Chinese
宣说以种种化身调伏无边众生等等，如来的一切事业是不可思议的，安住于一切佛刹，与虚空等同，与法界之事业本身无有差别等等，因为说了这么多，所以成立了胜义法身的存在。在此，有人说胜义中佛等任何法都不存在，很多自诩为智者的人都赞同这种说法，我认为这非常不合理，所以做了这个破立。这些是胜义的佛不存在的过失，以及存在之功德的教理和理证的大概叙述，详细的在经续论典中会明白显现。说道：如果胜义法身不存在，法身的无边功德怎么会有？如果本体不成立，谁会见到特性？因此成立胜义法身存在。这是总结的偈颂。
English
It is said that various manifestations subdue limitless sentient beings, etc. The activities of the Tathagata are inconceivable, abiding in all Buddha-fields, equal to space, and inseparable from the very activities of the Dharmadhatu, etc. Because so much has been said, the existence of the ultimate Dharmakaya is established. Here, some say that in the ultimate sense, there is no such thing as Buddha or any dharma. Many who claim to be wise agree with this, and I find this very unreasonable, so I have made this refutation and establishment. These are the faults of the ultimate Buddha not existing, and a brief account of the scriptural and logical reasons for the qualities of existence. In detail, it will become clear in the vast array of sutras, tantras, and treatises. Saying: If the ultimate Dharmakaya does not exist, how can there be limitless qualities of the Dharmakaya? If the basis does not exist, who will see the qualities? Therefore, it is established that the ultimate Dharmakaya exists. This is a concluding verse.
Tibetan
གཉིས་འཛོམ་ནས་ཅང་མི་གསུང་བར་བཞུགས་པས་དེ་དེ་བཞིན་དུ་འཛིན་ཏོ། །འདི་ཡང་ཁོ་བོའི་བློ་གྲོས་ཀྱིས་གསར་དུ་རྙེད་པའི་རིགས་པ་ཡིན་ནོ། ། སྨྲས་པ། ཡིན་ན་ཡིན་པར་མི་འགྱུར་ཞིང༌། ། མིན་ན་མིན་པར་མི་འགྱུར་བས། ། འགལ་བ་ལྟག་སྤྲོད་ཁས་ལེན་པ། ། གྲུབ་མཐའ་ལོགས་སུ་རྩོམ་པ་བདེན། ། དེང་སང་དུས་ཀྱི་ཆོས་པ་བདག་ལྟ་བུས། ། ལྟ་སྒོམ་གཉིས་ཀྱི་ཤན་འབྱེད་མ་ཤེས་པས། ། རྒྱལ་བའི་བཀའ་ལ་ཁྱད་གསོད་བྱས་ནས་ཀྱང༌། ། གཡེམ་མའི་མུ་ཅོར་སྨྲས་པ་མཐོལ་ལོ་བཤགས། ། ཞེས་པ་བར་སྐབས་ཀྱི་ཚིགས་བཅད་དོ།། །། འོ་ན་ལུང་དེ་ལ་འབྲུ་ཅི་ལྟར་སྣོན་ཅེ་ན། དུས་འཁོར་རྒྱུད་འགྲེལ་དུ་ལུང་འདི་ལ། རྗེ་བཙུན་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱིས། ཡོད་པ་ཤེས་རབ་གྱི་ཆ་དཀར་ཕྱོགས་མ་ཡིན། མེད་པ་ཐབས་ཀྱི་ཆ་ནག་ཕྱོགས་མ་ཡིན། དཀར་ཕྱོགས་ནག་ཕྱོགས་གཉིས་འགལ་བའི་ཕྱིར་གཉིས་ཀའང་མ་ཡིན། དཀར་ཕྱོགས་ནག་ཕྱོགས་འདི་དག་ལས་མ་གཏོགས་པའི་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་བདེ་བ་ཟུར་ན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཞེས་འབྲུ་བསྣན་གདའ། བྱམས་མགོན་གྱི་མདོ་སྡེ་རྒྱན་དུ། ཡོད་མིན་མེད་མིན་དེ་བཞིན་མིན་གཞན་མིན། །ཞེས་པའི་འགྲེལ་པར་ཀུན་མཁྱེན་གཉིས་པ་དབྱིག་གཉེན་གྱིས། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་དོན་དེ་ཀུན་བརྟགས་གཞན་དབང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན། ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ནི་མེད་པ་མ་ཡིན། ཀུན་བརྟགས་གཞན་དབང་ཡོངས་གྲུབ་གཅིག་པ་ཉིད་གཉིས་མེད་པས་དེ་བཞིན་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་ཁོ་ན་དང་གཞན་པ་མེད་པས་གཞན་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་འབྲུ་བསྣན་གདའ། ཡང་བྱམས་མགོན་གྱི་རྒྱུད་བླ་མར། ཡོད་མིན་མེད་མིན་ཡོད་མེད་མ་ཡིན་ཡོད་མེད་ལས་གཞན་དུའང༌། །བརྟགས་པར་མི་ནུས་ངེས་ཚིག་དང་བྲལ་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་བྱ་བ། །ཞེས་པའི་རྒྱས་བཤད་དུ། བརྟག་མིན་ཕྱིར་དང་ཞེས་གསུང་པས། ཡོད་པ་མིན་པར་ཡང་བརྟག་པར་མི་ནུས། མེད་པ་མིན་པར་བརྟག་པར་མི་ནུས། ཡོད་མེད་གཉིས་ཀ་མིན་པར་ཡང་བརྟག་པར་མི་ནུས། ཡོད་མེད་གཉིས་ཀ་ལས་གཞན་དུའང་བརྟག་པར་མི་ནུས་ཞེས་པའང་གི་སྒྲས་གོང་མ་རྣམས་ཀྱང་བརྟག་མི་ནུས་པར་བཤད་པར་གདའ། བྱམས་མགོན་གྱི་དངོས་སློབ། འཕགས་པ་ཐོགས་མེད་ཀྱིས་ཀྱང༌། དེའི་འགྲེལ་བར་མེད་པ་དང་ཡོད་པ་དང་ཡོད་མེད་གཉིས་ཀ་མ་ཡིན་པ་སྟེ། རྣམ་པ་བཞི་ཀ་ལྟར་ཡང་རྟོག་གེའི་ཡུལ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་གསུངས། འདི་ཡང་ཁོ་བོས་གསར་དུ་རྙེད་པའི་ཁྱད་ཆོས་ཡིན་ནོ། ། ཁོང་དཔོན་སློབ་གཉིས་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་ལ་ཁོ་རང་གཉིས་ཀ་རྒྱུས་ཆེ།
