Tibetan
་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འཇིག་རྟེན་པའི་ལམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་པ་ཡིན་ཞེ་ན། རྣམ་པར་རྟོགས་པ་དང་བཅས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པ་བདེན་པའི་མཚན་ཉིད་རྣམས་མིང་གི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་དཀྲལ་བར་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་དག་ནི་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་ལ། རྗེས་དཔག་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་བསམ་བྱུང་ཡིནན། འདི་དག་ནི་སྒོམས་པ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་དག་ནི་ཡང་དག་པའི་དཔྱོད་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ཤེས་རབ་ཡིན་ནོ། ། གསུམ་པ་མཐོང་བའི་ལམ་ལ་མཚན་ཉིད་དང་དབྱེ་བ་དང་དེ་ལ་དགོངས་པའི་ལུང་གི་དོན་བཤད་པ་གསུམ་ལས་དང་པོ་ནི། ཆོས་ཀྱི་མཆོག་གི་མཇུག་ཐོགས་དེ་མ་ཐག་ཏུ། གང་ཟག་དང་ཆོས་ཀྱི་བདག་ཏུ་མི་དམིགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ཤེས་རབ་མཚུངས་ལྡན་དང་བཅས་པའོ། །ཇི་ལྟར་མི་དམིགས་ཞེ་ན་དམིགས་པར་བྱ་བ་བཟུང་བ་དང་དམིགས་པར་བྱེད་པ་འཛིན་པ་གཉིས་པོ་རང་བཞིན་མེད་པར་མཉམ་པས་མཉམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་མཐོང་བའི་ལམ་དེ་ཡིན་ནོ། །རྣལ་འབྱོར་པ་སོ་སོ་རང་ལ་སེམས་ཅན་གྱི་བརྡ་བསལ་བ་སོགས་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་དམིགས་པའི་ཆོས་ཤེས་པ་ཡང་མཐོང་བའི་ལམ་དེ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ན་སེམས་ཅན་གྱི་བརྡ་བསལ་བའི་ཆོས་ཤེས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། དེས་རང་གི་རྒྱུད་ལ་གང་ཟག་གི་བདག་གི་མཚན་མར་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ན་ཆོས་ཀྱི་བརྡ་བསལ་བ་ལ་དམིགས་པའི་ཆོས་ཤེས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། དེས་རང་གི་རྒྱུད་ལ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཆོས་ཀྱི་མཚན་མར་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ན། ཐམས་ཅད་ལ་གཉིས་ཀའི་བརྡ་བསལ་བ་ལ་དམིགས་པའི་ཆོས་ཤེས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། དེས་རང་གཞན་གྱི་རྒྱུད་ཐམས་ཅད་ལ་བྱེ་བྲག་མེད་པར་གང་ཟག་དང་ཆོས་ཀྱི་མཚན་མར་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་ལ་མཐོང་བའི་ལམ་འདིའི་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ནི་ཇི་ལྟ་བུ་སྤང་བྱ་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ནི་རིམ་གྱིས་སམ་གཅིག་ཅར་སྤོང་། སེམས་དུ་ཞིག་གིས་མཐོང་ལམ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། དེ་ལ་མཐོང་བའི་ལམ་གྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས། སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པའི་བདེན་པ་རྣམས་ལ་དམིགས་པར་བྱེད་མོད་ཀྱི། དེའི་ཚེ་སྡུག་བསྔལ་ལོ་སྙམ་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོགས་པའི་མཚན་མ་ནི་མི་འབྱུང་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་སྔར་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་འཇིག་རྟེན་པས་རྣམ་པར་དཔྱད་པའི་བདེན་པ་རྣམས་ལ་མིང་གིས་མཚན་མའི་སྤྲོས་པ་མེད་པ་དོན་ཙམ་འབའ་ཞིག་པ་ཤེས་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་དམིགས་པས་མཚན་མ་མེད་པ་འབའ་ཞིག་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། ། མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པའི་བག་ལ་ཉལ་ནི་གཉིས་ཏེ། དང་བའི་གཟུགས་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པ་དང་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བའོ། །དེ་ལ་དང་པོ་ནི། ལྷག་མཐོང་གིས་སྤང་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ནི་ཞི་གནས་ཀྱིས་སྤང་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་མཐོང་བའི་ལམ་ནི་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་ཟུང་དུ་འབྲེལ་བས་འཇུག་པའི་ཕྱིར། འཕགས་པ་ཉན་ཐོས་རྣམས་ནི་ལྷག་མཐོང་གི་སྤང་བར་བྱ་བ་དང་ཞི་གནས་ཀྱི་སྤང་བར་བྱ་བ་གཉིས་ཀ་ཡང་ཅིག་ཅར་སྤོང་བར་བྱེད་དོ། །གཞན་ཡང་སྡུག་བསྔལ་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་སྤོང་བ་དེའི་ཚེ། ཀུན་འབྱུང་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལྷག་མ་རྣམས་ཀྱང་སྤོང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟར་གང་གི་ཚེ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདེན་