Tibetan
གུགས་པའི་ བྱིངས་ཀྱང་ཡིན་ནོ། ༈ །ཀྲྀཥ྄ དིཔ྄ སཀ྄ ང྄་ཨཊ྄ ཨཀྲྀཥ྄ས྄་ཨང྄་ཥ྄་ཀ྄ ས྄་ཥ྄་ཀྵ། ཨ་ཀྲྀ་ ཀྵད྄། ཨ་ཀྲྀཀྵ་ཏཱཾ། ཨ་ཀྲྀཀྵན྄། ༈ ཨ་ཀྲྀཀྵཿ། ཨ་ཀྲྀཀྵ་ཏཾ། ཨ་ཀྲྀཀྵ་ཏ། ཨ་ཀྲྀཀྵཾ། ཨ་ཀྲྀཀྵྭ། ཨ་ ཀྲྀཀྵྨ། ཞེས་པ་རྣམས་སོ། །དེ་ལྟར་ན། ཏིཔ྄་སོགས་རྣམ་དབྱེ་བརྒྱ་དང་བརྒྱད་ཅུ་རྣམས་ཀྱིས་ བྱིངས་ལས་ཚིག་ཏུ་སྒྲུབ་ཚུལ་རགས་པ་རྣམས་བརྗོད་ཟིན་ཏོ།། །། ༄། །ཟུར་དུ་བཀོལ་བའི་དོན་གྱི་རྣམ་གྲངས་རྣམས་བཤད་པ། ༒ དེ་ལྟར་རྣམ་དབྱེ་བརྒྱ་དང་བརྒྱད་ཅུ་འམ། ལ་ཡིག་སྡེ་ཚན་བཅུ་པོས་བྱིངས་རྣམས་ ལ་བྱ་བ་བྱེད་ཚུལ་གྱི་རྣམ་འགྱུར་རགས་པ་བཤད་ཟིན་ནས། ད་ནི་ཟུར་དུ་བཀོལ་བའི་དོན་ གྱི་རྣམ་གྲངས་རྣམས་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ལས་དང་པོར་དངོས་པོ་དང་ལས་ཀྱི་དོན་ལ་ཨཱཏྨ་ ནེའི་ཚིག་ཅན་ཆོ་ག་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བའོ། ༈ །དེ་ཡང་སྔར་བཤད་ཟིན་པའི་བྷ་བ་ཀརྨའི་རྐྱེན་གྱི་ འཇུག་པ་ནི། ལཊ྄་ལིང྄་ལོཊ྄་ལང྄་རྣམས་ཀྱི་ལས་དངོས་ཡིན། ༈ འདིར་ནི་པ་རོ྅ཀྵ་སྟེ་ ལྐོག་གྱུར་རམ་ལིཊ྄་དང་། ༈ ཨ་ཤཱི་ཥ་སྟེ་སྨོན་པའམ་ལིང྄་ཕྱི་མ་དང་། ༈ ཤྭ་སྟ་ནི་ཏེ་ནང་པར་ རམ་ལྲྀཊ྄་དང་། ༈ བྷ་བི་ཥྱ་ཏི་སྟེ་འབྱུང་འགྱུར་རམ་ལྀཊ྄་དང་། ༈ ཀྲྀ་ཡཱ་ཏི་ཀྲ་མ་སྟེ་བྱ་བ་ལུས་ པའམ་ལྲྀང྄་དང་། ༈ བྷཱུ་ཏ་སྟེ་བྱུང་ཟིན་ནམ་ལུང྄་ཅེས་པའོ། །སྡེ་ཚན་དྲུག་པོ་དེའི་བྷ་བ་ཀརྨ་ སྟེ་ལས་དངོས་རྣམ་འགྱུར་རྣམས་འདིར་འཆད་དོ། ༈ །བྷཱུ་ཞེས་པ་ལ་ལིཊ྄འི་ཨཏྨ་ནེ་སྟེར་ཏེ། བྷཱུ་ཨེ་ཞེས་པ་བཞག གཉིས་བརྗོད་བྷུ་ཨ་དག་གི་ཎ་སོགས་ལ་ཨཱའོ་ཞེས་པས་བྷཱུ་དང་པོའི་ དབྱངས་ཨཱ་རིང་པོར་གྱུར། ཐུང་ངུའོ་ཞེས་པས་ཨཱ་རིང་པོ་ཨ་ཐུང་ངུ་སོང་། ཛྷ་པ་རྣམས་ཀྱི་ཛ་ བ་དང་ཙ་བའོ། །ཞེས་བྷ་བར་སོང་། བྷཱུ་བའི་བུ་ཀ྄འོ་ཞེས་པས་བུཀ྄་ཨཱ་ག་མ་སྟེར་ཨ་ནུ་སྔོན་ 19-460 དུ་བཞག ཨ་ནུ་བ་བྷཱུ་བ྄་ཨེ་དྲངས། ཨ་ནུ་བ་བྷཱུ་བེ། སུ་ཁ་མ་ནུ་བ་བྷཱུ་བེ་དེ་བ་དཏྟེན། བདེ་བ་ རྗེས་སུ་མྱོང་བར་གྱུར་ཅིག་ལྷ་སྦྱིན་གྱིས། ཞེས་སོ། །དེ་བ་དཏྟེ་ན། ལྷ་སྦྱིན་གྱིས་ཏེ་བྱེད་པོ། སུ་ཁཾ་ནི་བདེ་བ་སྟེ་ལས་ཨ་ནུ་བ་བྷཱུ་བ་ནི་རྗེས་སུ་མྱོང་གྱུར་ཏེ་བྱ་བའི་ཚིག་གོ ༈ །དེ་བཞིན་དུ། ཨ་ནུ་བ་བྷཱུ་བཱཾ་ཏེ། ༈ ཨ་ནུ་བ་བྷཱུ་བི་རེ། ༈ བུཀ྄་གི་རྗེས་སུ་ཨིཊ྄་སྟེར། ཀུ་ཨི་ལ་ཨ་ནུ་བ་བྷཱུ་བི་ ཥེ། ༈ ཨ་ནུ་བ་བྷཱུ་བཱ་ཐེ། ༈ ཨིཊ྄་འཇུག དྷ་ཌྷ། ཨ་ནུ་བ་བྷཱུ་བི་ཌེཧྭ། ༈ ཨ་ནུ་བ་བྷཱུ་བེ། ཨིཊ྄་ འཇུག ཨ་ནུ་བ་བྷཱུ་བི་བ་ཧེ། ༈ ཨ་ནུ་བ་
Chinese
གུགས་པའི་（gugs pa'i，屈服的） བྱིངས་ཀྱང་ཡིན་ནོ། །也是词根。 ༈ །ཀྲྀཥ྄ དིཔ྄ སཀ྄ ང྄་ཨཊ྄ ཨཀྲྀཥ྄ས྄་ཨང྄་ཥ྄་ཀ྄ ས྄་ཥ྄་ཀྵ། （藏文，梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思） ཨ་ཀྲྀ་ཀྵད྄། ཨ་ཀྲྀཀྵ་ཏཱཾ། ཨ་ཀྲྀཀྵན྄། ༈ ཨ་ཀྲྀཀྵཿ། ཨ་ཀྲྀཀྵ་ཏཾ། ཨ་ཀྲྀཀྵ་ཏ། ཨ་ཀྲྀཀྵཾ། ཨ་ཀྲྀཀྵྭ། ཨ་ཀྲྀཀྵྨ། ཞེས་པ་རྣམས་སོ། །这些。 དེ་ལྟར་ན། ཏིཔ྄་སོགས་རྣམ་དབྱེ་བརྒྱ་དང་བརྒྱད་ཅུ་རྣམས་ཀྱིས་བྱིངས་ལས་ཚིག་ཏུ་སྒྲུབ་ཚུལ་རགས་པ་རྣམས་བརྗོད་ཟིན་ཏོ།། །། 这样，用ཏིཔ྄་等一百八十种变格，从词根造词的粗略方法都已说完。 ༄། །ཟུར་དུ་བཀོལ་བའི་དོན་གྱི་རྣམ་གྲངས་རྣམས་བཤད་པ། 另述别用之义的类别。 ༒ དེ་ལྟར་རྣམ་དབྱེ་བརྒྱ་དང་བརྒྱད་ཅུ་འམ། ལ་ཡིག་སྡེ་ཚན་བཅུ་པོས་བྱིངས་རྣམས་ལ་བྱ་བ་བྱེད་ཚུལ་གྱི་རྣམ་འགྱུར་རགས་པ་བཤད་ཟིན་ནས། 这样，一百八十种变格，或以ལ་字为首的十组字母，对词根的用法所作的粗略变化已经说完。 ད་ནི་ཟུར་དུ་བཀོལ་བའི་དོན་གྱི་རྣམ་གྲངས་རྣམས་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། 现在要讲述别用之义的类别， དེ་ལས་དང་པོར་དངོས་པོ་དང་ལས་ཀྱི་དོན་ལ་ཨཱཏྨ་ནེའི་ཚིག་ཅན་ཆོ་ག་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བའོ། །其中首先是对事物和业之义，善加使用具有ཨཱཏྨ་ནེའི་（梵文，ātmane，为自己）词性的仪轨。 ༈ །དེ་ཡང་སྔར་བཤད་ཟིན་པའི་བྷ་བ་ཀརྨའི་རྐྱེན་གྱི་འཇུག་པ་ནི། 也就是之前已经讲过的བྷ་བ་ཀརྨ་（梵文，bhāvakarma，状态业）之缘的用法是： ལཊ྄་ལིང྄་ལོཊ྄་ལང྄་རྣམས་ཀྱི་ལས་དངོས་ཡིན། །ལཊ྄་（梵文，laṭ，现在时），ལིང྄་（梵文，liṅ，祈使态），ལོཊ྄་（梵文，loṭ，命令式），ལང྄་（梵文，laṅ，过去时）等是实际的业。 ༈ འདིར་ནི་པ་རོ྅ཀྵ་སྟེ་ལྐོག་གྱུར་རམ་ལིཊ྄་དང་། །这里是པ་རོ྅ཀྵ་（梵文，parokṣa，不见的），即隐没或指ལིཊ྄་（梵文，liṭ，完成时）和， ༈ ཨ་ཤཱི་ཥ་སྟེ་སྨོན་པའམ་ལིང྄་ཕྱི་མ་དང་། །ཨ་ཤཱི་ཥ་（梵文，āśīṣa，祝福），即祈愿或指后面的ལིང྄་（梵文，liṅ，祈使态）和， ༈ ཤྭ་སྟ་ནི་ཏེ་ནང་པར་རམ་ལྲྀཊ྄་དང་། །ཤྭ་སྟ་ནི་（梵文，śvastanī，明天），即明日或指ལྲྀཊ྄་（梵文，lṛṭ，将来时）和， ༈ བྷ་བི་ཥྱ་ཏི་སྟེ་འབྱུང་འགྱུར་རམ་ལྀཊ྄་དང་། །བྷ་བི་ཥྱ་ཏི་（梵文，bhaviṣyati，将来），即未来或指ལྀཊ྄་（梵文，luṭ，不定将来时）和， ༈ ཀྲྀ་ཡཱ་ཏི་ཀྲ་མ་སྟེ་བྱ་བ་ལུས་པའམ་ལྲྀང྄་དང་། །ཀྲྀ་ཡཱ་ཏི་ཀྲ་མ་（梵文，kriyātikrama，未完成的行为），即行为未完成或指ལྲྀང྄་（梵文，lṛṅ，条件时）和， ༈ བྷཱུ་ཏ་སྟེ་བྱུང་ཟིན་ནམ་ལུང྄་ཅེས་པའོ། །བྷཱུ་ཏ་（梵文，bhūta，已发生的），即已发生或称作ལུང྄་（梵文，luṅ，过去时）的。 སྡེ་ཚན་དྲུག་པོ་དེའི་བྷ་བ་ཀརྨ་སྟེ་ལས་དངོས་རྣམ་འགྱུར་རྣམས་འདིར་འཆད་དོ། །这里要讲解这六组的བྷ་བ་ཀརྨ་（梵文，bhāvakarma，状态业），即实际的业的变化。 ༈ །བྷཱུ་ཞེས་པ་ལ་ལིཊ྄འི་ཨཏྨ་ནེ་སྟེར་ཏེ། །对བྷཱུ་（梵文，bhū，成为）加上ལིཊ྄་（梵文，liṭ，完成时）的ཨཏྨ་ནེ་（梵文，ātmane，为自己）， བྷཱུ་ཨེ་ཞེས་པ་བཞག །写成བྷཱུ་ཨེ་。 གཉིས་བརྗོད་བྷུ་ཨ་དག་གི་ཎ་སོགས་ལ་ཨཱའོ་ཞེས་པས་བྷཱུ་དང་པོའི་དབྱངས་ཨཱ་རིང་པོར་གྱུར། །重复说བྷུ་ཨ་等时，因有ཨཱའོ་，所以第一个བྷཱུ་的元音变为长音ཨཱ། ཐུང་ངུའོ་ཞེས་པས་ཨཱ་རིང་པོ་ཨ་ཐུང་ངུ་སོང་། །因有ཐུང་ངུའོ་，所以长音ཨཱ་变为短音ཨ་。 ཛྷ་པ་རྣམས་ཀྱི་ཛ་བ་དང་ཙ་བའོ། །ཛྷ་པ་等变为ཛ་བ་和ཙ་བའོ。 །ཞེས་བྷ་བར་སོང་། །变为བྷ་བ། བྷཱུ་བའི་བུ་ཀ྄འོ་ཞེས་པས་བུཀ྄་ཨཱ་ག་མ་སྟེར་ཨ་ནུ་སྔོན་དུ་བཞག །因有བྷཱུ་བའི་བུ་ཀ྄འོ་，所以加上བུཀ྄་ཨཱ་ག་མ་，并在前面加上ཨ་ནུ་。 19-460 ཨ་ནུ་བ་བྷཱུ་བ྄་ཨེ་དྲངས། །念作ཨ་ནུ་བ་བྷཱུ་བ྄་ཨེ་。 ཨ་ནུ་བ་བྷཱུ་བེ། །ཨ་ནུ་བ་བྷཱུ་བེ། སུ་ཁ་མ་ནུ་བ་བྷཱུ་བེ་དེ་བ་དཏྟེན། བདེ་བ་རྗེས་སུ་མྱོང་བར་གྱུར་ཅིག་ལྷ་སྦྱིན་གྱིས། །愿天授（梵文，Devadatta）之后享受快乐。 ཞེས་སོ། །如是。 དེ་བ་དཏྟེ་ན། ལྷ་སྦྱིན་གྱིས་ཏེ་བྱེད་པོ། །དེ་བ་དཏྟེ་ན། 天授，即作者。 སུ་ཁཾ་ནི་བདེ་བ་སྟེ་ལས་ཨ་ནུ་བ་བྷཱུ་བ་ནི་རྗེས་སུ་མྱོང་གྱུར་ཏེ་བྱ་བའི་ཚིག་གོ །སུ་ཁཾ་（梵文，sukhaṃ）是快乐，即业，ཨ་ནུ་བ་བྷཱུ་བ་是之后享受，即行为的词。 ༈ །དེ་བཞིན་དུ། །同样地， ཨ་ནུ་བ་བྷཱུ་བཱཾ་ཏེ། །ཨ་ནུ་བ་བྷཱུ་བཱཾ་ཏེ། ༈ ཨ་ནུ་བ་བྷཱུ་བི་རེ། །ཨ་ནུ་བ་བྷཱུ་བི་རེ། ༈ བུཀ྄་གི་རྗེས་སུ་ཨིཊ྄་སྟེར། །在བུཀ྄་之后加上ཨིཊ྄་。 ཀུ་ཨི་ལ་ཨ་ནུ་བ་བྷཱུ་བི་ཥེ། །ཀུ་ཨི་ལ་ཨ་ནུ་བ་བྷཱུ་བི་ཥེ། ༈ ཨ་ནུ་བ་བྷཱུ་བཱ་ཐེ། །ཨ་ནུ་བ་བྷཱུ་བཱ་ཐེ། ༈ ཨིཊ྄་འཇུག དྷ་ཌྷ། །加上ཨིཊ྄་。དྷ་ཌྷ། ཨ་ནུ་བ་བྷཱུ་བི་ཌེཧྭ། །ཨ་ནུ་བ་བྷཱུ་བི་ཌེཧྭ། ༈ ཨ་ནུ་བ་བྷཱུ་བེ། །ཨ་ནུ་བ་བྷཱུ་བེ། ཨིཊ྄་འཇུག །加上ཨིཊ྄་。 ཨ་ནུ་བ་བྷཱུ་བི་བ་ཧེ། །ཨ་ནུ་བ་བྷཱུ་བི་བ་ཧེ། ༈ ཨ་ནུ་བ་