Chinese
两人相遇后，一言不发地坐着，就那样保持着。这也是我用自己的智慧新发现的道理。 说道： 如果是，就不会变成不是； 如果不是，就不会变成是； 承认自相矛盾， 另立宗派是真实的。 如今像我这样的末法时代的修行人， 因为不了解见解和修行的区别， 甚至轻视佛陀的教诲， 坦白忏悔说了淫女的胡话。 这是中间的偈颂。 那么，应该如何给那个教证添加意义呢？ 在《时轮经》的注释中，对于这个教证，至尊观世音菩萨说： “存在不是智慧的白分， 不存在不是方便的黑分， 因为黑白二分相违，所以两者都不是， 除了这些黑白二分之外，没有其他的俱生乐存在。” 慈氏菩萨的《经庄严论》中说： “非有非无亦非如，非异非不异。” 在其注释中，第二一切智者世亲说： “真如的意义，不是由遍计所执、依他起的自性所能说是存在的；不是由圆成实的自性所能说是没有的；由于遍计所执、依他起、圆成实，其一性是无二的，所以不是真如；由于不是仅仅与它们相同，也不是与它们相异，所以不是其他的。” 又，慈氏菩萨的《宝性论》中说： “非有非无亦非有无，亦非有无之外。 不能思议离言诠，各别自证所行境。” 在其广释中说：“因为不可思议。” 因此，不能思议为存在，也不能思议为不存在，也不能思议为既存在又不存在，也不能思议为既存在又不存在之外，用“也”字说明前面的那些也不能思议。 慈氏菩萨的亲传弟子，圣者无著也说： 在其注释中说：“不是没有，不是有，也不是既有又没有，因为无论从哪四方面来说，都不是分别念的对境。” 这也是我新发现的特点。 他们师徒二人对他们自己的论著非常熟悉。
English
Having met, the two sat without saying a word, remaining just as they were. This too is a reasoning newly discovered by my own intelligence. It is said: If it is, it will not become not; If it is not, it will not become is; To accept contradictions, To establish a separate tenet is true. Nowadays, practitioners of the degenerate age like myself, Because they do not understand the distinction between view and practice, Even slighting the Buddha's teachings, I confess and repent for speaking the nonsense of a prostitute. This is an intermediate verse. So, how should meaning be added to that quote? In the commentary on the Kalachakra Tantra, for this quote, the venerable Avalokiteśvara said: "Existence is not the white aspect of wisdom, Non-existence is not the black aspect of means, Because the black and white aspects are contradictory, neither is it both, Apart from these black and white aspects, there is no co-emergent bliss existing separately." In Maitreya's Ornament of the Sutras, it says: "Neither existent nor non-existent, nor thus, neither other nor not other." In its commentary, the second omniscient Vasubandhu says: "The meaning of suchness is not existent by the nature of the imputed and dependent; it is not non-existent by the nature of the perfectly established; because the oneness of the imputed, dependent, and perfectly established is non-dual, it is not suchness; because it is not merely the same as them, nor different from them, it is not other." Furthermore, in Maitreya's Uttaratantra, it says: "Neither existent nor non-existent, nor both existent and non-existent, nor other than existent and non-existent, It cannot be conceived, devoid of definition, the object of individual self-awareness." In its extensive explanation, it says, "Because it is inconceivable." Therefore, it cannot be conceived as existent, nor can it be conceived as non-existent, nor can it be conceived as both existent and non-existent, nor can it be conceived as other than both existent and non-existent. The word "also" indicates that the preceding ones also cannot be conceived. Maitreya's direct disciple, the noble Asanga, also said: In his commentary, he says, "It is not non-existent, not existent, nor both existent and non-existent, because in all four ways, it is not an object of conceptual thought." This too is a unique characteristic newly discovered by me. They, the master and disciple, are both very familiar with their own treatises.
