Tibetan
པ་རེ་རེ་ཡང་འཇུག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དྲུག་ཀའི་དེ་མ་ཐག་པའི་གནས་སུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ལ། དེ་དག་གི་ལྟར་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དྲུག་པོ་འགགས་མ་ཐག་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དྲུག་པ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་ཀྱིས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་གནས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཡིད་ཅེས་བྱ་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ། དྲུག་པའི་རྟེན་ནི་རབ་སྒྲུབ་ཕྱིར། །ཁམས་ནི་བཅོ་བརྒྱད་དག་ཏུ་འདོད། །ཅེས་དང་། དྲུག་པོ་འགགས་མ་ཐག་པ་ཡིད། །རྣམ་ཤེས་གང་ཡིན་དེ་ཡིད་དོ། །ཅེས་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །གང་དག་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དུ་མ་ཅིག་ཅར་འབྱུང་བར་འདོད་པ་དེ་དག་གི་ལྟར་ན་ནི་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འགགས་མ་ཐག་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་ཤེས་པ་རིགས་མི་མཐུན་པ་གཞན་སྐྱེ་བའི་གོ་འབྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཚེ་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེས་ལ་མ་འགགས་པར་ཡོད་པ་དེའི་ཚེ་ཤེས་པ་རིགས་མི་མཐུན་པའི་ཤེས་པ་གཞན་སྐྱེ་བ་ལ་འགལ་བ་མེད་པས་དེ་དག་སྐྱེ་བའི་གོ་མི་འགགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་དེས་དེ་དག་སྐྱེ་བ་ལ་གེགས་མ་བྱས་པ་ཙམ་གྱིས་གོ་ཕྱེ་བར་འདོད་ན། དེའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་ལ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་གོ་ཕྱེ་བས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དེ་མ་ཐག་པའི་རྐྱེན་དུ་ཧ་ཅང་ཐལ་ཆེས་པར་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བའི་བྱེད་རྒྱུ་བཞིན་ནོ། །དེ་བས་ན་མིག་གིས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་འགགས་མ་ཐག་པ་ནི་རང་དང་རིགས་མི་མཐུན་པའི་ཤེས་པའི་དེ་མ་ཐག་པའི་རྐྱེན་མ་ཡིན་པས། དྲུག་པོ་འགགས་མ་ཐག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་དྲུག་པ་ཡིད་ཀྱི་ཤེས་པའི་རྟེན་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཡིད་དུ་འཇོག་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་རང་དང་རིགས་མཐུན་པའི་ཤེས་པ་ཕྱི་མའི་དེ་མ་ཐག་པའི་གནས་སུ་གྱུར་པས་དེའི་ཕྱིར་ཡིད་ཅེས་བྱའོ། ། ཅིའི་ཕྱིར་རིགས་མཐུན་པའི་ཤེས་པ་ཕྱི་མའི་རྟེན་དུ་འགྱུར་ཞེ་ན། ཤེས་པ་དུ་མ་གཅིག་ཅར་སྐྱེ་བར་འདོད་པ་དག་གིས་ལུགས་ལ་ཡང་། རིགས་མཐུན་པའི་ཤེས་པ་གཉིས་ཅིག་ཅར་སྐྱེ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གནས་མེད་ཅིང་གོ་སྐབས་མེད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེས་ལ་མ་འགགས་པ་དེ་སྲིད་དུ་རྒྱུད་དེ་ལ་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཞན་གཉིས་པ་སྐྱེ་བའི་གནས་མེད་དོ། །གང་གི་ཚེ་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྔ་མ་འགགས་པའི་རྗེས་སུ་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཉིས་པ་སྐྱེས་པ་དེའི་ཚེ་སྔ་མ་འགགས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཕྱི་མ་སྐྱེ་བའི་གོ་སྐབས་རྙེད་པ་ཡིན་པས། དེའི་ཕྱིར་སྔ་མ་ནི་ཕྱི་མའི་དེ་མ་ཐག་པའི་གནས་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་གཅིག་གིས་རིགས་མི་མཐུ
Chinese
而且，每一个都变成六种识的直接因。按照这些观点，六识中的任何一个刚刚灭尽，都是第六意识的识之因，因此称为意。如是说：为了成办第六之所依，故说有十八界。又说：六者灭后立即是意，任何识即是意。如是说。那些认为多种识同时生起的人，认为眼识刚刚灭尽，并不是为意识等其他不同类的识的产生开辟道路。因为当眼识生起且未灭尽时，并不妨碍其他不同类的识产生，因此它们不会灭尽产生的机会。如果仅仅因为没有阻碍它们产生就认为是开辟了道路，那么，一切都为一切开辟了道路，因此一切都成为一切的直接因，那就太过分了，就像分别说者的作用一样。因此，眼识等刚刚灭尽，不是与自己不同类的识的直接因。六者刚刚灭尽的识，不是因为作为第六意识的所依而称为意，而是因为变成与自己同类的后识的直接因，因此称为意。为什么变成同类后识的所依呢？即使按照那些认为多种识同时生起的人的观点，两种同类的识同时生起也是没有位置和机会的。因此，在眼识生起且未灭尽之前，那个相续中没有位置让第二个眼识生起。当先前的眼识灭尽之后，第二个眼识生起时，是因为先前灭尽的力量而获得了后识生起的机会。因此，先前的识是后识的直接因。因此，一个识不会
English
Moreover, each one becomes the immediately preceding condition for all six consciousnesses. According to these views, whichever of the six consciousnesses has just ceased, that is called mind because it is the basis of consciousness for the sixth consciousness, the mind. As it is said: To accomplish the basis of the sixth, it is said that there are eighteen realms. And: The sixth, immediately after ceasing, is the mind; whichever consciousness it is, that is the mind. Those who assert that multiple consciousnesses arise simultaneously do not consider that whatever has just ceased of the eye consciousness is not what opens the way for the arising of other consciousnesses of a different kind, such as mind consciousness. For when the eye