Tibetan
་པ་དབྱིག་གཉེན་གྱི་ ཞལ་ནས་ཀྱང་། ངོ་བོ་ཉིད་ནི་རྣམ་གསུམ་གྱི། །ངོ་བོ་ཉིད་མེད་རྣམ་གསུམ་ལ། །བརྟེན་ནས་ ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་ནི། །རང་བཞིན་མེད་པར་བསྟན་པ་ཡིན། །ཅེས་གསུངས་ཏེ། གཅིག་ ལ་དཔེར་མཚོན་ན། གཟུགས་མེད་ཅེས་གསུངས་པས། ཀུན་བཏགས་ཀྱི་གཟུགས་ཕུང་ནི་ དོན་དམ་དུ་ལྟ་ཞོག་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡང་མི་བསླུ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གནས་པ་མེད་པས་ འཁྲུལ་ངོ་ཙམ་མ་གཏོགས་གང་ཡང་གྲུབ་པ་མེད་པ་དང་། གཟུགས་ཕུང་དུ་སྣང་བའི་རྣམ་ རིག་གཞན་དབང་ནི། གཞན་གྱི་དབང་གིས་སྐྱེ་ཞིང་འཇིག་པས། བླང་དོར་གྱི་ཡུལ་ཙམ་ཡིན་ ཡང་རང་གི་ངོ་བོས་བདེན་པར་མ་གྲུབ་པ་དང་། གཟུགས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ཡོངས་གྲུབ་གང་ཡིན་ པ་ནི་དེ་ནི་གློ་བུར་གྱི་དྲི་མ་གཟུང་འཛིན་འཁྲུལ་བའི་ངོ་བོར་མེད་པས། མེད་ཚུལ་རྣམ་པ་ གསུམ་གྱི་སྒོ་ནས། གཟུགས་ཕུང་གི་ཐ་སྙད་འཇུག་པའི་གཞི་རྣམས་མེད་ཅེས་བསྟན་ཏོ། ། འདིས་གཞན་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་རིགས་འགྲེའོ། །དེ་ལྟར་ན་ཁྱད་གཞི་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ དེ་ལ། ཀུན་བཏགས་ཀྱི་གཟུགས་ནི་ནམ་གྲུབ་པ་ཡང་མེད་ཅིང་། རྣམ་བཏགས་ཀྱི་གཟུགས་ ཀྱང་བདེན་པའི་དངོས་པོར་ནམ་དུ་ཡང་གྲུབ་པས། དེ་གཉིས་རང་གི་ངོ་བོས་སྟོངས་པའི་ཚུལ་ གྱིས་མེད་ཅིང་། ཡོངས་གྲུབ་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་གཟུགས་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་སྟོངས་པ་ མ་ཡིན་ཀྱང་། གཟུང་འཛིན་གློ་བུར་གྱི་དྲི་མའི་ངོ་བོར་མེད་པས། མེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་ གྱིས་སྟོངས་པའི་ཚུལ་གྱིས་མེད་པའོ། །དེ་ལྟར་ན་ངག་དོན་སྙིང་པོ་བསྡུས་པ་ནི། སྟོང་ཉིད་ཡེ་ ཤེས་དེའི་སྟོང་ན་ཀུན་བཏགས་དང་གཞན་དབང་གིས་བསྡུས་པའི་གཟུགས་སོགས་ཡེ་ནས་ མ་གྲུབ་པས་མེད་ཅིང་། ཆོས་ཉིད་ཀྱི་གཟུགས་སོགས་ནི་སྟོང་ཉིད་ཡེ་ཤེས་དེ་ཀ་རང་ཡིན་ 17-472 ཀྱང་། གཟུང་འཛིན་འཁོར་བའི་ཆོས་སུ་མེད་པས་མེད་ཅེས་པའོ། །སྟོང་གཞི་ཆོས་དབྱིངས་ལ་ གཟུགས་ནས་མ་ཐོབ་པའི་བར་དུ་མེད་ཅེས་པ་རགས་བཤད་དང་། རེ་རེ་བཞིན་ངོ་བོ་ཉིད་ གསུམ་དུ་ཕྱེ་བ་ཞིག་བཤད་ཀྱི་ཁྱད་ཙམ་ཡིན་ཏེ། ཀུན་བཏགས་གཞན་དབང་གཉིས་གཅིག་ ཏུ་བསྡོམས་ནས། ཀུན་རྫོབ་ཀྱིས་ཡེ་ནས་སྟོངས་པ་དང་། དོན་དམ་ནི་གཟུང་འཛིན་གྱི་མཚན་ ཉིད་ཅན་གྱིས་སྟོངས་པར་བྱས་ནས། བདེན་པ་གཉིས་ཀྱི་སྒོ་ནས་བཤད་ཀྱང་རུང་། དོན་ལ་ ཁྱད་མེད་དོ། །རྟེན་འབྲེལ་ལ་མཁས་པའི་སྐབས་སུ། འདི་ཙམ་ཞིག་གོ་དགོས་ཏེ། མ་རིག་ འདུ་བྱེད་རྣམ་པར་ཤེས། །མིང་གཟུགས་སྐྱེ་མཆེད་རེག་པ་དང་། །ཚོར་བ་སྲེད་ལེན་སྲིད་པ་ དང་།
Chinese
世亲的 口中也说：自性分为三种，无自性也分三种，依靠 一切诸法，都显示为无自性。这样说，以一 为例，说无色，那么遍计所执的色蕴， 不要说胜义中，就是在世俗中，也没有不欺骗的自性存在， 除了错觉之外，什么也没有成立。显现为色蕴的能 识他性，由他力而生灭，只是取舍的对境， 但不是以自己的体性真实成立。以及色的法性圆成实， 那是因为没有了忽然的垢染，能取所取的错觉的体性。 以无的三种方式，显示了色蕴的施设处都是没有的。 这可以类推到其他一切。这样，在差别处法性的智慧 中，遍计所执的色什么时候也没有成立过，依他的色 也从来没有成立过是真实的实物。所以，这二者以自己的体性空的方式 而没有。圆成实法性的色，虽然不是以自己的体性法性空， 但是因为没有能取所取忽然的垢染的体性，所以说没有，是以 他空的方式而没有。这样，总摄语义的精华是：空性智慧的空性中，由遍计所执和他性所摄的色等，本来 就没有成立，所以说没有。法性的色等，虽然就是空性智慧本身， 17-472 但是，因为不是能取所取轮回的法，所以说没有。空性的所依是法界， 从色到没有得到之间说没有，是粗略的说法。和分别开解为三种自性， 只是说法的差别而已。遍计所执和他性二者合为一体， 以世俗而本来空，胜义是以能取所取的相状而空。 从二谛的角度来说也可以，意义上 没有差别。在善巧缘起的时候，需要了解这些：无明， 行，识，名色，六入，触，受，爱，取，有，
English
