Tibetan
་མཐུན་པ། ཁོ་རེ་ཆུང་ངུ་ཙམ་ལ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་ན། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བྱེ་བྲག་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཇི་ལྟར་གྲགས་པ་བཞིན་དུ་བསྒྲུབ་ཏུ་རུང་བར་འགྱུར་རོ། །ཡང་དག་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མི་འདོད་ན། གང་ཟག་སྣང་བ་མཐུན་པ་རྣམས་ལ་སྒྲུབ་ཀྱང་བྱེ་བྲག་མི་འགྲུབ་སྟེ། ཀུན་རྫོབ་ཐམས་ཅད་འགོ་མཉམ་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་གང་ཟག་སྣང་བ་མི་མཐུན་པ་རྒྱ་ཆེན་པོའི་དབང་དུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་ན། ཡང་དག་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཅིག་འདོད་དུ་ཟིན་ཀྱང་། སྣང་བ་གཅིག་གིས་གཅིག་བསལ་ཏེ། བྱེ་བྲག་གང་ཡང་མི་འགྲུབ་ཅིང་། ཐམས་ཅད་འགོ་མཉམ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་དབུ་མ་དང་གསང་བ་བླ་ན་མེད་པའི་ཚུལ་གྱིས་ནི། ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་དག་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་གང་ཡང་མི་སྒྲུབ་ཅིང་། གདུལ་བྱ་ཚད་མེད་པའི་དབང་དུ་གསུངས་པ་ཡིན་པས། འཇིག་རྟེན་གྱི་གྲགས་པའི་བྱེ་བྲག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་། རང་རང་གི་སྣང་ཚད་ཙམ་དུ་ཟད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ནི་འགོ་མཉམ་པར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟར་རྨི་ལམ་གྱི་བུམ་པའི་གཟུགས་ཀྱིས་ནི་ཆུ་འཛིན་པའི་བྱ་བ་བྱེད་ནུས་པར་སྣང་ལ། བུམ་པའི་གཟུགས་བརྙན་གྱི་གཟུགས་ཀྱིས་ནི་ཆུ་འཛིན་པའི་བྱ་བ་བྱེད་མི་ནུས་པར་སྣང་སྟེ། འོན་ཀྱང་རྨི་ལམ་གྱི་སྣང་ཚོད་ཙམ་ལས་མ་གཏོགས་པ། རང་གི་ངོ་བོ་ལ་ནི། བྱ་བ་བྱེད་ནུས་པ་དང་མི་ནུས་པའི་མཚན་ཉིད་ཐ་དད་མེད་དོ། །དེ་བས་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི། སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའོ། །སྨིགས་རྒྱུ་ལྟ་བུའོ། །རྨི་ལམ་ལྟ་བུའོ། །གཟུགས་བརྙན་ལྟ་བུའོ། །སྤྲུལ་པ་ལྟ་བུའོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ལ་སྒྱུ་མའི་མཚན་ཉིད་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་སྒྱུ་མ་མཁན་གྱིས་རྡེའུ་དང་ཤིང་བུ་དང་གསེག་མ་ལ་སོགས་པ་ལ་འདྲ་གཟུགས་བྱས་ཏེ། གྱོ་མོ་ལ་སྔགས་ཀྱིས་བཏབ་ནས་སྦྱོར་བ་གོམས་པས་བསྣུན་ན། སྐྱེས་པ་དང་བུད་མེད་དང་རྟ་དང་གླང་པོ་ལ་སོགས་པའི་གཟུགས་སྣ་ཚོགས་སྣང་བ་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་དང་པོ་བྱུང་བའི་ཚེ་ན་གང་ནས་ཀྱང་མ་བྱུང་། སྣང་བ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་ནའང་སྒྱུ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མཚན་ཉིད་གང་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན། སྒྱུ་མ་བསྡུས་ནས་འགགས་ཤིང་མི་སྣང་བར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཚེའང་གང་དུའང་མ་སོང་། གང་ཡང་འདི་སྐད་དུ་སྒྱུ་མ་བསྡུས་པའི་རྐྱེན་གྱིས་དབང་པོའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་མ་གྱུརད་ནས་མི་སྣང་བ་ཙམ་དུ་ཟད་དེ། དེའི་སྐད་ཅིག་མའི་རྒྱུན་ནི་འཆད་ཅིང་ལྡོག་པའང་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་རྣམ་པར་གཞག་པའང་མེད་དེ། འདི་ལྟར་སྣང་བ་དང་མི་སྣང་བ་གཉིས་གའང་མཚན་ཉིད་མེད་པར་མཚན་ཉིད་གཅིག་པ་ཡིན་མོད་ཀྱི། ཇི་སྲིད་དུ་རྐྱེན་ཉེ་བར་གནས་ཀྱི་བར་དུ་སྣང་བའང་དམིགས་ལ། སྣང་ཙམ་དེའི་མཚན་ཉིད