Tibetan
པ་མེད་པ་དང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་མེད་པའི་ཚུལ་གྱིས་སྒོམ་པར་བཤད་པ་མིན་ནམ་ཞེ་ན། སོ་སོར་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་མི་འདོད་པ་ལ་ཉེས་ པ་དུ་མ་ཡོད་པ་དེ་ལྟ་བས་ན་དམ་པའི་ཆོས་ཏེ་མདོ་ལས་དྲན་པ་མེད་པ་དང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་མེད་པ་སྒོམ་པར་འབྱུང་བ་དེ་ལ་ཡང་སྦྱོར་བའི་དུས་སུ། ཡང་དག་པར་སོ་སོར་རྟོག་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའི་དབང་དུ་བྱས་པ་ཡིན་པར་བལྟ་བར་བྱ་སྟེ། 2-71 རྒྱུ་མཚན་གང་གི་ཕྱིར་ན་དགག་བྱ་གཟུང་འཛིན་གྱི་ཆོས་ལ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཡང་དག་པར་སོ་སོར་རྟོག་པ་ཉིད་ཀྱིས་བློའི་རྟེན་མེད་པར་རྟོགས་པས་དྲན་པ་མེད་པ་དང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ མེད་པར་ནུས་ཀྱི་གཞན་དུ་ཡིད་ལ་མ་བྱས་པ་ཙམ་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་རྣལ་འབྱོར་པས་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ལ་དཔྱོད་པ་གང་གི་ཚེ་ཡང་དག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཞིབ་ ཏུ་བརྟགས་ན་དུས་གསུམ་དུ་ཆོས་རྣམས་ལ་སྐྱེ་བའམ་འགག་པ་གང་ཡང་མི་མཐོང་བ་དེའི་ཚེ་དྲན་པར་བྱ་བའི་ཡུལ་དང་ཡིད་ལ་བྱ་བའི་ཡུལ་གང་ཡང་མ་དམིགས་པས་ཇི་ལྟར་ན་ཡུལ་ དྲན་པ་དང་ཡིད་ལ་བྱེད་པར་བྱ། དོན་འདི་ལ་དགོངས་ནས་དྲན་པ་མེད་པ་དང་། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་མེད་པ་ཞེས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །དྲན་པ་མེད་པ་དང་ཡིད་ལ་བྱ་བ་མེད་པའི་ དོན་ཡང་གཉིས་ཏེ། གཟུགས་སོགས་ཡུལ་གྱི་ཆོས་དང་མཚན་མ་རྣམས་སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་དཔྱད་པ་ན་གནས་ཚུལ་ལ་མ་རྙེད་པས་དེ་གནས་ཚུལ་ལ་དྲན་པར་བྱར་མེད་པ་དང་ཡིད་ ལ་བྱར་མེད་པ་ལ་དགོངས་ནས་དྲན་པ་མེད་པ་དང་ཡིད་ལ་བྱ་བ་མེད་པའི་དོན་ཡང་དེ་ཉིད་དོ། །གཟུགས་སོགས་དང་གཟུགས་སོགས་ཀྱི་མཚན་མ་གནས་ཚུལ་ལ་མ་གྲུབ་པའི་སྟོང་ཉིད་ནི་ཤིན་ཏུ་དྲན་པ་དང་ཡིད་ལ་བྱ་དགོས་སོ། ། 2-72 དེ་དྲན་པ་དང་ཡིད་ལ་བྱ་བ་མེད་ན་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་དོན་ཇི་ལྟར་སྒོམ་པར་འགྱུར། བོད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་གནད་འདིའི་ཁྱད་པར་མ་ཕྱེད་པར་རྟོག་པ་སྤྱི་ལྡོག་ནས་སྒོམ་པའི་དུས་སུ་ དགག་པ་ནི་ཧྭ་ཤང་གི་ནང་དུ་ཞུགས་པར་སྣང་ངོ་། །སློབ་དཔོན་ཀ་མ་ལ་ཤཱི་ལས་གནད་འདིའི་ཁྱད་པར་སོ་སོར་ཕྱེ་ནས་བསྟན་པ་འདི་རྟོགས་པར་བྱའོ། །ཤེས་རབ་ཀྱིས་རྣམ་པར་དཔྱད་ན་ དོན་དམ་པར་དུས་གསུམ་དུ་སྐྱེ་འགག་སོགས་ཀྱི་ཆོས་མེད་པའི་ཕྱིར། གང་མྱོང་བ་སྟེ་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཡུལ་གནས་ཚུལ་ལ་མེད་པར་རྟོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཇི་ལྟར་བློའི་ཡུལ་དུ་དྲན་ པར་བྱ། ཇི་ལྟར་ཡིད་ལ་བྱེད་པར་བྱ། དོན་དམ་དཔྱོད་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་བརྟགས་ན་དྲན་པར་བྱ་བའི་གཟུང་འཛིན་གྱི་ཆོས་མེད་པ་དེའི་ཕྱིར། གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་ལ་རྟོག་པའི་སྤྲོས་པ་ ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་ཞི་བས་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་རྟོགས་པ་ལ་ཞུགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཞུགས་པས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་དོན་རྟོག་པ་དང་དེ་ཡུལ་གྱི་དོན་གྱི་མ་བསྒྲིབས་པར་ སྟོང་པ་ཉིད་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་
Chinese
