Chinese
寿命并非从今天开始计算，已经过去一半或者几乎过去完了。再或者，由于之前的业力，寿命可能只剩下三、四十年。死主似乎已经到达门前。今生的仇人、亲人、财物、眷属、仆从、朋友，以及快乐、痛苦、言谈这所有一切，长久相处的时候，必定会想该怎么办，还能做什么。正如所说：大地、须弥山、大海、七个太阳，被燃烧所焚毁的这些有情众生，连灰烬也不会留下，更何况是极其脆弱的人呢？就像这样，身体血肉脓的堆积，是多么的脆弱啊！呼吸不稳定，像秋天的雾气一样，不知道什么时候会消散。心中没有获得自主，对什么都没有把握，所以不知道什么时候会死。正如所说：仅仅因为今天不死，就安逸地待着是不对的，我将要消失的时候，那一定会发生，不会被阻挡。像这样思维。龙树菩萨说：死亡的因缘有很多，活着的因缘却很少，那些活着的因缘，本身也是死亡的因缘，因此要时常积聚佛法。就像这样，外在的因缘，人和牲畜以及鬼神等等属于有情众生，悬崖和水火等等属于外器和地水火风。内在身体有四百零四种疾病等等，总之，死亡的因缘没有什么是不能做的。不死的，被认为是生存的因缘，食物、衣服、住所、药物等等，但是食物不合适或者药物错误等等，这些生存的因缘，什么时候也会变成死亡的因缘，身处在像猛烈的暴风雪一样侵袭身体和生命的恶劣因缘之中，要想着不知道什么时候会死。第六个所缘。\ 第三个要点是，思维死亡时，不是佛法的事物绝对没有用处。正如寂天菩萨所说：被阎罗王的使者抓住时，亲戚有什么用？朋友有什么用？就像这样，死亡的时候，即使有很多财物，连芝麻粒那么大的东西也没有携带的权利。亲戚、朋友、仆从、眷属、君主、官员等等，即使根基深厚，连一个最末等的奴仆或者孩子也没有权利带走。也没有权利跟随着他，这一切都是分离的法性。
English
Life is not to be counted from today; half of it is already gone, or nearly all of it is. Furthermore, due to previous karma, life may not extend beyond thirty or forty years. The Lord of Death seems to have already arrived at the door. Enemies, relatives, wealth, retinue, servants, friends, happiness, suffering, and conversations of this life—when associating with all these for a long time, one will inevitably wonder what to do and what can still be done. As it is said: The earth, Mount Meru, the ocean, the seven suns, all these sentient beings burned by fire, even their ashes will not remain, let alone the extremely fragile human. Like that, this accumulation of flesh, blood, and pus is so fragile! The breath is unstable, like autumn mist, and it is uncertain when it will dissipate. Without gaining control over the mind, there is no confidence in anything, so it is uncertain when one will die. As it is said: It is not right to remain complacent just because one does not die today; when I am about to disappear, that will surely happen, and it cannot be prevented. Meditate like this. Nagarjuna said: The causes of death are many, but the causes of life are few. Those very causes of life are also causes of death, therefore, always accumulate Dharma. Like that, external causes include sentient beings such as humans, animals, and spirits; cliffs, fire, and water belong to the external environment and the elements. Internal causes include four hundred and four types of diseases, etc. In short, there is nothing that the causes of death cannot do. What is considered the cause of life—food, clothing, shelter, medicine, etc.—can also become the cause of death if the food is unsuitable or the medicine is wrong. Being in the midst of adverse conditions like a fierce blizzard attacking the body and life, one should meditate, thinking, 'I do not know when I will die.' The sixth object of focus.\ The third point is to contemplate that at the time of death, things that are not Dharma are absolutely useless. As Shantideva said: When one is seized by the messengers of Yama, what use are relatives? What use are friends? Like that, at the time of death, even if there is much wealth, one has no right to take even a sesame seed. Relatives, friends, servants, retinue, lords, officials, etc., even if their roots are deep, one has no right to take even the lowest servant or a single child. Nor does one have the right to follow him; all of this is the nature of separation.
Tibetan
ས་ཉིད་ཡིན་ཅིས་ཀྱང་ཕན་པ་མེད་སྙམ་སྐྱུག་ལོག་གེ་བ་བསྒོམ། དགྲ་ གཉེན་བདེ་སྡུག་གཏམ་བཟང་ངན་ཐམས་ཅད་ལ་དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར། འོ་ན་འདི་དག་རྗེས་ 18-216 སུ་མི་འབྲང་ན་སུ་རྗེས་སུ་འབྲང་སྙམ་ན། རང་གིས་བསགས་པའི་ལས་དགེ་སྡིག་གཉིས་པོ་ རྗེས་སུ་འབྲང་། སྡིག་པ་བྱས་ཟིན་པ་དེ་ཡང་ཤུལ་དུ་བཞག་ཐབས་མེད་རྟག་ཏུ་གནོད་པ་ཡིན། དགེ་བ་གང་བསགས་པ་དེས་ཀྱང་བདག་ལ་ཕན་པ་ཡིན་ཤུལ་དུ་ནི་མི་ལུས། ཆོས་ལྡན་རབ་ འབྱོར་གྱི་ཞལ་ནས་ཀྱང་། དགེ་དང་སྡིག་པ་མ་གཏོགས་པ། །འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཕྱིར་ལྡོག་ ནས། །འགའ་ཡང་ཁྱོད་རྗེས་མི་འབྲང་བར། །མཁྱེན་པར་གྱིས་ལ་ལེགས་པར་དཔྱོད། །ཅེས་ གསུངས་པ་ལྟར་བསམ་པ་དང་། དེ་ལྟར་ན་ངེས་པར་འཆི། མྱུར་དུ་འཆི། ནམ་འཆི་ཆ་མེད། འཆི་བ་ལ་གཞན་ཅིས་ཀྱང་མི་ཕན། འཆི་ཁ་ཕན་ཆད་སྐྱེ་བ་མཐའ་མེད་དུ་ཕན་ནུས་པ་ནི་དམ་ པའི་ཆོས་ཁོ་ན་ཡིན་ན། ད་ལྟ་ཉིད་དུ་ཆོས་ལ་འབད་པར་བྱའོ་སྙམ་དུ་བསྒོམ། དམིགས་སྐོར་ བདུན་པའོ། ། ད་ནི་འཆི་བ་མི་རྟག་པའི་ཐོན་ཆོས་འདི་བསྒོམ་སྟེ། འདི་ལ་རྩ་བའི་ཚིག་ལྔ་ཞེས་བྱ། དང་ པོ་མི་སྡོད་འགྱུར་བ་བསམ། །གཞན་དག་ཤི་བ་མང་དུ་བསམ། །འཆི་རྐྱེན་མང་པོ་ཡང་ཡང་ བསམ། །འཆི་ཁར་ཇི་ལྟར་འགྱུར་སྙམ་བསྒོམ། །ཤི་ནས་ཇི་ལྟར་འགྱུར་བ་བསམ། །བྱ་བ་ ཡིན་ཏེ་རང་རེ་སྐྱེས་ནས་མ་ཤིའི་བར་དུ་ཡང་ཕུང་པོའི་རྒྱུན་འདི་རྟག་ཏུ་འགྱུར་ཞིང་འགྲོ། བདག་དང་པོ་བུ་ཆུང་གི་དུས་ན་དེ་འདྲ། བྱིས་པའི་དུས་ན་དེ་འདྲ། ལང་ཚོ་ཙ་ན་དེ་འདྲ། ད་ ནི་འདི་འདྲ་སྙམ་པ་དང་། འཆི་བ་ལ་ཇེ་ཉེ་ཇེ་ཉེར་འགྲོ་བ་དེར་འདུག ཅིས་ཀྱང་མ་ཕན་སྙམ་ དུ་རིག་པ་གཅུན་ལ་སྐྱོ་ལྷང་ལྷང་བ་ལ་བཞག རང་རེས་དྲན་ནས་ད་ལྟ་ཡན་ཆད་ལ་ཡུལ་ འདི་ན་མི་འདི་འདྲ་ཅིག་ཡོད་པ་ཡང་ཤི་འདུག དེ་ན་དེ་འདྲ་ཞིག་ཡོད་པ་ཡང་ཤི་འདུག་སྙམ་ དུ་རེ་རེ་ནས་ཞིབ་ཏུ་བགྲངས། རང་བས་རྒན་པ་ཡང་ཅི་ཙམ་ཞིག་ཤི་འདུག མཉམ་པ་དང་ གཞོན་པ་ཡང་ཅི་ཙམ་ཞིག་ཤི་འདུག་བསམས་ན་ད་ལྟ་ཡོད་པ་བས་ཤི་བ་མང་། དེ་དག་ཀྱང་ ཚེ་ཚད་དུ་ཐུབ་ནས་ཤི་བ་ཙམ་ཆེར་མི་འདུག ཕལ་ཆེར་དུས་མིན་བར་མ་དོར་ཤི། བདག་ 18-217 ཀྱང་དེ་ལྟ་བུའི་ཆོས་ཉིད་ཡིན། དེ་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་ལས་མ་འདས། སྔར་དེ་དག་གི་གསེབ་ ཏུ་མ་སོང་བ་ཁར་རྗེ་ཆེ། མ་ཤི་གོང་དུ་ཆོས་གཤའ་མ་ཞིག་མི་བྱེད་པའི་ཐབས་མེད་སྙམ་དུ་ བསམ། གཞན་མི་དང་དུད་འགྲོ་ཤི་བ་ཐོས་སམ་མཐོང་ངམ། བྱིས་པ་ནས་རྒན་པོའི་བར་དུ་ ལང་ཚོ་འགྱུར་བ་མཐོང་ངམ། མ་ཤི་བ་ཉིད
Chinese
心想即使是土地也无济于事，修习令人作呕之感。对于敌人、朋友、快乐、痛苦、好话、坏话，一切都同样对待。那么，心想如果不追随这些，那追随谁呢？追随自己积累的善业和恶业。已经造下的罪业也无法留下，总是带来损害。无论积累了什么善业，都会对自己有益，但不会留下。具法财富的拉炯（藏文人名）也说过：除了善与恶，一切众生都将离你而去，没有人会追随你，要知道并好好思考。如是思维。既然如此，必定会死，迅速会死，何时死不确定。死亡时，其他任何事物都无济于事。临死前乃至生生世世都有益的，只有殊胜的佛法。现在就应该努力修行佛法啊！如是思维。第七种观想。 现在修习死亡无常的引导法，这被称为五个根本词。第一，思维不驻留，变化不定。第二，思维其他人死亡众多。第三，反复思维死亡的因缘众多。第四，思维临死时会如何。第五，思维死后会如何。要做的事情是，我们从出生到死亡之间，这个身体的延续总是变化和流逝的。我最初是小孩子的时候是那样，童年的时候是那样，年轻的时候是那样，现在是这样想。越来越接近死亡。控制心识，安住在强烈的厌离感中。我们回忆，直到现在，这个地方有这样的人也死了，那个地方有那样的人也死了，这样一个个详细地数。比自己年长的人死了多少，同龄人和年轻的人死了多少，想想看，死的人比活着的人多。那些人也并非都是活到寿命终了才死的，大多数都是非时而死，死于中阴。我也是这样的规律，无法超越这样的自性。以前没有走到那些人中间真是太好了。在未死之前，不做真实的佛法是不行的，如是思维。听到或看到其他人或家畜死亡吗？看到从小孩到老人的年龄变化吗？没有死亡。
