Tibetan
།གླད་བཟང་རང་སར་འཁྲིགས་ནས་ཆུ་མི་འབྱུང་། །འབྲིང་ ལ་དྭངས་སྙིངས་བྱེ་ནས་གླད་ཆུ་འབྱུང་། །དེ་ལ་མཚོན་ལམ་རིང་ཐུང་རྒྱུས་མདེས་བརྟག །ཚད་ དང་ལྡན་པ་ཞ་ཉེའི་ཐེམ་བུ་(རྩེ་མོ་དང་ཕྱོགས་བཞིར་བུག་པ་རྒྱ་ཁབ་མིག་ཙམ་ཕུག་ལ་སོར་གཅིག་ཕྱི་ལ་ཉུག་གེ་ཡོང་བ་ བྱས་ལ་)བཙུགས། །དྭངས་སྙིངས་འབྱེད་ཅིང་རྒྱ་ཡིས་འདེབས་པའི་སྨན་(སྦལ་རྒྱབ་གངས་ཐིགས་བེ་ སྣབས་གྲུ་བཞི་འབྲི་རྐང་དོམ་མཁྲིས་གི་ཝཾ་གུར་གུམ་ཁུར་ཞོ་བྲག་སྤོས་མེ་ཏོག་ཕྲེང་བ་ཉེ་ཤིང་བུ་རམ་སྦྱར་བ་ཁོང་དུ་བཏང་། རྨ་ ལ་སྒོ་ང་བཙུགས་ལ་མཐའ་ཟན་དྲོན་གྱིས་བསྐོར། འབྲི་མར་སྦུ་སྙིགས་ཕྱུངས་པ་དང་སྨན་སྦྱར་བ་བླུག་ལ་ཏེལ་པས་བསྐོལ། ནང་ དུ་དྲོ་བ་སྙམ་བྱེད་ན་འཕྲོ་བཅད། ནང་ནུབ་གཉིས་བསྟུད་ཀྱིན་བྱ)། །རྨ་རུ་བསྐོལ་ཞིང་ཁོང་དུ་བསྟེན་པར་བྱ། ། དེ་འོག་འཛག་གཅོད་སྨན་གྱིས་(ཁྱི་གུ་མིག་མ་ཕྱེ་བ་རེའུ་མས་མ་ལྡགས་པ་ཅོ་ག་ཟེར་མོ་རྣམས་ཀྱི་གླད་པ་ཆུ་ལ་ འབྱོངས་པར་དཀྲུགས་ལ་དྭངས་མ་གྲིབ་སྐམས་བྱས་པ་དང་སྦལ་རྒྱབ་ཁབ་ལེན་རྡོ་མཁྲིས་ག་བུར་ཅུ་གང་འབྲི་རྐང་ཛཱ་ཏི་མེ་ཏོག་ ཕྲེང་བ་བྲག་སྤོས་དོམ་མཁྲིས་མཁྲིས་ཆེན་མར་ལ་བསྐོལ་བ་དེས་)རྨ་རུ་བསྐོལ། །ཚེག་སྒྲ་མེད་ན་རྒྱ་ཡིས་ཐེབས་ པ་ཡིན། །མདེ་ཡོད་གཉི་བ་རིང་ན་སྐམ་པས་བསྲོ། །ལྕགས་གཡའི་དྲོད་ཀྱིས་གླད་པ་སྡོམ་ པར་བྱེད། །ཐ་མར་གསང་གཏོད་ནང་དུ་འདྲེན་སྨན་གདབ། །དུས་ལ་བབ་ནས་མདེའུ་ཕྱུངས་ 25-397 ཤུལ་དུ། །མཚོན་དང་མཐུན་པ་ཞ་ཉེའི་ཐེམ་བུ་ལ། །གློ་སྐར་ཁ་སྒྱེར་ལྡན་བྱས་དུག་ཕྱུངས་ཏེ། ། རྩི་སྨན་གསོན་གཤིན་མཚམས་སུ་སླེབ་པར་བསྐྱལ། །ཐེམ་བུ་རུས་པའི་བར་དུ་གྲོ་གས་ བསྡམ། །ཐེམ་སྔས་ཐེམ་ཐག་ཐེམ་ཚངས་ལྡན་པར་བྱ། །ག་བུར་མུ་ཏིག་དོམ་མཁྲིས་བཅད་ འབྱོར་དང་། །ཀ་ར་ནུ་ཞོ་སྦྱར་བ་ཐེམ་བུར་བླུག །ཐེམ་སྟེང་དར་དགབ་རྨ་ཆས་རྫི་ཁབ་གཡོག ། རྣག་ཉུང་ཤ་འུ་སྐྱེ་དྲག་ནང་དུ་གཟེར། །ནང་མ་རེ་བཞིན་ཐེམ་བུ་ཉམས་སྦྱར་བསྟུད། །ལྕི་ལ་ ཚ་བ་སྐྱེ་ཞིང་དང་ག་འགག །ཆུ་སེར་ཕུགས་སུ་ལས་པས་ཐེམ་བུ་བསྲིང་། །གླད་མཛེར་སྐྱེས་ ན་གཅོད་སྨན་ཐེམ་བུར་འབུད། །ཡང་ན་འཁར་བའི་ཐུར་མས་བསྲེག་པར་བྱ། །ཐེམ་བུ་མི་ འདོད་རྣག་ཆུ་སླ་དུས་དབྱུང་། གླད་པ་ཤ་འུས་ཁེངས་ནས་མ་བདེ་ན། །གཏིང་རྣག་ལུས་པས་ བསྲེགས་ལ་རྣག་ཆུ་གདོན། །རྫོགས་ནས་ལུག་པ་དར་རལ་བཅོས་དང་གཅིག །ཀུན་ལ་ཁོང་ སྨན་སྟང་ཟིལ་འབྲུག་རུས་དང་། །སྦལ་རྒྱབ་ལིག་བུ་མིག་དང་ཕག་མགོ་རྣམས། །ཆུ་འཐགས་ བྱས་ཏེ་བུ་རམ་སྦྱར་ལ་བཏང་། །ཨ་བྱག་ཤེལ་ཏ་སྤྱི་ཞུར་རེ་སྐོན་དང་། །ཧ་འུ་པ་(རྩི་མར་རྐང་ཅིག་) པ་སྨུག་ཆུང་(ལྡན་ཡོན་)རྩི་བཞིན་བཏགས། །སྦྲང་སྦྱར་བཏང་ཞིང་ཆགས་སྤྱོད་དྲག་ཤུལ་དང་། ། རུལ་སྐྱུར་སྔོ་ངད་འཇིག་ཟས་སྤང་བར་བྱ། །ཁ་ཞུན་མཁྲིས་སྣ་སྒོང་མར་སྦྱར་ལ་བཏང་། ། ཤའུ་མི་ཆགས་གཡུ་མཆོང་བྱུ་རུའི་མདོག །སྤྲི་མེར་ཆེ་ཆུང་འབྲིང་པོ་བསིལ་དུ་བཅོས། །སྔོ་ དམར་གྲུ་གསུམ་འདྲ་ན་རྩ་རྒྱས་གཏར། །ཁྲག་དང་ཆུ་སེར་གླད་དུམ་ཇེ་མང་འཛག །བླབ་ འཆོལ་སྨྲ་ཞིང་དབང་པོ་ལོག་པར་འཛིན། །ཚ་བ་སྐྱེ་ཞིང་སྐོམ་སྙེག་དང་ག་འགག །རྩ་ཤེད་ ཤོར་ན་མི་ཐུབ་འཆི་བ་ཡིན། །འཛག་པ་ཆོད་ནས་དམར་ནི་སྦུ་གེ་བྱས། །ཆུ་རྩ་ཁུ་བ་འདྲ་བའི་ གླད་ཆུ་འོང་། །ཁམས་བདེ་ཟུག་ཆུང་དང་ག་བདེ་ན་འཚོ། །སོས་ནས་རྨེན་ཆགས་མི་ལྡོག་ བརྟན་པར་བྱ( དར་ཡ་ཀན་དང་ཚིལ་བུ་བྱུགས་འབྲུ་སྣའི་ལུམས་བྱ་འབྲས་བུའི་སྨན་མར་སྦྱར)། །རྩ་བཅོས་པ་ལ་ཤ་ རུས་གླད་པ་གསུམ། །ཤ་རྩ་ཆོད་ན་རྩ་རྒྱུད་གོང་འོག་བསྲེག །ཐར་ནུ་སྒོང་ཐོག་སྤྲུ་རྩ་ཞོ་སྦྱར་ 25-398 བརྫང་། །སྤྲུ་རྩ་ཞོ་དང་སྦྱར་བས་རྨ་ཆས་བྱ། །འཁྱུག་འཕྲེང་རྩ་འབྲུམ་སྟེང་དུ་ཚན་དོས་བདུག ། གཏར་དང་མེ་བཙའ་གང་དགོས་རིག་པས་དཔྱད། །རུས་རྩ་མདུང་ཚུགས་ཆོད་ན་ཏིལ་ དཀར་པོ། །གླ་རྩི་དོམ་མཁྲིས་ཞོ་སྤྲིས་རྩ་མགོར་བསྐུ། །རྒྱུ་རིང་བཀབ་ལ་ཟངས་ཏེལ་འོད་ བསྲེགས་བདུག །ཡང་ན་ད་ཏྲིག་རྒུན་འབྲུམ་སྤང་བསྐུས་བསྲེག །འཕྲེད་ཉལ་འཁྱམས་པོ་ འབྲི་རྐང་བདུན་གསུམ་དང་། །མོན་ཆ་ར་དང་དོམ་མཁྲིས་སྒོག་སྐྱ་སྦྱར། །ཀུན་ལ་དོམ་མཁྲིས་ ལི་ཤི་དར་ཡ་ཀན། །ཁྲག་(བྱེའི་ཟེ་ཁྲག་མངལ་ཁྲག་)གཉིས་མཚལ་དཀར་རིལ་བུ་རྨ་ལ་གླན། །ལེབ་ རྒལ་མར་དུ་བཙོས་པས་སྟེང་ནས་མནན། །ཡང་ན་ག་བུར་ཅུ་གང་གུར་གུམ་དང་། །གི་ཝཾ་ འབྲི་རྐང་དོམ་མཁྲིས་འགྲོན་ཐལ་དང་། །སྤྲུ་རྩ་རམ་པའི་སེའུ་དུ་(སྙི་མ་ནག་མོ་བ་གོལ་)བ་གཉིས། ། སྔོ་ཁྲག་ཆོད་དང་ནུ་ཞོ་སྦྲང་སྦྱར་གླན། །མེ་ཏོག་ཆགས་ན་རྩ་ཁ་ཟིན་པ་ཡིན། །དབུགས་སྡོམ་ སྐད་དྲག་དྲི་མ་འཚིར་བ་སྤང་། །ནད་ཤོར་བཟུང་བ་སྦལ་རྒྱབ་རེ་རལ་དང་། །བྲག་སྤོས་སྦྲང་ རྩི་སྦྱར་བ་ཏེལ་པས་བསྲོ། །ཡང་ན་རྒྱ་ཚྭ་བྱང་པ་དོམ་མཁྲིས་གླན། །རྩ་མཉེན་བྱ་ལ་དཀར་ (ཏིལ་དཀར། སྤང་རྒྱན་དཀར། ཁྱི་ལྕེ་དཀར་)གསུམ་ཞོ་སྤྲིས་སྦྱར། །རྩ་མགོར་བསྐུས་ལ་རྒྱུ་རིང་སྟེང་དུ་ བསྲོ། །གླད་རྩ་ཆེན་པོ་ཆོད་ན་བཅོས་སུ་མེད། །རྩ