问：难道不是说要以无忆念和不作意的方式来修习吗？答：如果认为不需要个别觉察的智慧，就会有很多过失。因此，在圣法，也就是经部中，所说的修习无忆念和不作意，那也是在加行的时候，以正确地个别觉察作为前提来看待的。 原因是什么呢？因为对于所要否定的能取所取之法，唯有以智慧的正确个别觉察，才能了知其无有心识的所依，从而能够达到无忆念和不作意。否则，仅仅是不作意是不行的。如此，瑜伽士在观察诸法之实相时，如果以正确的智慧详细观察，在三时之中，对于诸法的生灭都无法见到，那么，由于没有任何可以忆念的对境和可以作意的对境，又怎么能对境忆念和作意呢？正是考虑到这个意义，所以才说无忆念和不作意。 无忆念和不作意的意义也有两种：以个别觉察的智慧观察色等对境之法和相状时，由于没有找到实相，因此对于实相是无法忆念和作意的，考虑到这一点，所以说无忆念和不作意的意义就是如此。色等以及色等的相状，在实相上是不成立的空性，这是非常需要忆念和作意的。 如果不对其忆念和作意，那么如何修习空性的意义呢？所有藏人都未能分辨这个关键的差别，在修习时普遍停止分别，这似乎是进入了和尚的宗派。 应当理解寂护论师（Śāntarakṣita）和莲花戒论师（Kamalaśīla）分别阐释这个关键差别的教导。如果以智慧进行观察，由于胜义谛中三时没有生灭等法，那么，所经历的，也就是所要证悟的对境，在实相上是不存在的，那么如何能将其作为心识的对境来忆念？又如何能作意呢？如果以胜义谛的观察智慧来观察，由于没有可以忆念的能取所取之法，因此，对于能取和所取的分别戏论全部寂灭，从而进入证悟无分别智。进入无分别智从而证悟空性的意义，并且空性没有被对境之法所遮蔽，从而现量证悟空性。
English
Q: Isn't it said that one should meditate in a way that is without mindfulness and without attention? A: If one thinks that discriminating wisdom is not needed, there will be many faults. Therefore, in the holy Dharma, that is, in the Sutras, it says to meditate without mindfulness and without attention, that is also during the time of application, it should be regarded as being done on the authority of correct individual discrimination going before. What is the reason? Because for the object of negation, the phenomena of grasping and being grasped, only with the correct individual discrimination of wisdom can one realize that there is no basis for consciousness, thereby being able to achieve no mindfulness and no attention. Otherwise, it is not just by not paying attention. Thus, when a yogi examines the state of affairs of phenomena, if he examines carefully with correct wisdom, at the time when he does not see any arising or ceasing of phenomena in the three times, since no object to be remembered and no object to be attended to are perceived, how can one remember and attend to an object? Considering this meaning, it is said to be without mindfulness and without attention. The meaning of no mindfulness and no attention also has two aspects: when examining the phenomena of objects such as form and their characteristics with the wisdom of individual discrimination, since the true state is not found, therefore it is impossible to remember and attend to that true state. Considering this point, the meaning of no mindfulness and no attention is just that. Emptiness, in which form and the characteristics of form are not established in reality, is extremely necessary to remember and attend to. If one does not remember and attend to it, how can one meditate on the meaning of emptiness? All Tibetans have failed to distinguish this key difference, and in the time of meditation, they generally stop conceptualization, which seems to be entering the sect of Heshang. One should understand the teachings of Master Śāntarakṣita and Kamalaśīla, who separately explained this key difference. If one examines with wisdom, since there are no phenomena such as arising and ceasing in the three times in ultimate truth, then what is experienced, that is, the object to be realized, does not exist in reality, so how can it be remembered as an object of consciousness? How can one attend to it? If one examines with the wisdom of ultimate truth, since there are no phenomena of grasping and being grasped to be remembered, therefore, all the conceptual elaborations of grasping and being grasped are completely pacified, thereby entering the realization of non-conceptual wisdom. By entering that, one realizes the meaning of emptiness, and emptiness is not obscured by the phenomena of objects, thereby directly realizing emptiness. --------------------------------------------------------------------------------