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལ་དོན་གྱི་ཆ་གཞན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ནི་གང་ཡང་མེད་པས་སྒྱུ་མ་སྒྱུ་མ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །དེ་ལ་སྨིགས་རྒྱུའི་མཚན་ཉིད་གང་ཞེ་ན། ས་ཕྱོགས་ན་ས་རྒོ་ཉེ་བར་གནས་པ་དང་། ཉི་མ་ཚ་བས་གདུངས་པ་དང་། སེར་བུའི་བཞོལ་ཕྱོགས་སུ་བབ་པ་དང་། ལྟ་བ་པོ་རྒྱང་མ་ན་གནས་པའི་རྐྱེན་གྱིས། ཀླུང་ཆུས་གང་བ་ལྟ་བུར་སྣང་བ་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་དང་པོ་བྱུང་བའི་ཚེ་ནའང་གང་ནས་ཀྱང་མ་བྱུང་། སྣང་བ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་ནའང་རྟེན་གྱི་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར། མཚན་ཉིད་གང་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན། ཉི་མ་ནུབ་ནས་འགགས་ཤིང་མི་སྣང་བར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཚེའང་གང་དུའང་མ་སོང་། གང་ཡང་འདི་སྐད་དུ་ཉི་མ་ནུབ་པའི་རྐྱེན་གྱིས་དབང་པོའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་མ་གྱུརད་ནས་མི་སྣང་བ་ཙམ་དུ་ཟད་དེ། དེའི་སྐད་ཅིག་མའི་རྒྱུན་ནི་འཆད་ཅིང་ལྡོག་པའང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྣམ་པར་གཞག་པའང་མེད་དེ། འདིའ་ལྟར་སྣང་བ་དང་མི་སྣང་བ་གཉིས་གའང་དབྱེར་མེད་པར་མཚན་ཉིད་མེད་པར་མཚན་ཉིད་གཅིག་པ་ཡིན་མོད་ཀྱི། ཇི་སྲིད་དུ་རྐྱེན་ཉེ་བར་གནས་ཀྱི་བར་དུ་སྣང་བའང་དམིགས་ལ། སྣང་བ་ཙམ་དེའི་མཚན་ཉིད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལ་དོན་གྱི་ཆ་གཞན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ནི་གང་ཡང་མེད་པས། སྨིགས་རྒྱུ་སྨིགས་རྒྱུ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་རྨི་ལམ་གྱི་མཚན་ཉིད་གང་ཞེ་ན། སྐྱེས་བུ་གཉིད་ཀྱིས་ལོགས་པའི་རྨི་ལམ་ན། ཀུན་དགའི་ར་བ་དང་སྐྱེད་མོས་ཚལ་ལ་སོགས་ཏེ་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་གནས་ཀྱང་དམིགས་ཤིང་སྣང་བར་འགྱུར་ལ། བཙོན་ར་དང་ཁྲི་མུན་ལ་སོགས་ཏེ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་གནས་ཀྱང་དམིགས་ཤིང་སྣང་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་དང་པོ་འབྱུང་བའི་ཚེ་ནའང་གང་ནས་ཀྱང་མ་བྱུང་། སྣང་བ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་ནའང་རྨི་ལམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མཚན་ཉིད་གང་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན། གཉིད་སད་ནས་འགགས་ཤིང་མི་སྣང་བར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཚེའང་གང་དུའང་མ་སོང་། གང་ཡང་འདི་སྐད་དུ་གཉིད་སད་པའི་རྐྱེན་གྱིས་དབང་པོའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་མ་གྱུརད་ནས་མི་སྣང་བ་ཙམ་དུ་ཟད་དེ། དེའི་སྐད་ཅིག་མའི་རྒྱུན་ནི་འཆད་ཅིང་ལྡོག་པའང་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་རྣམ་པར་གཞག་པའང་མེད་དེ། སྣང་བ་དང་མི་སྣང་བ་གཉིས་ག་དབྱེར་མེད་པར་མཚན་ཉིད་མེད་པར་མཚན་ཉིད་གཅིག་པ་ཡིན་མོད་ཀྱི། ཇི་སྲིད་དུ་རྐྱེན་ཉེ་བར་གནས་ཀྱི་བར་དུ་སྣང་བའང་དམིགས་ལ། སྣང་བ་ཙམ་དེའི་མཚན་ཉིད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཡིན་ཏེ།
Chinese