English
gugs pa'i (屈服的) byings kyang yin no. It is also a root. ༈ །kṛṣ dip sak nga aṭ akṛṣ sas aṅ ṣ ka s ṣ kṣa. (Tibetan, Sanskrit Devanagari, Sanskrit Romanization, Chinese literal meaning) a kṛ kṣad. a kṛ kṣa tāṃ. a kṛ kṣan. ༈ a kṛ kṣaḥ. a kṛ kṣa taṃ. a kṛ kṣa ta. a kṛ kṣaṃ. a kṛ kṣva. a kṛ kṣma. These are the ones. de ltar na. tip sogs rnam dbye brgya dang brgyad cu rnams kyis byings las tshig tu sgrub tshul rags pa rnams brjod zin to. Thus, the rough methods of forming words from roots using one hundred and eighty inflections such as tip have been explained. ༄། །zur du bkol ba'i don gyi rnam grangs rnams bshad pa. Now, explaining the categories of meanings used separately. ༒ de ltar rnam dbye brgya dang brgyad cu am. la yig sde tshan bcu pos byings rnams la bya ba byed tshul gyi rnam 'gyur rags pa bshad zin nas. Thus, the rough changes in how roots are used by one hundred and eighty inflections, or the ten groups of letters beginning with la, have been explained. da ni zur du bkol ba'i don gyi rnam grangs rnams bshad par bya ste. Now, the categories of meanings used separately will be explained, de las dang por dngos po dang las kyi don la ātma nei tshig can cho ga rab tu sbyor ba'o. Among them, first is the proper application of the ritual with ātmane (Sanskrit, ātmane, for oneself) verbs to the meaning of objects and actions. ༈ de yang sngar bshad zin pa'i bha ba karma'i rkyen gyi 'jug