Tibetan
རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་ལ་ཟུང་འཇུག་གི་ཡོན་ཏན་མངའ་བའི་སྒོ་ནས་འདུད་པ་སྟེ། དེའི་ནང་གི་ཡང་མི་སློབ་པ་ཟུང་འཇུག་གོ །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སློབ་པའི་ཟུང་འཇུག་ནི། གཉིས་པ་རྣམས་ཅུང་ཟད་ཅུང་ཟད་སྤངས་པ་ཡིན་ལ། ཐམས་ཅད་ཤིན་ཏུ་སྤངས་པ་ནི་མི་སློབ་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་མཆོད་པར་བརྗོད་ཟིན་ནས་རྩོམ་པར་དམ་བཅའ་བ་ནི། ཟུང་དུ་འཇུག་པའི་རིམ་པ་ཞེས་བྱ་བ། རིམ་པ་ལྔ་ལས། རིམ་པ་ཐ་མ་དེའི་རྣམ་གཞག་རྣམས་བྲི་བར་བྱའོ། །རིམ་པ་ཞེས་པ་རྣམས་སྐབས་འདི་དག་ཏུ་སྤྱིར་ལམ་གྱི་རིམ་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ལ། དེ་ལས་ཀྱང་ས་མཚམས་སོ་སོར་བཅད་པའི་སྐབས་དེ་དང་དེ་ཁོ་ན་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །གཞུང་དངོས་ལ་འཇུག་པ་ལས། ཐོག་མར་དོན་གྱི་མདོ་ཅུང་ཟད་བཤད་ན། བླ་མ་སྔ་རབས་པ་རྣམས་འདིའི་ཟུང་འཇུག་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། སྣང་བ་ཟུང་དུ་འཇུག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལྷ་སྐུ་དང་སྟོང་ཉིད་དབྱེར་མེད་པ་སྟེ། དངོས་པོ་རྣམ་བཅས་ཀུན་རྟོག་དང༌། ཞེས་སོགས་འདྲེན་ནོ། །འགོག་པ་ཟུང་དུ་འཇུག་པ་ཞེས་པ་ཐ་དད་ཀྱི་སྤྲོས་པ་ཐམས་ཅད་རང་ བཞིན་མེད་པར་རྟོགས་པ་སྟེ། འཁོར་བ་དང་ནི་མྱ་ངན་འདས། ཞེས་སོགས་འདྲེན་ནོ། །འབྲེལ་བ་ཟུང་འཇུག་ཅེས་བྱ་བ་ནི། སྟོང་ཉིད་སྙིང་རྗེ་དབྱེར་མེད་དུ་རྟོགས་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། ཤེས་རབ་སྙིང་རྗེ་ཞེས་སོགས་འདྲེན་ནོ། །དེ་གསུམ་དུ་ཟུང་འཇུག་གི་མཚན་ཉིད་ཉེར་གཅིག་སོགས་འདུས་པ་དང༌། ཟུང་འཇུག་གི་མཚན་ཉིད་གསུམ་པོ་དེ་ཡང་ཟུང་འཇུག་གཅིག་ལ་འདུས་པར་བཞེད་དེ། ལུགས་དེ་ཙམ་ལ་ནི་སྐྱོན་མ་མཐོང་ངོ༌། །ཡང་འགའ་ཞིག།དག་པའི་སྒྱུ་ལུས་དང་འོད་གསལ་ཟུང་དུ་འཇུག་པ་སྟེ། ཚོགས་པ་གཅིག་ལ་འདུས་པ་དེ་ནི་ཟུང་འཇུག་གི་གཙོ་བོ་ཡིན། འཁོར་འདས་གཉིས་མེད་སོགས་ནི་བདེ་བའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་གནས་ལུགས་རྟོགས་པ་གཞིར་བཞག་པ་ལ། དོན་གྱི་འོད་གསལ་རྟོག་པའི་དུས་སུ་གཉིས་འཛིན་སྤངས་ཀྱང༌། དེའི་ཡེ་ཤེས་མ་སྐྱེས་ལ། དེ་ལས་ལངས་མ་ཐག་ཏུ་གཉིས་མེད་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་དེ་སྐྱེས་པས། དེ་ཙམ་ཞིག་ཟུང་འཇུག་ཕལ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་འོད་གསལ་ལས་ལངས་པའི་ཕྱིར་ན། ཟུང་འཇུག་ཐོབ་མ་ཐག་ཏུ་སྐུ་དང་འོད་གསལ་ཟུང་འཇུག་ནི་མེད་པས། དེ་སྐབས་ཀྱི་ཟུང་འཇུག་ནི་ཕལ་པ་འདི་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་སྣང་གསུམ་ལུགས་ཟློག་གི་མཐར་མར་མེ་ནས་སྨིག་སྒྱུའི་བར་དུ་རྟགས་ལྔ་ལུགས་ཟློག་གི་ཚུལ་དུ་འབྱུང་བར་འདོད་ཅིང༌། ཡང་འོད་གསལ་ལས་ལངས་མ་ཐག་ཏུ་སྐུ་སྟེ་སྔར་མེད་གསར་བྱུང་ཡིན་ལ། དེ་དུས་ཐུགས་འོད་གསལ
Chinese
顶礼金刚上师，他拥有双运的功德。其中，无学双运是最好的。为什么呢？因为有学的双运只是稍微舍弃了二取，而完全舍弃一切的只有无学。如是赞颂完毕后，立誓造论：名为《双运次第》，在五次第中，将要书写最后一个次第的分类。次第，在此处通常指道次第，并且要明白，这仅仅是指各个阶段所划分的界限。进入正文，首先略说其义：古代上师们认为，此处的双运有三种：名为显现双运，即本尊身与空性无别，引用“有相之物皆是妄念”等。名为止息双运，即证悟一切差别戏论皆无自性，引用“轮回与涅槃”等。名为关联双运，如证悟空性与大悲无别，引用“智慧大悲”等。他们认为，二十一种双运的特征等都包含在这三种双运中，并且这三种双运的特征也包含在一个双运中。对于这种观点，我没有发现任何错误。还有一些人认为，清净幻身与光明双运，即聚集于一个集合体，是双运的主要部分。轮回涅槃二无别等，是建立在以安乐智慧证悟实相的基础上。在证悟意义的光明时，虽然舍弃了二取，但尚未生起那个智慧。刚从光明中起来时，就生起了证悟二无别的智慧，所以这只是一种一般的双运。因为这是从光明中起来的缘故，所以在获得双运后，身与光明双运是不存在的。所以，那时的双运就是这种一般的双运。他们认为，这也会在三现分逆转的末尾，从灯到阳焰之间，以五种征相逆转的方式出现。并且，刚从光明中起来时，身是以前没有的，是新出现的，那时心是光明。
