Tibetan
་རྣམ་གྱི་སར་སོང་ནས་གྲོགས་མཆེད་བུ་སློབ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཤི་གསོན་འཕྲད་པ་ལྟ་བུའི་དགའ་སྤྲོ་ཆེན་པོ་མཛད། རང་ནས་ཀྱང་ལུགས་གཉིས་ཀྱི་བྱ་བས་བླ་མ་ཡབ་སྲས་ཀྱི་བསྟན་པ་ལ་ཞབས་ཞུ་ཅི་འགྲུབ་བྱས་པ་མ་གཏོགས་ཞབས་འདྲེན་དུ་སོང་མེད་པའི་ལོ་རྒྱུས་ཞིབ་པར་བཤད་པས། ཁོང་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བྱས་སོ། །དེ་ནས་ཚུལ་རྡོར་གྱི་ནུ་བོ་རྡོ་རྗེ་སྲུང་གི་མངག་ཞུགས་ལྟར། སྤྲུལ་སྐུ་རྡོ་རྗེ་དགྲ་འདུལ་སང་གི་སྐུ་མདུན་ བྃ༔ ལ་རང་གི་ཉེ་གནས་ཚུལ་རྡོར་བཏང་ནས་ཡིག་དཔེ་གཡར་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཞུས་ཚེ། སྤྲུལ་པའི་སྐུ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་ཐུགས་དགྱེས་བཞིན་པའི་ཡིག་དཔེ་ཅི་དགོས་ཐམས་ཅད་གཡར་རོགས་མཛད་ནས། ངེད་ཅག་རྣམས་ཟླ་བ་གཅིག་ལྷག་ཙམ་དུ་གནས་དེ་གར་བསྡད་ནས་ཞུ་དག་དང་དཔེ་ཆོད་སོགས་ཞིབ་རྒྱས་སུ་གྲུབ་རྗེས། ཡུལ་རྐྱེན་དང་སྔར་གྱི་གནས་ཚུལ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་རང་གི་སེམས་གཏིང་སྡུག་གིས་ནོན་ནས་ཡིད་སྐྱོ་བའི་རྨོངས་གླུ་འདི་སྐད་བརྗོད། ཀྱེ་མ་འདུས་བྱས་འཁོར་བའི་ཆོས། །གནས་ཚུལ་འདི་ལ་ཡི་རེ་མུག །སྔ་སོར་རིགས་ལྡན་མི་མོ་ང་། །ད་ནི་ཀུན་གྱིས་སྤང་བྱར་མཐོང་། །སྔར་ཚིག་དར་གྱི་བདུད་པ་དེ། །ད་ལན་ནམ་མཁའི་མཛེས་མའི་གཟུགས། །སྔར་གྱི་འདོད་དོན་བཀོད་པ་རྣམས། །ད་ལྟ་སྡུག་གི་སྣོན་པ་རེད། །སྔར་འདྲིས་མཆེད་གྲོགས་དམ་ལྡན་རྣམས། །དབང་མེད་བྲལ་ཚེ་སྡུག་བསྔལ་རྒྱུ། །སྔར་གནས་ཡུལ་མི་སྡེ་འཁོར་རྣམས། །ད་ལྟ་རྔ་རུ་ངོ་གཉིས་འདྲ། །དེ་ལྟར་ལས་དང་བྱ་བ་ཀུན། །འགྱུར་བའི་ཆོས་ཉིད་འདི་མཐོང་ཚེ། །སྙིང་རྗེའི་ཡུལ་གྱུར་བུ་མོ་ངའི། །སྡུག་བསྔལ་འདི་འདྲ་སུ་ཡིས་བཟོད། །ཀྱེ་མ་ཀྱི་ཧུད་དཀོན་མཆོག་གསུམ། །འདི་ཕྱིའི་རེ་ལྟོས་བདག་ ལ་མེད། །གྲོགས་མེད་གཅིག་པུར་ཉམ་རེ་ཐག །ཡུལ་མེད་ས་མཐར་ཁྱི་བཞིན་ཕུད། །བདག་མེད་ཀུན་གྱིས་བརྙས་སྨོད་བྱེད། །བསམ་བཟང་ཆོས་དང་མཐུན་བྱས་ཀྱང་། །ཆོས་མིན་རྐྱེན་ངན་ཤུགས་ཀྱིས་ལྡང་། །མགོན་དྲིན་ཆེན་བླ་མ་ཞིང་དུ་གཤེགས། །བུ་གཅིག་པུ་ངམ་ནག་གཤིན་རྗེའི་ཁྲིད། །ངེད་མ་བུ་ཉམ་ཐག་ས་མཐར་སྤྱུགས། །ཁོང་བསོད་ནམས་ལྡན་རྣམས་ལྷན་དུ་ཚོགས། །དཔལ་བདེ་སྐྱིད་གོང་མ་ལྷ་དང་འདྲ། །ངའི་གནས་ཚུལ་སྡུག་བསྔལ་ཀུན་གྱི་གཞི། །སྔར་གྱིས་འཛོམས་པའི་བཀོད་པ་རྣམས། །དེ་རིང་མི་རྟག་མཁན་པོར་མངོན། རྒྱབ་རི་མི་རྟག་རྩི་ཤིང་སྐམ། །ལུང་པ་མི་རྟག་ཨ་བྲའི་གནས། །ཁང་ཁྱིམ་མི་རྟག་གྱང་རལ་སོང་། །བུ་སློབ་མི་རྟག་ཡུལ་གཞན་འགྲིམ། །བཟའ་ཚང་མི་རྟག་སོ་སོར་གྱེས། །འདི་འདྲའི་བཀོད་པ་སྣང་བའི་ཚེ། །སེམས་གཏིང་སྡུག་གིས་ནོན་པར་སོང་། ཀྱེ་མ་ཀྱི་ཧུད་འདུས་བྱས་ཆོས། །གང་ལ་བསམས་ཀྱང་སྙིང་པོ་མེད། །ཅི་ལ་བསམས་ཀྱང་སྒྱུ་མའི་འཕྲུལ། ། ཟིན་མེད་བྱ་བ་སྤོས་རྒྱའི་རིས། །ཆོས་བརྒྱད་འཁོར་བའི་ལྕགས་སྒྲོག་འདི། །སྤངས་ནས་དམ་པའི་ལྷ་ཆོས་ཞིག །བསྒྲུབ་ན་ཚེ་འདིར་དོན་ཆེན་རྙེད། །བླ་མའི་སྐུ་དྲིན་འདི་ཡིས་སོས། ། བྃ༔ འཁོར་སློབ་ཐུགས་འདུན་དེ་ཡིས་དགྱེས། །རང་གཞན་དོན་གཉིས་དེ་ཡིས་འགྲུབ། །དེ་ཕྱིར་སྒོ་གསུམ་ཆོས་ལ་འབད། །མིས་ཆོས་མེད་ཀྱང་ཞེ་བློ་བདེ། །གྲལ་ནས་བུད་ཀྱང་རང་དོན་འགྲུབ། །ཀུན་གྱིས་བརྙས་ཀྱང་ཀུན་ལས་རྒྱལ། །ས་མཐར་སྤྱུགས་ཀྱང་སེམས་མཐའ་ཆོད། །འགྱུར་མེད་གཉུག་མའི་རང་ཞལ་མཐོང་། །རང་རིག་བླ་མ་དབྱེར་མེད་སྟེང་། །ཐུགས་རྗེ་ཉེ་རིང་ཡོད་མི་སྲིད། །བྱིན་རླབས་སྒོ་གསུམ་བུམ་པར་བསྐྱིལ། །ཀུན་བཟང་ཆོས་སྐུའི་རྒྱལ་ས་རུ། །མི་རིང་བསྒྲོད་པ་ཅི་ཆ་ཡོད། །ཅེས་སྨྲས་ནས་རང་སེམས་རང་གིས་གསོས་ནས་བསྡད་ཡོད་སྐབས། སྔར་གྱི་རི་ཁྲོད་དུ་རྡོ་རྗེ་སྤུན་ཡོད་པ་དེ་གའི་སར་ངེད་མ་བུ་གཉིས་ཤོག་ཟེར་བས་དེར་སོང་ཚེ། བདག་གི་བསམ་པ་ལ་བྱུང་དང་འབྱུང་འགྱུར་དུ་མའི་བཀོད་པ་ཤར་བས་ཐམས་ཅད་བཏང་སྙོམས་ལ་བཞག་གོ །དེ་ནས་རང་གི་བུ་མོ་ཆོས་དབྱིངས་སྒྲོལ་མ་དང་མཉམ་དུ་རི་ངོགས་དེར་སྔར་སྨན་གྱི་རིགས་དུ་མ་ཡོད་པས། དེ་སྐབས་ཡོད་སྙམ་ནས་སྨན་ཐུ་རུ་སོང་ཚེ་སྨན་སྣ་གཅིག་མ་རྙེད་ནས། ཡང་སྔར་གྱི་གནས་ཀྱི་བཀོད་པ་དང་ཡོན་ཏན་རྣམས་དྲན་པ་དང་། སྐྱབས་རྗེ་ཡིད་བཞིན་ནོར་བུའི་སྐུ་གདུང་བཞུ་མེས་ཕུལ་སར་མཁན་ཨ་ཀྲོང་གི་སྡོང་པོ་ ཆེ་བ་གཅིག་སྨིན་འདུག་པ་དང་། གཞན་ཡང་གཟིམ་སྦྲའི་ཤུལ་དང་། གཏེར་ཆེན་བདུད་འཇོམས་པའི་འདྲ་སྐུ་ང་འདྲ་མ་ཞེས་ཕྱག་ནས་འཐོར་བའི་བྱིན་ཅན་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་བཞུགས་པའི་ཤུལ་རྣམས་སུ་མཁན་ཨ་ཀྲོང་གི་སྡོང་པོ་རེ་སྨིན་པ་མ་གཏོགས་རྩ་སྨན་ཤིང་གསུམ་ཐམས་ཅད་ཉམས་ནས་ས་དམར་ཤིག་གེར་འདུག་པ་ལ་ཡིད་སྐྱོ་ནས། རྗེ་ལ་འོ་འདོད་འབོད་པས་མ་འོངས་ལུང་བསྟན་བསླབ་བྱ་གནང་བ་གཏེར་གཞུང་དུ་གསལ། དེ་ནས་ངེད་ཅག་ཡི་གེ་ཞུ་དག་ཚར་རྗེས་དེར་འདུས་ཀྱི་བུ་སློབ་མཆེད་གྲོགས་རྣམས་ལ། སྐྱབས་རྗེ་ཡིད་བཞིན་ནོར་བུའི་རྣམ་ཐར་དང་། གཞན་ཡང་ཁོང་རྣམས་ལ་གང་མཁོའི་གདམས་ཁྲིད་སོགས་ཞིབ་རྒྱས་སུ་ཕུལ་ནས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐུགས་འདུན་རྫོགས་པར་བྱས། ཁོང་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང
Chinese
去到某地，所有的朋友、同伴和学生都像死而复生一样非常高兴。 我自己也详细讲述了通过世俗和宗教事务，尽我所能地为上师父子的教法服务，而没有成为绊脚石的历史。 他们听后也随喜赞叹。 之后，按照楚多尔的弟弟多吉宗的请求，我派自己的近侍楚多尔去多吉扎杜桑活佛那里，说明了借阅书籍的原因。 活佛本人也非常高兴地借出了所有需要的书籍。 我们在那里住了一个多月，详细完成了校对和核对等工作。 由于地方变故和以前的所有情况，我的内心充满了悲伤，于是唱出了这首令人沮丧的愚昧之歌： 唉！有为的轮回法， 这样的境况真令人沮丧！ 以前我是出身高贵的女子， 现在却被所有人视为应该抛弃的对象。 以前华丽的丝绸衣裳， 现在却成了空中仙女的形象。 以前渴望的各种安排， 现在却成了痛苦的增加。 以前熟悉的道友和朋友， 无可奈何地分离时，是痛苦的根源。 以前居住的村庄和人群， 现在却像鼓一样两面三刀。 如此一来，所有的事情和行为， 当我看到这变化的本性时， 我这个可怜的女孩， 这样的痛苦有谁能忍受？ 唉！可怜啊！三宝， 我对今生来世都没有期望。 无依无靠，孤身一人，多么可怜！ 像狗一样被赶到荒凉的地方。 无人庇护，被所有人轻蔑和辱骂。 即使心怀善意，与佛法相合， 非法的恶缘也会猛烈地升起。 慈悲的怙主上师已经去世， 唯一的儿子也被阎罗王带走。 我们母子可怜地被抛弃到荒凉的地方。 而那些有福德的人们聚集在一起， 荣耀和幸福如同天神一般。 我的处境是所有痛苦的根源， 以前拥有的所有美好安排， 今天却显现出无常的真相。 背后的山是无常的，树木枯萎， 山谷是无常的，成了旱獭的住所， 房屋是无常的，墙壁倒塌， 学生是无常的，去了其他地方。
English
Having gone to a certain place, all the friends, companions, and students were overjoyed as if meeting after death and rebirth. I myself also recounted in detail the history of how I had served the teachings of the Guru Father and Son as much as I could through secular and religious affairs, without becoming a hindrance. They rejoiced and praised after hearing this. Afterward, according to the request of Tsuldor's younger brother, Dorje Sung, I sent my own attendant, Tsuldor, to the presence of Tulku Dorje Drakdul Sang, explaining the reason for borrowing books. The incarnate lama himself gladly lent all the necessary books. We stayed there for more than a month, completing the proofreading and checking in detail. Due to local changes and all the previous circumstances, my heart was filled with sadness, and I uttered this song of ignorant lament: Alas! Conditioned phenomena of samsara, This situation is truly depressing! Formerly, I was a woman of noble birth, Now I am seen by all as someone to be abandoned. The splendid silk garments of the past, Now appear as the form of a celestial maiden. All the arrangements desired in the past, Now are an increase of suffering. Former familiar Dharma friends and companions, When separated involuntarily, are the cause of suffering. The former village, community, and entourage, Now are like a drum, two-faced. Thus, all actions and deeds, When I see this nature of change, Who can endure such suffering Of me, a pitiful girl, the object of compassion? Alas! Alas! Three Jewels, I have no hope for this life or the next. Helpless and alone, how pitiful! Driven like a dog to a desolate place. Without protection, scorned and reviled by all. Even if I have good intentions and act in accordance with the Dharma, Non-Dharmic adverse conditions arise forcefully. The kind protector, the Guru, has passed away, The only son was taken by the dark Lord of Death. We, mother and son, are pitifully abandoned in a desolate place. While those with merit gather together, Glory and happiness are like the gods. My situation is the root of all suffering, All the wonderful arrangements of the past, Today reveal the truth of impermanence. The mountain behind is impermanent, the trees are withered, The valley is impermanent, becoming the abode of marmots, The houses are impermanent, the walls have collapsed, The students are impermanent, going to other places.
