་དཔྱོད་བྱེད་ཀྱི་རིག་ངོར་བདེན་པའམ། འཕགས་པའི་མཉམ་བཞག་ངོ་བོར་བདེན་པའི་དོན་མ་ཡིན་གྱི། ཐ་སྙད་པའི་ཚད་མའི་ཡུལ་ཡང་དག་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་བདེན་པའོ། །འཕགས་པའི་ བདེན་པའི་གོ་དོན་ཀུན་འབྱུང་དང༌། ལམ་དང༌། འགོག་བདེན་གྱི་ཕྱོགས་གཅིག་ཀྱང་དེ་དག་འདྲའོ། །ཀུན་འབྱུང་གི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་སྟེ། སྤྱི་ལྡོག་ནས་སྡུག་བསྔལ་གང་ཡིན་ཀུན་འབྱུང་དུའང་འཇོག་མོད་ཀྱི། འདིར་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཐམས་ཅད་ཀུན་འབྱུང་ངོ༌། །ལམ་བདེན་དངོས་ནི། མཐོང་སྒོམ་མི་སློབ་ལམ་གསུམ་གྱིས་བསྡུས་པའི་ཡེ་ཤེས་གསར་བྱུང་རྒྱུ་རྐྱེན་ལས་སྐྱེས་པ་རྣམས་ཡིན་ལ། རྗེས་མཐུན་པ་ནི་སོ་སོ་སྐྱེ་བོའི་ལམ་རྣམས་ཀྱང་སྟེ། ལམ་བདེན་གྱི་ངོ་བོ་ནི་འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་དང༌། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བཅུ་ལ་སོགས་པའོ། །དེའི་ཡང་གཙོ་བོ་ནི། ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་དང༌། ལམ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །འགོག་བདེན་ནི་གནས་སྐབས་པ་དང་མཐར་ཐུག་པ་གཉིས་ལས། དང་པོ་ནི། ལམ་བསྒོམས་པས་སྒྲིབ་པ་རྣམས་གསར་དུ་སྤངས་པའི་སྤངས་པ་སྟེ། སོ་སོར་བརྟགས་པའི་འགོག་པ་རྣམས་ཡིན་ལ། ཕྱི་མ་ནི་འཁོར་འདས་ཀྱི་ཆོས་ཀུན་འགོག་པའི་གཞི། རང་བཞིན་འོད་གསལ་བདེ་བར་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོའོ། །འདི་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གནས་ལུགས་ཡིན་པར་བདེན་ཅིང༌། འཕགས་པའི་མཉམ་གཞག་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ངོ་བོར་གྲུབ་པས་བདེན་པ་སྟེ། འདི་ཡང་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་ངོ་བོར་མེད་ལ། བློས་བཏགས་ཤིང་བཟུང་བ་ལྟར་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་སྐབས་འགར་མེད་པའི་ཕྱིར་སྐབས་འགར་མེད་པའི་ཐ་སྙད་ཡང་བྱ་ལ། བདེན་པ་གཞན་གསུམ་དང་སོ་སོར་བརྟགས་པའི་འགོག་བདེན་ནི། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ཤེས་པ་ལ། སྒྱུ་མ་ལྟར་སྣང་ལ་རང་བཞིན་མེད་པ་དང༌། དོན་དམ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ངོར་སྣང་བ་ཡང་མེད་ པའི་ཕྱིར། གདོད་མ་ནས་མ་གྲུབ་ཅིང་མེད་པའོ། །ཡེ་ཤེས་མེད་ཅེས་པ་མཁས་པར་བྱ་བ་བཅུའི་དབང་དུ་བྱས་ན། དབང་པོ་ལ་མཁས་པར་སྟོན་པ་ཡིན་ཡང༌། དྲུག་གི་དབང་དུ་བྱས་ན། གནས་དང་གནས་མ་ཡིན་པ་ལ་མཁས་པར་བྱ་བའི་ནང་དུ་འདུས་ཏེ། དེ་ལ་བདེན་བཞི་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཉོན་མོངས་པའི་ས་བོན་སྤོང་བ་ནི། གནས་ཡིན་ཅིང་འཐད་ལ། འཇིག་རྟེན་པའི་སྙོམས་འཇུག་རྣམས་ཀྱིས་དེ་སྤོང་བ་ནི། གནས་མ་ཡིན་པ་དང༌། ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཤེས་སྒྲིབ་སྤོང་ཞིང༌། དེ་ཉིད་ཐབས་དང་བཅས་པ་ཐོབ་པ་ནི་གནས་ཡིན་ལ། ཐབས་དང་བྲལ་བའང་ཡེ་ཤེས་དེ་མེད་ན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཐོབ་པ་ནི་གནས་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྦྱར་ཏེ། ཡེ་ཤེས་དང་དེའི་བྱེད་ལས་སྨོས་པའང་གནས་དང་གནས་མིན་ཀྱི་ནང་ཚན་ནོ། །དངོས་སུ་ན། བདག་མེད་གཉིས་རྟོགས་པའི་ལམ་གྱི་ཡེ་ཤེས་དེ་བདེན་པར་མེད་ལ། ཡེ་ཤེས་ཞེས་པས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱང་ཟུར་གྱིས་འཕངས་པར་འགྱུར་ན་ནི། དེ་ནི་གཉིས་ཀྱིས་སྟོང་པའི་ཕྱིར་འདུས་བྱས་སུ་མེད་པས་ན་མེད་ཅེས་བྱའོ། །ཡེ་ཤེས་མེད། མི་ཤེས་པ་མེད་ཅེས་དཔེ་ཁ་ཅིག་ལས་འདོན་པ་ལྟར་ན། ཡེ་ཤེས་དང་དེའི་སྤང་བྱ་གཉིས་ཀར་རང་བཞིན་མེད་པའི་དོན་ཏེ། གང་བདེན་པའི་དོན་མི་ཤེས་པས་འཁོར་བར་འཁྱམ་པ་གནས་ཡིན་པ་དང་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་གནས་མི་ཤེས་པས། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ལམ་དང་འབྲས་བུ་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་བ་གནས་ཡིན་ཅིང༌། དེ་དག་ལས་ཟློག་པ་གནས་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྦྱར་རོ། །ཐོབ་པ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་བཤད་བྱེད་པ་ཕལ་ཆེ་བས་ བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པ་ཁོ་ན་ལ་སྦྱོར་ཡང་འདིར་ནི་ཐོབ་པ་དང་མ་ཐོབ་པ་ཞེས་སྤྱི་ལ་སྦྱར་ནས། ཆོས་གང་ཅི་ཡང་རུང་བ་དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འཕེལ་འགྲིབ་དང༌། གནས་སྐབས་སོ་སོར་གྱུར་བའི་ཆ་སྟེ། ཇི་སྐད་དུ། ཐོབ་པ་གང་ཞེ་ན། དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་དང༌། ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི། འཕེལ་བ་དང་འགྲིབ་པ་ཐོབ་པ་དང༌། རྙེད་པ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་གདགས་སོ། །ཞེས་ཆོས་གང་དང་གང་གི་ས་བོན་འཕེལ་ཞིང་བརྟས་པ་དང༌། ནུས་པ་དམན་ཅིང་འགྲིབས་པ་དང༌། མངོན་གྱུར་དང་འབྲེལ་བའམ་མངོན་དུ་མ་གྱུར་ཀྱང༌། ནུས་པ་སྔོན་མེད་གསར་དུ་རྙེད་པའམ། ཐོབ་ཟིན་ཉམས་པ་ལས་བྱུང་བ་རྙེད་པ་དང༌། ཐོབ་པའི་རྒྱུན་མ་ཉམས་པར་ཡོད་པའི་ལྡན་པ་སྟེ། སེམས་ཅན་གྱི་རྒྱུད་དང་འབྲེལ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ནི་ཐོབ་པའི་མཚོན་བྱེད་ཡིན་པས། མདོར་ན་ཆོས་གང་དང་གང་ཡིན་པ་རང་རང་གི་མཐུན་པའི་རྒྱུ་ལས་སྐྱེ་བ་དང༌། འགག་པ་དང་མཐུན་པའི་རྒྱུས་འགག་པ་དང༌། གནས་པའི་རྒྱུས་རིགས་མཐུན་གནས་པ་དང༌། འགྱུར་བའི་རྒྱུས་རིགས་མི་མཐུན་དུ་བསྒྱུར་བ་སོགས་ཏེ། དཔེར་ན་མིའི་རྟེན་ལ་དགེ་བ་སྤྱད་པས་ཚེ་དེ་ཉིད་ལ་རིང་དུ་གནས་པ་ནི། མིའི་རྟེན་གནས་པ་ཐོབ་པ་ཡིན་ཅིང༌། དེ་བཞིན་དུ་དགེ་བའི་མཐུ་ལས་ཕུང་པོའི་རིགས་རྒྱུན་ལྷའི་རྟེན་དུ་སྐྱེ་བ་ནི། ལྷའི་གནས་སྐབས་གསར་དུ་ཐོབ་པ་ཡིན་པ་དང༌། དེ་བཞིན་དུ་མི་དགེ་བའི་རྒྱུ་ལས་དམྱལ་བའི་གནས་སྐབས་ཐོབ་པ་དང༌། གཞན་ཡང་བདེ་བ་ཐོབ་པ་དང༌། སྡུག་བསྔལ་ཐོབ་པ་དང༌། དར་ཞིང་འཕེལ་བའི་དངོས་པོ་ཐོབ་པ་དང༌། འགྲིབས་ཤིང་རྒུད་པའི་དངོས་པོ་ ཐོབ་པ་དང༌། སྐྱེ་བ་ཐོབ་པ་དང༌། འཆི་བ་ཐོབ་པ་ལ་སོགས་བྱུང་ཞིང་གྱུར་པ་དེ་ནི་མངོན་གྱུར་དུ་ཐོབ་པ་ཡིན་ལ། ད་ལྟ་མངོན་དུ་མ་གྱུར་ཡང༌། ངེས་པ་ཅན་གྱི་རྒྱུ་ལས་འབྱུང་བར་ངེས་ཤིང༌། འགྱུར་བར་ངེས་པའི་སྐབས་སུ་གྱུར་པ་ཡང་དེ་དང་དེ་ཐོབ་པ་སྔར་འདས་ཟིན་པའི་ཤུགས་དེ་ལྟར་ཡོད་ན་དེ་ཡང་བྱུང་ཟིན་དང་གྱུར་ཟིན་གྱི་དངོས་པོ་ལྡན་པ་སྟེ། རྣམ་པ་འདི་ལྟ་བུ་དག་ནི་ཐོབ་པ་ཡིན་ལ། དེ་དག་དང་མཚན་ཉིད་འགལ་བའི་དངོས་པོ་ནི་མ་ཐོབ་པ་སྟེ། ཐོབ་པ་དང་མ་ཐོབ་པ་འདི་དག་ནི། གནས་དང་གནས་མ་ཡིན་པ་དང་ཡོངས་སུ་འབྲེལ་བའོ། །དེ་ཡང་དགེ་བ་བྱས་པས་མཐོ་རིས་ཐོབ་པ་ནི་གནས་ཡིན་ལ། ངན་འགྲོ་ཐོབ་པ་ནི་གནས་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་མ་ཐོབ་པ་ཉིད་གནས་སོ། །སྲེད་པ་དང་བཅས་པས་སྐྱེ་བ་ཐོབ་པར་འགྱུར་བ་ནི་གནས་ཡིན་ལ། སྲེད་པ་དང་བྲལ་བས་སྐྱེ་བ་མི་ཐོབ་པ་གནས་ཡིན་ཅིང༌། ཚེ་ཟད་ན་འཆི་བ་ཐོབ་པ་གནས་ཡིན་པ་སོགས་དང༌། དེ་དག་ལས་ཟློག་པ་ནི་གནས་མ་ཡིན་པ་སོགས་ཏེ། དེ་ལྟར་ཡང་རྒྱལ་ཚབ་ཆེན་པོས། མི་འདོད་འདོད་དང་རྣམ་དག་དང༌། མཉམ་དང་འབྱུང་དང་དབང་བྱེད་དང༌། །ཐོབ་དང་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པ་དག །གཞན་དབང་ཉིད་ཀྱི་དོན་ཏེ་གཞན། །ཅེས་འདོད་པ་མཐོ་རིས་སོགས་བདེ་བ་དང༌། མི་འདོད་པ་ནི་ངན་སོང་སོགས་སྡུག་བསྔལ་དང༌། གནས་ལུགས་རྟོགས་པས་སེམས་རྣམ་པར་དག་པར་འགྱུར་བ་དང༌། ཡུལ་གྱི་ཚད་ད
Chinese
如果这样想，胜义谛的无明不是无明，无明止息胜义谛也不是无明止息，为什么会相违呢？同样，对于苦等，这里所说的苦，是指与近取蕴五蕴及其相关的轮回，众生的处所器世间，以及内在身心的事物，以及所有这些的受用，都与三种苦中的任何一种相关联，因此是苦。如果认为苦是乐，那么就与其自性相违，一切行为都将是欺骗。认识到那是苦，是因为那是与境相符的智慧。因为从经验的角度来说不会被欺骗，所以称为真谛。这不被欺骗的真谛，也只有圣者们才能现量证悟，所以是圣谛。轮回的处所、身体、受用等是苦的真谛，就是苦圣谛的含义。所谓真谛，不是指在胜义谛的观察智慧面前是真谛，也不是指在圣者的等持自性中是真谛，而是指在世俗名言量面前是真实存在的。圣谛的含义，集谛、道谛、灭谛的一个方面也与此相同。集谛是苦的因，总的来说，任何是苦的都可以安立为集谛，但这里所说的集谛，是指业和烦恼。道谛的真实本体，是指包含在见道、修道、无学道这三种道中的，由新产生的智慧，由因缘所生的事物。随顺道谛的是凡夫的道。道谛的体性是八支圣道，以及十波罗蜜多等。其中最主要的是正见和道智慧的波罗蜜多。灭谛分为暂时性和究竟性两种。第一种是指通过修道，新断除的障碍，即各个分别的止息。后一种是指止息轮回和涅槃一切法的基础，自性光明如来藏。这被认为是所有法的事实，并且在圣者的等持智慧的自性中成立。
English
