Tibetan
་འགྱུར། །དེ་ ལ་ཚ་བ་ཞེས་བྱའི་ངོ་བོ་ནི། མཁྲིས་པའི་མེ་དྲོད་ཐང་ལ་ལྷག་པ་ཡིན། །ཅི་ཕྱིར་མཁྲིས་པ་སྣུམ་ བཅས་རྣོ་ཞིང་ཚ། །ཡང་ཞིང་དྲི་མནམ་འཁྲུ་ཞིང་གཤེར་བ་དེ། །ཐང་ལ་ལྷག་པའི་ཚ་བའི་ རྟགས་སུ་འབྱུང་། །གདོང་སྣུམ་མྱུར་སྨིན་དྲོད་ཆེ་ཟློག་དཀའ་ཡང་། །དྲི་ཆེ་འཁྲུ་ཞིང་གཏར་ ཁྲག་ལུད་པ་སླ། །འདི་རྟགས་འབྱུང་ཕྱིར་ཚ་བར་ཤེས་པར་བྱ། །ཚ་བའི་རྒྱུ་མཚན་གནོད་བྱ་ སྲེག་པ་སྟེ། །གནོད་བྱ་ལུས་ཟུངས་བདུན་དང་དྲི་མ་གསུམ། །འདི་དག་ཐལ་བར་སྲེག་པ་མ་ ཡིན་ཀྱང་། །ཚ་བའི་དྲོད་ཀྱིས་བསྲུལ་བས་སྲོག་འདོར་བྱེད། །དེ་ཕྱིར་སྲེག་ཅེས་བྱ་བར་བཤད་ པ་ཡིན། །ཚ་བའི་དབྱེ་བ་རྟེན་དུས་ཉེས་པ་དང་། །གནས་ས་རྒྱུད་དང་གནས་སྐབས་རིགས་ ཀྱིས་དབྱེ། །རྟེན་གྱིས་དབྱེ་བ་བྱིས་པ་དར་མ་རྒན། །དུས་ཀྱིས་དབྱེ་ན་གསར་དང་རྙིང་པ་ གཉིས། །ཉེས་པས་དབྱེ་ན་རླུང་མཁྲིས་བད་ཀན་དང་། །ཁྲག་དང་ཆུ་སེར་ཚ་བ་རྣམ་པ་ལྔ། ། གནས་ཀྱིས་དབྱེ་ན་ཕྱི་ནང་བར་དང་གསུམ། །ཤ་པགས་རྩ་རུས་དོན་སྣོད་ལ་གནས་པའོ། ། རྒྱུད་ཀྱིས་དབྱེ་ན་རང་རྒྱུད་གཞན་རྒྱུད་ཅན། །རང་རྒྱུད་ཅན་དེ་རྐྱང་པ་རང་རྟགས་གསལ། ། 25-169 གཞན་རྒྱུད་ཅན་ལ་ལྡན་ཚད་འདུས་ཚད་གཉིས། །གནས་སྐབས་དབྱེ་བ་རྣམ་པ་དྲུག་ཡིན་ཏེ། ། མ་སྨིན་རྒྱས་སྟོངས་གབ་རྙིངས་རྙོངས་པའོ། །རིགས་ཀྱིས་དབྱེ་ན་འགྲམས་འཁྲུགས་རིམས་ དུག་བཞི། །ཚ་བའི་རྟགས་ལ་འགྱུར་མེད་ངོས་བཟུང་དང་། །སྤང་བླང་མུ་བཞི་ཁ་དམར་ གདགས་པའོ། །དང་པོ་ངོས་བཟུང་སྤྱི་དང་བྱེ་བྲག་གཉིས། །སྤྱི་ཡི་རྟགས་ལ་ཕྱི་ནང་གསང་བ་ གསུམ། །ཕྱི་རྟགས་སློང་བ་རྒྱུ་རྐྱེན་སྒོ་ནས་བརྟག །ནང་རྟགས་མཚན་ཉིད་རྟགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་ བརྟག །གསང་རྟགས་ཕན་གནོད་སྒོ་ནས་བརྟག་པའོ། །སློང་བ་རྒྱུ་རྐྱེན་སྒོ་ནས་བརྟག་པ་ནི། ། གོང་རྐྱེན་ཟས་སྤྱོད་རྗེས་ལས་ཤེས་པར་བྱ། །མཚན་ཉིད་རྟགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་བརྟག་པ་ནི། །ཚ་ བའི་རྩ་ནི་མགྱོགས་རྒྱས་གྲིམས་པ་ཡིན། །ཆུ་མདོག་དམར་སེར་དྲི་དུགས་རླངས་པ་ཆེ། །མགོ་ ན་ཤ་ཚ་ཁ་རོ་སྐྱུར་ལ་ཁ། །ལྕེ་སྟེང་བད་ཀན་ཆེ་ལ་སྣ་སྒོ་སྐམ། །མིག་སྤྲིན་དམར་སེར་གཟེར་ བ་གཅིག་ཏུ་འདྲིལ། །ལུད་པ་དམར་སེར་ཚ་བྲོ་སྐོམ་དད་ཆེ། །ཁྲག་མཁྲིས་འཁྲུ་སྐྱུག་རྔུལ་ཆེ་ དྲི་མ་མནམ། །ནུབ་གཉིད་ཆུང་ལ་ཉིན་པར་གཉིད་མི་ཐུབ། །ཉིན་དགུང་མཚན་དགུང་ཞུ་བའི་ དུས་ན་ལྡང་། །དེ་དག་མཁྲིས་པའི་མེ་དྲོད་འཕེལ་རྟགས་ཡིན། །ཕན་གནོད་བསྟེན་པའི་སྒོ་ ནས་བརྟག་པ་ནི། །ཟས
Chinese
འགྱུར། ། 那个 叫做“热”的自性是：胆的火热超过了限度。 为什么胆是油性的， 具有锐利和热的性质？ 还有，干燥、气味难闻、腹泻和潮湿， 这些是热超过限度的征兆。 面部油腻、迅速成熟、体温高、难以逆转， 气味大、腹泻、容易放血和吐痰。 出现这些征兆，就应该知道是热病。 热的原因是损害和烧灼， 损害的是身体的七种营养素和三种排泄物。 虽然这些不会被烧成灰烬， 但由于热的温度烘烤，会导致死亡。 因此，被称为“烧灼”。 热的分类依据是所依、时间、病、 位置、体质和阶段、种类来区分。 依据所依来区分，有儿童、青年和老年。 依据时间来区分，有新和旧两种。 依据病来区分，有风、胆、痰， 血和血清热五种。 依据位置来区分，有外、内、中间三种。 存在于肌肉、皮肤、血管、骨骼、脏腑中。 依据体质来区分，有自身体质和外来体质。 