Tibetan
མས་ཅད་བྲལ་ཞིང་སྤངས་པ་དང༌། ནམ་མཁའ་ནི་ས་ལ་སོགས་པས་གོས་པ་མེད་པ་བཞིན་དུ། རང་སྣང་དུ་མ་དག་པའི་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་སངས་ཤིང༌། ཀུན་རྫོབ་གཉིས་སྣང་གི་ཆོས་གང་གིས་ཀྱང་གོས་པ་མེད་པ་དང༌། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཞིང་དང་མཆོད་པ་རབ་འབྱམས་རྣམས་ཀྱང༌། གཟུགས་སོགས་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་གི་ཡུལ་སྤངས་ཤིང༌། སྐུ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་པ་མཚན་དང་དཔེ་བྱད་ཀྱིས་བརྒྱན་ཡང་མིག་སོགས་དབང་པོ་སྤངས་པ་དང༌། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཉིད་ཀྱི་མཐུ་ལས། ཡུལ་དུས་ཀུན་ནས་འབྱུང་པོ་དངོས་པོ་ཀུན་ལ། དོན་དམ་པར་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་ཚུལ་གྱིས་གནས་ཤིང༌། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡང་ཅིག་ཅར་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་འགྲོ་བའི་དོན་མཛད་པས་ཁྱབ་པར་གནས་པ། གཅད་ཅིང་བཞིག་ཏུ་མེད་ལ། གཟུང་འཛིན་སོགས་གཉིས་ཆོས་ཀྱི་དབྱེ་བ་སྤངས་པ། སྐུ་དང་ཡེ་ཤེས་དང་ཞིང་ཁམས་དང་ཡོན་ཏན་དང༌། ལོངས་སྤྱོད་དང་མཛད་པ་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་གཅིག་ཏུ་གནས་པའོ། །གསུམ་པ་རང་བཞིན་འགྱུར་མེད་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་རྒྱས་པར་བསྟན་པ་ལ་གཉིས་ཏེ། རང་བཞིན་མཆོད་པ་ཆེན་པོ་དྲུག་ཞིབ་མོར་བཤད་པ་དང༌། དོན་དམ་པ་རྡོ་རྗེ་དབྱིངས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཆེན་པོ་རྒྱས་པར་བསྟན་པའོ། །དང་པོ་ནི། རང་བྱུང་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་འདི། །དོན་ཆེན་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བ། །ཞེས་མདོར་བསྟན་པའི་དོན་རྒྱས་པར་བཤད་པ་ནི། རྡོ་རྗེ་མི་ཕྱེད་ཞེས་པར་བརྗོད། །འདིར་ནི་དོན་ཆེན་བཅོམ་ལྡན་འདས། །སེམས་དཔའ་ སྲིད་གསུམ་གཅིག་པ་ཉིད། །མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བརྗོད་པར་བྱ། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། སྐྱེ་འགགས་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་ཞིང༌། ཡང་དག་པའི་གནས་ལུགས་ལ་ཞུགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི། རྒྱུ་རྐྱེན་སྤངས་པའི་ཕྱིར་རང་བྱུང་སྟེ། དོན་དམ་པ་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བའི་བདེ་བ་ཆེན་པོ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གནས་ལུགས་ཡིན་ལ། ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཡང་ཡིན་ཞིང༌། ནམ་དུ་ཡང་ཉམས་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ན་དོན་ཆེན་པོ་སྟེ། གཞི་ལམ་འབྲས་གསུམ་ཀུན་ཁྱབ་ཀྱྀ་སེམས་ཉིད་བདེ་བ་ཆེན་པོ་འདི་ནི། རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་ཞེས་བྱ་སྟེ། བདེ་བ་ཆེན་པོ་དེ་ཉིད་འདུས་མ་བྱས་པའི་ཕྱིར་གཞིག་ཏུ་མེད་ལ། རྣམ་པར་རྟོག་པས་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རྡོ་རྗེ་ཞེས་པར་བརྗོད་དེ། དེ་ཉིད་བདུད་བཞི་གདོད་མ་ནས་བཅོམ་པ་སྟེ། བདུད་བཞིའི་དྲི་མས་ཀྱང་མ་གོས་པས་གནས་ལུགས་ཉམས་པ་མེད་ལ། སྐལ་པ་དྲུག་གི་བདག་ཉིད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཏེ། འདིར་ནི་དོན་ཆེན་པོ་ཡང་དེ་ཉིད་དོ། །སེམས་དཔའ་ནི་དོན་དམ་པའི་འདོད་པ་དང༌།
Chinese