English
I prostrate to the Vajra Master, who possesses the qualities of union. Among these, the union of the non-learner is the best. Why is that? Because the union of the learner only slightly abandons the two grasps, while only the non-learner completely abandons everything. Having finished praising in this way, I vow to compose a treatise: called "The Stages of Union." Among the five stages, I will write about the classifications of the last stage. The term "stages" here generally refers to the stages of the path, and it should be understood that this refers only to the boundaries divided into separate stages. Entering the main text, I will first briefly explain the meaning: Ancient masters believed that there are three types of union here: called the union of appearance, which is the inseparability of the deity's body and emptiness, quoting "All things with characteristics are delusions," etc. Called the union of cessation, which is the realization that all elaborations of difference are without self-nature, quoting "Samsara and Nirvana," etc. Called the union of connection, such as the realization that emptiness and great compassion are inseparable, quoting "Wisdom and great compassion," etc. They believe that the twenty-one characteristics of union, etc., are all contained in these three unions, and that the three characteristics of union are also contained in one union. I have not found any fault with this view. Some also believe that the union of pure illusory body and clear light, which is the gathering in one aggregate, is the main part of union. The inseparability of samsara and nirvana, etc., is based on the realization of reality with the wisdom of bliss. Although the two grasps are abandoned at the time of realizing the clear light of meaning, that wisdom has not yet arisen. As soon as one arises from the clear light, the wisdom of realizing non-duality arises, so this is only a general union. Because it arises from the clear light, the union of body and clear light does not exist immediately after obtaining union. Therefore, the union at that time is this general union. They believe that this also appears at the end of the reversal of the three appearances, from the lamp to the mirage, in the manner of the reversal of the five signs. Furthermore, as soon as one arises from the clear light, the body is new and did not exist before, and at that time the mind is clear light.
