Tibetan
་སྐྲག་པའི་སྒོ་ནས་བཟོད་པས་ན་བཟོད་པའོ། །འཇིག་རྟེན་པ་ཡང་ཡིན་ལ་ཟག་པ་མེད་པའི་ལམ་དངོས་སུ་འདྲེན་པར་བྱེད་པས་ན། དེ་ཀུན་གྱི་མཆོག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་པའི་ཆོས་ཀྱི་མཆོག་ཅེས་བྱའོ། །གཉིས་པ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་རྒྱས་པར་བཤད་པ་ནི་རྣལ་འབྱོར་པ་སོ་སོ་རང་གིས་མཉམ་པར་བཞག་པའི་སེམས་ཀྱིས་བདེན་པའི་དབང་དུ་བྱས་པའི་ཆོས་མདོ་སྡེ་ལ་སོགས་པ་ཡིད་ཀྱིས་བརྗོད་པའི་སྒོ་ནས་གཟུང་བ་རང་བཞིན་མེད་པ་ལ་གསལ་སྣང་དང་པོར་ཐོབ་པ་དང་། བདེན་པའི་རྣམ་པ་རྣམས་ལ་གསལ་སྣང་དང་པོར་ཐོབ་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ཤེས་རབ་མཚུངས་ལྡན་དང་བཅས་པ་རྣམས་སོ། །མདོ་སྡེའི་རྒྱན་དུ་ཡང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མཉམ་བཞག་པས། །ཡིད་ཀྱི་བརྗོད་པ་མ་གཏོགས་པ། །དོན་ཀུན་རབ་ཏུ་མི་མཐོང་ངོ་། །ཞེས་གང་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། ། གཟུང་བ་རང་བཞིན་མེད་པའམ་བདེན་པའི་རྣམ་པ་རྣམས་ལ་གསལ་སྣང་འཆེད་པ་ནི་རྩེ་མོ་སྟེ། དེའི་གོང་ན་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་སྐད་དུ། ཆོས་ཀྱི་སྣང་བ་འཕེལ་བྱའི་ཕྱིར། །བརྩོན་འགྲུས་བརྟན་པ་ཀུན་ཏུ་བརྩོམ། །ཞེས་གསུངས་ལྟར་རོ། །བཟོད་པ་ནི། གཟུང་བ་རང་བཞིན་མེད་པ་ལ་བཟོད་པའི་ཕྱིར་ཕྱོགས་གཅིག་ལ་ཞུགས་པ་ཡིན་ལ། འཇིག་རྟེན་པ་རང་བཞིན་མེད་པར་རྟོགས་པ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་གནས་པའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་སོང་བ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལྟར་ཡང་། དེས་ན་དོན་ཀུན་སྣང་བ་ནི། །སེམས་སུ་རབ་ཏུ་སྣང་བར་འགྱུར། །དེ་ཚེ་དེའི་གཟུང་བ་ཡི། །རྣམ་པར་གཡེང་བ་དེ་སྤོང་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་སོ། །ཆོས་ཀྱི་མཆོག་ནི། འཛིན་པ་རང་བཞིན་མེད་པར་རྟོགས་པའི་འཇིག་རྟེན་པའི་ལམ་གང་གིས་མཇུག་ཐོགས་དེ་མ་ཐག་ཏུ། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཡེ་ཤེས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ཤེས་རབ་མཚུངས་ལྡན་དང་བཅས་པའོ། །དེ་ཡང་ཇི་སྐད་དུ། དེ་ཚེ་བར་ཆད་མེད་པ་ཡི། །ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་མྱུར་དུ་རེག །འདི་ལྟ་དེའི་མཇུག་ཐོགས་སུ། །འཛིན་པའི་རྣམ་པར་གཡེང་བ་སྤོང་། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། །དེ་ལ་ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པ་འདི་རྣམས་ནི། མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ཉམས་སྨོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི། ས་བོན་དྲུངས་འབྱིན་པར་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འཇིག་རྟེན་པའི་ལམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་པ་ཡིན་ཞེ་ན། རྣམ་པར་རྟོགས་པ་དང་བཅས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པ་བདེན་པའི་མཚན་ཉིད་རྣམས་མིང་གི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་དཀྲལ་བར་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་དག་ནི་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་ལ། རྗེས་དཔག་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་བསམ་བྱུང་ཡིནན། འདི་དག་ནི་སྒོམས་པ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་དག་ནི་ཡང་དག་པའི་དཔྱོད་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ཤེས་རབ་ཡིན་ནོ། ། གསུམ་པ་མཐོང་བའི་ལམ་ལ་མཚན་ཉིད་དང་དབྱེ་བ་དང་དེ་ལ་དགོངས་པའི་ལུང་གི་དོན་བཤད་པ་གསུམ་ལས་དང་པོ་ནི། ཆོས་ཀྱི་མཆོག་གི་མཇུག་ཐོགས་དེ་མ་ཐག་ཏུ། གང་ཟག་དང་ཆོས་ཀྱི་བདག་ཏུ་མི་དམིགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ཤེས་རབ་མཚུངས་ལྡན་དང་བཅས་པའོ། །ཇི་ལྟར་མི་དམིགས་ཞེ་ན་དམིགས་པར་བྱ་བ་བཟུང་བ་དང་དམིགས་པར་བྱེད་པ་འཛིན་པ་གཉིས་པོ་རང་བཞིན་མེད་པར་མཉམ་པས་མཉམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་མཐོང་བའི་ལམ་དེ་ཡིན་ནོ། །རྣལ་འབྱོར་པ་སོ་སོ་རང་ལ་སེམས་ཅན་གྱི་བརྡ་བསལ་བ་སོགས་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་དམིགས་པའི་ཆོས་ཤེས་པ་ཡང་མཐོང་བའི་ལམ་དེ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ན་སེམས་ཅན་གྱི་བརྡ་བསལ་བའི་ཆོས་ཤེས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། དེས་རང་གི་རྒྱུད་ལ་གང་ཟག་གི་བདག་གི་མཚན་མར་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ན་ཆོས་ཀྱི་བརྡ་བསལ་བ་ལ་དམིགས་པའི་ཆོས་ཤེས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། དེས་རང་གི་རྒྱུད་ལ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཆོས་ཀྱི་མཚན་མར་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ན། ཐམས་ཅད་ལ་གཉིས་ཀའི་བརྡ་བསལ་བ་ལ་དམིགས་པའི་ཆོས་ཤེས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། དེས་རང་གཞན་གྱི་རྒྱུད་ཐམས་ཅད་ལ་བྱེ་བྲག་མེད་པར་གང་ཟག་དང་ཆོས་ཀྱི་མཚན་མར་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་ལ་མཐོང་བའི་ལམ་འདིའི་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ནི་ཇི་ལྟ་བུ་སྤང་བྱ་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ནི་རིམ་གྱིས་སམ་གཅིག་ཅར་སྤོང་། སེམས་དུ་ཞིག་གིས་མཐོང་ལམ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། དེ་ལ་མཐོང་བའི་ལམ་གྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས། སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པའི་བདེན་པ་རྣམས་ལ་དམིགས་པར་བྱེད་མོད་ཀྱི། དེའི་ཚེ་སྡུག་བསྔལ་ལོ་སྙམ་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོགས་པའི་མཚན་མ་ནི་མི་འབྱུང་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་སྔར་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་འཇིག་རྟེན་པས་རྣམ་པར་དཔྱད་པའི་བདེན་པ་རྣམས་ལ་མིང་གིས་མཚན་མའི་སྤྲོས་པ་མེད་པ་དོན་ཙམ་འབའ་ཞིག་པ་ཤེས་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་དམིགས་པས་མཚན་མ་མེད་པ་འབའ་ཞིག་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། ། མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པའི་བག་ལ་ཉལ་ནི་གཉིས་ཏེ། དང་བའི་གཟུགས་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པ་དང་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བའོ། །དེ་ལ་དང་པོ་ནི། ལྷག་མཐོང་གིས་སྤང་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །
Chinese
因为以恐惧之心忍耐，故名为忍耐。因为是世间法，并且实际引导至无漏之道，所以是世间法中最殊胜的，故称为世间法之最胜。第二，详细解释不共之处，瑜伽士各自以等持之心，将视为真实的法，如经部等，以意念言说的方式，首先获得所取无自性的明相，以及首先获得真实之相的明相的等持和智慧相应等。在《经庄严论》中也说：菩萨入等持，唯除意念语，一切义皆不见。这就是所说的。在所取无自性或真实之相上显现明相是顶位，因为位于其上。如云：为使法之显现增长，应恒常精进坚固。如是说。忍耐是：为了忍耐所取无自性而进入一方，并且因为与世间者证悟无自性并随顺安住，故称为随顺。如是说：因此一切义之显现，于心中极显现，彼时彼之所取，彼之散乱即舍弃。如是说。法之最胜是：证悟能取无自性的世间道，在其后立即生起出世间智慧的等持和智慧相应等。如是说：彼时无间之等持，速疾得证，如是彼之后，舍弃能取之散乱。如是说。其中，与决择分相应的这些，是使见道所断之烦恼衰损，但并非断除种子，因为是世间道。为何是世间道？因为是与分别念相应，因为随逐于名，执着于不恒常等真实之相而分别。因此，它们
English
Because of enduring with fear, it is called endurance. Because it is a worldly path and actually leads to the path without outflows, it is the most excellent of all, therefore it is called the most excellent of worldly dharmas. Secondly, the detailed explanation of the uncommon is that yogis, each with a mind of equipoise, take the Dharma, such as the Sutra Pitaka, which is considered to be true, and through the means of mental expression, first obtain the clear appearance of the non-inherent nature of the object of grasping, and the samadhi and wisdom that are in accordance with the first obtaining of the clear appearance of the aspects of truth. Also in the Ornament of the Sutras, it says: When a Bodhisattva enters into equipoise, except for mental expression, all meanings are not seen. This is what is said. Manifesting a clear appearance on the non-inherent nature of the object of grasping or the aspects of truth is the peak, because it is situated above it. As it is said: In order to increase the appearance of Dharma, one should always exert steadfast effort. As it is said. Endurance is: because of enduring the non-inherent nature of the object of grasping, one enters into one side, and because one abides in accordance with the realization of non-inherent nature by worldly beings, it is called following. Thus it is said: Therefore, the appearance of all meanings, appears greatly in the mind, at that time, that which is grasped, that distraction is abandoned. As it is said. The supreme