Tibetan
་དེས་ཕྱིའི་དངོས་པོ་རྒྱུད་ཀྱིས་མ་བསྡུས་པ་རྣམས་ལ་ནི་བདག་གི་བའི་རྣམ་པ་འབའ་ཞིག་བཀག་སྟེ། དེ་དག་ལ་ནི་བདག་གི་བར་འཛིན་པར་བྱེད་ཀྱི། བདག་ཏུ་འཛིན་པ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ནང་རྒྱུད་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་ལ་ནི་བདག་དང་བདག་གི་བའི་རྣམ་པ་གཉིས་བཀག་སྟེ། དེ་ལ་ནི་རང་གི་རྒྱུད་ཀྱིས་བསྡུས་པ་ལ་བདག་དང་གཞན་གྱིས་བསྡུས་པ་ལ་བདག་གི་རྣམ་པ་གཉིས་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། ། བཞི་པ་དེ་རྣམས་ཀྱི་ཁྱད་པར་བཤད་པ་ལ་གསུམ་སྟེ། སྐད་ཅིག་གིས་མི་རྟག་པ་ལ་འཕྲོས་པ་དང་། སྤྱིར་སྡུག་བསྔལ་གྱི་དབྱེ་བ་དང་། འཆི་བ་སྡུག་བསྔལ་ལ་འཕྲོས་པའོ། །དང་པོ་ལ་ཡང་གཉིས་ལས། གཟུགས་ཅན་སྐད་ཅིག་མར་སྒྲུབ་པ་ནི། སྐད་གཅིག་མའི་མཚན་ཉིད་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཞེས་གང་བཤད་པ་དེ་ལ་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་སྐད་ཅིག་སྐད་ཅིག་ལ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་རྣམ་པར་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་སྐད་ཅིག་མ་ཡིན་ཡང་ཕྱི་ནང་གི་གཟུགས་རྣམས་ནི་ཅི་ལྟར་སྐད་ཅིག་མ་ཡིན་ཞེ་ན། སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ལྟར་ཕྱི་ནང་གི་གཟུགས་རྣམས་ཀྱང་སྐད་ཅིག་མར་བལྟ་སྟེ། འདི་ལྟར་ནང་གི་ལུས་རྣམས་ནི་སེམས་སྐད་ཅིག་མས་ཟིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། སེམས་དང་གྲུབ་པ་དང་བདེ་བ་གཅིག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང་འདི་ལྟར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་བཅས་པའི་ལུས་ནི་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་ཀྱི། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་བྲལ་བའི་ལུས་ནི་རུལ་བ་ལ་སོགས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་དང་འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་ན་སེམས་འགྱུར་བའི་རྗེས་སུ་ལུས་ཀྱང་དེ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་རྣམ་པ་གཞན་དུ་འགྱུར་བར་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དབང་པོ་དང་བཅས་པའི་ལུས་ནི་སེམས་སྐད་ཅིག་མ་འབྱུང་བའི་གནས་སམ་རྟེན་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འདི་ལྟར། གང་ཞིག་གང་ལ་བརྟེན་པ་དེ་ནི་རྟེན་མ་ཞིག་པར་དེ་ལ་བརྟེན་པ་འཇིག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སྒྲོན་མེ་མ་ཞིག་པར་འོད་མི་འཇིག་པ་བཞིན། དབང་པོ་དང་བཅས་པའི་ལུས་ལ་བརྟེན་པའི་སེམས་ནི་སྐད་ཅིག་གིས་འཇིག་པར་དམིགས་པའི་ཕྱིར། དེའི་རྟེན་ལུས་ཀྱང་སྐད་ཅིག་གིས་འཇིག་པར་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །ཕྱི་དང་ནང་གི་གཟུགས་རྣམས་ནི་སེམས་སྐད་ཅིག་མའི་དབང་གིས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་ཡང་སྐད་ཅིག་མ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་མི་རྟག་པ་ལ་འབྲས་བུ་རྟག་པ་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། ། ཇི་སྐད་དུ། མདོ་ལས། གཟུགས་འབྱུང་བའི་རྒྱུ་གང་ཡིན་པ་དང་། རྐྱེན་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་མི་རྟག་པ་ཡིན་ན། རྒྱུ་རྐྱེན་མི་རྟག་པ་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བའི་གཟུགས་རྟགས་པ་ག་ལ་འགྱུར། ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། །གཞན་ཡང་ཕྱི་ནང་གི་གཟུགས་དེ་དག་ལ་སེམས་སྐད་ཅིག་མས་དབང་བསྒྱུར་བའི་ཕྱིར་ཏེ། མཐུ་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའི་སེམས་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་མོས་པ་བཞིན་དུ་ཕྱི་ནང་གི་གཟུགས་དེ་དག་རྣམ་པ་གཞན་དང་གཞན་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་། གཟུགས་རྣམས་ནི་རང་གི་རྒྱུན་གྱི་མཐར་སྐད་ཅིག་ཀྱང་མི་སྡོད་པར་འགྱུར་ཞིང་འཇིག་པར་དམིགས་པའི་ཕྱིར། སྔར་ནས་ཀྱང་སྐད་ཅིག་གིས་འགྱུར་བར་ཤེས་ཏེ། གཞན་དུ་ན་ཐ་མའི་གནས་སྐབས་དང་སྔར་གྱི་གནས་སྐབས་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་སྔ་མའི་གནས་སྐབས་བཞིན་དུ་རྒྱུན་གྱི་མཐར་ཡང་མི་འགྱུར་བར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །སྐྱེས་ནས་ཀྱང་རྐྱེན་ལ་མི་ལྟོས་པར་རང་གི་ངང་གིས་འཇིག་པར་དམིགས་པའི་ཕྱིར་གཟུགས་ནི་སྐྱེས་ཙམ་ཉིད་ནས་སྐད་ཅིག་མར་གནས་པར་མངོན་ཏེ་གཞན་དུ་ན། འཇིག་བྱེད་ཀྱི་རྐྱེན་མེད་པར་མཚུངས་པ་ལ། ཐ་མའི་གནས་སྐབས་རྣམས་འཇིག་ལ། སྔར་གྱི་གནས་སྐབས་རྣམས་མི་འཇིག་པའི་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཞིག་འཇིག་བྱེད་ཀྱི་རྐྱེན་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་རང་གི་ངང་གི་འཇིག་པ་དེ་དག་ནི་སྐད་ཅིག་མར་གནས་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན། སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་བཞིན། ཕྱི་དང་ནང་གི་གཟུགས་རྣམས་ཀྱང་འཇིག་པར་བྱེད་པའི་རྐྱེན་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་རང་གི་ངང་གིས་འཇིག་པར་དམིགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འགལ་ཁྱབ་དམིགས་པའོ། ། ཞར་བྱུང་གཟུགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་བཤད་པ་ལ་གཉིས་ལས། གཟུགས་འདུས་པ་རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་ནི་མདོ་ལས། གཟུགས་གང་ཡིན་པ་ཅི་ཡང་རུང་སྟེ། ཞེས་སོགས་གསུང་ན། མེ་ལ་སོགས་པའི་འབྱུང་བ་གཞན་མ་དམིགས་པའི་གཟུགས་ཀྱང་དམིགས་ན། དེ་ཅི་ལ་དགོངས་ནས་གསུངས་ཞེ་ན། འདུས་པ་འགའ་ལ་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་ཀ་རྒྱུར་ཡོད་པ་སྲིད་པ་ལ་དགོངས་ནས་གསུང་པར་ཟད་ཀྱི། གཟུགས་ཀུན་ལ་འབྱུང་བ་བཞི་ཀ་ངེས་པར་ཚང་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །མདོའི་འབྱུང་བ་རྒྱུར་བྱས་པ། ཞེས་པའི་སྒྲའི་དོན་ནི། འབྱུང་བའི་ཕྱོགས་གཅིག་ལ་འབྱུང་གྱུར་རྣམས་བརྟེན་པའི་དོན་ཏེ། འབྱུང་བའི་ཕྱོགས་ལ་མི་ལྟོས་པར་འབྱུང་གྱུར་རྣམས་ལ་ལོགས་ཤིག་ན་རང་དབང་དུ་གནས་པའི་མཐུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་འདུས་པ་གང་ལ་འབྱུང་བ་གང་དམིགས་པ་དེ་ནི་དེ་ན་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ཡོད་དོ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའི། གཞན་ནི་མེད་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟ་ན་འབྱུང་བ་གཅིག་ལས་གྱུར་པའི་འདུས་པ་ཡང་ཡོད་དེ། འདི་ལྟ་སྟེ། ས་རྡོག་སྐམ་པོ་ལྟ་བུའོ། །གཉིས་པ་ལས་གྱུར་པ་ཡང་ཡོད་དེ། དེ་ཉིད་གཤེར་བ་ལྟ་བུའོ། །གསུམ་ལས་གྱུར་པ་ཡང་ཡོད་དེ། དེ་ཉིད་དྲོ་བར་གྱུར་པ་ལྟ་བུའོ། །འབྱུང་བ་བཞི་ལས་གྱུར་པ་ཡང་ཡོད་དེ། ས་རྡོག་དེ་ཉིད་གཤེར་བ་དང་། དྲོ་བ་དང་། འདྲིལ་ཞིང་འགྲོ་བའི་ཚེ་ནའོ། །འདུས་པ་གང་རྒྱུར་བྱས་པའི་གཟུགས་གཅིག་དང་ལྡན་པ་ཡང་ཡོད་དེ། འདི་ལྟར། འོད་ལྟ་བུའོ། །གཉིས་དང་ལྡན་པ་ཡང་ཡོད་དེ། སྒྲ་དང་དྲི་དང་བཅས་པའི་རླུང་ལྟ་བུའོ། །གསུམ་པ་དང་ལྡན་པ་ཡང་ཡོད་དེ། འདི་ལྟར་དུ་བ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ནི་གཟུགས་དང་། དྲི་དང་། རེག་བྱའི་བྱེ་བྲག་གིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། རེག་བྱའི་བྱེ་བྲག་ནི་འདིར་ཡང་བ་ཉིད་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །རྒྱུར་བྱས་པའི་གཟུགས་བཞི་དང་ལྡན་པ་ཡང་ཡོད་དེ། བུ་རམ་གྱི་གོང་བུ་ལྟ་བུའོ། །ལྔ་དང་ལྡན་པ་ཡང་ཡོད་དོ། དེ་ཉིད་སྒྲ་དང་བཅས་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལྟར་ན་གཞན་ཡང་འབྱུང་བ་དང་འབྱུང་བ་ལས་གྱུར་པ་གང་ན་གང་དམིགས་པ་དེ་ནི་དེ་ན་ཡོད་པར་རིག་པར་བྱའི། གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རྡུལ་ཕྲ་རབ་ལ་དཔྱད་པ་ནི། རྡུལ་ཕྲ་རབ་ནི་ལུས་སམ་རྫས་སུ་མེད་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། དེ་གཟུགས་ཅན་རྣམས་བློས་ཆུང་བའི་མཐར་རབ་ཏུ་ཕྱེ་ནས་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཙམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ལུས་མེད་ན་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འཇོག་ཅེ་ན། གཟུགས་ལ་བློས་ཆ་ཤས་ཀྱིས་རྣམ་པར་ཕྱེ་ནས་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཏུ་བཤིག་པ་ན། ནང་གི་གཟུགས་འདི་དག་ཐམས་ཅད་གཅིག་གོ་ཞེས་རིལ་པོ་གཅིག་ཏུ་འཛིན་པའི་འདུ་ཤེས་རྣམ་པར་བཤིག་པར་འགྱུར་ལ། དེ་ལྟར་ན། གང་ཟག་གི་བདག་མེད་པ་ལ་འཇུག་པའི་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་བློས་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་བཤིག་པ་ན། གཟུགས་ལ་རྫས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཅི་ཡང་མེད་པར་རྟོགས་ནས། ཕྱིའི་གཟུགས་རྣམས་རྫས་སུ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་མེད་པར་འཇུག་པར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟར་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་དུ་འཇུག་པས་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པར་རྟོགས་ནས། ཕྱིའི་གཟུགས་རྣམས་རྫས་སུ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་མེད་པར་འཇུག་པར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟར་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་དུ་འཇུག་པས་ཆོས་ལ་བདག་མེད་པ་ལ་འཇུག་པའི་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་འགྱུར་རོ། ། སྤྱིར་སྡུག་བསྔལ་གྱི་དབྱེ་བ་ལ་གཉིས་ལས། བཤད་བྱ་ནི། ཡང་སྡུག་བསྔལ་འདི་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་བཤད་པ་ནི། གང་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པ་ཐར་པ་ཆ་མཐུན་དང་། མི་གཡོ་བའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་མ་བསགས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ནི། འགྲོ་བ་ལྔ་དང་། སྐྱེ་
Chinese
因此，对于那些不被相续所包含的外在事物，仅仅遮止了“我的”这种形态。对于它们，可以执著为“我的”，但不可能执著为“我”。对于那些被内在相续所包含的事物，则遮止了“我”和“我的”这两种形态。因为对于它们，由自己的相续所包含的产生“我”的形态，由他人所包含的产生“我的”形态。 第四，解释这些事物的差别，有三点：一是关于刹那无常的讨论，二是关于痛苦的一般分类，三是关于死亡痛苦的讨论。第一点又分为两部分：一是证明有色法是刹那的。 刹那的定义就是无常。既然如此，心和心所法由于刹那刹那间以各种形态产生，所以是刹那的，那么内外之色法怎么是刹那的呢？ 就像心和心所法一样，内外之色法也应被视为刹那的。就像这样，内在的身体是由于被刹那的心所控制，因为心和身体的成住和乐是一体的。 就像这样，与识相应的身体才能真实存在，与识分离的身体则会腐烂等。 此外，在快乐、痛苦、贪欲和嗔恨等状态下，身体也会随着心的变化而发生相应的改变。 具有感官的身体是心刹那生起之处或所依，就像这样： 任何依赖于某物的事物，只要所依不坏，所依赖的事物就不会坏。例如，灯不灭，光就不会灭。 由于依赖于具有感官的身体的心被认为是刹那坏灭的，因此，它的所依——身体也被证明是刹那坏灭的。 内外之色法也是由于受到心刹那的影响而产生的，所以也是刹那的。因为原因无常，结果恒常是相违的。 如经中所说： 凡是产生色法的因和缘是不恒常的，依靠不恒