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་མངོན་དུ་བྱས་པ་དེའི་ཚེ། བདེན་པ་ལྷག་མ་རྣམས་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱང་མངོན་དུ་བྱས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་དུ་ན་མཐོང་བའི་ལམ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ངོ་བོར་མི་འཐད་པ་ཡིན་ཏེ། བདེན་པ་རྣམས་ལ་བློའི་རྣམ་པ་མི་འདྲ་བ་རིམ་གྱིས་འཕོ་བའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་གྲངས་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བཞིན་ནོ། །ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་སྤོང་བའི་ཚུལ་དེ་ཡང་དཔེའི་སྒོ་ནས་གསལ་པོར་བསྙད་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་སྨན་པ་ཟུག་རྔུ་འབྱིན་པ་ལ་ལ་ཞིག་འབྲས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་རིག་ནས། དང་པོར་མཚོན་རྣོན་པོས་དེ་རྟོལ་བར་བྱེད་དོ། །ཇི་ཙམ་རྟོལ་བ་དེ་ཙམ་དུ་དེའི་རྣག་འཛག་པར་འགྱུར་གྱི་རྣག་མ་ལུས་པར་འཛག་པར་ནི་མི་འགྱུར་རོ། །ཇི་ཙམ་དུ་རལ་ཞིང་ཤིན་ཏུ་བརྩིར་བར་བྱས་ཏེ། ཡང་དང་ཡང་དུ་བརྩིར་ན་རྣག་འཁྱིམ་པ་གང་ཡིན་པ་ཟག་པར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་དེའི་རྨའི་སྒོ་དག་ཅིང་སོས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་རྨའི་སྒོ་གསོ་བའི་ཕྱིར། ཕྱེ་མར་གྱི་ཆང་བུའམ། རས་སྣུམ་བག་ཅན་གྱིས་ཀླན་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལྟར་ཕྱེ་མར་གྱི་ཆང་བུའམ། རས་སྣུམ་བག་ཅན་གྱི་གླན་པས་རྨ་དེ་ནི་རིམ་གྱིས་འཚོ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནི་དོན་རྣམ་པར་རིག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དཔེར་བྱས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་དོན་ནི་འབྲས་སྨིན་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ནི་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཟག་པ་རྣམས་ཀྱི་ཟག་པའི་གནས་ལྟ་བུའི་དངོས་པོ་རྣམས་ཡིན་ནོ། །མཚོན་གྱིས་རྟོལ་བ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ནི་ལྷག་མཐོང་གི་ཕྱོགས་ཀྱི་མཐོང་བའི་ལམ་རྣམས་ཡིན་ནོ། །བརྩིར་བ་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ་ནི་ཞི་གནས་ཀྱི་ཕྱོགས་སུ
Chinese
不是的，因为是世间道。为何是世间道呢？因为是有分别的，因为对于无常等真谛的体性，是随逐名相而执著为实有的缘故。因此，这些不是现量，也不是比量，因为那是思所成，而这些是从修习中产生的缘故。因此，这些是与正确的观察相合的等持和智慧。第三，关于见道，有体性、分类以及对此所诠释的经文意义三个方面，首先是：在法之最胜的紧后一刹那，是与不执著人我和法我的等持和智慧相结合的。如何不执著呢？因为所缘的对境和能缘的执著二者无自性而平等，因此了知平等也是见道。瑜伽士各自在自身上，以遣除有情之相等等的真如为对境而证悟法，也是见道。如何是证悟遣除有情之相的法呢？因为他对于自身相续中的人我之相不分别的缘故。如何是缘于遣除法之相而证悟法呢？因为他对于自身相续中的色等法之相不分别的缘故。如何是对于一切遣除二者之相而证悟法呢？因为他对于自他相续的一切，无有差别地对于人我和法之相不分别的缘故。 那么，这个见道的智慧的体性是怎样的呢？所断的烦恼是次第断除还是顿然断除呢？以多少心而使见道得以圆满呢？对此，见道的智慧，虽然是对苦等谛进行缘取的，但在那时，苦啊等等的分别之相是不生的，然而，先前世俗的世间人所分别的真谛，以名言无有相的戏论，仅仅是了知义的真如为对境，因此没有相。
English
It is not, because it is a worldly path. Why is it a worldly path? Because it is with conceptualization, because regarding the characteristics of the truths such as impermanence, it clings to them as real by following after names. Therefore, these are not direct perception, nor are they inference, because that is thought-born, while these are born from meditation. Therefore, these are meditative stabilization and wisdom that are in accordance with correct analysis. Third, regarding the path of seeing, there are three aspects: its characteristics, its divisions, and the explanation of the meaning of the scriptures that it concerns. First: immediately following the supreme of Dharma, it is meditative stabilization and wisdom combined with non-apprehension of the self of persons and the self of phenomena. How is it non-apprehension? Because the object to be apprehended and the apprehending subject are both without inherent existence and are equal, therefore knowing equality is also the path of seeing. Yogis, each on their own, also know the Dharma by focusing on the suchness of eliminating the signs of sentient beings, etc., and that is also the path of seeing. How is it knowing the Dharma by eliminating the signs of sentient beings? Because they do not conceptually