远离一切染污，如同虚空不为土地等所染一般，自显的不清净显现全部清净，不为任何世俗二取之法所染，智慧的刹土和无量供品等，也远离了色等六处之境，身相圆满，以妙相等所庄严，也远离了眼等诸根，以一切智智的威力，于一切时处一切有情事物，胜义中以法性之理而安住，世俗中也任运自成，以成办利益有情之事而周遍安住，不可断绝，不可摧毁，远离了能取所取等二法之分别，身、智慧、刹土、功德，受用和事业一切都安住于一体性中。第三，广说自性不变之坛城，分二，详细解说六大自性供养，以及广说胜义金刚界大坛城。初者，‘此自生金刚萨埵，大义胜妙不可变’，为略说之义，广说如下：名为‘金刚不坏’，此处乃是大义薄伽梵，菩萨三有为一之自性，当说胜妙不可变。如是说，远离一切生灭，进入真实之安住方式的智慧，因远离因缘而为自生，胜义胜妙不可变的广大利乐，乃一切法之安住方式，且是圆满，因何时也不退转故，乃大义，此乃基道果三者周遍之自性大乐，名为金刚萨埵，此大乐即是无为故不可摧毁，因不为分别念所作故，名为金刚，彼即从初始即已摧毁四魔，因不为四魔之垢所染故，安住方式不退转，且是具足六圆满之自性故，乃薄伽梵，此处大义也是彼。菩萨乃胜义之欲乐，
English
Being free from all defilements and abandoned, just as the sky is not stained by earth and so on, all impure appearances of self-appearance are purified, and are not stained by any conventional dualistic dharmas, and the fields of wisdom and the vast offerings are also free from the objects of the six sense bases such as form, and the body is complete in every way, adorned with marks and signs, but also free from the senses such as the eyes, and by the power of the wisdom of the omniscient, in all places and times, all beings and things, in the ultimate sense, abide in the manner of the dharma nature, and in the conventional sense, they also spontaneously accomplish the benefit of beings, and abide pervadingly. It cannot be cut or destroyed, and it is free from the division of dualistic dharmas such as grasping and being grasped. Body, wisdom, realm, qualities, enjoyment, and all activities abide in one essence. Third, the mandala of unchanging nature is extensively taught, divided into two: explaining in detail the six great offerings of nature, and extensively teaching the great mandala of the ultimate Vajradhatu. The first is: 'This self-born Vajrasattva, the great meaning is supremely unchangeable.' The meaning of the brief statement is explained in detail as follows: It is called 'Indestructible Vajra.' Here, the great meaning is the Bhagavan, the Bodhisattva, the nature of the three existences as one, which should be said to be supremely unchangeable. Thus it is said, the wisdom that is free from all arising and ceasing, and enters the true state of abiding, is self-born because it is free from causes and conditions. The great bliss of the ultimate, supreme, and unchangeable is the state of abiding of all dharmas, and it is also complete. Because it never declines, it is of great meaning. This great bliss, which pervades the basis, path, and result, is called Vajrasattva. This great bliss is uncreated and therefore indestructible. Because it is not made by discrimination, it is called Vajra. That itself has destroyed the four maras from the beginning. Because it is not stained by the defilements of the four maras, the state of abiding does not degenerate. And because it is complete with the nature of the six perfections, it is the Bhagavan. Here, the great meaning is also that. Bodhisattva is the desire of the ultimate,
