Tibetan
ཁྲེགས་པ་ལ༔ སྐྲངས་བརྟན་མདོག་ནག་མགོ་བོ་ལེབ༔ སླ་ང་ཁ་ནི་སྦུབ་པ་འདྲ༔ ཡང་ན་རྒོད་དང་ཡང་རྒོད་གཉིས༔ རྒོད་ན་སྐྲངས་པ་ཆེ་འབྲོས་རྐྱེན༔ ཟུག་གཟེར་ཆེ་ཞིང་རྩ་ལ་ཞེན༔ ཡང་རྒོད་མེ་རིགས་སྐྲངས་པ་ཆེ༔ འཁོར་ལོ་འཐོར་ཞིང་འགྲོ་བ་ཡིན༔ གཟེ་མ་མགོ་དགུ་ཞེས་ཀྱང་ཟེར༔ ད་རུང་ནད་ངོས་མ་ཟིན་ན༔ གསང་བ་རྫས་ཀྱིས་བརྟགས་ 46-6-8a པ་ནི༔ ཤུ་དགུ་ཆུ་ངན་སྦྱར་པ་ཡིས༔ སྐྲངས་ལ་བཀུས་ན་འཕར་བ་ཡིན༔ སེམས་ཅན་ལུས་བསྐྱེད་ཐུར་མ་ཡིས༔ སྐྲངས་པའི་མཐའ་བཞི་དབུས་དང་ལྔར༔ འབུག་ཚུལ་བསྟན་ཏེ་དབུས་ཉིད་ན༔ ཚ་ལ་བྱུགས་པས་ནད་པ་ཡི༔ ལྟེ་ཁུང་དམར་ཚིག་འདུག་ན་ཡིན༔ སྐྲངས་པའི་སྟེང་དུ་གཟའ་སྙིང་གིས༔ དབུར་བས་སླར་སྐྲངས་ཡིན་པར་ངེས༔ བཅོས་ཐབས་སྤྱི་དང་བྱེ་བྲག་གཉིས༔ སྤྱི་ལ་ཟས་སྤྱོད་སྨན་དཔྱད་བཞི༔ སྨན་ལ་བྱུག་པ་ཆོས་སྨན་གཉིས༔ ཁོང་སྨན་བྱ་ཁྱུང་ལྔ་སྦྱོར་ཟ༔ ཡང་ན་མྱོས་བྱེད་རྣམ་པ་གསུམ༔ ཡང་ན་དཔའ་བོ་ལྔ་སྦྱར་བྱ༔ སྤྱིར་དུ་རྒྱུད་ལས་བཤད་པ་ཟབ༔ ནང་དུ་ཟུ་གུ་མ་བཅུག་པར༔ མཐའ་ནས་དམག་གིས་མི་བསྐོར་ཏེ༔ བྱུག་པའི་རྗེས་སུ་ཁོ་འདྲེན་གཅེས༔ འཛིན་པ་མངར་གསུམ་མདེ་འུ་ཡིན༔ གང་དུ་སོང་ཡང་འགུག་པར་བྱེད༔ བྱུག་པ་བཙན་དུག་མུ་ཟི་དང་༔ སྟག་ཤ་བ་ཡིས་གསོད་པ་ཡིན༔ བྲག་སྤོས་སྤུ་རྩ་ཆུ་རྩ་དང་༔ ཐུན་གསུམ་དྲངས་པས་འཇོམས་པའི་སྨན༔ ར་དུག་སྦྲེ་དང་པདྨའི་ཁྲག༔ བྲག་ཞུན་དུ་བ་ཆུ་ངན་གྱིས༔ སྡོམ་པར་བྱེད་པའི་རྩི་མཆོག་ཡིན༔ ཤུ་དག་ཟངས་རྩི་ཀུན་གྱི་གྲོགས༔ དེ་རྣམས་སྦྱར་བ་ཞིབ་དཀྲུགས་ནས༔ སྐྲངས་མཐའ་མ་ཤོར་མཐའ་ནས་བསྡུ༔ ཚང་ཁ་མི་གསུབ་སྐར་ཁུང་དབྱེ༔ མངར་གསུམ་ 46-6-8b སྦྱར་བའི་ཐིག་ལེ་བྱ༔ སྟེང་ནས་བལ་འདབ་འཇམ་པོས་མནན༔ འབུར་འཇོམས་མན་ངག་དམ་པ་ཡིན༔ དཔྱད་ལ་ཁྲུས་དང་མེ་བཙའ་གཉིས༔ ཁྲུས་ལ་ཐར་ནུ་ཆུ་རྩ་དང་༔ བྱི་མོང་ཐར་ནུ་དུར་བྱིད་དང་༔ སྟག་ཤ་གུ་གུལ་ཁྲོན་བུ་དང་༔ ལོ་བརྒྱད་ཆུ་སྦྱར་ཁོང་དུ་གཏང་༔ ལོག་དང་འབྱམས་དང་འགྱིང་བ་དང་༔ སྟོང་སྦོས་ཟུག་གཟེར་ཆེ་བ་ལ༔ ལོག་གནོན་དཔའ་བོ་གཡུལ་དུ་གཞུག༔ མེ་བཙའ་མགོ་སྐེ་ཡན་ཆོད་དང་༔ སྤྱི་གཙུག་ཆེ་ཆུང་གཡས་གཡོན་དུ༔ བདུད་སྒོ་རྣ་བའི་ནང་རྩ་བསྲེག༔ ལག་པ་དཔུང་འཇུམས་རད་ན་བསྲེག༔ སྤྱིར་དུ་དྲུག་བདུན་དཀར་ནག་མཚམས༔ ཤ་སུལ་རྩ་ཡི་འབྲོས་སྲང་བསྡམ༔ མཐའ་བཞི་མེ་ཡིས་རྟོད་ལ་མནན༔ རྩ་བོ་ཆེ་ལ་གནམ་ལྕགས་རྡེག༔ ཟས་སྤྱོད་དཀར་གསུམ་མངར་གསུམ་སྤང་༔ མར་དང་ལན་ཚྭ་དྲོད་བཅུད་སྤང་༔ རུལ་སུམ་སྐྱུར་གྱི་རིགས་ཆ་སྤང་༔ རྔ་སྒྲ་གཤང་སྒྲ་སེར་བུ་སྤང་༔ སྒ་སྒོག་ཚ་བའི་རིགས་ཆ་སྤང་༔ མེ་ལྷོག་ཟན་དྲོན་ཉི་མ་སྤང་༔ མེ་ཉིར་ལུས་པོ་བདུག་པ་སྤང་༔ ཆུ་ལྷོག་ཆུ་སྒྲོལ་ཆུ་འཐུང་སྤང་༔ ས་ལྷོག་སྤྱོད་ལམ་ངལ་དུབ་སྤང་༔ སྒུལ་བསྐྱོད་ལུས་
Chinese
