Tibetan
་ 9-121 སེམས་ཀྱི་བག་ཆགས་ལས་རྒྱང་ཆད་དུ་དམིགས་པ་ཕྱི་རོལ་ཏུ་སྣང་བའི་ཆོས་སུ་གསུངས་ ཤིང་། ཡེ་ཤེས་ཞབས་སོགས་གྲུབ་ཐོབ་མང་པོས་སྣང་བ་སེམས་སུ་གཏན་ལ་ཕབ་པས་གྲུབ་ ཐོབ་ཀྱི་གཞུང་ཐམས་ཅད་དང་། འདུས་པ་ཀྱཻ་རྡོར། དུས་འཁོར་རྣམས་ཀྱི་ལྟ་བ་ཐལ་འགྱུར་ བར་སྒྲུབ་མི་དགོས་སོ། །གསང་སྔགས་ཀྱི་ལྟ་བ་ཡང་གདུལ་བྱ་ལ་ལྟོས་ནས་དབུ་སེམས་ཅི་ རིགས་པར་ཡོད་ཅིང་། དབུ་སེམས་གང་རུང་ཡིན་ན། ཀླུ་སྒྲུབ་དང་ཐོགས་མེད་གཞུང་གི་རྗེས་ སུ་འབྲང་དགོས་པའི་ངེས་པ་འཐད་ལྡན་ཡང་མེད་དེ། ཐེག་ཆེན་གྱི་གཞུང་ལུགས་ལ་ཀླུ་སྒྲུབ་ དང་ཐོགས་མེད་ཀྱི་གཞུང་ལུགས་ཀྱིས་ཁྱབ་པར་འདོད་པ་ནི། ཤར་ནུབ་ཀྱི་མི་ལ་རྒྱ་གར་ ཤར་ནུབ་ཀྱི་མིས་ཁྱབ་པར་འདོད་པ་དང་འདྲའོ། ། གཉིས་པ་རྩ་བ་གཉིས་ལ་སྟོང་པ་ཉིད་དང་སྙིང་རྗེ་གཉིས་ཀྱི། དང་པོ་ལ། སྟོང་ཉིད་བཅོ་ བརྒྱད་དང་། རྣམ་ཐར་སྒོ་གསུམ་ལས། དང་པོ་ཡུལ་སྟོང་ཉིད་བཅོ་བརྒྱད་ནི། ནང་དང་ཕྱི་དང་ སྟོང་པ་དང་། །ཆེན་པོ་དོན་དམ་འདུས་བྱས་དང་། །འདུས་མ་བྱས་དང་མཐའ་ལས་འདས། ། ཐོག་མཐའ་མེད་དང་དོར་མེད་དང་། །རང་བཞིན་ཆོས་ཀུན་རང་མཚན་ཉིད། །མི་དམིགས་ དངོས་མེད་ངོ་བོ་དང་། །དངོས་པོ་དངོས་མེད་སྟོང་ཉིད་དོ། །དེ་རྣམས་ཀྱི་སྟོང་གཞི་རིམ་པ་ བཞིན་དུ་ནང་གི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་དང་། ཕྱིའི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་ལུས་དང་ འབྲེལ་བའི་གཟུགས་སོགས་དང་། སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་། སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་ དང་། རང་བཞིན་གྱིས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང་། རྒྱུ་རྐྱེན་ལས་སྐྱེས་པའི་དངོས་པོ་དང་། སྐྱེ་ འཇིག་དང་བྲལ་བའི་འདུས་མ་བྱས་དང་། འཁོར་འདས་རྟག་ཆད་ཡོད་མེད་ཀྱི་མཐའ་དང་། འཁོར་བ་སྤྱི་ཙམ་ཐོག་མཐའ་མེད་པ་དང་། ལུང་རྟོགས་ཀྱི་ཆོས་དང་། རང་བཞིན་གནས་ རིགས་དང་། གཟུགས་ནས་རྣམ་མཁྱེན་བར་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་དང་། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ ཉིད་དང་། འདས་པ་ལ་མ་འོངས་པ་མ་དམིགས་པ་སོགས་དུས་གསུམ་ཕན་ཚུན་མ་དམིགས་ 9-122 པ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་བདེན་པའི་དངོས་པོ་མེད་པ་རྟེན་འབྲེལ་ཙམ་གྱི་ངོ་བོ་དང་། ཕུང་ པོ་ལྔ་དོན་བྱེད་ནུས་པ་དང་། ནམ་མཁའ་སོགས་དོན་བྱེད་ནུས་སྟོང་རྣམས་ལ་རང་གི་ངོ་བོས་ སྟོང་ཞིང་། བདག་གཉིས་མེད་པ་ནི་སྟོང་པ་བཅོ་བརྒྱད་དེ་དེའི་སྟེང་དུ་རང་གི་ངོ་བོ་དང་གཞན་ གྱི་ངོ་བོ་སྟོང་ཉིད་གཉིས་བསྣན་པས་ཉི་ཤུ་སྟེ། སྟོང་ཚུལ་གོང་དུ་བདག་མེད་གཉིས་ཀྱི་སྐབས་ སུ་བཤད་པ་བཞིན་ནོ། ། གཉིས་པ་ཡུལ་ཅན་རྣམ་ཐར་གསུམ་ནི། ཆོས་ཀྱི་སྡོམ་བཞི་ལ་དམིགས་ནས་སྒོམ་པའི་ དབང་དུ་བྱས་ནས་རྣམ་ཐར་གསུམ་སྟེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་ཞིང་བདག་མེད་པ་ཡུལ་དུ་བྱས་ ནས་རྣམ་ཐར་གྱི་སྒོ་སྟོང་པ་ཉིད་ནི། ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་བདག་གཉིས་མེད་པར་སྟོང་པར་ རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཟུང་དུ་འབྲེལ་བའོ། །མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞི་བ་ ཡུལ་དུ་བྱས་ནས། རྣམ་ཐར་གྱི་སྒོ་མཚམས་མ་མེད་པ་ནི་བདག་འཛིན་ལ་བརྟེན་ནས་དགའ་ མི་དགའ་བདེ་སྡུག་འབྱོར་རྒུད་སྣ་ཚོགས་སུ་ཞེན་པའི་གཉེན་པོར་དགའ་མི་དགའ་སོགས་ མཚན་མ་བདག་མེད་དུ་ཤེས་ནས་སྒོམ་པའོ། །འདུས་བྱས་མི་རྟག་པ་དང་ཟག་བཅས་སྡུག་ བསྔལ་དུ་བྱས་ནས་སྨོན་པ་མེད་པ་ནི་ཕྱི་ནང་གི་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་གཙང་རྟག་བདེ་བ་འཛིན་པའི་ གཉེན་པོར་རང་བཞིན་མེད་ཀྱང་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་མི་གཙང་མི་རྟག་སྡུག་བསྔལ་སོགས་སུ་སྒོམ་ པའོ། །རྣམ་ཐར་ནི་སྤང་བྱ་ལས་གྲོལ་བའི་མིང་སྟེ། དེའི་ཐབས་ཀྱི་འཇུག་སྒོ་ཡིན་པས་སྒོ་ ཞེས་བྱའོ། ། གཉིས་པ་སྙིང་རྗེ་ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། སེམས་ཅན་རྣམས་ལས་ཉོན་གྱིས་འཁོར་བར་ སྡུག་བསྔལ་བ་ལ་སྙིང་རྗེ་བ་ནི་སེམས་ཅན་ལ་དམིགས་པ་དང་། སེམས་ཅན་སྐད་ཅིག་གིས་ མི་རྟག་པ་ལས་མ་གྲོལ་བས་སྙིང་པོ་མེད་པ་ལ་སྙིང་རྗེ་བ་ཆོས་ལ་དམིགས་པ་དང་། སེམས་ ཅན་རང་བཞིན་མེད་པར་མཐོང་སྟེ་དེ་ལྟར་མ་ཤེས་པ་ལ་སྙིང་རྗེ་བ་དང་། སྙིང་རྗེ་དེ་ཉིད་ཀྱང་ 9-123 ངོ་བོས་མེད་པར་མཐོང་བ་དམིགས་པ་མེད་པའི་སྙིང་རྗེ་སྟེ། སྡུག་བསྔལ་རྒྱུ་དང་བཅས་པ་ བྲལ་བར་འདོད་པ་ནི་སྙིང་རྗེའི་ངོ་བོའོ། །འདི་གཉིས་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་རྩ་བ་སྟེ། གཏམ་བྱ་རིན་ ཆེན་ཕྲེང་བ་ལས། །བླ་མེད་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་འདོད་ན། །དེ་ཡི་རྩ་བ་བྱང་ཆུབ་སེམས། །རི་དབང་ རྒྱལ་པོ་ལྟར་བརྟན་དང་། །ཕྱོགས་མཐས་གཏུགས་པའི་སྙིང་རྗེ་དང་། །གཉིས་ལ་མི་བརྟེན་ཡེ་ ཤེས་ལགས། །ཞེས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས། སྙིང་རྗེ། སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་རྣམས་རྩ་བ་ གསུམ་དུ་བཤད་ཅིང་། དེའི་དང་པོ་ནི་བཤད་ཅིང་འཆད་པར་ཡང་འགྱུར་རོ། ། གསུམ་པ་ཚད་མེད་བཞི་ནི། བྱམས་པ་དང་། སྙིང་རྗེ་དང་། དགའ་བ་དང་། བཏང་སྙོམས་ རྣམས་སོ། །བྱམས་པ་ནི། ཡུལ་སེམས་ཅན་ཚད་བཟུང་མེད་པ་ལ་བསམ་གཏན་ལ་མཉམ་ པར་གཞག་པ་ལྟ་བུའི་བདེ་བ་དུས་ཚད་མེད་པར་འབྱུང་བར་གྱུར་ཅིག་སྙམ་པ་དྲན་ཤེས་རྩེ་ གཅིག་སྒོམ་པའོ། །སྙིང་རྗེ་ནི། ཡུལ་འདྲ་བ་ལ་དུས་ཚད་མེད་པར་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྣམ་པ་ཅི་ ཡང་མེད་པར་གྱུར་ཅིག་པ་དང་
Chinese
9-121 心的习气所隔绝而观待，被说成是外境显现的法。耶谢扎等众多成就者将显现确定为心，因此所有成就者的论典，以及密集金刚、时轮金刚等的见解，不需要成立为应成派。密咒的见解也依赖于所化众生，有随宜的中观和唯识。无论是中观还是唯识，也都没有必须追随龙树和无著论典的确定性道理，因为认为大乘的论典被龙树和无著的论典所遍及，就像认为东西方的人被印度的东西方人所遍及一样。 第二，两种根本是空性和慈悲。第一，空性十八种和解脱门三种。第一，境空性十八种是：内和外和空性，大、胜义、有为和，无为和超胜边，无始无终和离弃和，自性、诸法自相和，无缘、无实有自性和，有法、无法空性。它们的空性所依次第是：内部的六处和，外部的六处和，与有情身体相关的色等和，证悟空性的智慧和，器世间和，自性涅槃和，从因缘产生的有事物和，远离生灭的无为法和，轮回涅槃常断有无的边和，轮回总体的无始无终和，教证的法和，自性住种性和，从色到一切种智的法全部和，诸法的体相和，对过去不缘未来等三时互不缘和，诸法没有真实的事物，仅仅是缘起的自性和，五蕴具有作用和，虚空等具有作用的空，对这些以自己的自性空，并且没有二我，这就是十八空性，在它的基础上加上自己的自性和他人的自性空性两种，就是二十种，空的方式如前面对二无我时所说一样。 第二是
English
