Tibetan
། །སྤྱིར་ཤེར་མདོ་ཙམ་གྱི་བརྗོད་བྱའི་དོན་གྱི་གཙོ་བོ་ མཐར་ཐུག་གི་དབང་དུ་བྱས་ན། བརྒྱད་པོའི་ནང་ནས་ཀྱང་ཆོས་སྐུ་ཁོ་ན་ཡིན་མོད་ཀྱི། མདོ་ གཞུང་ལ། སྡེ་ཚན་དུམ་བུ་བརྒྱད་དུ་ཕྱེ་ན། བརྒྱད་ཀར་དོན་གྱི་གཙོ་བོར་བྱ་སྟེ། དཔེར་ན་ལམ་ 17-503 ཤེས་ཀྱི་མདོའི་བརྗོད་བྱའི་དོན་གྱི་གཙོ་བོ་ལམ་ཤེས་ཉིད་ལ་བྱ་དགོས་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ཡང་ མདོ་ཚིག་དེ་དག་གིས་དངོས་སུ་བསྟན་པའི་བརྗོད་བྱའི་དབང་དུ་བྱས་པ་ཡིན་གྱི། གཞན་དུ་ ན། ལམ་ཤེས་ཀྱང་འབྲས་བུ་ཆོས་སྐུ་ཐོབ་བྱེད་ཀྱི་ཐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཤུགས་བསྟན་དང་། བརྒྱུད་ནས་སྟོན་པའི་དབང་དུ་བྱས་ན། དེ་དག་གི་ཡང་དོན་གྱི་གཙོ་བོ་ཆོས་སྐུ་ཡིན་ནོ། །དེ་ ལ་དངོས་པོ་བརྒྱད་ནི། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དང་། ལམ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ ཉིད་དང་། གཞི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དང་། རྣམ་པ་ཀུན་མངོན་པར་རྫོགས་པར་རྟོགས་ པའི་སྦྱོར་བ་དང་། རྩེ་མོར་ཕྱིན་པའི་སྦྱོར་བ་དང་། མཐར་གྱིས་པའི་སྦྱོར་བ་དང་། སྐད་ཅིག་ གཅིག་གིས་མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་སྦྱོར་བ་དང་། འབྲས་བུ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་ རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་རྣམས་སོ། །དེ་དག་ཀྱང་ཡུལ་མཁྱེན་པ་གསུམ། ཉམས་ལེན་སྦྱོར་ བ་བཞི། འབྲས་བུ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཞེས་གསུམ་དུ་ཡང་བསྡུ་བར་བྱ་ཞིང་། ཡང་མཁྱེན་པ་གསུམ་ནི་ གཏན་ལ་དབབ་བྱ་ཡིན་པས་མཚན་ཉིད་ཅེས་བྱ་ལ། རྣམ་རྫོགས་སྦྱོར་བ་ནི། མཚན་ཉིད་དང་ མཐུན་པར། ཉམས་སུ་ལེན་པའི་རིམ་པ་ཡིན་པས་དེའི་སྦྱོར་བ་དང་། རྩེ་མོའི་སྦྱོར་བ་ནི་ས་ ལམ་རང་རང་སོ་སོའི་ཡེ་ཤེས་དེ་ཉིད་བྱང་བའི་སྐབས་ཡིན་པས་སྦྱོར་བ་རབ་ཏུ་སོན་པ་དང་། མཐར་གྱིས་པའི་སྦྱོར་བ་ནི། རང་རང་སོ་སོའི་ལམ་གྱི་གོམས་པ་དེ་ཉིད་བརྟན་པ་ཡང་བྱེད་ ཅིང་རྩལ་ཕྱོགས་མེད་དུ་འཕེལ་བའི་ཕྱིར། གོ་རིམ་མི་འདྲ་བ་དུ་མ་ལ་སློབ་པ་ཡིན་པས་རབ་ ཏུ་སོན་པ་དེའི་གོ་རིམ་ཞེས་བྱ་ལ། སྐད་ཅིག་མའི་སྦྱོར་བ་ནི། གོ་རིམ་དེའམ། སྦྱོར་བ་གསུམ་ པོ་དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནུས་པ་དུས་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་སྐབས་ཡིན་པས། གོ་རིམ་གྱི་མཐའ་ འམ་ཡང་ན་སྦྱོར་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཐའ་ཞེས་བྱའོ། །ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ནི་ལམ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གྲུབ་ དོན་རྩོལ་མེད་ཤུགས་འབྱུང་གི་ཚུལ་དུ་གནས་པས། མཐའ་དེའི་རྣམ་སྨིན་ཅེས་བྱའོ། ། དེས་ན་ཤེར་ཕྱིན་གྱི་མཚན་ཉིད། ཤེར་ཕྱིན་གྱི་སྦྱོར་བ། སྦྱོར་བ་རབ་ཏུ་སོན་པ། གོ་རིམ་ 17-504 གྱི་སྦྱོར་བ། མཐའི་སྦྱོར་བ། རྣམ་སྨིན་མཐར་ཐུག་སྟེ། དོན་ཚན་དྲུག་ཏུ་ཡང་འདུས་སོ། །དེ་ ལྟར་ཡང་། མཚན་ཉིད་དེ་ཡི་སྦྱོར་བ་དང་། །དེ་རབ་དེ་ཡི་གོ་རིམ་དང་། །དེ་མཐའ་དེ་ཡི་རྣམ་ སྨིན་ནི། །དོན་བསྡུས་གཞན་ཏེ་རྣམ་པ་དྲུག །ཡུལ་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་པོ་རྒྱུ། །སྦྱོར་བ་བཞི་ཡི་ བདག་ཉིད་ཅན། །ཆོས་སྐུ་འཕྲིན་ལས་འབྲས་བུ་ནི། །དོན་བསྡུས་གཞན་ཏེ་རྣམ་པ་གསུམ། ། ཞེས་སོ། །དེ་ལ་ཡུལ་ཅེས་བྱ་བ་ནི། སྦྱོར་བ་བཞི་པོའི་དམིགས་པའི་ཡུལ་ཡིན། དེ་ཡང་ མཁྱེན་པ་གསུམ་མ་ཐོབ་པ་རྣམས་ཀྱིས། མཁྱེན་གསུམ་ལ་དངོས་སུ་ནི་དམིགས་མི་ཐུབ་ལ། མཚན་ཉིད་འདི་དང་འདི་ལྟ་བུ་དག་ནི་རྣམ་མཁྱེན་ནོ། །ཞེས་སྒྲ་དོན་འདྲེས་པར་བཟུང་སྟེ་རྣམ་ མཁྱེན་གྱི་མཚན་ཉིད་ཡང་ཡང་ཡིད་ལ་དྲན་པ་ཙམ་གྱིས་ནི་དེ་ལ་དམིགས་པར་ཡང་མི་འགྱུར་ བས། འདིར་མཁྱེན་པ་གསུམ་གྱི་རྟོགས་བྱ་གང་ཡིན་པ་དེ། སྦྱོར་བ་བཞིའི་དམིགས་པའི་ ཡུལ་དུ་འཇོག་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་མཁྱེན་གསུམ་ཡང་བརྒྱུད་ནས་ཡུལ་དུ་བཞག་གོ །རྒྱུ་ ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྱེད་བྱེད་ཀྱི་རྒྱུ་དང་། རྒྱུ་མཚན་གཉིས་ལ་སྐབས་ཐོབ་ཀྱི་འཇུག་ཚུལ་སོ་སོར་ ཡོད་པ་ལས། འདིར་ནི་གཉིས་ཀ་ལྟར་མི་འགལ་ཏེ། གཙོ་བོར་ནི་རྣམ་པ་དང་ལམ་དང་གཞི་ གསུམ་ལ་སྤྲོས་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་རྣམ་པ་དེ་ཉིད་དམིགས་པའི་ཡུལ་དང་རྒྱུ་མཚན་ དུ་བྱས་ནས་འཇོག་དགོས་པའི་ཕྱིར་རྒྱུའི་དོན་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱས་ལ། དམིགས་ཡུལ་དེ་ལ་ དམིགས་ནས་བསྒོམས་པས་ཡེ་ཤེས་སྐྱེ་བ་ནི། དམིགས་ཡུལ་དེ་ཡེ་ཤེས་དེའི་བསྐྱེད་རྒྱུ་དངོས་ མིན་ཡང་། བསྐྱེད་རྒྱུ་དང་རྣམ་པ་མཚུངས་པས་སྐྱེད་བྱེད་ཀྱི་རྒྱུའི་ཚུལ་དུ་བཤད་ཀྱང་རུང་ ངོ་། །ཡང་རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་ན། ཇི་སྐད་དུ། སངས་རྒྱས་ལས་ཆོས་ཆོས་ལས་འཕགས་པའི་ ཚོགས། །ཚོགས་ལས་སྙིང་པོ་ཡེ་ཤེས་ཁམས་ཐོབ་མཐར། །ཞེས་གསུངས་པའི་དངོས་བསྟན་ ལྟར། སངས་རྒྱས་བྱང་སེམས་སོགས་ཀྱི་ཐུགས་རྒྱུད་ཀྱི་མཁྱེན་པ་གསུམ་གྱིས་རྒྱུ་མཐུན་པའི་ ཆོས་བསྐྱེད་ཅིང་། དེས་གདུལ་བྱའི་རྒྱུད་ལ་སྦྱོར་གཞི་སོགས་བསྐྱེད་པར་བྱས་ཀྱང་རུང་ངོ་། ། 17-505 དེ་དག་ལས་མཁྱེན་པ་གསུམ་ནི། ཇི་སྐད་དུ། ཉི་ཁྲི་ལྔ་སྟོང་པ་ལས། རབ་འབྱོར་ཐམས་ ཅད་ཤེས་པ་ཉིད་ནི་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཡིན་ནོ། །ལམ་ཤེས་པ་ཉིད་ནི་ བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ནི། དེ་བཞིན་ གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཡིན་ནོ། །ཞེས་ གསུངས་ཤིང་། རྒྱལ་
Chinese
总的来说，如果以般若经的要义作为最终归宿，那么在八者之中，虽然只有法身才是最终归宿。但在经文中，如果将章节分为八个部分，那么八个部分都可以作为要义。例如，就像道智经的要义必须是道智本身一样。也就是说，这是以经文直接显示的要义为依据。否则，道智也是获得果位法身的方法。如果以暗示和间接显示为依据，那么它们的要义也是法身。这八个事物是：一切种智，道一切智，基一切智，圆满现证的加行，顶加行，渐次加行，一刹那现证菩提的加行，以及果位般若波罗蜜多法身。这些也可以归纳为三：所知三事，修持四加行，果位法身。此外，所知三事是需要确定的，所以称为体性。圆满次第加行是与体性相符的修持次第，所以称为它的加行。顶加行是各自地道的智慧成熟的阶段，所以称为加行极盛。渐次加行是使各自地道的串习稳固，并且无偏地增长能力，因为要学习许多不同的次第，所以称为极盛的次第。一刹那加行是所有这些次第或三种加行的能力同时凝聚的阶段，所以称为次第的终点，或者所有加行的终点。法身是所有道的成就，以不费力气自然产生的方式存在，所以称为终点的异熟。因此，般若波罗蜜多的体性，般若波罗蜜多的加行，加行极盛，次第的加行，终点的加行，以及究竟的异熟。