Chinese
好的脑髓在原位凝结，不会流出液体。中等的脑髓清液和髓质分离，脑髓液流出。对此，用箭道的长短和箭镞来判断。符合标准的，安装铅制的栓塞（顶端和四面钻出针眼大小的孔，向外伸出一指）。分离清液和髓质，服用汉地种植的药物（青蛙背、冰川水滴、蝙蝠粪便、四方形、旱獭腿、熊胆、豆蔻、藏红花、姜黄、石花、鲜花花环、檀香、红糖混合后服用。伤口上敷鸡蛋，周围用温热的糌粑包围。酥油去除杂质后，加入混合的药物，用油煎炸。如果感觉内部温暖，就停止。早晚两次连续进行）。在伤口上涂抹煎炸的药物，并内服。 之后，用止泻药（未睁眼的幼犬、未被母羊舔舐的羔羊，以及被称为“角嘎”的雌性动物的脑髓，在水中搅拌使其溶解，将清液阴干，与青蛙背、磁石、胆结石、冰片、肉豆蔻、旱獭腿、肉豆蔻皮、鲜花花环、石花、熊胆、大黄，用酥油煎炸）涂抹伤口。如果没有“擦擦”的声音，就是汉地的栓塞。如果箭镞存在且伤口长，就用干燥的方法烘烤。用铁或陨铁的温度来封闭脑髓。最后，秘密地将引流药物导入内部。时机成熟时，取出箭镞， 25-397 在箭镞留下的位置，安装与箭镞相似的铅制栓塞。进行肺部检查，去除毒素，将草药送达生死之间的界限。用青稞将栓塞固定在骨头之间。具备栓塞垫、栓塞线、栓塞孔。冰片、珍珠、熊胆切碎后，加入红糖和酸奶，倒入栓塞中。栓塞上覆盖丝绸，用伤口敷料和缝合针覆盖。脓液减少，新生肉芽良好，就向内按压。每次更换时，都要更换栓塞并继续使用。感到沉重、发热、食欲不振。如果血清深入，就延长栓塞。如果长出脑髓疖子，就在栓塞上涂抹切割药物。或者用拐杖的尖端进行烧灼。如果不想要栓塞，就在脓液稀薄时排出。如果脑髓被肉芽填满而不舒服，就烧灼深处的脓液并排出。完成后，像治疗绵羊的皮毛损伤一样进行治疗。全部服用内服药物，如石灰华、樟脑、龙骨，以及青蛙背、小檗、眼睛和猪头。
English
When good brain matter congeals in place, fluid does not flow out. In the case of medium brain matter, the clear fluid and marrow separate, and brain fluid flows out. For this, judge by the length of the arrow path and the arrowhead. If it meets the standard, install a lead plug (with holes the size of needle eyes drilled at the top and on all four sides, extending outward by one finger). Separate the clear fluid and marrow, and administer medicine cultivated in Han China (frog back, glacier droplets, bat droppings, square shapes, marmot leg, bear bile, nutmeg, saffron, turmeric, stone flower, flower garland, sandalwood, brown sugar mixed together and taken internally. Apply egg to the wound, surround with warm tsampa. Remove impurities from yak butter, add mixed medicine, and fry in oil. If it feels warm inside, stop. Do this twice, morning and evening, continuously). Apply the fried medicine to the wound and take it internally. After that, apply a hemostatic medicine (the brain matter of puppies