9-121 What is observed as being separated from the habits of the mind is said to be phenomena appearing externally. Since many accomplished ones, such as Yeshe Zhab, have established appearance as mind, it is not necessary to establish the views of all the treatises of accomplished ones, as well as the Guhyasamāja, Kālacakra, etc., as Prasangika. The view of secret mantra also depends on the beings to be tamed, and there are Madhyamaka and Cittamatra as appropriate. Whether it is Madhyamaka or Cittamatra, there is no certainty that one must follow the treatises of Nagarjuna and Asanga, because thinking that the treatises of the Mahayana are pervaded by the treatises of Nagarjuna and Asanga is like thinking that the people of East and West are pervaded by the people of East and West of India. Second, the two roots are emptiness and compassion. First, there are eighteen kinds of emptiness and three doors of liberation. First, the eighteen kinds of object emptiness are: inner and outer and emptiness, great, ultimate, conditioned and, unconditioned and transcendence of extremes, without beginning or end and without abandonment and, self-nature, all phenomena's own characteristics and, unobservable, non-existent essence and, existent, non-existent emptiness. The basis of their emptiness in order are: the six internal sense bases and, the six external sense bases and, form etc. related to the body of sentient beings and, the wisdom that realizes emptiness and, the container world and, self-nature nirvana and, things that arise from causes and conditions and, unconditioned phenomena that are free from arising and ceasing and, the extremes of samsara and nirvana, permanence and annihilation, existence and non-existence and, the beginningless and endless of samsara in general and, the Dharma of scripture and realization and, the inherent nature lineage and, all the phenomena from form to omniscience and, the characteristics of all phenomena and, not observing the future in the past, etc., the three times not observing each other and, all phenomena not having true entities, only the nature of dependent origination and, the five aggregates having the ability to function and, the emptiness of space etc. having the ability to function, these are empty of their own nature, and there is no absence of two selves, these are the eighteen emptinesses, on top of which adding the two emptinesses of one's own nature and the nature of others, there are twenty, the way of emptiness is as explained above in the case of the two selflessnesses. Second is
Chinese
有为之解脱三者是：以四法印为所缘而修习的 角度来说，有三种解脱，即：以一切法性空且无我为所缘， 解脱之门空性是：对一切法无有二我而空性的 智慧与禅定双运。以涅槃寂静为 所缘，解脱之门无相是：作为对治以我执为基础的喜 不喜、乐苦、兴衰等各种执着的对治，知晓喜不喜等 相无我而修习。以有为无常和有漏痛苦为所缘，无愿是：作为对治内外五蕴执为清净、常、乐的 对治，虽无自性，然于世俗中修习不净、无常、痛苦等。 解脱是脱离所断之名称，因是其方便的入门，故称之为门。 第二，慈悲亦有三种：对有情为烦恼所缚而于轮回中 受苦而生悲悯，是对有情之所缘；有情刹那刹那 不离无常，对无有实义而生悲悯，是对法之所缘；见有情无自性，却不如此了知而生悲悯，以及 慈悲本身亦 9-123 见其体性本空，是无所缘之慈悲，欲令痛苦及其因完全 断绝是慈悲之体性。此二者是菩提之根本，如《劝发增上意乐经》 云：欲得无上菩提者，其根本为菩提心，如山王 般稳固，以及周遍一切之慈悲，不依二者之智慧。 如是菩提心、慈悲、证悟空性之智慧等说为三根本， 其第一者亦可宣说与讲解。 第三，四无量是：慈爱、慈悲、欢喜、以及舍。 慈爱是：于无量有情众生，如入禅定般，愿无量安乐恒时生起，以正念专注修习。 慈悲是：于相同之所缘境，愿恒时无有丝毫痛苦之相，以及