Tibetan
པར་འགྱུར་རོ། །སྟོང་པ་ཉིད་དེ་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པས་རྟག་ཆད་ཀྱི་ལྟ་བ་ངན་པའི་དྲྭ་བ་མཐའ་དག་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་ཚུལ་གྱིས་སྤངས་པ་ཡིན་ནོ། ། 2-73 མངོན་སུམ་གྱི་སྒྲས་བརྗོད་པ་ནི་གཉིས་ཏེ། རྟོག་གེ་པས་ཡུལ་ཅན་ལ་མངོན་སུམ་དུ་བརྗོད་ལ། དབུ་མ་པས་མ་སྒྲིབ་པའི་ཡུལ་ལ་མངོན་སུམ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །སྟོང་ཉིད་མངོན་སུམ་རྟོགས་ཞེས་པའི་ སྐབས་འདིར་ནི་དབུ་མ་པའི་འདོད་ཚུལ་ལྟར་ཡུལ་ལ་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པར་བཟུང་ངོ་། །ཐབས་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་བསྟེན་པས་ ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ལ་ཡང་དག་པར་མཁས་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །ཅི་ཞེ་ན། རྗེས་ཐོབ་ཏུ་ཀུན་རྫོབ་ཐབས་ཀྱི་ཆ་རྒྱུད་ལ་བསྟེན་པས་ཀུན་རྫོབ་ལ་མཁས་པ་དང་། མཉམ་གཞག་ ཏུ་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་རང་རྒྱུད་ལ་བསྟེན་པས་དོན་དམ་ལ་མཁས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཐབས་ཤེས་རབ་གཉིས་ལ་མཁས་ཤིང་རྒྱུད་ལ་བསྟེན་པ་དེ་བས་ན་རྒྱུ་དེ་ལས་སྒྲིབ་པ་མེད་པའི་ ཤེས་རབ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་འཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་ལས་རྣམ་སྨིན་གྱི་ཡོན་ཏན་མཚན་བཟང་པོ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་འཐོབ་ཅིང་། ཡེ་ཤེས་ ཀྱི་ཚོགས་ལས་སྟོབས་ལ་སོགས་པ་བྲལ་བའི་ཡོན་ཏན་སུམ་ཅུ་སོ་གཉིས་འཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཤེས་རབ་ལམ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྩ་བ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་བས་ན་ཡང་དག་པར་སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཤེས་རབ་མེད་ན་རྟོག་པ་བཀག་པ་ཙམ་གྱིས་ནི་ཡང་དག་པའི་དོན་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་འབྱུང་བར་ཡང་མི་འགྱུར་ལ། 2-74 ཡང་དག་པའི་དོན་བདག་མེད་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་མེད་ན་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་སྤོང་བར་ཡང་མི་འགྱུར་རོ། །ལམ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྩ་བ་སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཤེས་རབ་ཡིན་པར་རིགས་པས་བསྒྲུབས་ ཟིན་ཏོ། ། གཉིས་པ་དེ་ཉིད་ལུང་གིས་སྒྲུབ་པ་ནི། འཕགས་པ་འཇམ་དཔལ་རྣམ་པར་རོལ་བའི་མདོ་ལས་ཀྱང་བཀའ་སྩལ་ཏེ་ཞེས་པ་ནས། འབྱུང་ངོ་ཞེས་པའི་བར་རོ། །ལུང་དེའི་དོན་ནི། བུ་མོ་ གསེར་མཆོག་འོད་དཔལ་ལ་བོས་ནས། ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཉོན་མོངས་པའི་གཡུལ་ལས་རྣམ་པར་རྒྱལ་བར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཞེས་དྲིས་སོ། །ལན་གསོལ་པ། འཇམ་དཔལ་ཤེས་རབ་ཀྱིས་རྣམ་པར་བརྟགས་ ནས་བསྒོམས་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་བདེན་པར་མི་དམིགས་པར་རྟོགས་པ་འབྱུང་ལ། བདེན་པ་མི་དམིགས་པར་རྟོགས་པ་གང་གིས་སྒྲིབ་པ་སྤངས་པ་ལགས་པའོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ་། །ཤེས་རབ་ཀྱིས་དཔྱད་ནས་ཆོས་ཐམས་ ཅད་མི་དམིགས་པར་རྟོགས་པའི་དོན་སྒོམ་པ་དེ་ཉིད་ཐར་པའི་རྒྱུར་བཤད་པ་དེ་ལྟ་བས་ན་རྣལ་འབྱོར་པས་ཆོས་ཅན་སོ་སོ་ལ་མཁས་པར་བྱས་ནས་ཆོས་ཅན་རེ་རེ་ནས་རྣམ་པར་དཔྱོད་ པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཆོས་ཅན་སོ་སོར་སྟོང་པ་ཉིད་དུ
Chinese