不一致。如果仅仅在小范围内进行论证，那么所有世俗的差别都可以按照它们通常显现的方式来论证。如果不希望进行真实的论证，即使对那些感知相同的人进行论证，也无法确立差别，因为所有的世俗事物都变得平等了。如果对那些感知非常不同的人进行广泛的论证，即使人们最终希望进行真实的论证，一种显现也会消除另一种显现，任何差别都无法确立，一切都变得平等。因此，根据中观和无上瑜伽的原则，对于一切法，没有任何需要真实论证的东西，因为它们是为无量众生而宣说的。因此，世间名声的所有差别都仅仅是各自显现的程度，其性质变得平等。例如，梦中的瓶子的形状似乎能够执行盛水的功能，而瓶子影像的形状似乎不能执行盛水的功能。然而，除了梦中的显现之外，就其自身本质而言，没有能够执行功能和不能执行功能的不同性质。因此，一切法都如幻术，如阳焰，如梦境，如影像，如化现。什么是幻术的性质呢？例如，魔术师用石头、木片和沙砾等制作出各种形象，然后通过念诵咒语并熟练地施用在镜子上，就会出现男人、女人、马和大象等各种形象。当它第一次出现时，它不是从任何地方产生的。在显现的那一刻，由于它是幻术，所以没有任何性质存在。幻术被收集起来，消失并变得不可见，在那时它也没有到任何地方去。任何人都可以这样说：由于幻术被收集起来的原因，它没有成为感官的对象，而仅仅是变得不可见。那一瞬间的连续性既不是中断也不是倒退。也没有这样的区分，因为显现和不显现两者都是没有性质的，因此具有相同的性质。只要
English
inconsistent. If one argues only within a small scope, then all the distinctions of convention can be established as they are commonly known. If one does not wish to establish truly, even if one argues to those who have similar perceptions, the distinctions will not be established, because all conventions will become equal. If one argues on a grand scale to those who have dissimilar perceptions, even if one ends up wanting to establish something truly, one appearance will negate another, and no distinctions will be established, and everything will become equal. Therefore, according to the principles of Madhyamaka and the Unsurpassed Secret, there is nothing to be truly established for all phenomena, because they are spoken for the sake of limitless beings to be trained. Therefore, all the distinctions of worldly fame are merely the extent of their respective appearances, and their characteristics become equal. For example, the form of a pot in a dream appears to be able to perform the function of holding water, while the form of a reflection of a pot appears unable to perform the function of holding water. However, apart from the appearance in the dream, in its own essence, there is no different characteristic of being able to perform the function and not being able to perform the function. Therefore, all phenomena are like illusions, like mirages, like dreams, like reflections, like emanations. What is the nature of illusion? For example, a magician makes various forms out of stones, pieces of wood, and gravel, and then, by reciting mantras and skillfully applying them to a mirror, various forms appear, such as men, women, horses, and elephants. When it first appears, it does not come from anywhere. At the moment of appearance, since it is an illusion, there is no characteristic whatsoever. The illusion is gathered up, ceases, and becomes invisible, and at that time it does not go anywhere either. Anyone can say this: because of the cause of the illusion being gathered up, it has not become an object of the senses and is merely invisible. The continuum of that moment is neither interrupted nor reversed. There is also no such distinction, because both appearance and non-appearance are without characteristics, and therefore have the same characteristic. As long as
Chinese
