Tibetan
སྣང་མཆེད་ཐོབ་གསུམ། སྟོང་པ་དང་སྟོང་པ་ཆེན་པོ་དང་ཤིན་ཏུ་སྟོང་པ་གསུམ་དང༌། སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་དང་མ་རིག་པ་གསུམ་དང༌། འདོད་ཆགས་དང་ཆགས་བྲལ་དང་འདོད་ཆགས་བར་མ་གསུམ་སྟེ་གསང་སྔགས་ནས་ འབྱུང་བའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་མིང་གི་རྣམ་གྲངས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཤེས་རབ་དང་ཐབས་དང་མ་ནིང་ཞེས་ཀྱང་འབྱུང་ངོ༌། །གཞུང་འདིར་དེ་དག་ཕལ་ཆེར་གསུངས། །འགའ་ཞིག་མ་གསུངས་མོད་ཀྱང༌། སྐབས་འདིར་ཁ་བསྐང་ནས་བཤད་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྣང་བ་ཆུང་ངུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྣང་བ་དང༌། རང་རྒྱུ་རྣམ་རྟོག་རླུང་དང་བཅས་པ་སྟོངས་པའང་ཡིན་ལ་གནས་ལུགས་སྟོང་ཉིད་ལ་གསལ་སྣང་ཅུང་ཟད་སྐྱེས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྟོང་པ་དང་པོ་ཞེས་བརྗོད་ཅིང༌། བདེ་གསལ་སྟོང་པ་གསུམ་ཅར་འཛོམ་པ་ཡིན་མོད་ཀྱང༌། བདེ་བ་གཙོ་བོར་འཇོག་པའི་ཕྱིར་ཤེས་རབ་སྟེ་འདིར་གསལ་བ་ཤས་ཆུང་བས་བདེ་བ་དང་སྟོང་པ་ཆ་མཉམ་པ་ཡིན་ནོ། ། སྟོང་པ་ཤེས་རབ་ཏུ་འཇོག་པ་ཀུན་ལ་གྲགས་ཤིང༌། བདེ་བ་བུད་མེད་དང་གསལ་བ་སྐྱེས་པའི་ཆོས་སུ་འཇོག་པར་ཡང་ཆོས་འདི་དག་ལ་གྲགས་ཤིང་རིག་པས་ཀྱང་ཆོས་མཐུན་དུ་གྲུབ་པོ། །ཐིམ་རིམ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་ཚོགས་བསགས་པས་ཀྱང་སེམས་ཞེས་བྱ་ལ། སྣང་བ་སེམས་སུ་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཐོག་མ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཡང་སེམས་སོ། །ཡང་གཞི་དུས་རྩ་བའི་སྣང་གསུམ་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ན། འཇུག་ཤེས་དྲུག་པོ་སྣང་བས་བསྐྱེད་པས་གཙོ་བོ་སེམས་ཞེས་འབྲེལ་བའི་སྒོ་ནས་འདོགས་ལ། རྩ་བའི་སེམས་ཀྱི་སྟོབས་ལས་འདི་བྱུང་བའི་ཕྱིར་འདི་ལའང་དེའི་མིང་གི་བཏགས་སོ། །གཞན་དབང་ནི་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་ཡིན་ལ། དེ་ལ་གསལ་སྣང་སྐྱེས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཐོག་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདི་ལ་ གཞན་གྱི་དབང་ཞེས་མིང་འདོགས་པ་དག་སྟེ། འཇུག་ཤེས་དྲུག་གི་རང་བཞིན་སྟོང་པར་ཅུང་ཟད་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཕྱིར་ཡུལ་གྱི་མིང་ཡུལ་ཅན་ལ་བཏགས་ཏེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང༌། གྲོགས་རྣམ་རྟོག་གི་ཕྱོགས་ནས་ཞེ་སྡང་ཞེས་འདོགས་པ་དང༌། བདེ་བ་ཡིན་ཡང་ཆ་ཆུང་བའི་ཕྱིར་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་དང༌། བདེ་སྟོང་ཆ་མཉམ་ཡང་བདེ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་མ་གྲགས་པས་སྟོང་ཕྱོགས་ངོ་བོ་ཉིད་ཅེས་བྱ་སྟེ། སྟོང་པའི་ཕྱོགས་ནས་སྨོས་པའོ། །དེ་ལྟར་མིང་གི་རྣམ་གྲངས་བཤད་ཟིན་ནས། སྣང་བ་དེའི་རང་བཞིན་ཅེས་བྱ་བའི་རྣམ་རྟོག་སྣང་བ་དེ་ལས་འཕྲོ་ཞིང་འབྱུང་བ་གསལ་བར་ཤར་བ་རྣམས་ད་ནི་རབ་ཏུ་བཤད་པར་བྱ་ཞེས་པའོ། །དེ་ལ་ཆགས་བྲལ་ནི། ངོ་བོ་ཞེ་སྡང་སྟེ་ཡུལ་ལ་མི་སྡུག་པར་འཛིན་པ་ཡིན་ཞིང་དེ་ལ་ཆེ་ཆུང་གི་