Tibetan
མཁན་ནམ་མཐོང་བ་པོ། སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ཡང་མེད་དེ། གང་ཡུལ་ 17-677 བརྫུན་པ་དེའི་ཡུལ་ཅན་མཐའ་དག་ཀྱང་བརྫུན་པ་ཡིན་དགོས་པ། རྨི་ལམ་གྱི་གཟུགས་དང་ དེ་མཐོང་བའི་ཤེས་པ་བཞིན་ནོ། །ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་བག་ཆགས་ཐམས་ཅད་པ་ ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཆ་དུ་མ་ནས་རྣམ་པར་དབྱེ་ན། རགས་པ་བཞིན་དུ་གཅིག་དང་ དུ་མར་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དང་། རྣམ་ཤེས་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་སྐད་ ཅིག་མའི་འཕྲེང་བ་ཡིན་པ་ལས། སྐད་ཅིག་མ་ཡང་ཐོག་མཐའ་བར་གསུམ་དུ་དབྱེ་བ་ལ་ སོགས་པས་རྣམ་པར་ཕྱེ་ན། རང་གི་ངོ་བོས་གྲུབ་པ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར། ཐམས་ཅད་ཀྱང་མིང་ ཙམ་བརྡ་ཙམ་འཁྲུལ་བ་ཙམ་སྣང་བ་ཙམ་བཏགས་པ་ཙམ་ཁོ་ན་ལས་དོན་དམ་པར་ཡོད་པ་ནི་ མ་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་ལས་འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་དང་ཕྱི་རོལ་ཀྱི་དོན་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་ དང་བཅས་པ་བཀག་པས་ནི། ཀུན་བརྟགས་མཚན་ཉིད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་དང་། ཀུན་རྫོབ་ བདེན་པའི་དོན་ཡང་མ་གྲུབ་པར་བསྟན་པ་ཡིན་ལ། རྣམ་རིག་དང་རང་བཞིན་མེད་པར་ བསྟན་པས། གཞན་དབང་སྐྱེ་བ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་སྟེ། ཀུན་རྫོབ་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་སྐྱེ་བ་ཙམ་ ལས་གཞན་དོན་དམ་དུ་བསྟན་པ་མེད་དོ། །དེ་ལྟར་ཀུན་བརྟགས་དང་གཞན་དབང་གཉིས་ ཀྱིས་སྟོང་པའི་སྟོང་གཞིའི་ཡེ་ཤེས་ནི། སྟོང་པའི་ཆོས་ཞེས་བྱ་ལ། ཡོངས་གྲུབ་དོན་དམ་པའི་ བདེན་པ་གཟུང་འཛིན་གཉིས་སྟོང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་བདེ་བར་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོའོ། ། འདིར་སྟོང་པའི་ཆོས་ཞེས་སྟོང་པ་ཁོ་ནའི་སྒྲ་མ་སྨོས་པར་ཆོས་ཀྱི་ཚིག་ངེས་བཟུང་དུ་མཛད་ པ་ནི། མེད་དགག་གི་སྒྲ་འཇུག་པའི་ཡུལ་སྤྲོས་བྲལ་ཙམ་གྱི་སྟོང་ཉིད་དགག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ ལ་ཆོས་ནི་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་ཟླས་ཕྱེ་བའི་ཆོས་དང་ཆོས་ཁམས་ལྟ་བུ་ལ་མི་བྱ་སྟེ། ཡོངས་གཅོད་དུ་ གྲུབ་པའི་དོན་ནོ། །དགག་པའི་རྣམ་གྲངས་དྲུག་དང་། སྒྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་གཅིག་སྟེ། དོན་ བདུན་དང་ལྡན་པའི་ཚིགས་བཅད་འདིས་ནི་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་རྒྱས་ཤིང་གསལ་བར་ བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །ད་ནི་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས། སངས་རྒྱས་དྲང་ 17-678 སྲོང་སོགས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འཕགས་པ་རྣམས་ནི་སྔར་བསྟན་པ་ལྟར་དྲང་སྲོང་ ཞེས་བྱ་ལ། དེའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ནི་དྲང་སྲོང་ཆེན་པོའོ། །སངས་ རྒྱས་ཀྱང་ཡིན་ལ་དྲང་སྲོང་ཀྱང་ཡིན་པས་སངས་རྒྱས་དྲང་སྲོང་ཆེན་པོ་སྟེ། དེས་ཇི་ལྟར་ ཐུགས་སུ་ཆུད་པ་དེ་ལྟ་བུར་གདུལ་བྱ་རྣམས་ལ་བསྟན་པ་ལྟར། བདག་མེད་པའི་དོན་རྟོགས་ པར་ཤོག་ཅེས་པ་སྟེ། གང་ཟག་གི་བདག་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་གཏམ་ནི། ཐེག་པ་ཆེ་ཆུང་གིས་ བསྡུས་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་ཡིན་ནོ་ཅོག་ལས་ནི་བསྟན་ཅིང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ ལས་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ནི། གང་ལས་ཀྱང་མི་འབྱུང་བས། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ཡིན་མིན་ གྱི་ཁྱད་པར་འབྱེད་ཆོས་ཀྱི་གཙོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདི་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུངས་པ་ལྟར་ ཞེས་སྨོས་སོ། །ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་ཉེ་ཚེ་བ་ནི་ཕྱི་རོལ་ལ་ཡང་ཡོད་ལ། ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་ རྫོགས་པ་ནི། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཁོ་ནའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཡིན་མོད་ཀྱི། ཐེག་པ་དམན་པའི་གང་ ཟག་རྗེས་སུ་འཛིན་པ་ལ་མི་དགོས་པ་དང་། ཐེག་དམན་གྱི་སྡེ་སྣོད་ཕལ་ཆེར་ལས་མ་གསུས་ པར་ཡང་སྣང་ངོ་། །དེས་ན་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་ཉེ་ཚེའི་དབང་དུ་བྱས་ན། སྟོན་པའི་གསུང་ ལས་གཞན་ལ་ཁྱབ་ཆེས་ལ། ཡོངས་རྫོགས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ན། སྡེ་སྣོད་མཐའ་དག་ལ་མ་ ཁྱབ་པས། སྟོན་པའི་བསྟན་པ་དར་ཁྱབ་མཉམ་གྱི་བདག་མེད་ནི་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་དོ། ། དེ་ལ་བདག་འཛིན་ལྷན་སྐྱེས་སོགས་གང་ཅི་ཡང་རུང་བས། སེམས་ཅན་དང་བདག་ཅེས་བྱ་ བ་ལ་ལུས་སེམས་འདུས་པའི་ཚོགས་པ་ལ་དམིགས་ནས་ཚོགས་ཙམ་དེ། ལུས་སེམས་ཀྱི་ གནས་སྐབས་དང་ཆ་ཤས་སྣ་ཚོགས་པ་དེ་རྣམས་ལས་ལོགས་སུ་ཚུགས་ཐུབ་ཏུ་ཡོད་པར་ འཛིན་ལ། བདག་འཛིན་ཀུན་བརྟགས་ཏེ་གྲུབ་མཐའ་ངན་པས་བརྟགས་པ་ལས་བྱུང་བས་ནི། དེའི་སྟེང་དུ་གཞན་ཡང་ཁྱད་པར་དུ་མ་དང་བཅས་ཏེ་འདོགས་སོ། །བློ་འཁྲུལ་བ་དེ་དག་གིས་ བཏགས་པའི་བཏགས་ཆ་དེ་གདོད་མ་ནས་ཡོད་མ་མྱོང་བ་ནི་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་ཅེས་ 17-679 བྱའོ། །བདག་མེད་དེ་ནི་ནང་པའི་ཆོས་ཁོ་ན་ལས་བཤད་པའོ། །དེ་ལ་སེམས་ཅན་དང་། སྲོག་ དང་། གང་ཟག་དང་། གསོ་བ་དང་། ང་བདག་རྣམས་སྤྱིར་བཏང་ལ་མིང་གི་རྣམ་གྲངས་སུ་ བསྟན་ཅིང་། དེ་དང་དེར་འཛིན་པ་ཡང་སྤྱིར་བཏང་ལ་མིང་གི་རྣམ་གྲངས་སོ། །ཞིབ་མོར་ན་ ཁྱད་པར་ཅུང་ཟད་ཡོད་དེ། སེམས་ཅན་ལ་སོགས་པ་བཞི་ནི་ཚོགས་དྲུག་གི་ཡུལ་དུ་གསལ་ བར་སྣང་དུ་རུང་ལ། ང་བདག་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཁོ་ནས་བཏགས་པ་ལས་གཞན་སྣང་དུ་ མེད་དོ། །དེ་ཡང་དོན་དམ་པར་ན་སེམས་ཅན་ལ་སོགས་པ་ཡང་མེད་ཅིང་། ཡང་དག་ཀུན་ རྫོབ་ཏུ་ཡང་དེ་དག་མེད་ལ། བཏགས་པ་ཙམ་གྱི་ངོ་བོར་ནི་བདག་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནམ་ ཁྱད་པར་ཅི་ཡོད་སྙམ་ན། མ་བརྟགས་མ་དཔྱད་པའི་ངོར་ལས་འབྲས་ཀྱི་རྟེན་ཙམ་གྱི་བདག་ ནི་སེམས་ཅན་ལ་སོགས
Chinese
堪布或见者，心与心所亦无有，何为境， 凡是虚假的境，其有境一切皆须是虚假的，如梦中的色与 见彼之识。阿赖耶识亦是具有一切习气者， 故若从识性之多方面加以辨别，如粗大般不成一与 多，且凡为识之方分所摄之识皆是刹那之相续， 若又将刹那分为初中后三者等加以辨别，则以自性成立是不可能的。 一切也唯是名称、言说、错觉、显现、假立而已，从胜义谛而言是不存在的。 遮止从彼等所出的已逝、未至，以及外境之有情世间 等，即是显示遍计所执性无自性，并且世俗 谛之义亦未成立。由显示唯识与无自性故， 他起生无自性，仅是世俗缘起之生， 此外无有胜义谛之显示。如是，以遍计与他起二者 所空之空性之智慧，称为空性之法。圆成实胜义 谛是能取所取皆空之法界，乃如来藏也。 此处说空性之法，并未单说空性之语，而确定使用法之词语， 是为了遮止落入无遮之语境，仅是离戏之空性。 此处之法，不可视为以法性区分之法与法界等，乃是完全决断 所成立之义。有六种遮止之相，与一种成立之体性，此具 七义之偈颂，即是广弘与明示法之无我。 现在就人无我之方面而言，佛陀正 17-678 士等，菩萨圣者们如前所说，称为正士。 因此，正等觉佛陀是大丈夫。既是 佛陀又是正士，故是佛陀大丈夫，彼如是 领会，亦如是宣说。