Chinese
伊玛！眷属无常各自分离， 如此景象显现之时， 内心深处被悲伤压抑。 唉玛，奇呼！有为之法， 无论怎么想都没有意义， 无论怎么想都是幻术。 无止境的事务如烟雾缭绕， 这轮回的八法铁索， 舍弃之后修持神圣的佛法， 今生便能获得重大意义。 上师的恩德使我苏醒。 བྃ༔ （藏文） BAM（梵文天城体） Bam（梵文罗马拟音） 棒（汉语字面意思） 眷属弟子心愿皆欢喜， 自他二利由此能成就， 因此身语意三门勤修法。 人虽无有法，内心亦安乐， 纵然被逐出列，亦能成自利， 纵然被众人轻贱，亦能胜众人， 纵然被驱逐至边地，亦能断心之边际， 得见不变本初之自面。 自觉上师无二之上， 慈悲亲疏绝不可能有。 加持三门如瓶倾注， 于普贤法身之王都， 不久便能趋入有何疑？ 如是语后，以自心滋养自心而安住之时， 之前在闭关处一同修行的金刚兄弟们说，让我们母子二人前去，于是便去了那里。我心中生起过去和未来种种显现，于是便将一切置于平等舍中。之后与自己的女儿法界度母一同前往那山坡，因为那里以前有许多种类的药材。心想现在应该还有，于是便去寻找药材，结果连一种药材也没有找到。又忆起以前此地的景象和功德，以及在顶果钦哲仁波切的遗体火化之处，长出了一棵大的堪布阿仲树，还有禅房的遗迹，以及大伏藏师敦珠的等身像，据说那是从手中掉落的具有加持力的圣物，在那遗址上，除了长出堪布阿仲树外，所有的草药树木都已消失，只剩下红色的土地，令人感到悲伤。向至尊呼唤祈祷，得到了未来的预言和教诲，这些都记载在伏藏文本中。之后我们完成经文的校对后，向聚集在那里的弟子、同修和朋友们，详细地讲述了顶果钦哲仁波切的传记，以及他们所需要的教言和引导，使所有人的心愿都得以圆满。他们也
English
Ima! Impermanent relatives separate, When such appearances arise, The depths of my heart are oppressed by sadness. Alas, kyi hud! Conditioned phenomena, No matter how you think about them, they have no essence, No matter how you think about them, they are illusions. Unending activities are like swirling smoke, This iron chain of the eight worldly concerns, Abandoning it and practicing the sacred Dharma, In this life, great meaning will be found. The kindness of the Lama revives me. BAM（藏文，梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思） With that, the minds of disciples and retinue are pleased, One's own and others' benefit is accomplished, Therefore, strive in Dharma with the three doors. Even if people have no Dharma, their minds are at ease, Even if cast out from the ranks, one's own benefit is accomplished, Even if scorned by all, one overcomes all, Even if banished to the edge of the earth, one cuts the edge of the mind, One sees the unchanging, innate face. Upon the indivisibility of self-awareness and Lama, Compassion, near and far, cannot exist. Blessings are poured into the vase of the three doors, In the royal seat of the Dharmakaya of Kunsang, What doubt is there that one will soon attain it? Having spoken thus, while nourishing my own mind with my own mind, the vajra brothers who had been in retreat together before said that the two of us, mother and child, should come there, so we went there. Various appearances of the past and future arose in my mind, so I placed everything in equanimity. Then, together with my daughter Chöying Drölma, I went to that hillside, because there used to be many kinds of medicine there. Thinking that there should still be some, I went to look for medicine, but I could not find even one kind of medicine. Then I remembered the appearances and qualities of that place in the past, and where Kyabje Dilgo Khyentse Rinpoche's body was cremated, a large Kampo Atrung tree had grown, and also the remains of the retreat hut, and the relics where the great treasure revealer Dudjom's life-size statue, which was said to have fallen from his hand and was blessed, were located, only Kampo Atrung trees had grown, and all the herbal medicines and trees had disappeared, leaving only red earth, which made me sad. I cried out to the Lord, and received future prophecies and teachings, which are recorded in the treasure text. Then, after we finished proofreading the texts, I explained in detail to the disciples, fellow practitioners, and friends who had gathered there the biography of Kyabje Dilgo Khyentse Rinpoche, as well as the teachings and guidance that they needed, so that everyone's wishes were fulfilled. They also