If one thinks like that, ultimate ignorance is not ignorance, and the cessation of ignorance, the ultimate, is also not the cessation of ignorance. Why would there be a contradiction? Similarly, regarding suffering and so on, here, suffering refers to the five aggregates of clinging together with their environment, the world as the container of beings, the objects of the inner body and mind, and all their experiences, which are related to any of the three sufferings, therefore it is suffering. If suffering is regarded as happiness, then it contradicts its own nature, and all actions will be deceptive. Knowing it as suffering is because it is a mind that conforms to the object. Because it is not deceptive from the perspective of experience, it is called truth. This non-deceptive truth is only directly realized by the noble ones, therefore it is the noble truth. The place, body, and enjoyment of samsara are truly suffering, which is the meaning of the noble truth of suffering. The so-called truth is not true in the face of the discriminating wisdom of ultimate truth, nor is it true in the nature of the samadhi of the noble ones, but it is true in the conventional valid cognition of the nominal world. The meaning of the noble truth, one aspect of the origin, path, and cessation is also the same. The origin is the cause of suffering. Generally speaking, anything that is suffering can be established as the origin, but here, the origin refers to karma and afflictions. The actual entity of the path truth is the newly arising wisdom included in the three paths of seeing, meditation, and no-more-learning, which are born from causes and conditions. What is in accordance with it is also the path of ordinary beings. The nature of the path truth is the eightfold noble path and the ten perfections, and so on. The most important of these are right view and the perfection of wisdom of the path. Cessation is divided into two types: temporary and ultimate. The first is the abandonment of obscurations newly abandoned through the practice of the path, which are the cessations of individual discrimination. The latter is the basis for the cessation of all phenomena of samsara and nirvana, the essence of the naturally luminous sugatagarbha. This is considered to be the reality of all phenomena and is established in the nature of the samadhi wisdom of the noble ones.