དབྱེ་བས་གསུམ་མོ། །དེ་ཡང་ཅུང་ཟད་འཛིན་སྟངས་མི་གསལ་བ་ཆུང་ངུ་དང༌། གསལ་པོ་བྱུང་ཡང་ཡུན་ཐུང་བ་སོགས་ནས་འདུ་བྱེད་རྩོམ་མི་ཐུབ་པ་འབྲིང་དང༌། གསལ་ལ་ཡུན་རིང་བས་འདུ་བྱེད་ལ་བསྐུལ་ནུས་པ་ཆེན་པོའོ། ཡིད་ལ་འགྲོ་བ་ནི་ཡུལ་ལ་ཕར་སེམས་པ་དང༌། འོང་བ་ནི་སླར་ནང་དུ་སེམས་པ་སྟེ། གཉིས་ཀར་སེམས་པའོ། །མྱ་ངན་ནི་ཡུལ་ཡིད་དུ་འོང་བ་དང་བྲལ་བའི་གདུང་བ་སྟེ་ཆེ་ཆུང་གསུམ་ནི་ཆགས་བྲལ་གྱི་རིགས་འགྲེའོ། །ཞི་བ་ནི་ངལ་ཞིང་ཐང་ཆད་པ་ལྟར་ཧད་དེ་འཇུག་པ་སྟེ་ཤེས་བཞིན་མ་ཡིན་པའོ། །རྣམ་རྟོག་ནི་མིང་དོན་བསྲེས་ནས་མཚན་མར་འཛིན་པའི་འདུ་ཤེས་སོ། །འཇིགས་ པ་ནི་སྐྲག་པ་སྟེ་དེ་ཡང་ཆེ་ཆུང་གསུམ་མོ། །སྲེད་པ་ནི་དུས་གསུམ་དུ་བྱུང་བའི་ཡིད་དུ་འོང་བ་ལ་དམིགས་ནས་ཞེན་པ་སྟེ་དེ་ཡང་གསུམ་མོ། ། ལེན་པ་ནི་སྲིད་པའི་ཡུལ་ལ་འཇུག་པར་འདོད་པའོ། །བཀྲེས་པ་དང་སྐོམ་པས་ཡིད་མི་བདེ་བ་གཉིས་དང༌། ཚོར་བ་ནི་བདེ་སྡུག་བཏང་སྙོམས་རྣམས་ཡིན་པ་ཆེ་ཆུང་གི་དབྱེ་བས་གསུམ་མོ། །རིག་པ་པོ་སྟེ་རིག་པ་དངོས་དང༌། རིག་ཅེས་པ་རིག་མཁན་བྱེད་པ་པོ་དང༌། འཛིན་པའི་གཞི་སྟེ་རིག་བྱའི་ཡུལ་རྣམས་ལ་དེ་མ་ཡིན་ལ་དེར་འཛིན་པའི་ལོག་ཤེས་ཏེ་ཡུལ་གསུམ་པོ་དེའི་དབྱེ་བ་གསུམ་དང༌། རིགས་པ་དང་མི་རིགས་པ་དཔྱོད་པའི་སོ་སོར་རྟོག་པ་དང༌། ངོ་ཚ་ཤེས་པ་ནི་རང་ངན་པར་སོང་བའམ་འགྲོ་བ་མི་འདོད་པའམ། གཞན་ཁྲེལ་གྱི་དོགས་པས་བྱ་བ་ངན་པ་ལ་འཛེམ་པ་སྟེ་ཁྲེལ་ཡོད་ཀྱང་འདིའི་ནང་དུ་བསྡུའོ། །གཞན་སྡུག་བསྔལ་དང་བྲལ་བར་འདོད་པའི་སྙིང་རྗེ་དང༌། རང་ཡིད་དུ་འོང་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་བདེ་བ་དང་ཕྲད་པར་འདོད་པའི་བྱམས་པ་ནི་བརྩེ་བ་སྟེ་དབྱེ་ན་ཆེ་ཆུང་གསུམ་མམ། ཡུལ་ཡིད་དུ་སྡུག་པ་དང་བདེ་བར་འདོད་པ་དང་གནོད་པ་ལས་བསྲུང་བར་འདོད་པ་སྟེ་གསུམ་མོ་ཞེས་ཀྱང་འཆད་ལ། ཐེ་ཚོམ་དང་འབྲེལ་བར་ཉམས་ངའི་རྣམ་པ་ཅན་ཡིད་བརྟན་མེད་པ་ནི་དོགས་པ་དང༌། གཏོང་མི་ཕྲ་བའི་སེར་སྣ་ནི་གསོབ་པར་འདོད་པ་ལྟེ་བསགས་པ་དང༌། གཞན་གྱི་ཕུན་ཚོགས་ལ་སེམས་འཁྲུག་པ་ནི་ཕྲག་དོག་སྟེ་དེ་ལྟར་ན་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་མོ། །ཆགས་ བྲལ་ནས་ཕྲག་དོག་ཅེས་ནི་བྱ་བའི་བར་རང་བཞིན་གྱི་རྣམ་རྟོག་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ལུས་ཅན་རྣམས་ཉིད་ཀྱི་སེམས་ལ་འཆར་བ་སྟེ། རྣམ་རྟོག་དེ་ཀུན་ཡང་རང་གིས་རིག་པའི་རང་བཞིན་དུ་གནས་པ་ནི་རང་རིག་པ་སྟེ་སྣང་བ་མེད་ཅིང་རྣམ་པར་རྟོག་པ
Chinese
显、增、得三者：空、大空、极空三者；心、心所、无明三者；贪、离贪、贪中间三者，此乃密咒所出不共之名相。如是，亦有智慧、方便、二根之说。此论中大多已述，虽有未述者，然于此处补充而说之。其中，以智慧之显现微小故名显，以自因分别念及风皆空，且于实相空性中稍生明相故，称第一空。虽乐、明、空三者皆具，然以乐为主故为智慧，此处明分较小，故乐与空相等。空立为智慧，众所周知。乐为女法，明为男法，此于诸法中亦盛传，且理智亦成顺法。以渐融等之因缘积聚，亦名为心。以显现觉为心之初识故，亦名心。又，若就基位根本三显现而言，以六入识由显现所生故，以主者心之关联而称之。此由根本心力所生故，亦以彼之名而称之。他缘乃唯识，以于彼生起明相之初识故，于此立名他之缘。以六入识之自性稍许体验空性故，以境之名施于有境，即名为了别识。以友伴分别念之角度，立名为嗔。虽是乐，然分量小故名离贪。乐空虽等，然以乐之自性不著称故，称空性自性，乃就空之角度而言。如是，名相已述竟。所谓显现之自性，即从此显现所生之分别念，及明显生起者，今当善说之。其中，离贪者，体性为嗔，于境不
English
