Tibetan
་། །དེ་ལས་གཞན་གྱུར་གཞན་འདྲེན་པའོ། །ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། ད་དུང་བསྟན་པར་བྱ་བ་གཞན་ཞིག་ཀྱང་ཡོད་པ་ཙམ་དུ་སྟོན་ཅིང་། གོང་མ་གཉིས་ཀ་ལས་གཞན་དུ་སྟོན་པ་ནི་གཞན་འདྲེན་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར། ཤར་གྱི་ཕྱོགས་ན་དབང་པོ་སྟེ། ལྷོའི་ཕྱོགས་ན་འཆི་བདག་གོ །ཞེས་པ་ལྟ་བུའོ། །འདི་རྣམས་ནི་ཚིག་ལྷག་མ་ཡོད་པར་སྟོན་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ཉིད་ཚིག་ལྷག་མ་ཡིན་ནོ། །དང་གི་སྒྲ་འཇུག་པ་བསྟན་པ་ནི། དང་ནི་འབྱེད་དང་བསྡུད་པ་དང་། །རྒྱུ་མཚན་ཚེ་སྐབས་གདམས་ངག་ལྔ། །དེ་ཉིད་དང་ནི་གཞན་དག་དང་། །ལན་གྲངས་གཞན་ལ་སྦྱོར་བ་ཡི། །བསྡུད་པའི་སྒྲ་དང་གསུམ་དུ་འདོད། །ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་འབྱེད་པའི་དང་ནི། ཆོས་འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལྟ་བུའོ། །སྡུད་པ་ནི། འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་ཞེས་པ་ལྟ་བུའོ། །རྒྱུ་མཚན་ནི། མཉན་པ་བྱས་དང་ལྷག་མཐོང་འཕེལ། ཅེས་པ་ལྟ་བུའོ། །ཚེ་སྐབས་ནི། དགེ་སློང་དེ་དག་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཕྱིར་ཉན་པ་དང་། ཞེས་པ་ལྟ་བུའོ། །གདམས་ངག་ནི། དགེ་སློང་དག་ལེགས་པར་རབ་ཏུ་ཉོན་ལ་ཡིད་ལ་ཟུངས་ཤིག་དང་། ཞེས་པ་ལྟ་བུའོ། །སྡུད་པའི་དང་འབའ་ཞིག་ལ་དབྱེ་བ་གསུམ་སྟེ། འདས་པའམ་མ་འོངས་པའང་རུང་སྟེ། ཉེ་བ་ཉིད་བསྟན་པ་བསྡུ་བ་དང་། དངོས་པོ་གཞན་བསྡུ་བ་དང་། ལན་གྲངས་གཞན་ལ་བསྟན་པས་བསྡུ་བའོ། །ནི་ཞེས་བྱ་བའི་འཇུག་པ་བསྟན་པ། ནི་ནི་དགར་དང་བརྣན་པའི་ཚིག །དམིགས་སམ་ངེས་པར་འཛིན་པ་དེ། །ཕྱི་མའི་ཚིག་ལ་སྦྱར་བར་བྱ། །ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། ནི་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི། དགར་བ་དང་བརྣན་པའི་ཚིག་ཏུ་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལ་དགར་བ་ལ་ཡང་ཟླ་ལས་དགར་བ་དང་། བཀོད་པ་ལས་དགར་བའོ། །དེ་ལ་ཟླ་ལས་དགར་བ་ནི། དགར་བའི་གནས་དམིགས་ཀྱིས་མ་སྨྲོས་ཀྱང་། དོན་གྱིས་ཡོད་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །བཀོད་པ་ལས་དགར་བ་ནི། སྔར་ངོ་བོ་བཀོད་ནས་ཕྱིས་གཏན་ཚིགས་འཇོག་པ་ལྟ་བུའོ། །བརྣན་པ་ལ་ཡང་ངོ་བོ་ཉིད་བརྣན་པ་དང་། རྣམ་གྲངས་ཀྱི་དབྱེ་བ་བརྣན་པའོ། །དེ་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་བརྣན་པ་ནི།ཉིད་དང་ཁོ་ན་ལྟ་བུར་གྱུར་པའོ། །རྣམ་གྲངས་གཞན་བརྣན་པ་ནི། ཡང་ན་ལྟ་བུར་གྱུར་པའོ། །ཕྱི་མའི་ཚིག་དང་སྦྱར་བར་བྱ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྤྱིར་དྲི་བའི་ཚིག་ཡིན་པས་ཚིག་ཕྱི་མ་དང་སྦྱར་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་དང་། གང་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བ་དང་། འདི་ལྟ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། སྦྱར་བར་བྱའོ། །ཀྱང་དང་ཡང་ལ་སོགས་པའི་འཇུག་པ་བསྟན་པ་ནི། ཀྱང་དང་ཡང་ནི་བསྡུད་པའི་ཚིག །མི་མཐུན་མཐུན་པར་སྟོན་པ་ཡིན། །འདས་པའམ་མ་འོངས་གཞན་དག་ལ། །ཅི་རིགས་དག་ཏུ་བསྡུ་བར་བྱ། །ཡང་ཞེས་བྱ་བའང་བརྣན་པ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། བསྡུད་པར་སྟོན་པའི་ཚེ་ནི་འདས་པའམ་མ་འོངས་པའམ། དངོས་པོ་གཞན་ཡང་རུང་སྟེ། ཡོན་ཏན་མཚུངས་པར་བསྡུད་པའོ། །འགལ་བའི་ཆོས་མི་འགལ་བར་སྟོན་པ་ཡང་ཡིན་ཏེ། མི་མཐུན་པའི་རྒྱན་དུ་གྱུར་པའོ། །འདས་པར་བསྟན་པའམ། མ་འོངས་པར་བསྟན་པའམ། གཞན་བསྡུད་པའི་སྐབས་སུ་ཅི་རིགས་པར་བསྡུས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཅི་རིགས་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི་འདས་པའི་སྐབས་སུ་མ་སྨྲོས་ཀྱང་གཞན་བསྡུད་པར་བྱེད་པ་རྣམས་སོ། །བརྣན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཁ་ཅིག་ཏུ་ཡང་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་བརྣན་པར་འགྱུར་ཏེ། རྣམ་གྲངས་གཞན་བརྣན་པར་སྟོན་པའོ། །ད་ནི་ཁོ་ནའི་ཚིག་གི་དོན་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ངེས་པར་གཟུང་བའི་ཚིག་གི་དོན། །གཞན་མི་ལྡན་དང་གཞན་ལ་མིན། །ལྡན་པ་ཙམ་དུ་འཛིན་པ་དང་། །མ་ངེས་པ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས། །བདེན་ཞིང་མི་སླུ་བ་ཉིད་དང་། །ཁོ་ན་དག་ནི་རྣམ་པ་དྲུག །ཞེས་བྱ་བ་སྨྲོས་ཏེ། དེ་ལ་ཉིད་དང་ཁོ་ན་ལྟ་བུའི་ཚིག་གི་དོན་དྲུག་ལ་འཇུག་སྟེ། གཞན་མི་ལྡན་པར་ངེས་པར་གཟུང་བ་དང་།གཞན་ལ་མི་ལྡན་པར་ངེས་པར་གཟུང་བ་དང་། ལྡན་པ་ཙམ་དུ་ངེས་པར་གཟུང་བ་དང་། གཞན་མི་ལྡན་པར་མ་ངེས་པར་གཟུང་བ་དང་།གཞན་ལ་མི་ལྡན་པར་མ་ངེས་པ་དང་། བདེན་ཞིང་མི་སླུ་བའི་དོན་དྲུག་གོ །དེ་ལ་གཞན་མི་ལྡན་པ་ནི། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་ཡོན་ཏན་ཁོ་ན་དང་ལྡན་ནོ། །ཞེས་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། འདི་ལ་ཆོས་གཞན་མེད་པར་སྟོན་པའོ། །གཞན་ལ་མི་ལྡན་པར་ངེས་པར་གཟུང་བ་ནི། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཁོ་ན་ལ་རྫོགས་པའི་ཡོན་ཏན་མངའོ། །ཞེས་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། གཞན་ལ་མེད་པར་སྟོན་པའོ། །གཞན་མི་ལྡན་པར་མ་ངེས་པ་ནི། སྲིད་བསྒྲུབ་འཕོང་ཁོ་ན་སྐྱེན། ཞེས་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། འདི་ལ་ཡོན་ཏན་གྱི་ཆོས་རྩིས་མཁན་ལ་སོགས་པ་གཞན་ཡོད་པས་མ་ངེས་པར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ལ་མི་ལྡན་པར་མ་ངེས་པ་ནི། སྲིད་བསྒྲུབ་ཁོ་ན་རྩིས་མཁས། ཞེས་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། འདི་ནི་སྲིད་བསྒྲུབ་པས་དོན་གྲུབ་རྩིས་མཁས་ཏེ། མ་ངེས་པར་འགྱུར་རོ། །ལྡན་པ་ཙམ་དུ་འཛིན་པ་ནི། སྲིད་བསྒྲུབ་རྩིས་མཁས་པ་ཁོ་ན། ཞེས་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། འདི་ནི་ལྡན་པ་ཙམ་དུ་བསྒྲུབ་ཀྱི། གཞན་ལ་ཟུར་ཟ་བར་མི་བྱེད་དོ། །བདེན་ཞིང་མི་སླུ་བའི་དོན་ལ་འཇུག་པ་ནི། ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད། ཅེས་པ་ལྟ་བུའོ། །ཉིད་ཀྱི་འཇུག་པ་བསྟན་པ་ནི། ཉིད་ནི་དེ་བཞིན་ཅུང་ཟ
Chinese
此外，还有“引申”一说。 意思是说，仅仅是指出还有其他需要阐述的内容。 从上述两者之外进行阐述，即是引申。 例如：东方是帝释天，南方是阎罗王。 诸如此类，都是为了表明存在未尽之意，这本身就是未尽之意。 接下来阐述“和”字的用法：“和”字具有区分、 جمع、原因、时机、教诲五种含义。 “和”字本身，以及与其他词语、数字结合时，被认为是三种جمع的语音。 区分的“和”字，例如：轮回和涅槃。 جمع的例子：轮回和涅槃之法。 原因的例子：听闻之后，生起胜观。 时机的例子：那些比丘们再次向世尊请教。 教诲的例子：比丘们，好好地听，认真地记在心里。 单独的جمع“和”字有三种区分：无论是过去还是未来，表示接近的جمع，جمع其他事物，以及通过指示其他数字来进行جمع。 接下来阐述“乃”字的用法：“乃”是区分和强调的词语。 它是指定或确定的，应该与后面的词语结合使用。 “乃”字的语音，可以转化为区分和强调。 其中，区分又分为从类别的区分和从安排的区分。 从类别的区分是：即使没有明确说明区分的处所，也应该通过意义来了解它的存在。 从安排的区分是：先安排体性，之后再确立理由。 强调又分为强调体性本身和强调种类的差别。 强调体性本身，就像“就是”和“仅仅”一样。 强调其他种类，就像“或者”一样。 “应该与后面的词语结合使用”，一般来说，因为是疑问词，所以要与后面的词语结合，例如“因为什么”、“什么呢”、“例如”等等，都要结合使用。 接下来阐述“也”和“又”等字的用法：“也”和“又”是جمع的词语，表示不
English