English
Therefore, for those external objects not included by the continuum, only the aspect of "mine" is negated. For those, one can grasp as "mine," but it is impossible to grasp as "I." For those objects included by the inner continuum, both the aspects of "I" and "mine" are negated. Because for those, the aspect of "I" arises from what is included by one's own continuum, and the aspect of "mine" arises from what is included by others. Fourth, explaining the differences of these, there are three points: one is the discussion on momentary impermanence, two is the general classification of suffering, and three is the discussion on death suffering. The first point is further divided into two parts: one is proving that form is momentary. The definition of momentary is impermanence itself. Since mind and mental factors arise in various forms moment by moment, they are momentary. How are the inner and outer forms momentary? Just like mind and mental factors, inner and outer forms should also be regarded as momentary. Like this, the inner bodies are controlled by the momentary mind, because the mind and the body are one in terms of existence, duration, and happiness. Like this, the body associated with consciousness truly exists, but the body separated from consciousness will decay, etc. Furthermore, in states of happiness, suffering, desire, and hatred, etc., the body also changes accordingly with the changes of the mind. The body with senses is the place or basis where the momentary mind arises, just like this: Whatever relies on something, as long as the basis is not destroyed, what relies on it will not be destroyed. For example, if the lamp does not go out, the light will not go out. Since the mind relying on the body with senses is regarded as perishing in a moment, therefore, its basis, the body, is also proven to be perishing in a moment. Inner and outer forms are also momentary because they arise due to the influence of the momentary mind. Because it is contradictory for the cause to be impermanent and the result to be permanent. As said in the sutra: Whatever is the cause and condition for the arising of form is impermanent, relying on the impermanent
Chinese
正如所说：“由缘而生的色，怎么会是常恒不变的呢？”。此外，内外之色，皆由心刹那所掌控。凭借殊胜的心力，内外之色可随心所欲地变化。再者，诸色刹那不停留于自身相续的终点，而是注定要坏灭的。因此，应知诸色刹那变异。否则，最终状态与先前状态无异，如同先前状态一样，最终也不会变异。而且，从产生开始，不依赖于外缘，而是自性坏灭，因此，色法从产生之初就显现为刹那存在。否则，在没有坏灭之因的情况下，最终状态会坏灭，而先前状态不会坏灭，这二者之间就没有差别了。凡是不依赖于其他坏灭之因，而是自性坏灭的事物，都是刹那存在的。例如，心和心所法。内外之色，也不依赖于其他坏灭之因，而是自性坏灭，这被称为相违遍布的观察。顺便说一下，关于色的差别，分为两种。色的积聚是因果的分类，经中说：“无论是何种色……”等等。如果观察到没有火等其他要素的色，那么，这是基于什么意图而说的呢？这是因为有些积聚可能具备四大要素作为因，但这并不意味着所有色都必须具备四大要素。经中所说的“要素作为因”，指的是所生之物依赖于要素的某一方面。因为不依赖于要素的某一方面，所生之物就无法独立存在。因此，在哪个积聚中观察到哪个要素，就应该说它以自身的特征存在于那里，而其他的则不存在。这样，也存在由一个要素形成的积聚，例如土石。
English
