Tibetan
གི་ཕྱིར། གང་ལས་གང་གི །གང་ལ། དེ་བཞིན་གཞན་ལ་ཡང་སྦྱར་རོ། །ད་ནི་སྐབས་སུ་བབ་པའི་ཚིག །ད་ལྟར་བྱུང་ལ་སྦྱོར་བ་སྟེ། །འདས་པའི་སྐབས་ལ་རྣམ་པར་སྤང་། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། ད་ནི་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི། དོན་བཤད་པའི་སྐབས་སུ་བབ་པའི་ཚིག་ཡིན་ཏེ། ད་ལྟར་བཤད་པའི་དུས་ལ་སྦྱོར་གྱི། འདས་པའི་དུས་ལ་ནི་མི་འཇུག་གོ ། ན་ཞེས་བྱ་བའི་འཇུག་པ་བསྟན་པ། ན་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གི་དོན། །དམིགས་ཀྱིས་འབྱེད་དང་རྒྱུ་མཚན་དང་། །རྒྱུ་མཚན་དོན་གྱིས་སྟོན་པ་དང་། །ལས་དང་ཆེད་དང་རྟེན་གནས་དང་། །ཕྱི་ཚིག་དེ་གཞན་སོགས་སྟོན་དང་། །འོས་པ་དཀའ་བ་ཆག་འཛིན་ལས། །ཕྱི་ཚིག་ངེས་པར་བྱེད་པ་དང་། །དེ་ལས་ཟློག་པ་ཉིད་དང་ནི། །འགལ་བའང་མི་འགལ་སྟོན་པ་ནི། །སྨོན་དང་འདྲི་དང་ཐེ་ཚོམ་གཞི། །ཚེ་སྐབས་རྣམས་ལ་འདི་མཐོང་ངོ་། །ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། ན་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གི་དོན་ནི། འདི་སྙེད་གཅིག་ལ་འཇུག་པ་ལས། དམིགས་འབྱེད་པར་བྱེད་པའི་ན་ལ་ཡང་། གཉིས་ཏེ། གཞུང་འཛུགས་པ་དང་། གལ་འཛུགས་པའོ། །དེ་ལ་དམིགས་ཀྱིས་འབྱེད་པ་གཞུང་འཛུགས་པ་ནི་དངོས་སུ་ན་ཞེའམ། མདོར་ན་ཞེས་པ་ལྟ་བུའོ། །གལ་འཛུགས་པ་ནི་ཡིན་གྲང་ན། འགྱུར་གྲང་ན་ཞེས་པ་ལྟ་བུའོ། །རྒྱུ་མཚན་ནི་མཚན་མའི་ཚིག་དང་། རྒྱུའི་ཚིག་སྟེ། དེ་ལ་རྒྱུ་མཚན་མཚན་མའི་ཚིག་ནི། ཅི་ཞིག་ཡོད་ན་འདི་བྱེད་ཞེས་པ་ལྟ་བུའོ། །རྒྱུ་མཚན་རྒྱུའི་ཚིག་ནི། འདི་ཡོད་ན་འདི་འབྱུང་ཞེས་པ་ལྟ་བུའོ། །རྒྱུ་མཚན་དོན་གྱིས་བསྟན་པ་ནི། འདི་ལྟར་ཤིང་ཉིད་མེད་ན་ཤིང་ཤ་པ་གང་ཞིག་ཡོད་ཅེས་པ་ལྟ་བུ། ཡོད་པའི་ཚིག་གིས་འགེགས་པར་བྱེད་པའམ། འདྲི་བར་བྱེད་པའི་ཚིག་གིས་ལན་འདོན་པར་བྱེད་པའོ། །ལས་ནི། ཤིང་གི་རྩེ་མོ་ན་གཅོད་ཅེས་པ་ལྟ་བུའོ། །ཆེད་ནི། ཤིང་གི་ཕྱིར་ན་ཆུ་འདྲེན་ཅེས་པ་ལྟ་བུའོ། །རྟེན་གནས་ནི། ཤིང་གི་རྩེ་མོ་ན་གནས་སོ་ཞེས་པ་ལྟ་བུའོ། །ཚིག་ཕྱི་མ་དེ་ལས་གཞན་པ་ལ་སོགས་པར་སྟོན་པ་ནི། སོགས་ཀྱིས་བསྡུ་བ་ནི་ཚིག་ཕྱི་མ་དེ་དང་འགལ་བ་དང་། དེ་མེད་པར་སྟོན་པ་བསྡུས་ཏེ། འདི་ལྟར་དུ་བ་གང་ན་ཡོད་པ་དེ་ན་མེ་ཡོད་པ་ཡིན་ན། འདི་ན་ནི་དུ་བ་མེད་དེ་ཞེས་པ་ལྟ་བུའོ། །ཚིག་ཕྱི་མ་སྔ་མ་ལས་གཞན་པ་སྟོན་པ་དང་། འགལ་བར་སྟོན་པ་དང་། མེད་པ་སྟོན་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །མི་འོས་པའི་ཚིག་གིས་ཕྱི་མ་ངེས་པར་བྱེད་པ་ནི། ལྷ་ཡང་ཕྱག་འཚལ་ན་མི་རྣམས་ལྟ་སྨྲོས་ཅི་དགོས་ཞེས་པ་ལྟ་བུའོ། །རྒྱུ་ཡང་མ་སྐྱེས་ན་རྒྱུ་ཅན་ག་ལ་སྐྱེ་ཞེས་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལས་ཟློག་པ་ནི། སྔ་མའི་ཚིག་གིས་ཕྱི་མ་ངེས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། མི་ཕྱག་འཚལ་ན་ལྷ་ཡང་ཕྱག་འཚལ་ལམ་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ། །འགལ་བ་ཡང་མི་འགལ་བར་སྟོན་པ་འདི་ནི་མི་མཐུན་པའི་རྒྱན་སྟོན་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་དོན་དམ་པར་ནི་དབྱེར་མེད་ན། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ཡོད་ཅེས་པ་