只要因缘临近存在，显现也能被觉察。仅仅是显现，其自性就是圆满的。因为对于此，没有任何其他的意义需要去证实，所以称之为幻象，幻象。那么，海市蜃楼的自性是什么呢？在某个地方，盐碱地靠近存在，太阳被热力炙烤，冰雹落下的方向，以及观看者处在远处这些因缘的促使下，就会出现好像充满水的河流一样的显现。当它最初出现的时候，也是从任何地方都没有来。在显现的当下，因为没有作为所依的大种，所以没有任何自性存在。太阳落下后，它就消失不再显现，那个时候它也没有去往任何地方。没有任何人会这样说：因为太阳落下的缘故，它不再是感官的对象，仅仅是消失而已。它的刹那相续既不是断灭也不是返回。这样的安立也是不存在的。像这样，显现和不显现二者无别，无自性，自性相同。然而，只要因缘临近存在，显现也能被觉察。仅仅是显现，其自性就是圆满的。因为对于此，没有任何其他的意义需要去证实，所以称之为海市蜃楼，海市蜃楼。那么，梦境的自性是什么呢？当一个人被睡眠所蒙蔽而做梦时，像花园和游乐园等等享乐的场所也能被觉察和显现，像监狱和黑暗的房间等等痛苦的场所也能被觉察和显现。当它最初出现的时候，也是从任何地方都没有来。在显现的当下，因为是梦境的缘故，所以没有任何自性存在。醒来之后，它就消失不再显现，那个时候它也没有去往任何地方。没有任何人会这样说：因为醒来的缘故，它不再是感官的对象，仅仅是消失而已。它的刹那相续既不是断灭也不是返回。这样的安立也是不存在的。显现和不显现二者无别，无自性，自性相同。然而，只要因缘临近存在，显现也能被觉察。仅仅是显现，其自性就是圆满的。
English
As long as the conditions are close and present, appearances can be perceived. The nature of mere appearance is complete. Because there is nothing else to be proven in this, it is called illusion, illusion. So, what is the nature of a mirage? In a certain place, saline-alkali soil is close by, the sun is scorched by heat, hail falls in a certain direction, and the viewer is at a distance. Due to these conditions, it appears as if there is a river full of water. When it first appears, it does not come from anywhere. At the moment of appearance, because there is no great element as a basis, there is no nature whatsoever. When the sun sets, it disappears and becomes invisible, and at that time it does not go anywhere. No one would say that because the sun has set, it is no longer an object of the senses, but merely disappears. Its momentary continuity is neither cut off nor reversed. Such an establishment does not exist. Like this, appearance and non-appearance are inseparable, without nature, and of the same nature. However, as long as the conditions are close and present, appearances can be perceived. The nature of mere appearance is complete. Because there is nothing else to be proven in this, it is called a mirage, a mirage. So, what is the nature of a dream? When a person is obscured by sleep and dreams, places of enjoyment such as gardens and amusement parks can be perceived and appear, and places of suffering such as prisons and dark rooms can also be perceived and appear. When it first appears, it does not come from anywhere. At the moment of appearance, because it is a dream, there is no nature whatsoever. After waking up, it disappears and becomes invisible, and at that time it does not go anywhere. No one would say that because of waking up, it is no longer an object of the senses, but merely disappears. Its momentary continuity is neither cut off nor reversed. Such an establishment does not exist. Appearance and non-appearance are inseparable, without nature, and of the same nature. However, as long as the conditions are close and present, appearances can be perceived. The nature of mere appearance is complete.