Tibetan
ཁོང་གཉིས་ཀྱིས་དོན་དམ་གྱི་ཆོས་དཀོན་མཆོག་དེ། རྟོག་གེས་མུ་བཞི་གང་དུའང་བརྟག་པར་མི་ནུས། རྟོག་གེའི་ཡུལ་མིན། རྟོག་གེའི་མི་ཤེས་ཞེས་གསུངས་གདའ། སུས་ཀྱང་མི་ཤེས་སུ་ཡི་ཡང་ཡུལ་མིན་གསུངས་པ་མིན་པར་གདའ། དེའི་རྗེས་སུ་བྱམས་མགོན་གྱིས། སོ་སོ་རང་གིས་རིག་ཅེས་དང་དེའི་རྒྱས་བཤད་དུ། འཕགས་པས་མཁྱེན་ཕྱིར། ཞེས་གསུངས། དེའི་འགྲེལ་པར་ཐོགས་མེད་ཀྱིས་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པས། མི་རྟོག་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཡུལ་དུ་ཡོད་པར་གྲུབ་པོ། ། སྨྲས་པ། མཉམ་བཞག་བསྒོམ་པ་གཏན་ལ་འབེབས་པའི་ཚེ། ། ཡོད་མེད་ལ་སོགས་མུ་བཞི་གང་དུ་ཡང༌། ། ཅིར་ཡང་མི་འཛིན་ཅིར་ཡང་མི་རྟོག་ཅིང༌། ། སྣང་བ་དགག་སྒྲུབ་མི་བྱེད་རང་སོར་འཇོག། ཡིན་ལུགས་ལྟ་བ་གཏན་ལ་འབེབས་པའི་ཚེ། ། དོན་དམ་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་འོད་གསལ་དེ། ། མཉམ་བཞག་མི་རྟོག་ཡེ་ཤེས་ཡུལ་དུ་ལྟ། ། ཀུན་རྫོབ་སྣང་བ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་འདི། ། རྗེས་ཐོབ་རྨི་ལམ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་བལྟ། ། མཉམ་རྗེས་གཅིག་ཏུ་འདྲེས་པ་སངས་རྒྱས་ཡིན། ། དེ་དང་རྗེས་མཐུན་དག་པ་ས་གསུམ་ཡིན། ། དེ་དང་ཆ་མཐུན་མ་དག་ས་བདུན་ཡིན། ། མོས་སྤྱོད་ས་ལ་མཉམ་རྗེས་རེས་འཇོག་བྱེད། ། མདོ་རྒྱུད་བསྟན་བཅོས་ཀུན་གྱི་དགོངས་པ་ཡིན། ། གྲུབ་ཐོབ་བླ་མ་རྣམས་ཀྱི་མན་ངག་ཡིན། ། ཆོས་ཀྱི་ལྟ་སྒོམ་རྣམ་དག་དེ་ལྟར་ཡིན། ། མི་ཤེས་ལོག་རྟོག་ཐེ་ཚོམ་བསལ་བའི་ཕྱིར། ། ཆོས་ཀྱི་གསང་བ་ཟབ་མོ་བྲིས་པ་ལ། ། གསང་སྒྲོགས་ཉེས་ལྟུང་བར་ཆད་མི་འབྱུང་བར། ། བླ་མ་དཀོན་མཆོག་མཁའ་འགྲོའི་བྱིན་གྱིས་རློབས། ། དེ་རྣམས་ཡན་ཆད་ཀྱིས་བརྟེན་པ་གཞན་དོན་ཕུན་ཚོགས། ཀུན་རྫོབ་གཟུགས་ཀྱི་སྐུ་ཡོད་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་དེའི་རྟེན་དོན་དམ་ཆོས་སྐུ་ཡོད་པར་བསྒྲུབས། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་སྐྱེ་འཇིག་མེད་པར་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་རྒྱུ་མཚན་རྟག་པ་དང་བརྟན་པར་བཞུགས་པ་ལས། གདུལ་བྱ་རིང་བ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་གདུལ་བྱ་ནམ་དུས་ལ་བབ་པ་ན། བཟོ་དང་སྐྱེ་བ་བྱང་ཆུབ་ཆེ། །མྱ་ངན་འདས་པ་རྟག་སྟོན་པ། །སངས་རྒྱས་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་འདི་ནི། །རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཐབས་ཆེན་པོ། །ཞེས་གསུང་པ་ལྟར། གང་ལ་གང་འདུལ་གྱི་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་སྣ་ཚོགས་སྟོན་པ་དང༌། གདུལ་བྱ་ཉེ་བ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་འདུལ་བ་ལ། ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་ཞིང་ཁམས་མཐའ་ཡས་པའི་འོག་མིན་མཐའ་ཡས་པར། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མཐའ་ཡས་པ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པ
Chinese
他们两位认为，胜义的法宝，不能用分别念在任何四句（有、无、亦有亦无、非有非无）上进行观察。不是分别念的对境。说是分别念所不能知的。并没有说谁也不能知，也不是任何人的对境。之后，慈氏怙主说：“各自自己证知”，并且在它的广释中说：“因为圣者知晓”。在它的注释中，无著说：“因为圣者们各自自己证知”。因此，成立了无分别智慧的对境。 说道： 确定安住禅修之时， 有无等等任何四句， 任何也不执着，任何也不分别， 显现不作破立，安住自性。 确定实相见解之时， 胜义心性光明， 看作安住无分别智慧的对境。 所有的世俗显现各种形象， 看作后得如梦如幻。 安住与后得融为一体是佛。 与此相顺是清净三地。 与此相似是不净七地。 在胜解行地安住与后得轮流交替。 是所有经续论典的密意。 是成就上师们的窍诀。 佛法的清净见修行就是这样。 为了消除不知、邪念、怀疑， 书写甚深佛法秘密， 为了不出现泄密、罪过、障碍， 祈请上师三宝空行加持。 以上这些所依是利他圆满。 因为有世俗色身的理由，因此成立它的所依胜义法身存在。 法身无生无灭自然成就的理由是恒常和稳固安住， 从而，对于需要调伏的遥远各类众生，当需要调伏的时期到来时， 如经所说： “示现工巧及生菩提， 恒常示现涅槃， 此佛化身， 是解脱之大方便。” 如此，对于应该调伏的众生示现各种各样的化身， 调伏需要调伏的近类菩萨们， 在无边刹土的无边色究竟天， 对无边菩萨享受圆满