ལྟ་བུའོ། །སྨོན་པའི་གཞི་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོ་ཅན་གྱི་ཕྱིར་བདག་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་རྫོགས་པར་བྱ་ན་ཞེས་སྨོན་པའི་ནི་གོ་ཅའི་རྒྱུ་ཞེས་པ་ལྟ་བུའོ། །༼སྡེ་དགེ་པར་ལས། སྨོན་པའི་གཞི་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོ་ཐོབ་པར་བྱ་ན་ཞེས་སྨོན་པ་ནི་གོ་ཆའི་རྒྱུ་ཞེས་པ་ལྟ་བུའོ། །༽འདྲི་བའི་གཞི་ནི་གཟུགས་གཟུགས་སུ་རུང་བ་ཡིན་ན་འདི་ཅིས་གཟུགས་སུ་རུང་ཞེས་པ་ལྟ་བུའོ། །ཐེ་ཚོམ་གྱི་གཞི་ནི་ས་བོན་ཡོད་ན་མྱུ་གུ་འབྱུང་བར་འགྱུར་བའམ། འོན་ཏེ་མ་ངེས་ཞེས་པ་ལྟ་བུའོ། །ཚེ་སྐབས་ནི་འདི་སྐད་བདག་གིས་ཐོས་པའི་དུས་གཅིག་ན་ཞེའམ། ༼སྡེ་དགེ་པར་མ་ལས། གང་གི་ཚེ་ན་ཞེས་པའམ། ༽དེའི་ཚེ་ན་ཞེས་པ་ལྟ་བུའམ། དུས་ལ་སྦྱོར་བའི་བདུན་པ་ལྟ་བུའོ། །ད་ནི་ཏེའི་དོན་འཆད་དེ། དེ་ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སྟེ་ནི་ལྷག་མ་ཡོད་པ་སྟེ། །འཚམས་སྦྱོར་བ་དང་དམ་འཆའ་དང་། །གཞན་འདྲེན་པ་དང་གསུམ་དུ་འདོད། །ཞེས་བྱ་བ་སྨྲོས་སོ། །དེ་ལ་འཚམས་སྦྱོར་བ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བྱེད་དང་བྱ་བའམ་ཡང་ན་ནི། །བྱ་བ་ཉིད་དུ་སྦྱོར་བ་གང་། །ཚིག་གཉིས་རིམ་མམ་དུས་གཅིག་ཏུ། །སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་འཚམས་སྦྱོར་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་སྨྲོས་ཏེ། འཚམས་སྦྱོར་བ་ཡང་ཚིག་སྔ་མ་བྱེད་པར་སྦྱོར་ལ། ཚིག་ཕྱི་མ་བྱ་བར་སྦྱོར་བའམ། དུས་མི་མཐུན་ཏེ། རིམ་དུ་འཇུག་པ་ཡོད་དེ། མདའ་འཕངས་ཏེ་ཕོག་ཅེས་པ་ལྟ་བུའོ། །ཁ་ཅིག་ནི་གཉིས་ཀ་བྱ་བར་སྦྱོར་ལ་དུས་རིམ་གྱིས་འཇུག་པ་ཡོད་དེ། ལྷ་མཆོད་དེ་ལས་བྱ་ཞེས་པ་ལྟ་བུའོ། །ཁ་ཅིག་ནི་གཉིས་ཀ་བྱ་བར་སྦྱོར་ལ། དུས་གཅིག་ཏུ་སྦྱོར་བ་ཡོད་དེ། འཛུམ་མུལ་ལེ་མདངས་དབྱུང་ཞེས་པ་ལྟ་བུའོ། །འདི་དག་ནི་ནས་ཞེས་བྱ་བ་དང་། ཅིང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་ཡང་མཐུན་པར་སྦྱར་རོ། །དམ་བཅའ་བ་ནི། གང་ཞིག་གིས་ནི་སྔ་མ་ལ། །གསལ་བར་བྱེད་པ་དམ་བཅའ་བ། །ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་གྲངས་དམ་བཅའ་བ་དང་།དེ་བཞིན་དུ་གཏན་ཚིགས་དང་། ངེས་པའི་ཚིག་དང་། བསྟན་པ་བཤད་པ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ཏེ། ཚིག་ཕྱི་མས་སྔ་མ་ལ་ཕན་འདོགས་ཤིང་གསལ་བར་བྱེད་པ་རྣམས་སོ། །གཞན་འདྲེན་པ་ནི། ལྷག་མ་ཡོད་ཙམ་སྟོན་འགྱུར་ཞིང
Chinese
因此，从何处到何处，在何处。同样适用于其他情况。现在是时候说些应景的话了。现在就用，过去就不用。所谓“现在”，是指“现在”这个词，是用来解释意义的应景之词，用于现在解释的时候，不用于过去的时候。现在要说明“那”字的用法。“那”字的意义是：区分、原因、以意义显示原因、工作、目的、依据、后续词语指示其他等等，从适当、困难、把握中，后续词语是确定的，从那之中返回，以及显示矛盾与不矛盾，愿望、询问和怀疑的基础，在这些时候可以看到它。这就是说，“那”字的意义是：用于这么多方面。在区分的“那”中，也有两种：建立基础和建立重要性。区分的建立基础是直接说“那”或者“简而言之，那”之类。建立重要性是“如果是这样，如果改变”之类。原因是名称的词语和原因的词语。原因是名称的词语是“如果有什么，就做这个”之类。原因是原因的词语是“如果这个存在，这个就产生”之类。以意义显示原因是，例如“如果树本身不存在，哪里会有树的树液？”之类。用存在的词语来否定，或者用询问的词语来回答。工作是，例如“在树的顶端砍伐”之类。目的是，例如“为了树而浇水”之类。依据是，例如“住在树的顶端”之类。后续词语指示与那不同的等等，等等包括与后续词语相矛盾，以及指示不存在。例如，“哪里有烟，哪里就有火，这里没有烟”之类。后续词语指示与先前不同的，指示矛盾的，以及指示不存在的，就像这样。用不适当的词语来确定后续词语是，例如“神也礼拜，何况是人”之类。原因也没有产生，原因的拥有者怎么会产生呢？