Chinese
因为是虚假的真理。这在世俗的法性中也是不存在的。因为就像以分别念假立和执着那样，它不是真实存在的，所以有时也可以说它不存在。与其他三个真谛分别观察的灭谛是：在世俗的意识中，它像幻觉一样显现而没有自性；在胜义的智慧面前，它也不显现。因此，它从一开始就不存在。所谓“无智慧”，如果从精通十事的角度来说，是指精通根。但如果从六事的角度来说，它包含在精通处与非处之中。对此，以通达四谛的智慧断除烦恼的种子是合理的处，而以世间的等持断除烦恼的种子则不是处。以通达法无我的智慧断除所知障，并且获得与此相应的方便是处，而如果缺乏方便，或者没有这种智慧，那么获得一切智就不是处。这样结合起来，所说的智慧及其作用也属于处与非处之中。实际上，通达二无我的道之智慧在胜义中是不存在的。如果说“智慧”也间接地指向法界的智慧，那么，由于它是空性的，所以不是有为法，因此才说“无”。无智慧。如果像某些版本那样说“无不知”，那么意思是说智慧和它所要断除的对象都没有自性。不了解真谛的意义而在轮回中流转是处，不了解不分别的处，就不能证悟大乘的道和果是处，与此相反则不是处。所谓“无得”，虽然大多数释论都只与获得菩提联系起来，但这里是普遍地与获得和未获得联系起来。即任何法，无论是什么，都有其增长和衰退，以及各个阶段的状态。如云：“何为获得？即善与非善，以及未说明之法，增长与衰退是获得，称为获得与具有。”即任何法的种子增长和增强，以及力量减弱
English
Because it is a false truth. This also does not exist in the nature of conventional dharma. Because, like being falsely established and clung to by discrimination, it is not truly existent, so sometimes it can also be said that it does not exist. The cessation truth, when examined separately from the other three truths, is: In the conventional consciousness, it appears like an illusion and has no self-nature; in the face of ultimate wisdom, it also does not appear. Therefore, it does not exist from the beginning. The so-called "no wisdom," if spoken from the perspective of being skilled in ten things, refers to being skilled in the senses. But if spoken from the perspective of six things, it is included within being skilled in what is and is not the place. Regarding this, using the wisdom of understanding the four truths to abandon the seeds of afflictions is a reasonable place, while using worldly meditative absorptions to abandon them is not a place. Using the wisdom of understanding the selflessness of phenomena to abandon the obscurations to knowledge, and obtaining the corresponding means, is a place, but if lacking means, or without this wisdom, then obtaining omniscience is not a place. Combining it in this way, the mentioned wisdom and its function also belong to what is and is not the place. Actually, the wisdom of the path that understands the two selflessnesses does not exist in the ultimate sense. If it is said that "wisdom" also indirectly points to the wisdom of the dharmadhatu, then, because it is empty of duality, it is not a conditioned phenomenon, therefore it is said to be "no." No wisdom. If, as some versions say, "no unknowing," then it means that both wisdom and what it is to be abandoned have no self-nature. Wandering in samsara because of not understanding the meaning of the truth is a place, and not understanding the place of non-discrimination means that one cannot realize the path and fruit of the Great Vehicle is a place, and the opposite of this is not a place. The so-called "no obtaining," although most commentaries only connect it with obtaining enlightenment, here it is generally connected with obtaining and not obtaining. That is, any dharma, whatever it may be, has its increase and decrease, and the state of each stage. As it is said: "What is obtaining? That is, virtue and non-virtue, and unexplained dharmas, increase and decrease are obtaining, called obtaining and possessing." That is, the seeds of any dharma increase and strengthen, and the power weakens.