English
The Khenpo or the seer, there is neither mind nor mental factors. Whatever is the object, All objects of that falsehood must also be false, like the form in a dream and the consciousness that sees it. The Alaya-consciousness is also the one with all the imprints, Therefore, if one distinguishes from many aspects of the nature of consciousness, like the gross, it does not become one and many, and all consciousnesses included in the aspect of consciousness are a continuum of moments. If one further distinguishes the moment into beginning, middle, and end, etc., then it is impossible to establish it by its own nature. Everything is just name, expression, illusion, appearance, imputation, and nothing more. In the ultimate sense, it does not exist. By negating the past, future, and external objects, including the world of beings, which arise from them, it is shown that the imputed nature is without self-nature, and the meaning of conventional truth is also not established. By showing the mind-only and the absence of self-nature, dependent arising is without self-nature. It is only the arising of conventional dependent origination, and there is no other ultimate truth shown. Thus, the wisdom of emptiness, which is empty of both imputation and dependence, is called the Dharma of emptiness. The perfectly established ultimate truth is the Dharma-realm that is empty of both grasper and grasped, which is the essence of the Sugata. Here, the Dharma of emptiness is spoken of, without simply saying the word emptiness, but definitely using the word Dharma, It is to prevent falling into the context of non-affirming negation, which is merely the emptiness of freedom from elaboration. Here, Dharma should not be regarded as Dharma and Dharma-realm, which are distinguished by Dharma-nature, but as the meaning established by complete determination. There are six aspects of negation and one nature of establishment. This verse with seven meanings is the extensive and clear demonstration of the selflessness of Dharma. Now, in terms of the selflessness of the person, the Buddha, the upright 17-678 beings, etc., the noble Bodhisattvas are called upright beings as previously stated. Therefore, the perfectly enlightened Buddha is the great upright being. Since he is both a Buddha and an upright being, he is the great Buddha upright being. As he understands, so he teaches.