Tibetan
་ལ་མཉམ་པར་མ་བཞག་ཀྱང༌། ཕྱི་ཡང་རྟགས་ ལྔ་ལུགས་འབྱུང་དང་སྣང་གསུམ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བས་དོན་གྱི་འོད་གསལ་ལ་མཉམ་པར་བཞག་སྟེ། དེ་ཕྱིན་ཆད་མི་ལྡང་པས་དེ་ནས་ཟུང་འཇུག་གཙོ་བོ་དེ་ཐོབ་པ་ཡིན་ནོ། །དོན་གྱི་འོད་གསལ་ལས་ལངས་མ་ཐག་ཏུ་ཟུང་འཇུག་གི་སྐུ་འགྲུབ་སྟེ། དོན་གྱི་འོད་གསལ་ལས་ལྡང་ཐེངས་ཀྱང་ལན་གཅིག་པོ་འདི་ལས་གཞན་མེད་ལ། རིམ་པ་གསུམ་པའི་སྒྱུ་ལུས་ཀྱི་སྐུ་དེ་ནི་སེམས་དབེན་གྱི་བདེ་བ་ལས་བསྒྲུབས་པ་ཡིན་པས། དོན་གྱི་འོད་གསལ་གྱི་སྐབས་སུ་འཇིག་ལ། འདི་ནི་དོན་གྱི་འོད་གསལ་གྱིས་བསྒྲུབས་པ་ཡིན་པས་རྒྱུན་ཆད་པ་མེད་ཅིང་མི་འཇིག་གོ །ཞེས་འཆད་དོ། །འདི་ལ་འདི་ལྟར་དཔྱད་དགོས་ཏེ། འཁོར་འདས་ཀྱི་རྟོག་པ་སྤངས་པ་ཟུང་འཇུག་ཏུ་བཤད་པ་དང༌། སྒྱུ་ལུས་འོད་གསལ་ལ་འདྲེས་པ་ཟུང་འཇུག་ཏུ་བཤད་པ་གཉིས་ཟུང་འཇུག་གི་རིམ་པར་གཏོགས་པའི་ཟུང་འཇུག་རྣམས་གྲངས་མི་འདྲ་བ་རེ་ཡིན་ན། གཞན་རྣམས་ལ་ཡང་རིག་པ་མཚུངས་པའི་ཕྱིར། ཟུང་འཇུག་གི་འཇོག་མཚམས་ཆེས་མང་པོར་གྱུར་པས། རིམ་པ་ལྔ་པའི་ཟུང་འཇུག་ལ། མདོ་ལམ་ཁོ་ན་བའི་ཟུང་འཇུག་དང༌། ཐེག་དམན་པའི་ཟུང་འཇུག་སོགས་ཀྱང་འབྱུང་དགོས་པར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་ཟུང་འཇུག་ཉེར་གསུམ་ནི། ཟུང་འཇུག་གཅིག་ཉིད་ལ་ཟུང་འཇུག་གི་མཚན་ཉིད་དམ་ཁྱད་ཆོས་ཉེར་གསུམ་ཚང་བའི་དོན་ཡིན་ནོ། །འོན་ཀྱང་གཙོ་ཕལ་གྱི་དབྱེ་བ་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། མི་སློབ་པ་གཙོ་བོ་དང༌། སློབ་པ་ཕལ་པ་དང༌། སློབ་པ་ ཉིད་ལའང་རྩ་བ་ལོངས་སྐུ་ལམ་བྱེད་ཀྱི་ཟུང་འཇུག་གཙོ་བོ་དང་ཡན་ལག་སྤྲུལ་སྐུ་ལམ་བྱེད་ཀྱི་ཟུང་འཇུག་ཕལ་པ་དག་མཉམ་བཞག་གཙོ་བོ་དང་རྗེས་ཐོབ་ཕལ་བའོ། །དོན་གྱི་འོད་གསལ་ལས་ཟུང་འཇུག་གི་སྐུར་ལན་གཅིག་ལས་མི་ལྡང་བ་ཡང་མི་འཐད་དེ། སེམས་ཅན་དོན་དུ་ལན་འགའ་འབྱུང༌། ཞེས་མང་དུ་ལྡང་བར་བཤད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། འོད་གསལ་ལས་ལྡང་བར་འགྱུར་ཞེས་པ་ཁོ་ནས་ཀྱང༌། ཟུང་འཇུག་གི་སྐུ་དེ་སྔར་རྒྱུན་ཆད་པ་ལས་གསར་དུ་སྐྱེའོ་ཞེས་པ་འདི་འཐད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་སྐྱེས་ན་ལྡང་པའི་ཐ་སྙད་མི་འཇུག་གོ །དཔེར་ན་མི་གཉིད་ལོག་པ་ལས་ལྡང་བ་དང༌། སྟན་ལ་བསྡད་པ་ལས་ལྡང་བ་དང༌། ཆུ་ལས་ཉ་ལྡང་བ་དང་དུས་དེར་གསར་དུ་སྐྱེས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། མི་འདྲ་བའི་རྣམ་འགྱུར་གྱི་ཁྱད་པར་ཆེ་བའི་རིགས་ཅིག་ལ་ལྡང་བར་འདོགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་རིམ་པ་གསུམ་པའི་སྐབས་ཀྱང་རླུང་སེམས་དང་བདེ་བ་གདོད་ནས་ལྷའི་རྣམ་པར་ཡོད་ཀྱང༌། སྔར་རང་ཉིད་ཀྱིས་ནམ་ཡང་མཐོང་
Chinese
虽未安住于平等，然外在五种征相次第生起，以及显现、增、得三种次第先行的缘故，安住于意义光明。此后不再升起，由此获得主要双运。从意义光明中一起身，立即成就双运之身。从意义光明中起身也唯有这一次，再无其他。第三次第的幻身之身是从心性寂静的安乐中修成，所以在意义光明之时坏灭。此乃由意义光明所修成，故无有间断，亦不会坏灭。如是宣说。对此需要如此分析：断除轮涅之分别念宣说为双运，以及幻身融入光明宣说为双运，这两种属于双运次第的双运，如果各自数量不同，因为其他也具有相同的道理，双运的安立界限就会变得非常多。对于第五次第的双运，也必须出现唯有经部道的双运，以及小乘的双运等。因此，二十三种双运，是指一个双运本身就具足二十三种双运的体性或特点。然而，并非没有主次之分，无学是主要的，有学是次要的，有学本身也有根本报身道用的双运是主要的，支分化身道用的双运是次要的，等持是主要的，后得是次要的。从意义光明中起身成为双运之身，仅有一次是不合理的，因为“为了利益有情，多次出现”，如此宣说了多次升起。仅仅是“将从光明中升起”这句话，就说双运之身是从先前断绝中新产生的，这种说法是不合理的。如果那样产生，就不适用“升起”这个词语了。例如，人从睡眠中醒来，从座位上站起来，鱼从水中跃起，并非在那个时候新产生，而是对于不同形态变化差别很大的事物才安立为升起。因此，即使在第三次第的时候，气脉明点和安乐本来就以天尊的形象存在，但以前自己从未见过。