English
The three liberations with characteristics are: From the perspective of meditating by focusing on the four seals of Dharma, there are three liberations, namely: Taking all phenomena as empty and selfless as the object, the door of liberation, emptiness, is: the wisdom and samadhi combined, realizing that all phenomena are empty of the two selves. Taking Nirvana as peace as the object, the door of liberation, signlessness, is: as an antidote to the attachment to various things such as joy and sorrow, happiness and suffering, prosperity and decline, based on self-grasping, meditating by knowing that signs such as joy and sorrow are selfless. Taking conditioned things as impermanent and contaminated as suffering, wishlessness is: as an antidote to grasping the five aggregates of inner and outer as pure, permanent, and happy, although there is no self-nature, one meditates on impurity, impermanence, suffering, etc. in conventional truth. Liberation is the name of being freed from what is to be abandoned, and it is called a door because it is the entrance to its method. Secondly, compassion also has three aspects: Having compassion for sentient beings suffering in samsara due to afflictions is focusing on sentient beings; having compassion for sentient beings who are not liberated from impermanence from moment to moment and have no essence is focusing on Dharma; seeing that sentient beings have no self-nature but not understanding it and having compassion, and compassion itself also 9-123 Seeing its essence as empty is compassion without an object, and the nature of compassion is the desire to completely eliminate suffering and its causes. These two are the root of Bodhi, as it is said in the Garland of Precious Gems: If you want to attain unsurpassed Bodhi, its root is Bodhicitta, as stable as the King of Mountains, and compassion that pervades everything, and wisdom that does not rely on the two. Thus, Bodhicitta, compassion, and the wisdom that realizes emptiness are said to be the three roots, and the first of these can also be preached and explained. Third, the four immeasurables are: loving-kindness, compassion, joy, and equanimity. Loving-kindness is: wishing that limitless happiness will arise constantly for limitless sentient beings, like being in samadhi, and meditating with mindfulness and concentration. Compassion is: wishing that there will be no aspect of suffering at all in the same object of focus, and