肿胀病：肿胀坚硬，颜色发黑，头部扁平，形状像倒扣的锅。又分老肿和嫩肿两种。老肿是肿胀大且有转移的迹象，伴随剧烈疼痛，侵袭血管。嫩肿则像火一样蔓延，导致身体机能紊乱，四处游走，也被称为‘九头鬼’。如果仍然无法确定病症，可以通过秘密方法进行诊断：将大戟与污水混合，涂抹在肿胀处，如果肿胀处跳动，则表明诊断正确。或者，取动物的胎盘，将其切成五份，分别放置在肿胀的四个边缘和中心。然后在中心点涂抹热药，如果患者的肚脐发红或烧焦，则表明诊断正确。在肿胀处使用星宿心要进行按压，如果肿胀复发，则可以确诊。 治疗方法分为通用疗法和特殊疗法。通用疗法包括饮食、行为、药物和治疗四个方面。药物又分为外用药和内服药两种。内服药可以服用‘鹏鸟五味合剂’，或者服用三种麻醉剂，或者服用‘勇士五味合剂’。总的来说，通用疗法在经典中有更深入的阐述。在治疗过程中，不要让‘祖古’进入体内，也不要让军队从外部包围。涂抹药物后，要小心引导其发挥作用。‘执持’是甜三味和‘德乌’的混合物，无论病症在哪里，都能将其吸引过来。外用药可以使用狼毒、麝香和冰片，以及虎肉和麝香来消除病症。岩精、毛发根、水根和三种礜石也是有效的药物。另外，可以使用狼毒、麝香、红花血、岩沥青、松脂和污水来制作药膏。大戟是所有药物的好帮手。将这些药物混合研磨后，从肿胀的外缘向内收拢，但不要完全封闭，要留出气孔。然后涂抹甜三味的药液，再用柔软的羊毛覆盖。这是一个消除肿胀的秘密方法。 治疗方法包括药浴和艾灸两种。药浴可以使用‘塔奴’、水根、豨莶、‘塔奴’、杜鹃和虎肉，以及没药、碱花和八年陈水混合后进行内服。对于错位、扩散、僵硬、空虚肿胀和剧烈疼痛等症状，可以使用‘错位按压’，就像勇士投入战斗一样。艾灸可以施用于头部和颈部以上，以及头顶、大小、左右等部位。烧灼‘魔门’（耳朵内的血管）。也可以烧灼手臂和腋窝等部位。一般来说，在白色和黑色分界线的六七个部位进行烧灼，可以控制肌肉和血管的走向。用火按压四个边缘，用天铁敲击大血管。在饮食和行为方面，要避免食用白三味和甜三味，避免食用黄油、盐和热性食物，避免食用腐烂、酸涩的食物，避免听到鼓声、锣声和冰雹声，避免食用姜、蒜和辛辣食物，避免食用热粥和晒太阳，避免身体暴露在阳光下，避免饮用热水、冷水和生水，避免在炎热的地面上行走和过度劳累，避免剧烈运动。
English
Swelling Disease: The swelling is hard, black in color, and has a flat head, shaped like an inverted pot. It is divided into old and new swellings. Old swelling is large and has signs of metastasis, accompanied by severe pain, and invades blood vessels. New swelling spreads like fire, causing dysfunction of the body and wandering around, also known as 'Nine-Headed Ghost'. If the disease cannot be determined, it can be diagnosed by secret methods: mix Euphorbia with sewage and apply it to the swelling. If the swelling throbs, it indicates a correct diagnosis. Alternatively, take the placenta of an animal, cut it into five parts, and place them on the four edges and the center of the swelling. Then apply hot medicine to the center point. If the patient's navel is red or scorched, it indicates a correct diagnosis. Press the swelling with the heart essence of the constellations. If the swelling recurs, it can be confirmed. Treatment methods are divided into general therapy and special therapy. General therapy includes diet, behavior, medicine, and treatment. Medicines are divided into external and internal medicines. For internal medicine, you can take 'Pengniao Five-Flavor Mixture', or take three kinds of anesthetics, or take 'Warrior Five-Flavor Mixture'. In general, general therapy is described in more depth in the classics. During the treatment, do not let 'Zugu' enter the body, and do not let the army surround it from the outside. After applying the medicine, be careful to guide it to play its role. 