From the mouth of Vasubandhu, it is also said: Self-nature is of three kinds, and the absence of self-nature is also of three kinds. Relying on all phenomena, it is shown to be without self-nature. Thus, taking one as an example, it is said that there is no form. Then, the aggregates of the completely imputed are not to be considered in the ultimate sense, but even in the conventional sense, they do not exist with the characteristic of not being deceptive. Apart from illusion, nothing is established. The consciousness of other-power, which appears as aggregates, arises and ceases due to the power of others. Although it is merely an object of acceptance and rejection, it is not truly established by its own nature. And the nature of form, the perfectly established, is that it is without the nature of sudden defilements, grasping and apprehending illusion. Through the three ways of non-existence, it is shown that the bases for the application of the term "aggregates" are all non-existent. This can be analogized to all others. Thus, in the wisdom of the distinctive basis of suchness, the form of the completely imputed has never been established, and the form of the dependently imputed has never been established as a true entity. Therefore, these two are non-existent in the way that they are empty of their own nature. The form of the perfectly established suchness, although it is not empty of its own nature suchness, it is non-existent in the nature of sudden defilements of grasping and apprehending. Therefore, the term "non-existent" means that it is non-existent in the way that it is empty of others. Thus, the essence of the condensed meaning of the words is: In the emptiness of the wisdom of emptiness, the forms and so on, which are included by the completely imputed and the other-powered, have never been established, so they are said to be non-existent. The forms and so on of suchness, although they are the very wisdom of emptiness, 17-472 however, because they are not the phenomena of grasping and apprehending samsara, they are said to be non-existent. The basis of emptiness is the dharmadhatu. Saying that there is no form until it is not obtained is a rough explanation. And distinguishing each one into three natures, is only a difference in the way of speaking. The completely imputed and the other-powered are combined into one, and are empty from the beginning by convention, and the ultimate is empty by the characteristic of grasping and apprehending. It can also be explained from the perspective of the two truths, but in meaning there is no difference. In the context of being skilled in dependent origination, it is necessary to understand this much: ignorance, action, consciousness, name and form, the six sense bases, contact, feeling, craving, grasping, existence,
