Tibetan
།ཞེས་པ་རྐྱེན་འདི་གསུམ་ནི། བྷྲྀ་ ལ་སོགས་པ་ཞེས་ཐ་སྙད་བྱེད་དོ། ༈ །དེ་ལས་སྐབས་འདིར་ཨོ་ཧཱང྄་དཔེར་བརྗོད་དུ་བཟུང་ ངོ་། །ཧྲ་སྭཿ། ཐུང་ངུའོ། །དེ་ཡང་བྱིངས་གཉིས་འཕེལ་བའི་ཐོག་མ་སྟེ། གྲལ་འགོ་ན་ཡོད་པ་ དེ་སྔར་རིང་པོ་ལས་ཕྱིས་ཐུང་ངུར་བསྒྱུར་བར་བྱའོ། བྷྲྀ་ཡཱཾ་ལུ་ཀི། བྷྲྀཉ྄་རྣམས་ཀྱི་འཇིག་གོ ། འདིར་ཨོ་ཧཱང྄་ཡང་བྷྲྀ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། འདི་རྣམས་ལ་བྱིངས་དང་པོའི་སྲོག་གི་ཨ་ཡིག་ནི། ཨི་ཡིག་ཏུ་བསྒྱུར་བ་དང་། འཇིག་པ་གཉིས་ཡོད་དོ། །འགྲེལ་པར་ལུང་དྲངས་པ། གཉིས་ ཉིད་དག་ལ་མི་སྣང་བ་རྗེས་སུ་འཇུག་སྟེ། ཨཱི་ཡིག་ཡང་ངོ་། །ཞེས་ཀྱང་འབྱུང་བས། བྱིངས་ གཉིས་སུ་བརྗོད་པའི་སྐབས་འདིར། ཕ་རོལ་དབྱངས་ཐོག་མ་ཅན་གྱི་རྐྱེན་ལ། པཏི་མ་ཡིན་ 19-361 པར་ངིཏ྄་དུ་ཡོད་ན་བྱིངས་ཀྱི་མཐའི་ཨ་ཡིག་དབྱི་བ་ཡིན་ཅིང་། ཧ་ས་ཏེ་གསལ་བྱེད་ཐོག་མ་ ཅན་གྱི་རྐྱེན་དི་ཏ་བྱུང་ན། བྱིངས་ཀྱི་མཐའི་ཨཱ་ཡིག་ཨཱི་ཡིག་ཏུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་ ཨོཧཱང྄་ང྄་ཁྱད་དོན། ཨོ་ནི་བྱ་བའི་དོན། ཧཱ་ཏེ་ཞེས་པ་བཞག་གོ །ཨཔ྄་ཕྱིས། བྱིངས་ཉིས་ འགྱུར་གཅིག་གོང་དུ་བཞག ཐུང་ངུའོ་ཞེས་པས་ཧཱ་སྔ་མ་ཐུང་ངུར་སོང་། ཀུ་དང་ཧའི་ཙུའོ། །ཧ་ ཛྷ། ཛྷ་ས་རྣམས་ཀྱི་ཛ་བའོ། །ཞེས་པས་ཛྷ་ཛ་རུ་སོང་། བྷྲྀ་ཨི་རྣམས་ཀྱི་འཇིག་གོ །ཞེས་པས་ བྱིངས་དང་པོའི་སྲོག་གི་ཨ་ནི་ཨིར་བསྒྱུར་ཏེ། ཛི་ཧཱ་ཞེས་པ་བྱུང་། ཏེའི་ཏ་ནི་གསལ་བྱེད་ཐོག་ མ་ཅན་ཡིན་པས། བྱིངས་མཐའ་ཧཱ་ཡི་སྲོག་ཨཱ་ནི་ཨཱི་རིང་པོར་འགྱུར། ཛི་ཧཱི་ཏེ། དེ་བཞིན་ དུ། ཛི་ཧཱ་སྒྲུབ་ཚུལ་ཐམས་ཅད་ལ་འདྲ། ཛི་ཧཱ་ཨཱ་ཏེ་ཞེས་པ་བཞག ཨཱ་ཏེ་ནི་དབྱངས་ཐོག་མ་ ཅན་གྱི་རྐྱེན་ཡིན་པས། ཛི་ཧཱའི་སྲོག་ཨཱ་རིང་པོ་ཕྱིས། ཧ་ནི་ཨཱ་ཏེའི་ཨཱ་དང་སྦྱོར། ཛི་ཧཱ་ཏེ། དེ་ གཉིས་ཀར་པིཏ྄་ཀྱི་རྐྱེན་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་གཞན་རྣམས་ལའང་རིགས་འགྲེ་སྟེ། ཨནྟེ་ཨ་ཏེར་ བསྒྱུར། ཛི་ཧ་ཏེ། ༈ ཀུ་ཨི་ལ། ཛི་ཧེ་ཥེ། ཛི་ཧཱ་ཐེ། ཛི་ཧཱི་དྷྭེ། ༈ ཛི་ཧེ། ཛི་ཧཱི་བ་ཧེ། ཛི་ཧཱི་མ་ཧེ། ༈ ལིང྄་ལ་ཛི་ཧཱི་ཏ། འདིའི་ཧཱི་རིང་པོ་ནི་གསལ་བྱེད་ཀྱི་རྐྱེན་ལས་བྱིངས་མཐའ་ཨཱིར་གྱུར་པ་ མ་ཡིན། དབྱངས་རྐྱེན་ཡིན་པས། བྱིངས་མཐའི་ཨཱ་རིང་པོ་ཕྱིས་ནས། རྐྱེན་གྱི་ཨཱི་ལ་ཧ྄་དྲངས་ པ་ཡིན་ཏེ་ཕྱི་མ་བརྒྱད་ལའང་འདི་བཞིན་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཛི་ཧཱི་ཡཱ་ཏཱཾ། ཛི་ཧཱི་རན྄། ༈ ཛི་ ཧཱི་ཐཱཿ། ཛི་ཧཱི་ཡཱ་ཐཱཾ། ཛི་ཧཱི་དྷྭཾ། ༈ ཛི་ཧཱི་ཡ། ཛི་ཧཱི་བ་ཧི།
