Tibetan
གས་པས་མི་སྣང་བ་ནི། ལམ་བསྒོམས་པས་འདུས་མ་བྱས་ཐོབ་པའོ། །མ་བརྟགས་ཀྱང་སྣང་བ་ནི་འགའ་ཡང་མེད་དེ། རབ་རིབ་ཅན་གྱི་སྐྲ་ཤད་ཀྱང་ཀུན་རྟོག་པའི་བརྟགས་སྣང་ཡིན་ནོ། །རི་བོང་གི་རྭའང་ཀུན་རྟོག་པས་མ་བརྟགས་པས་མི་སྣང་བ་ཡིན་ཏེ། དེའི་རྒྱུད་ལ་རྭ་སྐྱེ་བའི་ལས་མ་བསགས་པར་ཟད་དོ། །དེ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པས་བརྟགས་པ་དང་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་སྙད་འཇུག་པ་ནི། འདི་ལྟར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་བློ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གིས་མཐོང་བ་ནི་བརྟགས་པ་ཞེས་གདགས་སོ། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་པའི་བློས་མཐོང་བ་ནི་རྟོགས་པ་ཞེས་གདགས་སོ། །འདིར་བརྒལ་བ། སྒྲ་འདི་གཉིས་ནི་ཐུན་མོང་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གིས་མཐོང་བ་ལའང་རྟོགས་པའི་སྒྲ་འཇུག་སྟེ། འདི་ལྟར་མ་རྟོགས་པ་དང་ལོག་པར་རྟོགས་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ། །ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་མཐོང་བ་ལའང་བརྟགས་པའི་སྒྲ་འཇུག་སྟེ། འདི་ལྟར་སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ལེགས་པར་བརྟགས་ན་ཞེའམ། སོ་སོར་བརྟགས་པའི་འགོག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ། རྟོགས་པ་དང་བརྟགས་པ་གཉིས་ལས་སྟོན་པའི་ཚིག་དུ་འདྲའང་། བྱ་བའི་ལས་དང་བྱེད་པའི་ལས་ལ་འཇུག་པའི་སྐབས་གཉིས་ཡོད་དེ། དེ་ལ་བྱ་བའི་ལས་སྟོན་པའི་ཚེ་མཐོང་བ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལ་རྟོགས་པའི་སྒྲ་མི་འཇུག་གོ །མཐོང་བ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ལ་བརྟགས་པའི་སྒྲ་མི་འཇུག་གོ །བྱེད་པའི་ལས་སྟོན་པའི་ཚེ་ནི། མཐོང་བ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལའང་རྟོགས་པའི་སྒྲ་འཇུག་ལ། མཐོང་བ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ལའང་བརྟགས་པའི་སྒྲ་འཇུག་སྟེ། དེ་ཡང་ཀ་ལ་པི་ཏ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི་བརྟགས་པར་སྟོན་པ་སྟེ། ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ལ་ནི་ཨ་བ་བོ་ངྷ་ཞེའམ། པྲ་ཏི་སང་ཀྱ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུ་བྱེད་པའི་ལས་སྟོན་པའོ། །དེ་བས་ན་འདི་ལྟར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བློས་ཀུན་དུ་བརྟགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྒྲོ་སྐུར་གྱི་གནས་སུ་གྱུར་པ་སྟེ། དེ་ལ་སྒྲོ་འདོགས་ཀྱི་གནས་ནི། གོང་དུ་སྨོས་པའི་རྟག་པར་ལྟ་བའི་གཞི་ལྔ་ལྟ་བུའོ། །སྐུར་བ་འདེབས་པའི་གནས་ནི་གཞི་ལ་འདེབས་ཏེ། འདི་ལྟར་རྒྱུ་མེད། འབྲས་བུ་མེད། བྱེད་པ་མེད། ཡོན་ཏན་ཁྱད་པར་ཅན་མེད་ཅེས་ཟེར་བ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་བློ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པས་མཐོང་བ་ལ་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་སྙད་གདགས་པ་ནི། འདི་ལྟར་སྒྲོ་སྐུར་གྱི་གནས་ལས། སྒྲོ་འདོགས་ཀྱི་གནས་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་རྟོགས་པ་ནི་གོང་དུ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །སྐུར་འདེབས
Chinese
因为不观察所以不显现，是通过修习道而获得无为法。即使不观察也不显现，是因为什么也没有，有眼翳者所见的毛发也都是分别念的观察显现。兔子的角也是因为分别念不观察所以不显现，是因为它的相续中没有积累生角的业。对此，以分别念观察称为观察和证悟的术语使用是：像这样，具有分别念的颠倒错乱的智慧所见称为观察。颠倒错乱的智慧所见称为证悟。这里提问，这两个词是共同的，像这样，对于颠倒错乱所见也使用证悟这个词，比如未证悟和颠倒证悟等。对于不颠倒错乱所见也使用观察这个词，比如以各别自证智善妙观察，或者各别观察的灭等。回答说，不是这样的，证悟和观察二者，从所表达的词句上相似，但在作为对象和作为行为者的作用上，有两种情况。其中，在表达作为对象时，对于颠倒错乱的所见，不使用证悟这个词。对于不颠倒错乱的所见，不使用观察这个词。在表达作为行为者时，对于颠倒错乱的所见，也使用证悟这个词，对于不颠倒错乱的所见，也使用观察这个词。例如，称为“迦拉毗陀”的词，是表示观察，对于不颠倒错乱，如“阿哇波达”或者“扎德桑迦”等，是表示作为行为者的作用。因此，像这样，以颠倒错乱的分别念智慧普遍观察，是成为增益和诽谤之处。其中，增益之处，如前面所说的常见五事等。诽谤之处是诽谤所依处，比如，没有因，没有果，没有作者，没有殊胜功德等。对此，具有分别念的智慧以不颠倒错乱的方式所见，称为证悟的术语使用是：像这样，从增益和诽谤之处，对于增益之处不颠倒错乱地证悟，前面已经说过了。诽谤
English