English
Thinking that even the land is of no help, cultivate a feeling of disgust. Treat enemies, friends, happiness, suffering, good words, and bad words all the same. Then, thinking, if I don't follow these, who will I follow? Follow the two, good and bad, karmas that I have accumulated. The sins that have already been committed cannot be left behind and always bring harm. Whatever good deeds are accumulated will benefit me, but will not remain behind. The Dharma-rich Rabjor also said: "Except for good and evil, all beings will turn away from you. No one will follow you. Know this and contemplate it well." Thinking as he said. Since this is the case, one will certainly die, die quickly, and it is uncertain when one will die. At the time of death, nothing else is of any help. The only thing that can benefit from the time of death onwards, through endless lifetimes, is the sacred Dharma. One should strive to practice the Dharma right now! Think like this. The seventh contemplation. Now cultivate this teaching on the impermanence of death, which is called the five root words. First, contemplate that one does not stay, but changes. Second, contemplate that many others have died. Third, repeatedly contemplate the many causes of death. Fourth, contemplate how one will be at the time of death. Fifth, contemplate how one will be after death. What needs to be done is that from the time we are born until we die, this continuum of the body is always changing and passing away. I was like that when I was a small child, like that in childhood, like that in youth, and now I think like this. Getting closer and closer to death. Control the mind and rest in a strong sense of renunciation. We recall that until now, such and such a person in this place has also died, and such and such a person in that place has also died, counting them one by one in detail. Think about how many people older than oneself have died, and how many of the same age and younger have died. There are more dead than alive now. Those people did not all die after reaching the end of their lifespan. Most died untimely, in the bardo. I am also of such a nature, and cannot transcend such a nature. It is very fortunate that I have not gone among those people before. It is impossible not to practice genuine Dharma before dying, think like this. Have you heard or seen other people or animals die? Have you seen the changes in age from child to old age? There is no non-death.