Chinese
如是这三种词缀，称为“婆日”（藏文：བྷྲྀ་，梵文天城体：भृ，梵文罗马拟音：bhṛ，汉语字面意思：承担）等。 ༈ 。其中，此处以“哦杭”（藏文：ཨོ་ཧཱང྄་，梵文天城体：ओहङ्，梵文罗马拟音：ohaṅ，汉语字面意思：哦杭）为例。哈萨（藏文：ཧྲ་སྭཿ，梵文天城体：ह्रस्वः，梵文罗马拟音：hrasvaḥ，汉语字面意思：短的）。是说作为词干两次增生的开端，位于队列之首的，应将原先的长音改为短音。“婆日央鲁吉”（藏文：བྷྲྀ་ཡཱཾ་ལུ་ཀི，梵文天城体：भृयाँलुकि，梵文罗马拟音：bhṛyāṃluki，汉语字面意思：婆日等消失）。此处“哦杭”（藏文：ཨོ་ཧཱང྄་，梵文天城体：ओहङ्，梵文罗马拟音：ohaṅ，汉语字面意思：哦杭）也是“婆日”（藏文：བྷྲྀ་，梵文天城体：भृ，梵文罗马拟音：bhṛ，汉语字面意思：承担）等，对于这些，第一个词干的命根字母阿，有两种变化，即变为伊，以及消失。释论中引经文说：对于二者，不显现的随后加入，也是伊字母。因此，在此处说词干两次增生的情况下，对于以元音开头的词缀，如果不是“帕底”（藏文：པཏི་，梵文天城体：पति，梵文罗马拟音：pati，汉语字面意思：丈夫），而是具有“尼特”（藏文：ངིཏ྄，梵文天城体：ङित्，梵文罗马拟音：ṅit，汉语字面意思：具有鼻音的），则词干末尾的阿字母应当去除。如果具有以辅音开头的词缀“迪达”（藏文：དི་ཏ་，梵文天城体：दित，梵文罗马拟音：dita，汉语字面意思：给予），则词干末尾的阿字母会变为伊字母。也就是“哦杭”（藏文：ཨོ་ཧཱང྄་，梵文天城体：ओहङ्，梵文罗马拟音：ohaṅ，汉语字面意思：哦杭）的特殊含义。哦是行为的意思。哈德（藏文：ཧཱ་ཏེ་，梵文天城体：हाते，梵文罗马拟音：hāte，汉语字面意思：放置）是放置的意思。“阿帕”（藏文：ཨཔ྄，梵文天城体：अप्，梵文罗马拟音：ap，汉语字面意思：水）是后来。词干两次增生后置于前方。短音的意思是说，先前的哈变为短音。库和哈的组合。哈扎（藏文：ཧ་ཛྷ，梵文天城体：ह झ，梵文罗马拟音：ha jha，汉语字面意思：哈扎），扎萨等的扎。“婆日”（藏文：བྷྲྀ་，梵文天城体：भृ，梵文罗马拟音：bhṛ，汉语字面意思：承担）等的消失。意思是说，第一个词干的命根字母阿变为伊，于是就有了“吉哈”（藏文：ཛི་ཧཱ་，梵文天城体：जिहा，梵文罗马拟音：jihā，汉语字面意思：舌头）。德的达是以辅音开头的，因此，词干末尾哈的命根字母阿变为伊长音，即“吉希德”（藏文：ཛི་ཧཱི་ཏེ，梵文天城体：जिहीते，梵文罗马拟音：jihīte，汉语字面意思：想要拿走）。同样，所有“吉哈”（藏文：ཛི་ཧཱ་，梵文天城体：जिहा，梵文罗马拟音：jihā，汉语字面意思：舌头）的造词方式都相同。放置“吉哈阿德”（藏文：ཛི་ཧཱ་ཨཱ་ཏེ་，梵文天城体：जिहा आते，梵文罗马拟音：jihā āte，汉语字面意思：舌头来了）。阿德是以元音开头的词缀，因此，“吉哈”（藏文：ཛི་ཧཱ་，梵文天城体：जिहा，梵文罗马拟音：jihā，汉语字面意思：舌头）的命根字母阿长音消失。哈与阿德的阿结合，即“吉哈德”（藏文：ཛི་ཧཱ་ཏེ，梵文天城体：जिहाते，梵文罗马拟音：jihāte，汉语字面意思：想要拿走）。这两个都不是“彼特”（藏文：པིཏ྄，梵文天城体：पित्，梵文罗马拟音：pit，汉语字面意思：具有p的）的词缀。由此，其他的也可以类推，例如“安德”（藏文：ཨནྟེ་，梵文天城体：अन्ते，梵文罗马拟音：ante，汉语字面意思：在...之中）变为“阿德”（藏文：ཨ་ཏེར་，梵文天城体：अतेर्，梵文罗马拟音：ater，汉语字面意思：在...之中）。吉哈德（藏文：ཛི་ཧ་ཏེ，梵文天城体：जिहते，梵文罗马拟音：jihate，汉语字面意思：想要拿走）。 ༈ 库伊拉（藏文：ཀུ་ཨི་ལ，梵文天城体：कुइल，梵文罗马拟音：kuila，汉语字面意思：库伊拉）。吉黑谢（藏文：ཛི་ཧེ་ཥེ，梵文天城体：जिहेषे，梵文罗马拟音：jiheṣe，汉语字面意思：想要拿走）。吉哈特（藏文：ཛི་ཧཱ་ཐེ，梵文天城体：जिहाथे，梵文罗马拟音：jihāthe，汉语字面意思：想要拿走）。吉希德韦（藏文：ཛི་ཧཱི་དྷྭེ，梵文天城体：जिहीध्वे，梵文罗马拟音：jihīdhve，汉语字面意思：想要拿走）。 ༈ 吉黑（藏文：ཛི་ཧེ，梵文天城体：जिहे，梵文罗马拟音：jihe，汉语字面意思：想要拿走）。吉希瓦黑（藏文：ཛི་ཧཱི་བ་ཧེ，梵文天城体：जिहीवहे，梵文罗马拟音：jihīvahe，汉语字面意思：想要拿走）。吉希玛黑（藏文：ཛི་ཧཱི་མ་ཧེ，梵文天城体：जिहीमहे，梵文罗马拟音：jihīmahe，汉语字面意思：想要拿走）。 ༈ 林（藏文：ལིང྄，梵文天城体：लिङ्，梵文罗马拟音：liṅ，汉语字面意思：林）的吉希达（藏文：ཛི་ཧཱི་ཏ，梵文天城体：जिहीत，梵文罗马拟音：jihīta，汉语字面意思：想要拿走）。此处的希长音，不是由于辅音词缀而使词干末尾变为伊。因为是元音词缀，所以词干末尾的阿长音消失，将词缀的伊与哈结合，后面的八个也应如此理解。吉希亚当（藏文：ཛི་ཧཱི་ཡཱ་ཏཱཾ，梵文天城体：जिहीयाताम्，梵文罗马拟音：jihīyātāṃ，汉语字面意思：想要拿走）。吉希然（藏文：ཛི་ཧཱི་རན྄，梵文天城体：जिहीरन्，梵文罗马拟音：jihīran，汉语字面意思：想要拿走）。 ༈ 吉希塔（藏文：ཛི་ཧཱི་ཐཱཿ，梵文天城体：जिहीथाः，梵文罗马拟音：jihīthāḥ，汉语字面意思：想要拿走）。吉希亚当（藏文：ཛི་ཧཱི་ཡཱ་ཐཱཾ，梵文天城体：जिहीयाथाम्，梵文罗马拟音：jihīyāthām，汉语字面意思：想要拿走）。吉希德旺（藏文：ཛི་ཧཱི་དྷྭཾ，梵文天城体：जिहीध्वम्，梵文罗马拟音：jihīdhvam，汉语字面意思：想要拿走）。 ༈ 吉希亚（藏文：ཛི་ཧཱི་ཡ，梵文天城体：जिहीय，梵文罗马拟音：jihīya，汉语字面意思：想要拿走）。吉希瓦希（藏文：ཛི་ཧཱི་བ་ཧི，梵文天城体：जिहीवहि，梵文罗马拟音：jihīvahi，汉语字面意思：想要拿走）。
English
These three suffixes are called "Bhṛ" (Tibetan: བྷྲྀ་, Sanskrit Devanagari: भृ, Sanskrit Romanization: bhṛ, literal Chinese meaning: to bear) and so on. ༈. Among them, here, Ohaṅ (Tibetan: ཨོ་ཧཱང྄་, Sanskrit Devanagari: ओहङ्, Sanskrit Romanization: ohaṅ, literal Chinese meaning: Ohaṅ) is taken as an example. Hrasvaḥ (Tibetan: ཧྲ་སྭཿ, Sanskrit Devanagari: ह्रस्वः, Sanskrit Romanization: hrasvaḥ, literal Chinese meaning: short). That is, as the beginning of the two-fold increase of the stem, the one at the head of the row should be changed from the original long sound to a short sound. Bhṛyāṃluki (Tibetan: བྷྲྀ་ཡཱཾ་ལུ་ཀི, Sanskrit Devanagari: भृयाँलुकि, Sanskrit Romanization: bhṛyāṃluki, literal Chinese meaning: Bhṛ etc. disappear). Here, Ohaṅ (Tibetan: ཨོ་ཧཱང྄་, Sanskrit Devanagari: ओहङ्, Sanskrit Romanization: ohaṅ, literal Chinese meaning: Ohaṅ) is also Bhṛ (Tibetan: བྷྲྀ་, Sanskrit Devanagari: भृ, Sanskrit Romanization: bhṛ, literal Chinese meaning: to bear) etc. For these, the root letter A of the first stem has two changes, that is, it becomes I, and disappears. The commentary quotes the scripture saying: For the two, the invisible follows, and it is also the I letter. Therefore, in the case of saying that the stem is doubled here, for the suffix beginning with a vowel, if it is not "Pati" (Tibetan: པཏི་, Sanskrit Devanagari: पति, Sanskrit Romanization: pati, literal Chinese meaning: husband), but has "Nit" (Tibetan: ངིཏ྄, Sanskrit Devanagari: ङित्, Sanskrit Romanization: ṅit, literal Chinese meaning: having a nasal sound), then the A letter at the end of the stem should be removed. If the suffix "Dita" (Tibetan: དི་ཏ་, Sanskrit Devanagari: दित, Sanskrit Romanization: dita, literal Chinese meaning: given) with a consonant at the beginning occurs, then the Ā letter at the end of the stem will become the Ī letter. That is, the special meaning of Ohaṅ (Tibetan: ཨོ་ཧཱང྄་, Sanskrit Devanagari: ओहङ्, Sanskrit Romanization: ohaṅ, literal Chinese meaning: Ohaṅ). O means action. Hāte (Tibetan: ཧཱ་ཏེ་, Sanskrit Devanagari: हाते, Sanskrit Romanization: hāte, literal Chinese meaning: to place) means to place. Ap (Tibetan: ཨཔ྄, Sanskrit Devanagari: अप्, Sanskrit Romanization: ap, literal Chinese meaning: water) is later. The stem is doubled and placed in front. The meaning of short sound is that the previous Ha becomes a short sound. The combination of Ku and Ha. Ha Jha (Tibetan: ཧ་ཛྷ, Sanskrit Devanagari: ह झ, Sanskrit Romanization: ha jha, literal Chinese meaning: Ha Jha), Jha of Jhasa etc. The disappearance of Bhṛ (Tibetan: བྷྲྀ་, Sanskrit Devanagari: भृ, Sanskrit Romanization: bhṛ, literal Chinese meaning: to bear) etc. means that the root letter A of the first stem becomes I, so there is Jihā (Tibetan: ཛི་ཧཱ་, Sanskrit Devanagari: जिहा, Sanskrit Romanization: jihā, literal Chinese meaning: tongue). The Da of Te is consonant-initial, so the root letter Ā of Ha at the end of the stem becomes the long Ī, that is, Jihīte (Tibetan: ཛི་ཧཱི་ཏེ, Sanskrit