pa ni. That is, the application of the conditions of bhāvakarma (Sanskrit, bhāvakarma, state-action) that have already been explained is: laṭ liṅ loṭ laṅ rnams kyi las dngos yin. laṭ (Sanskrit, laṭ, present tense), liṅ (Sanskrit, liṅ, optative mood), loṭ (Sanskrit, loṭ, imperative mood), laṅ (Sanskrit, laṅ, past tense) etc. are the actual actions. ༈ 'dir ni paro'kṣa ste lkog gyur ram liṭ dang. Here, parokṣa (Sanskrit, parokṣa, unseen), that is, hidden or referring to liṭ (Sanskrit, liṭ, perfect tense) and, ༈ a shī ṣa ste smon pa'am liṅ phyi ma dang. a shī ṣa (Sanskrit, āśīṣa, blessing), that is, wishing or referring to the later liṅ (Sanskrit, liṅ, optative mood) and, ༈ shwa sta ni te nang par ram lṛṭ dang. shwa sta ni (Sanskrit, śvastanī, tomorrow), that is, tomorrow or referring to lṛṭ (Sanskrit, lṛṭ, future tense) and, ༈ bha bi ṣya ti ste 'byung 'gyur ram lṝṭ dang. bha bi ṣya ti (Sanskrit, bhaviṣyati, future), that is, future or referring to lṝṭ (Sanskrit, luṭ, indefinite future tense) and, ༈ kṛ yā ti kra ma ste bya ba lus pa'am lṛṅ dang. kṛ yā ti kra ma (Sanskrit, kriyātikrama, unfinished action), that is, unfinished action or referring to lṛṅ (Sanskrit, lṛṅ, conditional mood) and, ༈ bhū ta ste byung zin nam luṅ ces pa'o. bhū ta (Sanskrit, bhūta, happened), that is, happened or called luṅ (Sanskrit, luṅ, aorist). sde tshan drug po de'i bha ba karma ste las dngos rnam 'gyur rnams 'dir 'chad do. Here, the changes of bhāvakarma (Sanskrit, bhāvakarma, state-action), that is, the actual actions of these six groups, will be explained. ༈ bhū zhes pa la liṭ'i ātma ne ster te. To bhū (Sanskrit, bhū, to