Furthermore, there is the term "extension." It means merely pointing out that there are other things to be explained. Explaining from other than the above two is extension. For example: In the east is Indra, in the south is Yama. Such examples are to indicate that there is an unfinished meaning, and this itself is an unfinished meaning. Next, the usage of the word "and" is explained: The word "and" has five meanings: distinction, collection, reason, occasion, and instruction. The word "and" itself, and when combined with other words or numbers, is considered to be three types of collection sounds. The "and" of distinction is like: samsara and nirvana. The example of collection is: the dharma of samsara and nirvana. The example of reason is: after listening, higher vision arises. The example of occasion is: those monks again asked the Blessed One. The example of instruction is: monks, listen well and keep it in mind. The single collection "and" has three distinctions: whether past or future, indicating the collection of proximity, collecting other things, and collecting by indicating other numbers. Next, the usage of the word "is" is explained: "Is" is a word of distinction and emphasis. It is to specify or determine, and should be used in conjunction with the following words. The sound of the word "is" can be transformed into distinction and emphasis. Among them, distinction is further divided into distinction from category and distinction from arrangement. Distinction from category is: even if the place of distinction is not explicitly stated, its existence should be understood through meaning. Distinction from arrangement is: first arrange the nature, and then establish the reason. Emphasis is also divided into emphasizing the nature itself and emphasizing the difference in kind. Emphasizing the nature itself is like "is" and "only." Emphasizing other kinds is like "or." "Should be used in conjunction with the following words," generally speaking, because it is an interrogative word, it should be combined with the following words, such as "because of what," "what is it," "for example," etc., all should be combined. Next, the usage of words such as "also" and "again" is explained: "Also" and "again" are words of collection, indicating dis-
Chinese
是这样的缘故。对于过去或未来其他的，应当各自适当地进行归纳。 “又”这个词也是强调。 所谓“如是”，在表示归纳的时候，无论是过去、未来，还是其他事物，都是归纳相同的功德。 也是为了说明相反的法并不矛盾，成为了不相符的庄严。 无论是表示过去，还是表示未来，或者在归纳其他的时候，都说是各自适当地归纳。 所谓“各自适当”的词语，即使在过去的情况下没有说，也能归纳其他。 所谓强调，在某些情况下，“又”这个词会变成强调，表示强调其他的类别。 现在为了说明“仅仅”这个词的含义，确定的词语的含义，与他者不具备和不在他者上，仅仅具有和不确定是两种，真实且不欺骗，以及仅仅等共有六种。 这样说了，其中像“仅仅”这样的词语有六种含义：确定地理解为不具备他者，确定地理解为不在他者上，确定地理解为仅仅具有，不确定地理解为不具备他者，不确定地理解为不在他者上，以及真实且不欺骗的六种含义。 其中，不具备他者，比如：如来仅仅具备圆满的功德。 就像这样，这是为了说明没有其他的法。 确定地理解为不在他者上，比如：仅仅如来才具有圆满的功德。 就像这样，这是为了说明不在他者上。 不确定地理解为不具备他者，比如：世成聚落仅仅擅长计算。 就像这样，这是因为有其他的功德，比如计算者等，所以变得不确定。 不确定地理解为不在他者上，比如：世成仅仅擅长计算。 就像这样，这是因为世成通过实现目标而擅长计算，所以变得不确定。 理解为仅仅具有，比如：世成是仅仅擅长计算的人。 就像这样，这是为了说明仅仅具有，而不是为了贬低他人。 用于真实且不欺骗的含义，比如：世俗和胜义的真如。 就像这样。 说明“仅仅”的用法是：“仅仅”是如是稍微