已转变。由于直接证悟空性，便以不可逆转的方式舍弃了常断等一切恶见之网。 2-73 ‘现量’一词有两种说法：正理派称有境为现量，而中观派则称无障之境为现量。此处‘现量证悟空性’，是按照中观派的观点，将境视为现量。通过修习具备方便大悲和布施等的证悟空性的智慧，也能精通世俗谛和胜义谛。为什么呢？因为后得时，依靠世俗方便分，故精通世俗；入定时，依靠证悟空性的智慧，故精通胜义。精通方便与智慧二者并于相续中修习，因此，从该因中获得无障智慧，从而能够获得一切佛法。如何获得呢？从福德资粮中获得异熟功德三十二相，从智慧资粮中获得十力等无离功德三十二相。因此，能分别的智慧是所有道的根本，因此，如果没有如理分别的智慧，仅仅通过止息分别念，也不会生起证悟真实义的智慧。 2-74 如果没有证悟真实义无我的智慧，也不会舍弃烦恼障。以理证已成立能分别的智慧是所有道的根本。 第二，以圣教证明这一点。如《圣妙吉祥游戏经》中‘如是生’之间所说。该圣教的意义是：文殊菩萨呼唤金顶光女，问道：‘菩萨如何才能战胜烦恼之战？’回答说：‘文殊，若以智慧善加观察并修习，则能生起不执著诸法为真实的证悟。以不执著真实之证悟，舍弃一切障碍。’因此，经中说以智慧观察并修习不执著诸法之义，是解脱之因。因此，瑜伽士应精通诸法，并以分别诸法的智慧，将诸法一一观为空性。
English
Has been transformed. Because of directly realizing emptiness, all nets of evil views such as permanence and annihilation are abandoned in an irreversible way. 2-73 The term 'direct perception' has two meanings: the Logicians refer to the object-possessor as direct perception, while the Madhyamikas refer to the unobstructed object as direct perception. In this case of 'directly realizing emptiness,' it is understood according to the Madhyamika view, considering the object as direct perception. By cultivating the wisdom of realizing emptiness, which is endowed with skillful means, great compassion, and generosity, one is also skilled in the conventional truth and the ultimate truth. Why? Because in the post-meditation state, one relies on the conventional aspect of skillful means, thus becoming skilled in the conventional; in the meditative state, one relies on the wisdom of realizing emptiness, thus becoming skilled in the ultimate. Being skilled in both skillful means and wisdom and cultivating them in one's being, one obtains unobstructed wisdom from that cause, and thus one will be able to obtain all the Buddha's teachings. How so? From the accumulation of merit, one obtains the thirty-two major marks as the qualities of fruition, and from the accumulation of wisdom, one obtains the thirty-two minor marks, such as the powers, as the qualities of separation. Therefore, discriminating wisdom is the root of all paths, and thus, without truly discriminating wisdom, merely stopping conceptual thoughts will not cause the arising of wisdom that realizes the true meaning. 2-74 If there is no wisdom that realizes the true meaning of selflessness, one will not be able to abandon the obscurations of afflictions. It has already been established by reasoning that discriminating wisdom is the root of all paths. Secondly, this is proven by scripture. As it is said in the *Sutra of the Play of Manjushri*, from 'thus arises' onwards. The meaning of that scripture is: Manjushri called to the golden-topped light maiden and asked: 'How does a Bodhisattva become victorious in the battle against afflictions?' The answer was: 'Manjushri, if one examines and meditates with wisdom, then one will generate the realization of not perceiving all phenomena as truly existent. By what does the realization of not perceiving truth abandon obscurations?' Therefore, it is taught that meditating on the meaning of examining with wisdom and not perceiving all phenomena is the cause of liberation. Therefore, a yogi should become skilled in individual phenomena, and with the wisdom that distinguishes phenomena, contemplate each phenomenon as emptiness. --------------------------------------------------------------------------------