become) add the ātmane (Sanskrit, ātmane, for oneself) of liṭ (Sanskrit, liṭ, perfect tense), bhū e zhes pa bzhag. Write bhū e. gnyis brjod bhu a dag gi ṇa sogs la ā'o zhes pas bhū dang po'i dbyangs ā ring por gyur. When repeating bhu a etc., because of ā'o, the vowel of the first bhū becomes the long vowel ā. thung ngu'o zhes pas ā ring po a thung ngu song. Because of thung ngu'o, the long vowel ā becomes the short vowel a. jha pa rnams kyi ja ba dang tsa ba'o. jha pa etc. become ja ba and tsa ba'o. zhes bha bar song. It becomes bha ba. bhū ba'i bu ka'o zhes pas buk ā ga ma ster a nu sngon du bzhag. Because of bhū ba'i bu ka'o, buk ā gama is added, and a nu is placed in front. 19-460 a nu ba bhū ba e drangs. Recite a nu ba bhū ba e. a nu ba bhū be. a nu ba bhū be. sukha ma nu ba bhū be de ba datte n. May Devadatta (Sanskrit, Devadatta) later enjoy happiness. zhes so. Thus. de ba datte n. lha sbyin gyis te byed po. de ba datte n. Devadatta, that is, the agent. sukhaṃ ni bde ba ste las a nu ba bhū ba ni rjes su myong gyur te bya ba'i tshig go. sukhaṃ (Sanskrit, sukhaṃ) is happiness, that is, the action, a nu ba bhū ba is later enjoying, that is, the word of the action. ༈ de bzhin du. Similarly, a nu ba bhū bāṃ te. a nu ba bhū bāṃ te. ༈ a nu ba bhū bi re. a nu ba bhū bi re. ༈ buk gi rjes su iṭ ster. After buk add iṭ. ku e la a nu ba bhū bi ṣhe. ku e la a nu ba bhū bi ṣhe. ༈ a nu ba bhū bā the. a nu ba bhū bā the. ༈ iṭ 'jug dha ḍha. Add iṭ. dha ḍha. a nu ba bhū bi ḍehwa. a nu ba bhū bi ḍehwa. ༈ a nu ba bhū be. a nu ba bhū be. iṭ 'jug. Add iṭ. a nu ba bhū bi ba he. a nu ba bhū bi ba he. ༈ a nu ba