自身体质是单独的，自身症状明显。 25-169 外来体质有两种：混合和聚集。 依据阶段来区分，有六种： 未成熟、增长、衰退、潜伏、陈旧、衰弱。 依据种类来区分，有接触性传染病、并发症、流行病、 毒四种。 热的征兆有不变的确定和， 取舍四边和口红。 首先，确定分为一般和特殊两种。 一般的征兆有外、内、秘密三种。 外在征兆从诱发因素、原因和条件来观察。 内在征兆从性质和征兆来观察。 秘密征兆从有利和有害的方面来观察。 从诱发因素、原因和条件来观察是： 要从先前的原因、饮食习惯和行为中了解。 从性质征兆来观察是： 热的脉搏是快速、扩张和紧张的。 尿液颜色是红色和黄色，气味浓烈，蒸汽大。 头痛、身体发热、口中味道酸苦。 舌苔厚重，鼻孔干燥。 眼白是红色和黄色，像脓疱一样聚集在一起。 痰是红色和黄色，有热感，口渴严重。 腹泻、呕吐血液和胆汁，出汗多，气味难闻。 晚上睡眠少，白天无法入睡。 在白天中午和晚上中午消化的时候发作。 这些是胆的火热增加的征兆。 从依赖有利和有害的方面来观察是： 食物
English
འགྱུར། ། The nature of what is called "heat" is: the fire heat of bile exceeds the limit. Why is bile oily, with sharp and hot properties? Also, dryness, foul odor, diarrhea, and moisture, these are signs of heat exceeding the limit. Oily face, rapid maturation, high body temperature, difficult to reverse, strong odor, diarrhea, easy to bleed and spit. When these signs appear, it should be known as heat disease. The cause of heat is damage and burning, damaging the body's seven nutrients and three excretions. Although these will not be burned to ashes, due to the baking of heat's temperature, it can lead to death. Therefore, it is called "burning." The classification of heat is based on support, time, disease, location, constitution, stage, and type to distinguish. According to the support, there are children, youth, and old age. According to time, there are new and old two types. According to the disease, there are wind, bile, phlegm, blood and serous fluid, five types of heat. According to the location, there are outer, inner, and middle three types. It exists in muscles, skin, blood vessels, bones, and organs. According to the constitution, there are self-constitution and external constitution. Self-constitution is single, and its own symptoms are clear. 25-169 External constitution has two types: mixed and aggregated. According to the stage, there are six types: immature, growing, declining, latent, old, and weakened. According to the type, there are contact infectious diseases, complications, epidemics, and four types of poison. The signs of heat include unchanging determination and, acceptance and rejection of four sides and lipstick. First, the determination is divided into general and specific two types. The general signs include outer, inner, and secret three