English
That is the reason. For the past or future others, it should be appropriately summarized. The word "also" is also an emphasis. The so-called "as it is", when expressing the summary, whether it is the past, the future, or other things, it is to summarize the same merits. It is also to explain that the opposite dharmas are not contradictory, and become a decoration that does not match. Whether it is to express the past, or to express the future, or when summarizing others, it is said that each is appropriately summarized. The so-called word "appropriate", even if it is not said in the past, can summarize others. The so-called emphasis, in some cases, the word "also" will become an emphasis, indicating the emphasis on other categories. Now, in order to explain the meaning of the word "only", the meaning of the definite words, not possessing others and not being on others, only possessing and uncertain are two kinds, true and not deceiving, and only, etc., there are six kinds in total. It is said that words like "only" have six meanings: definitely understanding as not possessing others, definitely understanding as not being on others, definitely understanding as only possessing, uncertainly understanding as not possessing others, uncertainly understanding as not being on others, and the six meanings of being true and not deceiving. Among them, not possessing others, such as: The Tathagata only possesses perfect merits. Like this, this is to show that there is no other dharma. Definitely understanding as not being on others, such as: Only the Tathagata has perfect merits. Like this, this is to show that it is not on others. Uncertainly understanding as not possessing others, such as: The world-forming village is only good at calculation. Like this, this is because there are other merits, such as calculators, etc., so it becomes uncertain. Uncertainly understanding as not being on others, such as: The world-forming is only good at calculation. Like this, this is because the world-forming is good at calculation by achieving the goal, so it becomes uncertain. Understanding as only possessing, such as: The world-forming is only a person who is good at calculation. Like this, this is to explain that it only possesses, not to belittle others. Used for the meaning of being true and not deceiving, such as: the suchness of the conventional and ultimate. Like this. Explaining the usage of "only" is: "Only" is like that slightly