Tibetan
གཟུགས་ཁམས་དང༌། གཟུགས་མེད་ཅེས་པ་སྲྀད་པ་གསུམ་མམ། སྐུ་གསུང་ཐུགས་གསུམ་གྱི་སྲིད་པའི་སྣང་བ་རབ་འབྱམས་ཏེ། སྟོང་གཟུགས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་པ་རྣམས་ངོ་བོ་བདེ་བ་ཆེན་པོར་རོ་གཅིག་པ་ཉིད་དོ། །གདོད་མའི་བདེ་བ་དང་སྟོང་གཟུགས་ཟུང་དུ་འཇུག་པ་ནི། མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དེ་ཡང་སྟོང་གཟུགས་ཀྱི་སྲིད་གསུམ་ལ། སེམས་དཔའི་སྒྲ་དོན་ཇི་ལྟར་འཇུག་སྙམ་ན། བདེ་བ་ཆེན་པོ་སྟོང་གཟུགས་ལ་སེམས་པའི་ཕྱིར། སེམས་པའི་ཡུལ་གྱི་དོན་ཡང་ཡིན་ཞིང༌། སཏྭ་ཞེས་པ་བཅུད་དམ་ཁུ་བ་ལ་ཡང་འཇུག་པས། དོན་དམ་སྲིད་གསུམ་འདི་ཀུན་རྫོབ་སྲིད་གསུམ་གྱི་བཅུད་དུ་ཡོད་པར་ཡང་དགོངས་སོ། །འདི་ནི་མཚན་བརྗོད་ལས། འདོད་པ་ཆེན་པོ་བདེ་བ་ཆེ། །དགའ་བ་ཆེན་པོ་མགུ་བ་ཆེ། །ཞེས་གསུངས་པས། མཆོད་ཆེན་བདེ་བའམ་འདོད་པ་ཆེན་པོའོ། །འདིར་འདོད་པ་ནི་ཁུ་བ་སྟེ་དོན་དམ་པའི་ཐིག་ལེའོ། །བདེ་བ་ནི་མི་འགྱུར་བ་དང༌། དགའ་བ་ནི་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་དང༌། མགུ་བ་ནི་ཀུན་ལ་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། བརྟན་གཡོ་ཐམས་ཅད་མགུ་བར་བྱེད་པས་སོ། །འདོད་ཆགས་ཆེན་པོ་སེམས་དཔའ་ཆེ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དགའ་བར་བྱེད། །ཅེས་མདོར་ བསྟན་ནས། རྒྱས་པར་བཤད་པ་ནི། མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བདེ་བ་རྫོགས། །ས་རྣམས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཡིས། །འདོད་ཆགས་ཆེན་པོ་སེམས་དཔའ་ཆེ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དགའ་བར་བྱེད། །དེ་ལ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ནི། གསུང་རྡོ་རྗེའི་བདག་ཉིད་དེ། སྲིད་པ་གསུམ་གྱི་འདོད་ཆགས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་གནས་པ། དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཆེན་པོའོ། །འདོད་ཆགས་རྒྱ་མཚོའི་ཆོས་ཉིད་དེས་ནི། དྲི་མའི་ཆ་ལས་གཞི་འཁོར་བའི་དུས་སུ། མ་གྲོལ་བའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་འདོད་ཡོན་རྣམས་ཀྱི་དགའ་བ་བསྐྱེད་པ་བྱེད་པ་ཡིན་ལ། དྲི་མ་སྤངས་པ་ན་རང་སྣང་ཐམས་ཅད་བདེ་བ་ཆེན་པོར་འགྱུར་བས་རྣམ་པར་གྲོལ་བའིསེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དགའ་བར་བྱེད་པའོ། །རང་སྣང་ཐམས་ཅད་ཇི་ལྟར་བདེ་བར་འགྱུར་སྙམ་ན། གོང་དུ་བསྟན་པ་ལྟར་ས་བཅུ་གཉིས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཡིས། མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བའི་བདེ་བའི་སྐད་ཅིག་རྫོགས་པས་སོ། །དེ་ལྟར་ན་ཐིག་ལེ་དག་པ་གཉིས་ལྡན་དུ་བྱས་པ་ནི་སེམས་དཔའ་ཡིན་ལ། དེ་ཉིད་འདོད་ཆགས་ཆེན་པོའོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དགའ་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར། ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་ན་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའོ། །དེ་བས་ན་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་ནི་ཟུང་འཇུག་གི་བདེ་བའི་ངོ་བོ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་མྱོ
Chinese