English
In general, if we take the main point of the Prajñāpāramitā Sūtras as the ultimate goal, then among the eight, only the Dharmakāya is the ultimate. However, in the scriptures, if the sections are divided into eight parts, then all eight can be taken as the main point. For example, just as the main point of the Path-Knowledge Sutra must be Path-Knowledge itself. That is, this is based on the meaning directly shown by those sutra words. Otherwise, Path-Knowledge is also a method for obtaining the fruit, the Dharmakāya. If based on implication and indirect showing, then their main point is also the Dharmakāya. These eight things are: All-Knowingness, Knowledge of All Paths, Knowledge of All Bases, the practice of complete manifestation of realization, the practice of the peak, the gradual practice, the practice of manifesting complete enlightenment in one instant, and the result, the Prajñāpāramitā Dharmakāya. These can also be summarized into three: the three objects of knowledge, the four practices of cultivation, and the Dharmakāya of the result. Furthermore, the three knowledges are to be determined, so they are called characteristics. The practice of complete manifestation is the order of practice in accordance with the characteristics, so it is called its practice. The peak practice is the stage of maturation of the wisdom of each individual ground and path, so it is called the most advanced practice. The gradual practice is to stabilize the habituation of each individual path, and because the ability to grow impartially, it is called the order of the most advanced because it learns many different orders. The one-instant practice is the stage when the power of all these orders or three practices is condensed at the same time, so it is called the end of the order, or the end of all practices. The Dharmakāya is the accomplishment of all paths, existing in a way that arises effortlessly and naturally, so it is called the fruition of that end. Therefore, the characteristic of Prajñāpāramitā, the practice of Prajñāpāramitā, the most advanced practice, the practice of order, the practice of the end, and the ultimate fruition.