Tibetan
།སྐྱེ་བ་རྒ་ཤི་བཅུ་གཉིས་སོ། །དེ་ལ་མ་རིག་པ་ནི། ཤེས་པར་བྱ་བའི་གནས་ལ་རྨོངས་ ཤིང་མི་ཤེས་པའི་བློ་ཤེས་པ་མི་གསལ་བའི་རྣམ་པ་ཅན། བདེན་པ་བཞིའམ་རྒྱུ་འབྲས་རྟེན་ འབྲེལ་གྱི་དོན་ལ། མུན་ཁྲོད་ཀྱི་གཟུགས་སམ། ལ་ཕར་རྒྱབ་ཀྱི་དངོས་པོ་ལྟར། ཕྱོགས་ཙམ་ ཡང་མི་རིག་པའི་རྣམ་རྟོག་སྟེ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་རྨོངས་པ་དང་ལས་འབྲས་ལ་རྨོངས་པ་གཉིས་ སོ། །ཕྱི་མ་ནི་ལས་དགེ་སྡིག་ལས་འབྲས་བུ་བདེ་སྡུག་འབྱུང་བ་མི་ཤེས་པའི་སེམས་བྱུང་ཡིན་ ལ། སྔ་མ་ལས་གསུམ་སྟེ་མི་རྟག་སྡུག་བསྔལ་བདག་མེད་སོགས་བདེན་བཞིའི་མཚན་ཉིད་ལ་ རྨོངས་པ་དང་། སྤྲོས་བྲལ་གྱི་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་རྨོངས་པ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་ པོའི་གནས་ལ་རྨོངས་པའོ། །དེ་དག་ལས་ལས་འབྲས་ལ་རྨོངས་པས་ནི་མི་དགེ་བའི་ལས་ འཕེན་པར་བྱེད་ལ། བདེན་བཞིའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་རྨོངས་པས་ནི། འཁོར་བ་ཁམས་གསུམ་དུ་ སྐྱེ་བའི་ལས་དགེ་སྡིག་གཉིས་ཀར་འཕེན་པར་བྱེད་ཅིང་། སྤྲོས་བྲལ་ལ་རྨོངས་པས་ནི། ཁམས་གསུམ་ལས་འདས་ཀྱང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ལུས་སུ་ནི་མ་གྱུར་པ་དམན་པའི་ཡིད་ལུས་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ལུས་འགྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཟག་མེད་ཀྱི་ལས་དང་། ལས་བར་མ་རྣམས་ཀྱང་ འཕེན་པར་བྱེད་དོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོའི་གནས་ལ་རྨོངས་པ་ནི་མ་རིག་བག་ 17-473 ཆགས་ཀྱི་ས་ཡིན་ཏེ། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུ་ཡིད་ལུས་རྣམ་པ་གསུམ་འགྲུབ་བྱེད་ཀྱི་ཟག་མེད་ཀྱི་ལས་ ཚུན་ཆོད་ཀྱང་འཕེན་པར་བྱེད་དོ། །སྤྱིར་དེ་དག་ཀྱང་སྔ་མ་སྔ་མ་ཡོད་ཕྱིན། ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་རྣམས་ དེ་དང་ལྷན་ཅིག་ངེས་པར་ཡོད་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ལ་རྨོངས་པས་ནི་དེ་ ཐམས་ཅད་འཕེན་པར་བྱེད་ལ། སྤྲོས་བྲལ་ལ་རྨོངས་པས་ནི་ཡིད་ལུས་ཀྱི་ལས་མ་གཏོགས་ གཞན་ཐམས་ཅད་བྱེད། ཅེས་པ་ནས། ལས་འབྲས་ལ་རྨོངས་པས་ནི་མི་དགེ་བ་ཁོ་ན་འཕེན་ ནོ། །ཞེས་པའི་བར་དུ་སྦྱར་རོ། །འོ་ན་མ་རིག་པའི་ཡན་ལག་ནི། བདག་དང་བདག་གིར་ འཛིན་པའི་འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བ་ཡིན་པར་འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་དང་། དཔལ་ཆོས་ཀྱི་གྲགས་ པ་སོགས་ཀྱང་བཞེད་པ་མ་ཡིན་ནམ། ཅིའི་ཕྱིར་ངེས་པའི་དོན་ལ་དེ་མི་འདོད་ཅེ་ན། མ་རིག་ པ་དང་འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བ་ནི་ངོ་བོ་ཐ་དད་པ་ཡིན་ཀྱང་། ཁམས་གསུམ་དུ་འཕེན་བྱེད་ཀྱི་ མ་རིག་པ་ནི། འཇིག་ལྟ་དང་འབྲེལ་བ་ཅན་ཁོ་ནར་འབྱུང་བས་ན། མ་རིག་པ་ནི་རྣམ་པ་མི་ གསལ་བས། དེའི་ཕྱོགས་ནས་མ་སྨོས་པར། འཇིག་ལྟ་རྣམ་པ་གསལ་ཞིང་ངོ་ཤེས་བླ་བའི་ ཕྱིར། ཕྱོག
Chinese
生、老、死十二支。其中，无明是：对于应知之境愚昧无知，是智慧不清晰的状态。对于四谛或因果缘起的道理，如同黑暗中的物体，或山那边的事物一样，丝毫不能觉察的分别念。分为对真如的愚昧和对业果的愚昧两种。后者是不知善恶之业产生苦乐之果的心所。前者有三种：对无常、痛苦、无我等四谛的体性愚昧；对离戏的空性愚昧；以及对如来藏之境愚昧。其中，对业果愚昧会引发不善业；对四谛真如愚昧，会引发在轮回三界中受生的善恶二业；对离戏愚昧，即使超越了三界，也不能转变为智慧之身，而是引发低劣的意生身，以及成就禅定的无漏业和中间业。对如来藏之境愚昧是无明习气的地基，甚至能引发成就智慧之身、意生身三种形象的无漏业。总的来说，这些都是因为前前存在，后后也必然随之存在，因此对如来藏愚昧会引发所有这些。对离戏愚昧会引发除意生身之业以外的所有业。从“对离戏愚昧会引发除意生身之业以外的所有业”到“对业果愚昧只会引发不善业”之间可以类推。那么，无明的支分，不是圣者龙树和吉祥法称等也认为是对我与我所执著的坏聚见吗？为什么在究竟的意义上不这样认为呢？虽然无明和坏聚见本体不同，但是能引发三界的无明，仅仅是与坏聚见相关的。因为无明的形象不明显，所以没有从那方面说明，而是因为坏聚见的形象明显且容易识别。