As it is said, "How could form arising from conditions be permanent?" Furthermore, these inner and outer forms are controlled by the mind in an instant. Because of the power of the exceptionally superior mind, these inner and outer forms change into different forms as desired. Moreover, all forms change and are destined to perish without staying for even an instant at the end of their own continuum. Therefore, it is known that they change in an instant. Otherwise, there would be no difference between the final state and the previous state, and like the previous state, they would not change even at the end of the continuum. Also, from the moment of arising, without depending on conditions, they are destined to perish by their own nature. Therefore, form is evident as existing for only an instant from the moment of arising. Otherwise, in the absence of a cause of destruction, the final states would perish, while the previous states would not perish, and there would be no difference between them. Whatever perishes by its own nature without depending on other causes of destruction exists for only an instant, like the mind and mental factors. Inner and outer forms also perish by their own nature without depending on other causes of destruction, which is called the observation of contradictory pervasion. Incidentally, regarding the distinctions of form, there are two. The aggregation of form is the classification of cause and effect. The sutra says, "Whatever form there is..." etc. If one observes form without observing other elements such as fire, then what is the intention behind this? This is because some aggregates may have all four great elements as their cause, but this does not mean that all forms must necessarily have all four elements. The meaning of the sutra's "element as cause" is that the arisen depends on one aspect of the element. Because without depending on one aspect of the element, the arisen cannot exist independently. Therefore, in whatever aggregate whatever element is observed, it should be said that it exists there by its own characteristic, while others are not known to exist. Thus, there are also aggregates formed from one element, such as earth and stone.
Chinese
就像干燥的土块一样。还有从二者变化而来的，就像变得湿润一样。还有从三者变化而来的，就像变得温暖一样。还有从四大变化而来的，就像土块变得湿润，温暖，并且滚动行走的时候。也有以聚合为因的一个色，比如光。也有具有二者的，比如具有声音和气味的空气。也有具有三者的，比如烟。那是因为通过色、气味和触觉的差别来区分的。触觉的差别在这里也应当理解为烟。也有具有以聚合为因的四种色的，比如糖块。也有具有五种的，就像那也具有声音一样。因此，其他任何地方显现的元素和元素所生之物，都应当理解为存在于那里，而不是其他地方。分析极微：应当理解极微不是身体或实物，因为它仅仅是将有色之物通过心识分解到最小的极限，从而安立为极微。如果不是身体，为什么安立为极微呢？因为当心识通过部分分解色，并将其分解为极微时，认为“所有这些内部的色都是一体的”这种执持为一个整体的观念将会被摧毁。这样，就与进入人无我的途径相一致。这样，通过心识将色分解为极微时，就会认识到色没有任何实物的自性，从而进入到外色并非完全成立为实物的状态。就像这样，通过仅仅进入到识的状态，从而认识到法无我，外色并非完全成立为实物，就像这样，通过仅仅进入到识的状态，就与进入法无我的途径相一致。总的来说，痛苦的分类有两种，要解说的是，从“又，这个痛苦是”等等开始。解说它：那些在欲界中行事，没有积累解脱分和不动摇的善根的人们的痛苦是，五道和生