Chinese
如对鸟类所开示一般，愿能证悟无我之义。关于人无我的法谈，凡是大乘小乘所涵盖的，都是佛陀的教言，佛陀的教言之外，任何其他之处都不会产生，因此，这是区分是否为佛陀教言的主要法则。因此，这里才说“如佛所说”。部分法无我外道也有，圆满的法无我，虽然仅仅是如来（梵文：Tathāgata）的行境，但对于引导小乘根器的人来说并非必要，而且似乎在大多数小乘的律藏中也没有详细阐述。因此，如果就部分法无我而言，那么比导师的教言更为普遍，如果就完全的法无我而言，那么又没有遍及所有的律藏，所以，导师的教法中普遍弘扬的无我就是人无我。对此，无论是俱生我执等任何一种，对于众生和称为我的事物，都以身心聚合的集合为对境，认为仅仅是那个集合，与身心的状态和各种部分相分离而独立存在。而俱生我执，是由恶劣的宗派所臆造而产生的，因此，在此之上还附加了其他各种各样的特征。那些被错乱的智慧所附加的附加成分，原本从未存在过，这就是所谓的人无我。人无我是唯独在佛教中才讲说的。其中，众生、命、人、滋养者、我等，通常被作为名称的同义词来使用，执着于此，通常也是名称的同义词。详细来说，略有差别，众生等四者，可以在六根的境界面前清晰地显现，而我和我所，除了由分别念假立之外，没有其他的显现。而且，从胜义谛的角度来说，众生等也不存在，从真实的世俗谛的角度来说，那些也不存在，仅仅是假立的自性，难道我不存在吗？有什么区别呢？如果认为在未经观察分析的情况下，仅仅作为业果之所依的我是众生等，
English
Just as it is taught to the birds, may I realize the meaning of selflessness. The Dharma talk on the selflessness of the person, whatever is encompassed by the Great and Small Vehicles, is all the teaching of the Buddha, and nothing other than the Buddha's teaching arises from anywhere else. Therefore, this is the main principle for distinguishing whether it is the Buddha's teaching or not. Therefore, it is said here, "As the Buddha said." Partial selflessness of phenomena is also present in external paths, but complete selflessness of phenomena is only the domain of the Tathāgata. However, it is not necessary for guiding individuals of the Lesser Vehicle, and it also appears that it is not elaborated in most of the Lesser Vehicle's Vinaya Pitaka. Therefore, if we consider partial selflessness of phenomena, it is more pervasive than the Teacher's teachings, and if we consider complete selflessness, it does not pervade all the Vinaya Pitakas. Therefore, the selflessness that is equally propagated in the Teacher's teachings is the selflessness of the person. Regarding this, whatever it may be, such as innate self-grasping, for beings and what is called "I," one focuses on the collection of the aggregation of body and mind, and believes that only that collection exists independently, separate from the states and various parts of the body and mind. And innate self-grasping, which arises from being fabricated by evil tenets, therefore, in addition to that, various other characteristics are attached. Those added components that are imputed by confused minds have never existed from the beginning, and this is what is called the selflessness of the person. This selflessness is taught only in the Buddhist Dharma. Among them, beings, life, person, nourisher, and "I" are generally shown as synonyms of names, and clinging to them is also generally a synonym of names. In detail, there is a slight difference. The four, such as beings, can clearly appear as objects of the six aggregates, but "I" and "mine" do not appear other than being imputed by conceptual thought alone. Moreover, from the ultimate point of view, beings and so on do not exist, and from the true conventional point of view, those do not exist either. Is it not the case that even "I" exists as a mere imputation? What is the difference? If one thinks that, without examination or analysis, the "I" that is merely the basis of cause and effect is beings and so on,