types. External signs are observed from inducing factors, causes, and conditions. Internal signs are observed from nature and signs. Secret signs are observed from beneficial and harmful aspects. Observing from inducing factors, causes, and conditions is: It should be understood from previous causes, eating habits, and behaviors. Observing from nature and signs is: The pulse of heat is fast, dilated, and tense. The color of urine is red and yellow, the odor is strong, and the steam is large. Headache, body fever, sour and bitter taste in the mouth. The tongue coating is thick, and the nostrils are dry. The whites of the eyes are red and yellow, gathered together like pustules. The sputum is red and yellow, has a hot sensation, and is very thirsty. Diarrhea, vomiting blood and bile, excessive sweating, and foul odor. Sleep is less at night, and unable to fall asleep during the day. It occurs during digestion at noon and evening. These are signs of increased fire heat of bile. Observing from relying on beneficial and harmful aspects is: Food
Tibetan
་སྤྱོད་སྨན་དཔྱད་ཆུ་བཞི་བསྟེན་པ་ཡིས། །འཕྲོད་དང་མི་འཕྲོད་ གོམས་པས་ངེས་པ་བསྐྱེད། །ཚ་བ་བྱེ་བྲག་སོ་སོའི་མི་འགྱུར་རྟགས། །སྤྱི་རྟགས་དེ་དག་ཀུན་ ལ་ཁྱབ་སྟེངས་སུ། །རྟེན་གྱི་ཚ་བ་ན་སོའི་རིམ་པས་ཤེས། །དུས་ཀྱི་ཚ་བ་ཡུན་གྱིས་ཤེས་པར་ འགྱུར། །ཉེས་པའི་ཚ་བ་སྡོངས་ཟླའི་རྟགས་ལས་དཔག །གཡལ་འདར་གཉིད་ཡེར་བརྩེ་ན་ རླུང་ཚད་དེ། །ཁ་ཁ་མིག་ཆུ་སེར་ན་མཁྲིས་ཚད་ཡིན། །ལྕི་རྨོངས་འཇུ་དཀའ་བད་ཀན་ཚ་བ་ ལ། །མིག་ཆུ་དམར་ལ་གཟེར་འདྲིལ་ཁྲག་ཚད་ཡིན། །གཡོ་སྐྲངས་ཟ་འཕྲུག་ཤུ་ཐོར་ཆུ་སེར་ ཚ། །གནས་ཀྱི་ཚ་བ་འཇུག་སྒོ་གར་གནས་གསལ། །རང་རྒྱུད་ཅན་དེ་རང་རྟགས་གསལ་བས་ ཤེས། །ལྡན་ཚད་རླུང་ལྡན་གཅིག་གྲོགས་གཅིག་གིས་བྱེད། །དཔེར་ན་གཉེན་བཤེས་མཐུན་ 25-170 པ་ལས་བྱེད་འདྲ། །བད་ཀན་ཚ་བར་ལྡན་པས་འཐབ་པར་འགྱུར། །མི་མཐུན་མི་གཉིས་ས་ གཅིག་འཚོགས་དང་མཚུངས། །འདུས་པའི་ཚ་བ་དུས་ངན་ཤར་པོ་འདྲ། །ཁོ་བས་ང་དྲག་ གཅིག་འོག་གཅིག་མི་ཚུད། །དེ་དག་བསིལ་དྲོད་གཉེན་པོ་གང་འོས་བསྟེན། །ཕན་སྙམ་བྱེད་ ཀྱང་བཏུད་ན་གནོད་པས་ཤེས། །མ་སྨིན་ཕྲུམ་སེར་ཚིགས་གཞི་སྲོད་དུས་ན། །རྒྱས་པའི་ཚ་ བ་ཚད་རྟགས་རྫོགས་པར་འབྱུང་། །སྟོང་ཚད་བསིལ་གྱི་གཉེན་པོ་བསྟེན་གྱིན་འཕེལ། །གབ་ ཚད་དྲོད་བཅུད་བསྲིངས་ཀྱིན་གནོད་པར་ཚོར། །རྙིངས་པའི་ཚ་བ་ཡུན་ལོན་གྱུར་པས་ཤེས། ། རྙོངས་ཚད་རྔུལ་བརྩེ་སྣ་ཁྲག་གཡོ་ལས་གསལ། །རིམས་ཚད་མགོ་ན་ཟ་ཟི་གྲང་ཤུམ་བྱེད། ། འཁྲུགས་ཚད་གཟེར་དང་ལུད་པ་དབུགས་ལ་གསལ། །འགྲམས་ཀྱི་ཚ་བ་སྤྱོད་ལམ་དྲག་ རྗེས་ན། །དུག་ཚད་མ་ངེས་ཁོལ་བུར་ནད་སྣ་མང་། །འདི་དག་མི་འཁྲུལ་སོ་སོའི་ངོས་འཛིན་ ཡིན། །སྤང་བླང་མུ་བཞིར་ཁ་དམར་གདགས་པ་ནི། །རྩ་རྒྱུད་སྦོམ་ཞིང་མཁྲང་ལ་འགྱུར་ལྡོག་ ཆུང་། །ཆུ་མདོག་གདོང་གསལ་ལྕེ་རློན་གཏར་ཁྲག་ཕྱེད། །ལུད་པ་འགོགས་བླ་གཟེར་ཆུང་ རྔམ་པ་བདེ། །ཟས་ལེན་ཤེད་ཆེ་སྨན་དཔྱད་ངོ་ལེན་ན། །ནད་གང་ཡིན་ཡང་གསོ་བ་བླ་བར་ བཤད། །འཆི་ལྟས་མེད་ཀྱང་ནད་ཀྱི་སྟོབས་ཆེ་ལ། །བླ་གཉན་འགྱུར་ལྡོག་མང་ན་གསོ་བ་ དཀའ། །འཆི་རྟགས་རྩ་ཆུ་ལུད་པ་ཁྲག་དང་དབུགས། །ནད་སྟོབས་གཟེར་ས་ལུས་སྟོབས་ དབང་པོར་བརྟག །རྩ་རྒྱུད་འདར་སྤུན་སྡོད་དང་འཚུབ་པ་འཆི། །ཆུ་ནི་ཁོང་ལོག་སྲི་འཆོར་ སངས་ན་འཆི། །ལུད་པ་དུད་ཁུ་ཤ་སྐྱོ་འདྲ་བ་ལ། །མང་དུ་འབྱུང་ཞིང་གྲེ་བར་གསོག་ན་འཆི། ། ཁྲག་མེད་མཚལ་འདྲ་ཆད་པོ་ནག་རྩིགས་འཆི། །དབུགས་ནི་མ་བ
Chinese
通过运用行为、药物、医疗和水四种方法，通过适应和不适应，产生确定的认识。各种热病的各自不变的特征，普遍存在于所有共同的症状之上。依靠的热病通过年龄的顺序了解，时间的热病通过时间的长短来了解。 दोष (nyes pa，梵文：doṣa，梵文罗马拟音：doṣa，汉语字面意思： दोष) 的热病从辅助症状来推断。 战栗、颤抖、嗜睡、昏沉是风热，口干、眼泪发黄是胆热，沉重、迟钝、消化困难是黏液热，眼泪发红、疼痛聚集是血热，游走、肿胀、瘙痒、疹子、水疱是水液热。位置的热病，进入的门户在哪里，位置就明显。自性者通过自身症状明显而了解。混合的热病，风热与一种帮助者一起产生，比如亲戚朋友互相帮助一样。黏液热混合时会发生冲突，就像两个不和的人聚集在一个地方一样。聚集的热病就像恶劣时期的东方一样，你强我胜，互不相让。对于这些，应采取适当的清凉或温热的对治。即使认为有益，但如果过度也会造成损害。未成熟的黄疸，关节基础在傍晚时分，是增长的热病，热病症状完全显现。空虚的热病，采取清凉的对治会增加。隐藏的热病，保持温暖的营养会感到有害。陈旧的热病通过时间长久来了解，衰弱的热病通过出汗、战栗、鼻血、游走来明显。瘟疫热头痛、瘙痒、寒战。扰乱的热病，疼痛、痰液在呼吸中明显。损伤的热病在剧烈行为之后，毒热不确定，像水泡一样疾病种类繁多。这些是不会混淆的各自的认识。在舍弃和采取的四个方面，给予红色标记：脉络粗大、坚硬、变化小，尿液颜色清澈，面色明亮，舌头湿润，放血适量，痰液停止，疼痛小，威严安乐，食欲旺盛，接受药物治疗，无论是什么疾病，都被认为是容易治疗的。即使没有死亡的征兆，但如果疾病的力量强大，如果病情严重且变化多端，就难以治疗。死亡的征兆是脉搏、尿液、痰液、血液和呼吸。疾病的力量取决于疼痛的部位，身体的力量取决于感官。脉搏颤抖、停止、急促是死亡的征兆。尿液浑浊、遗尿、失禁是死亡的征兆。痰液像烟雾、肉汤、生肉一样，大量产生并在喉咙里积聚是死亡的征兆。没有血液，像朱砂一样，停止流动，黑色粘稠是死亡的征兆。呼吸不
English
By relying on the four practices of conduct, medicine, treatment, and water, definite understanding arises through adaptation and maladaptation. The unchanging characteristics of each specific fever are universally present above all common symptoms. Dependent fever is understood through the sequence of age, and temporal fever is understood through the duration of time. The fever of दोष (nyes pa, Devanagari: doṣa, IAST: doṣa, literal meaning: दोष) is inferred from auxiliary symptoms. Trembling, shivering, drowsiness, and lethargy are wind fever; dry mouth and yellow tears are bile fever; heaviness, dullness, and difficulty in digestion are phlegm fever; red tears and clustered pain are blood fever; wandering, swelling, itching, rashes, and blisters are serous fluid fever. The location