distinguish the sign of the self of persons in their own continuum. How is it knowing the Dharma by focusing on the elimination of the signs of phenomena? Because they do not conceptually distinguish the sign of phenomena such as form in their own continuum. How is it knowing the Dharma by focusing on the elimination of the signs of both in all things? Because they do not conceptually distinguish the signs of persons and phenomena without any difference in all the continua of themselves and others. What is the nature of the wisdom of this path of seeing? Are the afflictions to be abandoned abandoned gradually or all at once? With how many minds does the path of seeing become complete? In this regard, the wisdom of the path of seeing does focus on the truths such as suffering, but at that time, the signs of conceptualization such as "it is suffering" do not arise. However, the truths that were previously analyzed by worldly people with conventional knowledge, with no elaboration of signs by names, only knowing the suchness that is merely the meaning, therefore there is no sign.
Chinese
唯有此理。见道所断之烦恼随眠有二：一者与最初之色及心与心所法相关联，二者与心及心所法相关联。其中，前者为观所断，后者为寂止所断。因此，见道乃寂止与胜观双运而入。圣声闻众既能同时断除胜观所断，亦能同时断除寂止所断。此外，于断除见苦所断之烦恼时，亦将断除见集所断等其余烦恼。如是，于证悟苦谛之真如时，亦将证悟其余诸谛之真如。否则，见道便不应是无分别之体性，因于诸谛上，心识之相各异，次第转变之故，譬如计数等之分别。以譬喻阐明断除烦恼之方式如下：譬如，医者欲除痈肿，见其已完全成熟，先以利器刺破。刺破多少，脓液便流出多少，然不能使脓液完全流尽。若充分溃烂并极度挤压，再三挤压，则凝结之脓液亦可流出，然疮口并未洁净痊愈。为使疮口愈合，需敷以面粉酒糟或油性纱布。如是，通过敷以面粉酒糟或油性纱布，疮口便可逐渐痊愈。此乃为便于理解其义而设之譬喻。其中，义即如痈肿成熟般，为见道所断之诸漏之流漏之处，犹如事物。如利器刺破般，为胜观方面之见道。如挤压般，为寂止方面。
English
Only this is reasonable. The latent predispositions of afflictions to be abandoned by the path of seeing are twofold: first, those related to the initial form and mind and mental factors, and second, those related to mind and mental factors. Among these, the former is to be abandoned by higher insight, and the latter is to be abandoned by calm abiding. Therefore, the path of seeing enters through the union of calm abiding and higher insight. Noble Hearers simultaneously abandon both what is to be abandoned by higher insight and what is to be abandoned by calm abiding. Furthermore, when abandoning the afflictions to be abandoned by seeing suffering, the remaining afflictions, such as those to be abandoned by seeing the origin, will also be abandoned. Thus, when the suchness of the truth of suffering is realized, the suchness of the remaining truths is also realized. Otherwise, the path of seeing would not be reasonably of a non-conceptual nature, because the aspects of the mind on the truths change differently in sequence, like the conceptualization of numbers and so on. The way of abandoning afflictions is also clearly explained through examples as follows: For example, a doctor who removes a boil, knowing that it is fully ripe, first pierces it with a sharp instrument. As much as it is pierced, that much pus will flow out, but it will not cause all the pus to flow out completely. As much as it is festered and extremely squeezed, and squeezed again and again, whatever pus is congealed will flow out, but the opening of the wound is not clean and healed. To heal the opening of the wound, it is necessary to apply flour wine residue or oily gauze. In this way, by applying flour wine residue or oily gauze, the wound will gradually heal. This is an example made for the purpose of clearly understanding the meaning. In this case, the meaning is like the ripening of a boil, which is like the place of leakage of the outflows to be abandoned by the path of seeing. Like piercing with a sharp instrument, it is the path of seeing on the side of higher insight. Like squeezing, it is on the side of calm abiding.