Tibetan
་ལ་ཡང་ཁ་དྲག་པོ་ཁ་ཞན་པོར་སོང་བ་དང་། ཞན་ པོ་དྲག་པོར་སོང་བ་དང་། ཕྱུག་པོ་སྤྲང་པོར་སོང་བ་སོགས་གང་མཐོང་གང་ཐོས་ཀྱང་མི་རྟག་ པ་ལྷང་གིས་དྲན་ཏེ། བདག་གམ་བདག་གི་ཕྱོགས་དང་། བདག་གི་ལོངས་སྤྱོད་སོགས་ཀྱང་ འདི་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་ཡིན། འདི་ལྟ་བུའི་ཆོས་ཉིད་ཡིན་སྙམ་དུ་བསམ། དེ་ནས་གོང་བཞིན་ འཆི་བའི་རྐྱེན་མང་བ་བསམས་ཏེ། རང་གི་གདོང་དུ་བྱུང་བའི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་འདི་ ཀུན་གྱིས་ཀྱང་བདག་འཆི་བའི་རྐྱེན་ཇི་ལྟར་བྱེད་མི་ཤེས། ད་ལྟ་རང་ཡང་ཇི་ལྟར་འགྱུར་མི་ ཤེས་སྙམ་དུ་བསམ། འཆི་བའི་ཚེ་མི་དགེ་བའི་སེམས་ཀྱི་འཆི་ན་ནི་གནད་གཅོད་ཀྱི་ལས་ ལ་སོགས་པ་སྡུག་བསྔལ་འཇིགས་སུ་རུང་བ་ཡོད། འཆི་བ་དེ་འདོད་བཞིན་དགའ་བཞིན་དུ་ ཡོང་བ་མིན། མི་འདོད་བཞིན་དུ་ཐོག་ཏུ་འབབ་པ་ཡིན། དགའ་བཞིན་སྐྱིད་བཞིན་དུ་འཆི་བ་ མ་ཡིན། སྡུག་བསྔལ་ཤུགས་དྲག་པོ་དང་བཅས་ཏེ་འཆི་བ་ཡིན། འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་ཆ་རྒྱུས་ ཡོད་ནས་མ་ཡིན། ཆ་མེད་ཀྱི་ཡུལ་དུ་རྒྱུས་མེད་འཁྱམ་པ་ཡིན་སྙམ་པ་དང་། བདག་ཤི་ཟིན་ པའི་གནས་སྐབས་ན། ལུས་སེམས་གཉིས་ནི་བྱེ་བྲལ་དུ་སོང་། ལུས་འདི་ནི་ཡང་ན་ས་ལ་ སྐུངས་ནས་སྲིན་འབུའི་ཕུང་པོ་གཅིག་གམ། ཡང་ན་ཆུ་ལ་སྐྱུར་ནས་ཉ་སྲམ་གྱི་ཟས་གཅིག་ གམ། མེ་ལ་བསྲེགས་ནས་རུས་པ་སྤར་གང་ངམ། རི་འམ་ཐང་ལ་བསྐྱལ་ནས་བྱ་ཁྱིའི་ཁ་ན་ ཕར་ཡེར་རེ་རེ་བ་གཅིག་གམ། མཐར་ཞག་ཤས་ནས་ཤུལ་ཙམ་ཡང་མི་ལུས། ད་ལྟ་གཅེས་ གཅེས་མོར་བྱས་པའི་ལུས་ཀྱི་ཐ་མ་ནི་དེ་འདྲ། སེམས་ནི་ལས་ཀྱི་ཁུར་ཐོགས་ནས་གར་སྐྱེ་ ངེས་པ་མེད་པའི་གནས་སུ་འགྲོ་དགོས་ན། ད་ལྟ་ཆོས་མི་བྱེད་པའི་ཐབས་རང་འདུག་གམ། 18-218 བྱས་ནས་ཕྱི་བཤོལ་དུ་འཇོག་པའི་ཐབས་རང་འདུག་གམ་སྙམ་དུ་བསམ། དེ་རྣམས་ཀྱི་ གཞུག་སྡོམས་ཏེ། ད་ལྟ་རང་ཆོས་གཤའ་མ་ཞིག་བྱེད་སྙམ་པའི་གོ་ཆ་ཡོད་པ་བཞིན་ཆོས་ཀྱི་ མགོ་ཐོན་གཞུག་འཁྱོངས་ནས། རང་ཡང་དགའ་བཞིན་དུ་ཚེའི་དུས་བྱེད། གཞན་ཀུན་གྱིས་ ཀྱང་ཁོ་ལ་ཆོས་གཤའ་མ་ཞིག་བྱུང་ཟེར་ནས་སྨོན་བཞིན་དུ་ཚེའི་དུས་བྱེད་པ་ཅིག་ལ་གཏད་ སོ་འཚོལ་དགོས། དེ་ལ་ཆོས་བསྒོམ་དགོས་བརྟན་པ་ཐོབ་དགོས། གོམས་དགོས་ལྷོངས་སུ་ གྱུར་དགོས་པ་འདུག བརྟན་པ་ནི་མ་ཐོབ། གལ་ཏེ་ན་རྐྱེན་ངན་དང་ཕྲད། རང་གི་བློ་ལས་སུ་ མ་རུང་། ཆོས་ཀྱི་གཞུག་མ་འཁྱོངས། ཆོས་དང་འགལ། རང་ཡང་འགྱོད། གཞན་ཀུན་གྱིས་ ཀྱང་སྨད་ར་དིར་རེ་འཆི་བ་ཞིག་ཡོང་ཉེན་ཡོད་ན། དེ་ལྟར་སོང་བའི་ཐབས་མི་འདུག་པས་
Chinese
有時強者變弱者，弱者變強者，富人變窮人等等，無論看到聽到什麼，都要清楚地記住無常。 我或我的親友，我的財產等等，也是這樣的本性，也是這樣的規律。 這樣想。 然後像前面一樣，想到死亡的因緣很多，對於自己面前出現的所有事物，都要想：這些東西不知會如何成為我死亡的因緣。 現在自己也不知道會變成什麼樣。 死亡的時候，如果以不善的心而死，就會有像斷頭等等可怕的痛苦。 死亡不是想要、高興就能來的，是不想要也會突然降臨的。 不是高高興興、快快樂樂地死去，而是帶著強烈的痛苦而死去。 不是對來世有所了解，而是前往一個不熟悉的陌生之地。 想到自己死後，身體和心識分離，這個身體要麼埋在土裡，變成一堆蟲子的屍體；要麼丟在水裡，變成魚和水獺的食物；要麼在火中焚燒，變成一把骨灰；要麼丟在山或平原上，被鳥和狗啃食，最終幾天后連痕跡都不會留下。 現在如此珍愛的身體，最終就是這樣。 心識則帶著業力的重擔，必須前往不知會轉生到哪裡的地方。 現在還有不做佛法的辦法嗎？ 18-218 還有拖延到以後再做的辦法嗎？ 這樣想。 總結這些，就像現在有了要做真正佛法的盔甲一樣，從開始到結束都要堅持佛法，自己也高高興興地度過一生，讓所有人都羨慕地說：「他做了真正的佛法」，從而尋找一個可以託付的目標。 為此，必須修習佛法，獲得堅定，習慣成自然。 如果沒有獲得堅定，萬一遇到不幸，自己的心智無法控制，無法堅持佛法，與佛法相違背，自己也會後悔，所有人也會指責，有這樣悲慘死亡的危險。 所以不能那樣做。