'Holding' is a mixture of sweet three flavors and 'De Wu', which can attract it no matter where the disease is. External medicine can use wolfsbane, musk, and borneol, as well as tiger meat and musk to eliminate the disease. Rock essence, hair roots, water roots, and three kinds of yushi are also effective drugs. In addition, wolfsbane, musk, safflower blood, rock asphalt, rosin, and sewage can be used to make ointment. Euphorbia is a good helper for all medicines. After mixing and grinding these medicines, gather them from the outer edge of the swelling inward, but do not completely close it, leaving air holes. Then apply the sweet three-flavor medicine liquid, and then cover it with soft wool. This is a secret method to eliminate swelling. Treatment methods include medicinal bath and moxibustion. For medicinal bath, you can use 'Tanu', water root, Xanthium sibiricum, 'Tanu', Rhododendron, and tiger meat, as well as myrrh, alkali flower, and eight-year-old water mixed for internal use. For symptoms such as dislocation, diffusion, stiffness, empty swelling, and severe pain, you can use 'dislocation pressing', just like a warrior entering battle. Moxibustion can be applied above the head and neck, as well as the top of the head, size, left and right. Burn the 'devil's gate' (blood vessels in the ear). You can also burn the arms and armpits. Generally speaking, burning at six or seven points on the white and black dividing line can control the direction of muscles and blood vessels. Press the four edges with fire, and strike the large blood vessels with meteoric iron. In terms of diet and behavior, avoid eating white three flavors and sweet three flavors, avoid eating butter, salt, and hot food, avoid eating rotten, sour, and astringent food, avoid hearing drum sounds, gong sounds, and hail sounds, avoid eating ginger, garlic, and spicy food, avoid eating hot porridge and sunbathing, avoid exposing the body to the sun, avoid drinking hot water, cold water, and raw water, avoid walking on hot ground and overwork, and avoid strenuous exercise. --------------------------------------------------------------------------------