Because it is not observed, it does not appear, which is the attainment of the unconditioned through the practice of the path. Even if not observed, there is nothing that appears, because there is nothing at all. The hair seen by someone with cataracts is also an appearance observed by conceptual thought. The rabbit's horn is also not visible because it is not observed by conceptual thought, because its continuum has not accumulated the karma to grow horns. Regarding this, the terms 'observation' and 'realization' are used by conceptual thought as follows: Like this, what is seen by the intellect with conceptual thought that is inverted is called observation. What is seen by the inverted intellect is called realization. Here, an objection is raised: These two words are common, because the word 'realization' is also used for inverted seeing, such as 'unrealized' and 'inverted realization.' The word 'observation' is also used for non-inverted seeing, such as 'if one observes well with discriminating wisdom' or 'the cessation of individual observation.' The answer is that it is not like that. Although the words expressing 'realization' and 'observation' are similar, there are two situations in which they apply to the action of the object and the action of the agent. Among them, when expressing the action of the object, the word 'realization' is not used for inverted seeing. The word 'observation' is not used for non-inverted seeing. When expressing the action of the agent, the word 'realization' is also used for inverted seeing, and the word 'observation' is also used for non-inverted seeing. For example, the word called 'Kalapita' indicates observation. For non-inverted, such as 'Avabodha' or 'Pratisankhya,' it indicates the action of the agent. Therefore, like this, observing universally with the intellect of inverted conceptual thought becomes the place of superimposition and defamation. Among them, the place of superimposition is like the five bases of the view of permanence mentioned above. The place of defamation is to defame the basis, such as saying, 'There is no cause, there is no result, there is no agent, there are no special qualities.' Regarding this, the use of the term 'realization' for what is seen by the intellect with conceptual thought in a non-inverted way is as follows: Like this, from the place of superimposition and defamation, the non-inverted realization of the place of superimposition has already been explained above. Defamation
Tibetan
་ཀྱི་གནས་ལ། རྒྱུ་ཡོད་དེ་ས་བོན་ནི་མྱུ་གུའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །འབྲས་བུ་ཡོད་དེ་མྱུ་གུ་ནི་ས་བོན་གྱི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ། །བྱེད་པ་པོ་ཡོད་དེ་སྐྱེས་བུ་ནི་ས་བོན་འདེབས་པའི་བྱ་བ་བྱེད་པོ་ཡིན་ནོ། །ཡོན་ཏན་ཁྱད་པར་ཅན་ཡོད་དེ། དཀོན་མཆོག་གསུམ་ནི་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ལས་མངོན་པར་ཁྱད་ཞུགས་ཤིང་འཕགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ། །འདི་བཞིན་དུ་ཇི་སྲིད་དུ་ཀུན་དུ་བརྟགས་པར་གཞག་པ་དང་མཚན་ཉིད་པར་གཞག་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བློ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དུ་མཐོང་བས་བརྟགས་པར་བཞག་པ་དང་། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བློ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་མཐོང་བས་རྟོགས་པ་མཚན་ཉིད་པར་གཞག་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ཡིན་ནོ། །གང་ཞིག་གིས་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་བློས་རྟོགས་པར་བཞག་པ་དེ་ཉིད། གཞན་གྱིས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་བློས་བརྟགས་པ་ཡིན་པར་སྒྲུབ་སྟེ། དེ་བས་ན་མཐར་དོན་མཚན་ཉིད་པ་མི་རྙེད་པ་དེ་བཞིན་དུ། བློ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའང་མི་རྙེད་ལ། དེ་མ་རྙེད་པས་དོན་མཚན་ཉིད་པའང་མི་རྙེད་པ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་བྱེ་བྲག་ཅན་གྱི་དབང་གིས་རྣམ་པར་གཞག་པ་འདི་བཞིན་དུ། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ཀུན་དུ་རྟོག་པ་འཕྲ་རགས་སུ་སྐྱེ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་དེ་འདྲའོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་ཤེས་པ་ཤེས་རིག་གི་ངོ་བོར་གྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱང་བརྟགས་སྣང་ཡིན་ཏེ། ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་མེད་དོ། །དཔེར་ན་མི་ཞིག་དགྲས་བསད་དོ་ཞེས་བརྗོད་པ་དང་། མཚོན་གྱིས་བསད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་དོན་འདྲ་སྟེ། མཚོན་གྱིས་བསད་པ་དེ་ཉིད་དགྲས་བསད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་རང་གི་ས་བོན་ལས་སྐྱེའོ་ཞེས་བརྗོད་པ་དང་། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བརྟགས་སྣང་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་དོན་འདྲ་སྟེ། རང་གི་ས་བོན་ལས་སྐྱེ་ཞེས་བརྗོད་པས། བརྟགས་སྣང་མ་ཡིན་པའི་ཤེས་པ་རང་གི་བདག་ཉིད་ཐོབ་པ་མེད་དོ། །དེ་ལྟར་ན་བདེན་པ་རྣམ་པ་གཉིས་དབྱེར་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །བདེན་པ་གཉིས་དབྱེར་མེད་པར་རྟོགས་པས་ཆོས་གཉིས་སུ་མེད་པར་འཇུག་པར་ནུས་པར་འགྱུར་རོ། །དེས་རྫོགས་པ་ཆེན་པོའི་ལྟ་བ་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་མིང་ཐོབ་བོ། །དེ་ཡང་ལྟ་བར་འཛིན་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ་ཙམ་ལ་བྱ་སྟེ། འདི་ལྟར་ཉན་ཐོས་ཀྱིས་གང་ཟག་པ་མེད་པར་རྟོགས། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་སྣང་བ་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལས་བརྩམས་ནས་གཟུང་བའི་དོན་མེད་པར་རྟོགས། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པས་གཟུང་འཛིན་གཉི་ག་མེད་པར་རྟོགས། དབུ་མས་དོན་དམ་པ་བ་མེད་པར་རྟོགས
Chinese
之处。有因，种子是苗芽的因。有果，苗芽是种子的果。有作者，士夫是播种的作者。有殊胜功德，三宝超胜于一切世间，是殊胜的，就像这样。同样，所有被设定为普遍考察和特征的事物，都是由于分别念的颠倒见而设定为考察，以及由于分别念的不颠倒见而了悟设定为特征，这两种情况。某人以不颠倒的智慧所了悟设定的事物，会被他人以颠倒的智慧认为是考察。因此，如同最终无法找到事物的特征一样，也无法找到不颠倒的智慧。由于无法找到它，也无法找到事物的特征。由于分别念的差别，像这样进行设定，所有生起的非真实的普遍分别念的粗细特征也是如此。因此，知识成立为明觉的自性，也只是考察的显现，并不成立为圆满成立的自性。例如，说某人被敌人杀害，和说被武器杀害，意义相同，被武器杀害也就是被敌人杀害。同样，说一切识从自己的种子中产生，和说是分别念的考察显现，意义相同。说从自己的种子中产生，就意味着没有获得非考察显现的知识的自性。这样，二谛就变得无别了。了悟二谛无别，就能进入二无别之法。因此，获得了安住于大圆满见之名。那也只是指远离一切见解的执着。例如，声闻了悟无我，独觉了悟从色蕴开始的显现，所取之义不存在，瑜伽行者了悟能取所取二者都不存在，中观了悟胜义谛不存在。
English
In that place. There is a cause, the seed is the cause of the sprout. There is a result, the sprout is the result of the seed. There is an agent, the person is the agent of planting the seed. There are special qualities, the Three Jewels are superior and more excellent than all the worlds, like this. Similarly, all that is established as universally examined and characterized is of two kinds: that which is established as examined due to the mind of discrimination seeing it as inverted, and that which is understood and established as characterized due to the mind of discrimination seeing it as not inverted. That which is understood and established by someone with a non-inverted mind is proven by others to be examined by an inverted mind. Therefore, just as ultimately the characteristic of a thing cannot be found, so too a non-inverted mind cannot be found. Since that cannot be found, the characteristic of a thing cannot be found either. Due to the power of specific discriminations, just as this is established, so too is the characteristic of all the subtle and coarse arising of untrue universal discriminations. Therefore, even the very establishment of knowledge as the nature of awareness is merely an appearance of examination; it is not established as the nature of perfect establishment. For example, saying that a person was killed by an enemy and saying that he was killed by a weapon have the same meaning; being killed by a weapon is the same as being killed by an enemy. Similarly, saying that all consciousnesses arise from their own seeds and saying that they are appearances of the examination of discrimination have the same meaning. Saying that they arise from their own seeds means that there is no attainment of the self-nature of knowledge that is not an appearance of examination. Thus, the two truths become inseparable. By realizing the inseparability of the two truths, one can enter the non-duality of Dharma. Therefore, one obtains the name of abiding in the view of the Great Perfection. That refers only to being free from all clinging to views. For example, the Hearers realize the absence of a person, the Solitary Buddhas realize that appearances, beginning with the form aggregate, lack a grasped object, the Yogacharas realize that both grasper and grasped do not exist, and the Madhyamikas realize that ultimate truth does not exist.