色界和无色界被称为三有，或者说，是身语意三者的有之显现，无边无际，所有空色之相，其自性皆为大乐，味道相同。原始的快乐与空色相结合，被称为无上不变。那么，对于空色的三有，菩萨的词义如何理解呢？因为对大乐空色进行思维，所以也是思维的对境之义。梵语“萨埵(梵文天城体：सत्त्व，梵文罗马拟音：sattva，汉语字面意思：有情)”也指精华或精液，因此，也应认为究竟的三有是世俗三有的精华。这在《名号赞》中说：“大欲是大乐，大喜是大悦。”因此，大供养即是大乐或大欲。此处所说的欲，即是精液，也就是胜义谛的明点。乐是不变，喜是俱生，悦是周遍，因为能使一切动静皆悦。经中简略地开示说：“大贪是大菩萨，令一切有情欢喜。”广说则是：“以圆满了无上不变之乐，以圆满了诸地，大贪是大菩萨，令一切有情欢喜。”其中，大菩萨是语金刚的自性，是三有的贪欲，安住于一切有情的相续中，因为是一切的法性，所以是“大”。由于贪欲如海的法性，在具有垢染的基础轮回之时，对于尚未解脱的一切有情，能生起欲妙之乐，当舍弃垢染之时，由于一切自显现都转为大乐，因此能令一切解脱的有情欢喜。如何使一切自显现转为安乐呢？如前所说，以圆满了十二地，圆满了无上不变之乐的刹那。如此，将明点修成具足二种清净，即是菩萨，而这也就是大贪。因为能令一切有情欢喜，所以称为“大”，因此就是大菩萨。因此，金刚萨埵是以双运的安乐为自性的大菩萨所体验。
English
The form realm and the formless realm are called the three realms of existence, or rather, they are the boundless manifestations of the existence of body, speech, and mind. All forms of emptiness and appearance are of one taste in their essence of great bliss. The union of primordial bliss and emptiness-form is called the supreme immutable. Now, how does the meaning of the word "Bodhisattva" apply to the three realms of emptiness-form? Because one thinks of great bliss as emptiness-form, it is also the meaning of the object of thought. The Sanskrit word "Sattva" also refers to essence or semen, so it should also be considered that the ultimate three realms of existence are the essence of the conventional three realms of existence. This is stated in the "Namasamgiti": "Great desire is great bliss, great joy is great satisfaction." Therefore, the great offering is great bliss or great desire. Here, desire is semen, which is the bindu of ultimate truth. Bliss is immutable, joy is co-emergent, and satisfaction is all-pervading, because it makes all moving and unmoving things satisfied. The sutra briefly states: "Great attachment is the great Bodhisattva, making all sentient beings rejoice." The extensive explanation is: "With the perfection of the supreme immutable bliss, with the perfection of all the bhumis, great attachment is the great Bodhisattva, making all sentient beings rejoice." Among them, the great Bodhisattva is the nature of the Vajra of Speech, the attachment of the three realms of existence, dwelling in the continuum of all sentient beings, because it is the nature of all, therefore it is "great." Because of the nature of attachment like the ocean, in the time of the impure basis of samsara, it generates the joy of desirable qualities for all sentient beings who have not yet been liberated. When impurity is abandoned, because all self-appearances are transformed into great bliss, it makes all liberated sentient beings rejoice. How does one transform all self-appearances into bliss? As stated above, by perfecting the twelve bhumis, perfecting the moment of supreme immutable bliss. Thus, making the bindu possess two purities is the Bodhisattva, and that is great attachment. Because it makes all sentient beings rejoice, it is called "great," therefore it is the great Bodhisattva. Therefore, Vajrasattva is experienced by the great Bodhisattva, whose nature is the bliss of union.