English
Birth, old age, and death are the twelve links. Among them, ignorance is: being deluded and unknowing about the objects to be known, it is a state of unclear wisdom. Regarding the meaning of the Four Noble Truths or the cause-and-effect of dependent origination, it is a discriminating mind that cannot perceive even a little, like an object in the dark or something on the other side of a mountain. It is divided into two types: ignorance of suchness and ignorance of karmic results. The latter is a mental factor that does not know that virtuous and non-virtuous actions produce the results of happiness and suffering. The former has three types: ignorance of the characteristics of the Four Noble Truths, such as impermanence, suffering, and selflessness; ignorance of emptiness free from elaboration; and ignorance of the realm of the Tathagatagarbha. Among these, ignorance of karmic results causes the projection of non-virtuous actions; ignorance of the suchness of the Four Noble Truths causes the projection of both virtuous and non-virtuous actions that lead to rebirth in the three realms of samsara; ignorance of freedom from elaboration, even if one transcends the three realms, does not transform into a body of wisdom, but causes the attainment of an inferior mind-body and the uncontaminated actions that accomplish the body of meditative absorption, as well as intermediate actions. Ignorance of the realm of the Tathagatagarbha is the basis of the habitual tendencies of ignorance, and it even causes the projection of uncontaminated actions that accomplish the three forms of the body of wisdom and the mind-body. In general, these are all because the earlier ones exist, the later ones necessarily exist along with them, so ignorance of the Tathagatagarbha causes the projection of all of these. Ignorance of freedom from elaboration causes all actions except for the action of the mind-body. From "ignorance of freedom from elaboration causes all actions except for the action of the mind-body" to "ignorance of karmic results only causes the projection of non-virtuous actions" can be inferred. So, isn't the branch of ignorance considered by the noble Nagarjuna and the glorious Dharmakirti, etc., to be the view of the aggregates as a basis for clinging to self and what belongs to self? Why is it not considered so in the ultimate sense? Although ignorance and the view of the aggregates are different in essence, the ignorance that causes projection into the three realms only arises in connection with the view of the aggregates. Because the appearance of ignorance is not clear, it is not explained from that aspect, but because the appearance of the view of the aggregates is clear and easy to recognize.