The three appearances, increase, and attainment: the three emptinesses of emptiness, great emptiness, and utter emptiness; the three of mind, mental factors, and ignorance; and the three of desire, detachment, and intermediate desire—these are unique terms that originate from the secret mantra. Similarly, there are also the terms wisdom, means, and hermaphrodite. Most of these are mentioned in this text. Although some are not mentioned, they will be supplemented and explained here. Among these, appearance is so named because it is a small manifestation of wisdom. It is also empty of its own cause, discursive thoughts, and winds, and because a slight clarity arises in the emptiness of reality, it is called the first emptiness. Although all three of bliss, clarity, and emptiness are present, it is called wisdom because bliss is emphasized. Here, the clarity aspect is small, so bliss and emptiness are equal. It is well known that emptiness is established as wisdom. It is also well known in these teachings that bliss is established as the dharma of women and clarity as the dharma of men, and reason also establishes it as consistent with dharma. By accumulating the causes and conditions of the stages of dissolution, it is also called mind. It is also called mind because the initial awareness of appearance as mind is wisdom. Furthermore, if considered in terms of the three fundamental appearances of the ground stage, the six entering consciousnesses are produced by appearance, so they are named in relation to the chief, mind. Because this arises from the power of the fundamental mind, it is also named after it. Other-dependence is merely consciousness. Because the initial awareness of clarity arises in it, it is named the power of other. Because the nature of the six entering consciousnesses slightly experiences emptiness, the name of the object is applied to the subject, and it is called discriminating consciousness. From the perspective of the companion discursive thoughts, it is named aversion. Although it is bliss, it is called detachment because the amount is small. Although bliss and emptiness are equal, it is called the nature of emptiness because the nature of bliss is not well known, and it is spoken of from the perspective of emptiness. Thus, the enumeration of names has been completed. The discursive thoughts that arise and originate from that appearance, called the nature of appearance, and those that clearly arise, will now be well explained. Among these, detachment is essentially aversion, not to the object.