Chinese
། 此外也归纳为六个要点。 就像这样：其体性的结合，其殊胜的次第，其究竟的成熟，是意义归纳的另一种六种相。 所缘是三种相的因，是四种结合的自性。 法身、事业、果，是意义归纳的另一种三种相。 是这样说的。 其中的所缘，是四种结合的所缘境。 也就是说，没有获得三种智慧的人们，无法直接缘取三种智慧，像“这些是全知”这样，将声音和意义混杂在一起，仅仅是反复忆念全知的体性，也不能缘取它。 因此，这里将三种智慧的所证，作为四种结合的所缘境。 因此，三种智慧也间接地被安立为所缘。 所谓因，有生起之因和原因两种，各有其适用的情况。 在这里，两者并不矛盾。 主要是，将远离一切戏论的相、道、基三种的相，作为所缘境和原因来安立。 因此，因的意义被理解为原因。 缘取那个所缘境并进行修习，生起智慧，虽然那个所缘境不是那个智慧的直接生起之因，但由于与生起之因的相相同，也可以说是生起之因的方式。 又一种说法是，如经中所说：“从佛生法，从法生殊胜的僧伽，从僧伽最终获得精华智慧界。” 按照这个直接的教导，诸佛菩萨等的心续中的三种智慧，生起同类的法，由此在所化众生的心续中生起加行基础等也是可以的。 17-505 其中三种智慧，如《二万五千颂》中所说：“善现，一切智是声闻和独觉佛的。 道智是菩萨的。 一切相智是如来、阿罗汉、正等觉佛的。” 这样说了，
English
. Furthermore, it is also summarized into six points. Like this: The combination of its characteristics, the order of its excellence, the ultimate maturation of it, are another six aspects of meaning summary. The object is the cause of the three aspects, is the nature of the four combinations. Dharmakaya, activity, and fruit are another three aspects of meaning summary. That's how it is said. Among them, the so-called object is the object of focus of the four combinations. That is, those who have not attained the three knowledges cannot directly focus on the three knowledges. Like "these are omniscient," mixing sound and meaning together, merely repeatedly remembering the characteristics of omniscience will not become a focus on it. Therefore, here, what is to be realized by the three knowledges is placed as the object of focus of the four combinations. Therefore, the three knowledges are also indirectly placed as the object. The so-called cause has two meanings: the cause of arising and the reason. Each has its own applicable situation. Here, the two are not contradictory. Mainly, the aspect of the three aspects of appearance, path, and ground, which are free from all elaboration, is made the object of focus and the reason. Therefore, the meaning of cause is understood as reason. Focusing on that object and meditating on it, the arising of wisdom, although that object is not the direct cause of the arising of that wisdom, but because it is the same as the cause of arising, it can also be said to be the manner of the cause of arising. In another way, as it is said in the scriptures: "From the Buddha comes the Dharma, from the Dharma comes the excellent Sangha, from the Sangha, finally, the essence wisdom realm is obtained." According to this direct teaching, the three knowledges in the mindstream of Buddhas and Bodhisattvas generate similar Dharmas, and from this, the generation of application bases and so on in the mindstream of those to be tamed is also possible. 17-505 Among these, the three knowledges, as it is said in the Twenty-five Thousand Verse Prajnaparamita Sutra: "Subhuti, all-knowingness is that of the Hearers and Solitary Buddhas. Path-knowingness is that of the Bodhisattvas. All-aspect-knowingness is that of the Thus-gone ones, Arhats, Perfectly Awakened Buddhas." Thus it is said,