whose eyes have not yet opened, lambs not yet licked by their mothers, and female animals called "jogga", dissolved by stirring in water, the clear liquid dried in the shade, combined with frog back, lodestone, gallstone, camphor, gentian, marmot leg, mace, flower garland, stone flower, bear bile, rhubarb, fried in yak butter) to the wound. If there is no "tsak tsak" sound, it is a Han Chinese plug. If the arrowhead is present and the wound is long, dry it by roasting. Use the heat of iron or meteorite to seal the brain matter. Finally, secretly introduce drainage medicine into the interior. When the time is right, remove the arrowhead, 25-397 In the place where the arrowhead was, install a lead plug similar to the arrowhead. Perform a lung examination, remove toxins, and send the herbal medicine to the boundary between life and death. Secure the plug between the bones with barley. Have a plug cushion, plug thread, and plug hole. Crush camphor, pearl, and bear bile, add brown sugar and yogurt, and pour into the plug. Cover the plug with silk, and cover with wound dressing and suture needles. If there is little pus and good granulation tissue growth, press inward. Each time you change it, replace the plug and continue using it. Feeling heavy, feverish, and loss of appetite. If the serous fluid goes deep, lengthen the plug. If brain boils grow, apply cutting medicine to the plug. Or cauterize with the tip of a crutch. If you don't want a plug, drain the pus when it is thin. If the brain matter is filled with granulation tissue and uncomfortable, cauterize the deep pus and drain it. After completion, treat it like treating sheep's wool damage. Take all internal medicines, such as travertine, camphor, dragon bone, as well as frog back, barberry, eyes, and pig's head.