English
They both believe that the ultimate Dharma Jewel cannot be examined by conceptual thought in any of the four possibilities (existence, non-existence, both existence and non-existence, neither existence nor non-existence). It is not an object of conceptual thought. It is said to be unknowable by conceptual thought. It is not said that no one can know it, nor is it an object for anyone. After that, Maitreya-nātha said, "Each individually knows," and in its extensive explanation, he said, "Because the noble ones know." In its commentary, Asaṅga said, "Because the noble ones each individually know." Therefore, it is established as the object of non-conceptual wisdom. It is said: When establishing the meditation of equipoise, In any of the four possibilities such as existence and non-existence, Not grasping anything, not conceptualizing anything, Not making affirmations or negations of appearances, abiding in its own state. When establishing the view of reality, The ultimate nature of mind, clear light, Is seen as the object of equipoise, non-conceptual wisdom. All the various forms of conventional appearances, Are seen as after-attainment, like dreams and illusions. The union of equipoise and after-attainment is Buddhahood. In accordance with that are the three pure grounds. Similar to that are the seven impure grounds. On the ground of aspiration and conduct, equipoise and after-attainment alternate. This is the intention of all sutras, tantras, and treatises. This is the key instruction of accomplished masters. The pure view and practice of Dharma are like this. In order to eliminate ignorance, wrong thoughts, and doubts, Writing down the profound secret of the Dharma, In order to prevent disclosure, faults, and obstacles, May the blessings of the guru, the Three Jewels, and the ḍākinīs be bestowed. The basis of all these is the perfection of benefiting others. Because there is the reason for the conventional form body, therefore it is established that its basis, the ultimate Dharmakāya, exists. The reason why the Dharmakāya is spontaneously accomplished without birth or death is that it abides constantly and firmly, Therefore, for the sake of taming various distant beings who need to be tamed, when the time for taming arrives, As the sutra says: "Showing skillful means and the birth of enlightenment, Constantly showing nirvana, This emanation body of the Buddha, Is the great means of liberation." Thus, showing various emanations to those who need to be tamed, Taming the near disciples, the Bodhisattvas, In the boundless Akanishtha of infinite realms, Enjoying the perfect enjoyment to infinite Bodhisattvas