English
Therefore, from where to where, in where. Apply the same to others as well. Now is the time for relevant words. Use it for the present, and completely abandon it for the past. That is to say, the word "now" is a word that is relevant to the occasion of explaining the meaning, and it is used for the time of explaining now, but it is not used for the past time. Now, to explain the usage of the word "na". The meaning of the word "na" is: to distinguish, and reason, and to show reason by meaning, and work, and purpose, and basis, and to indicate that the subsequent words are different, and from what is appropriate, difficult, and grasping, the subsequent words are definite, and to turn back from that, and to show contradiction and non-contradiction, the basis of wishes, questions, and doubts, and these are seen in all times. That is to say, the meaning of the word "na" is: it is applied to so many things. Among the "na" that distinguishes, there are also two: establishing the basis and establishing the importance. Establishing the basis of distinguishing is to say directly "na" or "in short, na", like that. Establishing the importance is like "if it is so, if it changes", like that. The reason is the word of the name and the word of the cause. The reason, the word of the name, is like "if there is something, then do this". The reason, the word of the cause, is like "if this exists, then this arises". Showing the reason by meaning is like, "If the tree itself does not exist, where would there be tree sap?" Using the word of existence to negate, or using the word of questioning to answer. The work is like, "Cut at the top of the tree." The purpose is like, "Watering for the sake of the tree." The basis is like, "Dwelling at the top of the tree." The subsequent words indicate other things different from that, and what is included by "etc." is contradictory to the subsequent words, and it is summarized by indicating non-existence. For example, "Where there is smoke, there is fire, but here there is no smoke." The subsequent words indicate something different from the previous one, indicate contradiction, and indicate non-existence, like that. Using inappropriate words to determine the subsequent words is like, "Even the gods prostrate, what need is there to mention humans?" Even the cause has not arisen, how can the possessor of the cause arise?