Dharma is: the worldly path that realizes the non-inherent nature of the grasper, immediately after which the samadhi and wisdom associated with the transcendental wisdom will arise. As it is said: At that time, the uninterrupted samadhi, is quickly attained, thus after that, the distraction of the grasper is abandoned. As it is said. Among these, those that are in accordance with the part of discernment, cause the afflictions to be abandoned by seeing to diminish, but they do not eradicate the seeds, because they are worldly paths. Why are they worldly? Because they are associated with conceptual thought, because they follow after names, grasping and distinguishing the true characteristics of impermanence, etc. Therefore, they
Chinese
不是现量，也不是比量，因为那是思所成。这些是从禅修中产生的缘故。因此，它们是与正确的观察相符的等持和智慧。 第三，关于见道的体性、分类以及对此所指的经文意义的解释，分为三部分，首先是：在法之最胜的紧后一刹那，是不缘人我和法我的等持和智慧，以及与之相应的。如何不缘呢？如果所缘的对境和能缘的主体，二者都无自性而平等，因为平等而了知平等，这也是见道。瑜伽士各自对治有情相等等，缘于如是性的法了知，也是见道。如何是有情相的对治法了知呢？因为他对自己的相续中，不分别人我之相。如何是法相的对治法了知呢？因为他对自己的相续中，不分别色等等法之相。如何是对一切二者相的对治法了知呢？因为他对自他一切相续中，无有差别地不分别人我和法之相。 那么，此见道的智慧的体性是如何的呢？应断的烦恼是逐渐断除还是顿然断除？以多少心能使见道圆满呢？对此，见道的智慧，虽然缘于苦等等的谛，但在那时，不会生起“这是苦”等等分别念的相，然而，以前世俗的知识，世间人所分别的谛，以名言无相的戏论，仅仅是了知意义的如是性，因为缘于无相，所以仅仅会生起无相。 见道所断的烦恼习气有两种：与最初的色法相关联的，以及与心和心所法等相关联的。其中第一种，是胜观所应断的。
English
It is not direct perception, nor is it inference, because it is born of thought. These arise from meditation. Therefore, they are samadhi and wisdom that are in accordance with correct contemplation. Third, regarding the nature, divisions, and explanation of the meaning of the scriptures that refer to the path of seeing, there are three parts. First: Immediately following the supreme Dharma, it is the samadhi and wisdom that do not apprehend the self of person and the self of phenomena, along with their corresponding aspects. How does it not apprehend? If the object to be apprehended and the subject that apprehends are both without inherent existence and are equal, then knowing equality as equality is also the path of seeing. The Dharma knowledge of yogis, each individually counteracting the signs of sentient beings, etc., and focusing on suchness, is also the path of seeing. How is it the Dharma knowledge that counteracts the signs of sentient beings? Because in their own continuum, they do not discriminate the sign of the self of person. How is it the Dharma knowledge that counteracts the signs of phenomena? Because in their own continuum, they do not discriminate the signs of phenomena such as form. How is it the Dharma knowledge that counteracts the signs of both in all things? Because in all continuums of self and others, without distinction, they do not discriminate the signs of the self of person and the self of phenomena. So, what is the nature of the wisdom of this path of seeing? Are the afflictions to be abandoned gradually or suddenly abandoned? With how many minds does the path of seeing become complete? Regarding this, the wisdom of the path of seeing, although it focuses on the truths such as suffering, at that time, the signs of discriminating thoughts such as "This is suffering" do not arise. However, the truths previously discriminated by worldly people with conventional knowledge, without the proliferation of names and signs, merely knowing the suchness of meaning alone, because it focuses on the signless, only the signless will arise. The habitual tendencies of the afflictions to be abandoned by the path of seeing are of two types: those associated with the initial form, and those associated with mind and mental factors. Among these, the first is to be abandoned by higher insight.