Chinese
执着于痛苦，对此有大小之分，共有三种。其中，稍微执着，执着方式不明显的是小；虽然明显，但时间短暂等，无法发起行为的是中；明显且时间长，能够推动行为的是大。心向外走是心向外境，回来是心向内，二者都是心。忧愁是与悦意的外境分离的痛苦，大小三种是贪离之类。寂静是像疲劳困倦一样，愣愣地进入，不是有觉知的状态。分别念是混合名相与意义，执着于相状的意识。恐惧是害怕，这也有大小三种。贪欲是缘于三时所生的悦意之境而产生的执着，这也有三种。取是想要进入有之境。饥渴带来的不适有两种。感受是苦乐舍受等，有大小之分，共有三种。有知者，即真实的知；知，是指能知者；执着的所依，即对于所知境，将非彼执为彼的邪见，这三种境的区别有三种。辨别合理与不合理的分别。知惭是自己变坏或不愿变坏，或者因为顾虑他人的责备而避免做坏事，即使有羞耻也包含于此。希望他人脱离痛苦的慈悲，以及希望自己悦意的众生获得安乐的慈爱，即是爱，如果区分，有大小三种，或者说希望外境悦意和安乐，以及希望免受损害，共有三种。与犹豫相关联，具有沮丧的形象，没有信任感的是疑惑。不愿放手的吝啬是想要隐藏，即是积攒。对他人圆满感到内心烦乱是嫉妒，这样总共有三十三种。从贪离到嫉妒之间，这三十三种自性分别念，是众生自身心中显现的。所有这些分别念都安住于自知的自性中，即是自知，没有显现且没有分别。
English
Attachment to suffering is threefold, distinguished by size. Among them, slight attachment, where the manner of attachment is not clear, is small; although clear, it is brief, etc., unable to initiate action, is medium; clear and lasting, able to motivate action, is large. The mind going outward is the mind directed towards external objects, and returning is the mind directed inward; both are mind. Sorrow is the suffering of separation from a pleasing object, and the three sizes are of the nature of attachment and detachment. Quiescence is like entering blankly as if tired and weary, not a state of awareness. Discrimination is the consciousness that mixes names and meanings and clings to characteristics. Fear is fright, and this also has three sizes. Craving is attachment arising from pleasant objects occurring in the three times, and this also has three types. Grasping is the desire to enter the realm of existence. Discomfort from hunger and thirst are two. Feeling is pleasure, pain, equanimity, etc., distinguished by size, and there are three. The knower, that is, actual knowledge; "knowing" refers to the one who knows; the basis of clinging, that is, the wrong view of taking what is not that as that for the objects of knowledge, and the distinctions of these three objects are threefold. Discriminating between what is reasonable and unreasonable. Knowing shame is when oneself becomes bad or does not want to become bad, or avoids doing bad deeds out of concern for others' blame; even if there is shame, it is included here. Compassion, wishing others to be free from suffering, and loving-kindness, wishing beings pleasing to oneself to be united with happiness, is love; if distinguished, there are three sizes, or it is said that wishing external objects to be pleasing and happy, and wishing to be protected from harm, there are three. Doubt, associated with hesitation, having a dejected appearance, and lacking confidence. Stinginess, unwilling to let go, is wanting to hide, that is, hoarding. Agitation of mind at the prosperity of others is jealousy, so there are thirty-three in total. From attachment and detachment to jealousy, these thirty-three naturally occurring discriminations are what arise in the minds of beings themselves. All these discriminations abide in the nature of self-awareness, which is self-knowing, without appearance and without discrimination.