Chinese
比如这样。与此相反的是，前面的词语必定后面的词语，比如人不礼拜，神也礼拜吗？显示矛盾却又不矛盾，这是显示不相符的修辞，比如这样，胜义谛中没有差别，但在世俗谛中有差别。发愿的基础是具有菩提心，因此我若要圆满菩提，发愿就像是盔甲的因。 （德格版：发愿的基础是若要获得菩提心，发愿就像是盔甲的因。）询问的基础是，如果色是可以被视为色，那么这是什么使它成为色？怀疑的基础是，如果有种子，会生出苗芽吗？或者是不确定？时间的情况是，如是我闻，一时，或者，（德格版：在什么时候，）在那时，就像是与时间相关的第七格。现在解释“ཏེ”的意义，为了显示它有三种方式。 “ཏེ”是还有剩余的，连接、承诺和引入其他，认为是三种。这样说了。为了显示连接，作者说：作者和行为或者，行为本身，两个词语先后或者同时，连接起来就是连接。这样说了，连接也是前面的词语作为作者，后面的词语作为行为，或者时间不一致，有先后顺序，比如射箭然后击中。有些人是两个词语都作为行为，时间上有先后顺序，比如供养神然后工作。有些人是两个词语都作为行为，时间上同时连接，比如微笑并展现光彩。这些与“ནས”和“ཅིང”等词语的用法相似。承诺是：任何能使前面的词语清晰的是承诺。这是承诺的同义词，同样也是理由、确定的词语和教导解释等，后面的词语对前面的词语有帮助并使其清晰。引入其他是：仅仅显示还有剩余
English
For example, like that. The opposite of that is that the preceding word must determine the following word, such as if a person does not prostrate, will the deity also prostrate? Showing contradiction yet not contradicting, this is showing the figure of speech of incongruity, such as this, in the ultimate truth there is no difference, but in the conventional truth there is difference. The basis of aspiration is having the essence of Bodhicitta, therefore, if I am to perfect complete enlightenment, aspiration is like the cause of armor. (Derge edition: The basis of aspiration is if one is to obtain the essence of Bodhicitta, aspiration is like the cause of armor.) The basis of inquiry is, if form is suitable to be form, then what makes this suitable to be form? The basis of doubt is, if there is a seed, will a sprout arise? Or is it uncertain? The circumstance of time is, thus have I heard, at one time, or, (Derge edition: At what time,) at that time, like the seventh case related to time. Now explain the meaning of "ཏེ", in order to show that it has three ways. "ཏེ" is that there is still remainder, connection, commitment, and introducing others, are considered three. Thus it is said. In order to show connection, the author says: The agent and the action, or the action itself, two words sequentially or simultaneously, connecting is connection. Thus it is said, connection is also the preceding word as the agent, the following word as the action, or the times are inconsistent, there is sequential order, such as shooting an arrow and then hitting. Some are that both words are as actions, and there is sequential order in time, such as making offerings to the deity and then working. Some are that both words are as actions, and there is simultaneous connection in time, such as smiling and displaying radiance. These are similar in usage to the words "ནས" and "ཅིང" and so on. Commitment is: Whatever makes the preceding word clear is commitment. This is a synonym for commitment, and likewise also reason, definite words, and teachings and explanations, etc., the following words are helpful to the preceding words and make them clear. Introducing others is: Merely showing that there is still remainder.