of fever is clear where the entry point is located. Self-natured fever is understood by its own clear symptoms. Mixed fever, wind fever arises with a helper, like relatives and friends helping each other. Phlegm fever, when mixed, will cause conflict, like two incompatible people gathering in one place. Aggregated fever is like the east in a bad time, you are strong and I win, neither yielding to the other. For these, appropriate cooling or warming remedies should be taken. Even if it is thought to be beneficial, excessive use can cause harm. Immature jaundice, joint base in the evening, is the increasing fever, and the symptoms of fever are fully manifested. Empty fever, taking cooling remedies will increase it. Hidden fever, maintaining warm nourishment will feel harmful. Chronic fever is understood through prolonged time, and weakened fever is evident through sweating, shivering, nosebleeds, and wandering. Epidemic fever causes headache, itching, and chills. Disturbed fever, pain and phlegm are evident in breathing. Injury fever occurs after strenuous activity, toxic fever is uncertain, and there are many kinds of diseases like blisters. These are the distinct recognitions that will not be confused. In the four aspects of abandoning and adopting, a red mark is given: the pulse is thick, hard, and has little change, the urine color is clear, the complexion is bright, the tongue is moist, bloodletting is moderate, phlegm stops, pain is small, majesty is comfortable, appetite is strong, and acceptance of medical treatment, whatever the disease, is considered easy to treat. Even if there are no signs of death, if the power of the disease is strong, if the condition is severe and changes frequently, it is difficult to treat. The signs of death are pulse, urine, phlegm, blood, and breath. The power of the disease depends on the location of pain, and the strength of the body depends on the senses. Trembling, stopping, and rapid pulse are signs of death. Cloudy urine, enuresis, and incontinence are signs of death. Phlegm like smoke, broth, and raw meat, produced in large quantities and accumulating in the throat, is a sign of death. No blood, like cinnabar, stopping flow, black and viscous, is a sign of death. Breath is not