English
Sometimes the strong become weak, the weak become strong, the rich become poor, and so on. Whatever you see or hear, clearly remember impermanence. I or my relatives, my possessions, etc., are also of this nature, also of this law. Think like this. Then, as before, thinking of the many causes of death, for all things that appear before you, think: I don't know how these things will become the cause of my death. Now I don't even know what will become of myself. At the time of death, if one dies with an unwholesome mind, there will be terrible suffering like beheading, etc. Death does not come when you want it or are happy, it falls suddenly even when you don't want it. You don't die happily or joyfully, but die with intense suffering. You don't have any knowledge of the next world, but go to an unfamiliar, strange land. Thinking that after I die, the body and mind will separate, this body will either be buried in the ground and become a pile of worms; or thrown into the water and become food for fish and otters; or burned in the fire and become a handful of ashes; or thrown on a mountain or plain and eaten by birds and dogs, and eventually after a few days not even a trace will remain. The body that is so cherished now will end up like this. The mind, carrying the burden of karma, must go to a place where it is not certain where it will be reborn. Is there still a way not to practice Dharma now? 18-218 Is there still a way to postpone it until later? Think like this. Summarizing these, just as you now have the armor to practice true Dharma, you must persevere in the Dharma from beginning to end, and happily spend your life, so that everyone will enviously say, "He practiced true Dharma," and thereby seek a goal to entrust yourself to. For this, you must practice Dharma, gain stability, and become accustomed to it. If you do not gain stability, and if you encounter misfortune, your mind will not be able to control it, you will not be able to persevere in the Dharma, you will contradict the Dharma, you will regret it yourself, and everyone will blame you, and there is a danger of such a miserable death. So you can't do that.