Chinese
等。将水滤净，加入红糖后服用。阿魏、石灰、樟脑一起研磨后涂抹，以及哈乌巴（一种树脂）、小红花（一种草药）像涂油一样涂抹。服用蜂蜜混合物，避免性行为过度和腐烂、酸臭、气味难闻的食物。将黄油、胆汁、鼻涕、鸡蛋和酥油混合后服用。 伤口不愈合，呈现出翡翠、珊瑚的颜色。根据体型大小，将肿块冷敷。如果出现青红色三角形，则进行静脉切开。血液和血清、脑碎片会越来越多地流出。开始胡言乱语，精神错乱。发热、口渴、食欲不振。如果脉搏衰弱，则无法治愈，会死亡。停止流血后，红色会变成紫色。流出像水一样的脑浆。如果身体舒适、疼痛减轻、食欲好转，则可以存活。痊愈后，腺体形成，不会消失，保持稳定（涂抹达亚肯和油脂，进行谷物蒸汽浴，服用果实药油）。治疗脉搏时，涉及肌肉、骨骼和脑髓三个方面。如果肌肉脉搏断裂，则烧灼上下脉络。用牛奶、鸡蛋、蜂胶和酸奶混合物填塞。用蜂胶和酸奶混合物制作伤口敷料。在波动性脓肿上进行熏蒸。根据需要进行静脉切开或艾灸。如果骨脉像矛一样断裂，则使用白色芝麻。麝香、熊胆、酸奶和蛋清涂抹在脉搏头部。用长布覆盖，用铜灯的热量熏蒸。或者用达特热嘎、葡萄干和白茅涂抹后烧灼。对于横向、游走性损伤，使用七份或三份旱獭肉。加入蒙茶若和熊胆、大蒜。所有情况下都加入熊胆、丽石和达亚肯。两种血（鸟血和胎盘血）与红土混合制成药丸，敷在伤口上。将扁平的背部用黄油煮熟后从上面按压。或者用冰片、菖蒲、藏红花，以及石膏、旱獭肉、熊胆、青稞灰，以及蜂胶、茜草的果实（黑果枸杞）两种。停止流血，用母乳、酸奶和蜂蜜混合物敷上。如果形成肉芽，则表示脉搏口已闭合。避免屏住呼吸、大声说话和难闻的气味。如果疾病复发，则抓住青蛙的背部，用粗糙的布和岩蔷薇、蜂蜜混合物，用油加热。或者用粗盐、碱和熊胆敷上。为了软化脉搏，使用三种白色（白芝麻、白茅、狗舌草）与酸奶和蛋清混合。涂抹在脉搏头部，在长布上加热。如果大的脑脉断裂，则无法治疗。脉
English
Etc. Filter the water and add brown sugar to drink. Grind asafoetida, lime, and camphor together and apply, as well as Haupa (a kind of resin), small red flower (a kind of herb) apply like oil. Take honey mixture, avoid excessive sexual behavior and rotten, sour, smelly food. Mix butter, bile, snot, eggs and ghee and take. The wound does not heal, showing the color of jade and coral. According to the size of the body, apply cold compress to the lump. If a cyan-red triangle appears, perform venesection. Blood and serum, brain fragments will flow out more and more. Start talking nonsense and become mentally deranged. Fever, thirst, and loss of appetite. If the pulse is weak, it cannot be cured and will die. After the bleeding stops, the red will turn purple. Brain pulp like water flows out. If the body is comfortable, the pain is reduced, and the appetite improves, it can survive. After recovery, the glands form and do not disappear, remain stable (apply Dayaken and grease, take grain steam bath, take fruit medicinal oil). When treating the pulse, it involves three aspects: muscle, bone, and bone marrow. If the muscle pulse is broken, burn the upper and lower pulse lines. Stuff with a mixture of milk, eggs, propolis and yogurt. Make wound dressing with a mixture of propolis and yogurt. Fumigate on fluctuating abscesses. Decide whether to perform venesection or moxibustion as needed. If the bone pulse breaks like a spear, use white sesame. Musk, bear bile, yogurt and egg white are applied to the head of the pulse. Cover with a long cloth and fumigate with the heat of a copper lamp. Or smear and burn with Datrega, raisins and Imperata cylindrica. For transverse, wandering injuries, use seven or three portions of marmot meat. Add Mon chara and bear bile, garlic. In all cases, add bear bile, Lishi and Dayaken. Two kinds of blood (bird blood and placental blood) are mixed with red clay to make pills and applied to the wound. Cook the flat back in butter and press from above. Or use borneol, calamus, saffron, as well as gypsum, marmot meat, bear bile, barley ash, as well as propolis, Rubia cordifolia fruit (black wolfberry) two kinds. Stop the bleeding, apply a mixture of breast milk, yogurt and honey. If granulation is formed, it means that the pulse opening is closed. Avoid holding your breath, speaking loudly, and unpleasant odors. If the disease recurs, grab the frog's back, heat the mixture of rough cloth and rockrose, honey with oil. Or apply crude salt, alkali and bear bile. To soften the pulse, use three whites (white sesame, Imperata cylindrica, Cynoglossum amabile) mixed with yogurt and egg white. Apply to the head of the pulse and heat on a long cloth. If a large brain pulse is broken, it cannot be treated. Pulse