Devanagari: जिहीते, Sanskrit Romanization: jihīte, literal Chinese meaning: wanting to take away). Similarly, all the word formation methods of Jihā (Tibetan: ཛི་ཧཱ་, Sanskrit Devanagari: जिहा, Sanskrit Romanization: jihā, literal Chinese meaning: tongue) are the same. Place Jihā Āte (Tibetan: ཛི་ཧཱ་ཨཱ་ཏེ་, Sanskrit Devanagari: जिहा आते, Sanskrit Romanization: jihā āte, literal Chinese meaning: tongue is coming). Āte is a vowel-initial suffix, so the long Ā of the root letter of Jihā (Tibetan: ཛི་ཧཱ་, Sanskrit Devanagari: जिहा, Sanskrit Romanization: jihā, literal Chinese meaning: tongue) disappears. Ha is combined with the Ā of Āte, that is, Jihāte (Tibetan: ཛི་ཧཱ་ཏེ, Sanskrit Devanagari: जिहाते, Sanskrit Romanization: jihāte, literal Chinese meaning: wanting to take away). These two are not Pit (Tibetan: པིཏ྄, Sanskrit Devanagari: पित्, Sanskrit Romanization: pit, literal Chinese meaning: having p) suffixes. Therefore, others can also be inferred by analogy, such as Ante (Tibetan: ཨནྟེ་, Sanskrit Devanagari: अन्ते, Sanskrit Romanization: ante, literal Chinese meaning: in...) becomes Ater (Tibetan: ཨ་ཏེར་, Sanskrit Devanagari: अतेर्, Sanskrit Romanization: ater, literal Chinese meaning: in...). Jihate (Tibetan: ཛི་ཧ་ཏེ, Sanskrit Devanagari: जिहते, Sanskrit Romanization: jihate, literal Chinese meaning: wanting to take away). ༈ Kuila (Tibetan: ཀུ་ཨི་ལ, Sanskrit Devanagari: कुइल, Sanskrit Romanization: kuila, literal Chinese meaning: Kuila). Jiheṣe (Tibetan: ཛི་ཧེ་ཥེ, Sanskrit Devanagari: जिहेषे, Sanskrit Romanization: jiheṣe, literal Chinese meaning: wanting to take away). Jihāthe (Tibetan: ཛི་ཧཱ་ཐེ, Sanskrit Devanagari: जिहाथे, Sanskrit Romanization: jihāthe, literal Chinese meaning: wanting to take away). Jihīdhve (Tibetan: ཛི་ཧཱི་དྷྭེ, Sanskrit Devanagari: जिहीध्वे, Sanskrit Romanization: jihīdhve, literal Chinese meaning: wanting to take away). ༈ Jihe (Tibetan: ཛི་ཧེ, Sanskrit