English
Although not abiding in equality, due to the external five signs arising in sequence, and the three stages of appearance, increase, and attainment preceding, one abides in the meaning of clear light. After that, there is no rising, and from that, the main union is attained. As soon as one arises from the meaning of clear light, the body of union is accomplished. There is only this one time of rising from the meaning of clear light, and there is no other. The illusory body of the third stage is accomplished from the bliss of mental isolation, so it is destroyed at the time of the meaning of clear light. This is accomplished by the meaning of clear light, so it is without interruption and will not be destroyed. Thus it is explained. This needs to be analyzed as follows: cutting off the conceptual thoughts of samsara and nirvana is explained as union, and the illusory body merging into clear light is explained as union. If these two unions belonging to the stages of union each have different numbers, because others also have the same reasoning, the boundaries of the establishment of union will become very numerous. For the union of the fifth stage, there must also arise unions that are only Sutra Path, and unions of the Lesser Vehicle, etc. Therefore, the twenty-three unions mean that one union itself possesses the nature or characteristics of twenty-three unions. However, it is not that there is no distinction between main and secondary. The non-learner is the main, the learner is the secondary, and even within the learner, the union that is the root, the Sambhogakaya path, is the main, and the union that is the branch, the Nirmanakaya path, is the secondary. Samadhi is the main, and post-meditation is the secondary. It is also unreasonable that one only rises once from the meaning of clear light into the body of union, because it is said that "for the benefit of sentient beings, it appears many times," thus explaining rising many times. Just the phrase "will arise from clear light" alone, saying that the body of union is newly produced from a previous interruption, is not reasonable. If it were produced in that way, the term "rising" would not apply. For example, a person waking up from sleep, standing up from a seat, a fish leaping from the water, are not newly produced at that time, but the term "rising" is applied to things with great differences in different forms of change. Therefore, even in the case of the third stage, although the winds, mind, and bliss originally exist in the form of deities, one has never seen them before.