Devanagari: जिहे, Sanskrit Romanization: jihe, literal Chinese meaning: wanting to take away). Jihīvahe (Tibetan: ཛི་ཧཱི་བ་ཧེ, Sanskrit Devanagari: जिहीवहे, Sanskrit Romanization: jihīvahe, literal Chinese meaning: wanting to take away). Jihīmahe (Tibetan: ཛི་ཧཱི་མ་ཧེ, Sanskrit Devanagari: जिहीमहे, Sanskrit Romanization: jihīmahe, literal Chinese meaning: wanting to take away). ༈ Jihīta (Tibetan: ཛི་ཧཱི་ཏ, Sanskrit Devanagari: जिहीत, Sanskrit Romanization: jihīta, literal Chinese meaning: wanting to take away) of Liṅ (Tibetan: ལིང྄, Sanskrit Devanagari: लिङ्, Sanskrit Romanization: liṅ, literal Chinese meaning: Liṅ). The long Hī here is not due to the consonant suffix making the end of the stem become Ī. Because it is a vowel suffix, the long Ā at the end of the stem disappears, and the Ī of the suffix is combined with Ha, and the following eight should be understood in the same way. Jihīyātāṃ (Tibetan: ཛི་ཧཱི་ཡཱ་ཏཱཾ, Sanskrit Devanagari: जिहीयाताम्, Sanskrit Romanization: jihīyātāṃ, literal Chinese meaning: wanting to take away). Jihīran (Tibetan: ཛི་ཧཱི་རན྄, Sanskrit Devanagari: जिहीरन्, Sanskrit Romanization: jihīran, literal Chinese meaning: wanting to take away). ༈ Jihīthāḥ (Tibetan: ཛི་ཧཱི་ཐཱཿ, Sanskrit Devanagari: जिहीथाः, Sanskrit Romanization: jihīthāḥ, literal Chinese meaning: wanting to take away). Jihīyāthām (Tibetan: ཛི་ཧཱི་ཡཱ་ཐཱཾ, Sanskrit Devanagari: जिहीयाथाम्, Sanskrit Romanization: jihīyāthām, literal Chinese meaning: wanting to take away). Jihīdhvam (Tibetan: ཛི་ཧཱི་དྷྭཾ, Sanskrit Devanagari: जिहीध्वम्, Sanskrit Romanization: jihīdhvam, literal Chinese meaning: wanting to take away). ༈ Jihīya (Tibetan: ཛི་ཧཱི་ཡ, Sanskrit Devanagari: जिहीय, Sanskrit Romanization: jihīya, literal Chinese meaning: wanting to take away). Jihīvahi (Tibetan: ཛི་ཧཱི་བ་ཧི, Sanskrit Devanagari: जिहीवहि, Sanskrit Romanization: jihīvahi, literal Chinese meaning: wanting to take away).