consciousness has arisen and is not yet ceased, there is no contradiction to the arising of other consciousnesses of a different kind, so they do not cease the opportunity to arise. If it is asserted that it opens the way merely by not obstructing their arising, then, because of that, everything opens the way for everything, so it would be too extreme for everything to become the immediately preceding condition of everything, like the agent of the Vaibhashikas. Therefore, the immediately ceasing eye consciousness and so forth are not the immediately preceding condition of consciousnesses that are not of the same kind as themselves. The consciousness that has just ceased of the six is not considered the mind because it serves as the basis of the sixth consciousness, the mind, but rather because it has become the immediately preceding condition of the later consciousness of the same kind as itself, therefore it is called mind. Why does it become the basis of the later consciousness of the same kind? Even according to the tenets of those who assert that multiple consciousnesses arise simultaneously, there is no place or opportunity for two consciousnesses of the same kind to arise simultaneously. Therefore, as long as the eye consciousness has arisen and not yet ceased, there is no place in that continuum for a second eye consciousness to arise. When the second eye consciousness arises after the previous eye consciousness has ceased, it is because of the power of the previous cessation that the opportunity for the later one to arise is obtained. Therefore, the previous one is the immediately preceding condition of the later one. Therefore, one consciousness does not
Tibetan
ན་པའི་ཤེས་པ་དུ་མའི་དེ་མ་ཐག་པའི་རྐྱེན་བྱེད་པ་མི་སྲིད་ལ། རིགས་མཐུན་པ་ཡང་རེ་རེ་ཁོ་ནའི་རྐྱེན་དུ་འགྱུར་གྱི་དུ་མ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། རིགས་མཐུན་པའི་ཤེས་པ་དུ་མ་ཅིག་ཅར་མི་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། ། དེའི་ཕྱིར་རྣམ་འགྲེལ་ལས། དེ་རྣམས་རིགས་མཐུན་པ་ཉིད་ལས། །ནུས་པ་ངེས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་ཡང་ཕུང་པོ་ལྔ་པ་བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པ་ལས། མིག་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཚོགས་དྲུག་པོ་དག་འགགས་མ་ཐག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ཡིད་ཅེས་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དྲུག་པ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་གནས་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཡིན་གྱི། ཞེས་གསུངས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་། སྡེ་པ་དག་གི་ལུགས་ལ་ཡིན་གྱི་ཤེས་པ་དུ་མ་གཅིག་ཅར་སྐྱེ་བར་འདོད་པའི་ཕྱོགས་ལ་མི་འགྲིག་པར་སྣང་ངོ་། །སུམ་ཅུ་པའི་འགྲེལ་པར་ཡང་། ཀུན་གཞིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་དེ་མ་ཐག་པའི་རྐྱེན་ལས་འཇུག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འབྱུང་བ་དང་། དེ་མ་ཐག་པའི་རྐྱེན་གཅིག་གིས་ཀྱང་ཤེས་པ་དུ་མ་སྐྱེད་དོ། ཞེས་གསུངས་པ་ཡང་། དེ་མ་ཐག་རྐྱེན་གྱི་དོན་ལ་རྣམ་པར་མ་བརྟགས་པར་ཟད་དོ་ཡིད་བཤད་ཟིན་ཏོ། །དེའི་འོག་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བཤད་པ་སྐབས་སུ་བབས་པས་དེའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གང་ཞེ་ན་ཞེས་སྨོས་སོ། ། དྲི་བ་དེའི་ལན་མདོར་བསྟན་པ་ནི། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཚོགས་དྲུག་སྟེ། འདི་ལྟར། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །ཡུལ་དང་དབང་པོ་གཉིས་ཀ་ལས་སྐྱེ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ཉིད་ལ་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་དབང་པོའི་སྒོ་ནས་ཐ་སྙད་འདོགས་ཀྱིས། གཟུགས་ཤེས་པ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་ཡུལ་གྱི་སྒོ་ནས་ཐ་སྙད་མི་བྱེད་པ་ཅི་ཞེ་ན། མིག་ལ་སོགས་པའི་དབང་པོ་རྣམས་ནི་དེ་དག་ལ་རྟེན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་དང་དེའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་རྟེན་ཡིན་པས་དེའི་ཕྱིར་དབང་པོ་དེ་དག་གི་སྒོ་ནས་ཐ་སྙད་བཏགས་ན་ཤེས་པ་དེ་དང་དེ་འཁྲུལ་མེད་དུ་གོ་བར་འགྱུར་ཏེ། །དཔེར་ན་རྔའི་སྒྲ་ཞེས་པ་དང་། ནས་ཀྱི་མྱུ་གུ་ཞེས་པ་ལྟ་བུའོ། །གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་རྣམས་ནི་དབང་པོ་ལྟར་ཐུན་མོངས་མ་ཡིན་པ་མ་ཡིན་ཏེ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ནི་ཡིད་ཀྱི་ཤེས་པའི་ཀྱང་ཡུལ་ཡིན་ལ། ཡུལ་གཅིག་ཀྱང་གང་ཟག་དུ་མའི་དབང་པོའི་ཤེས་པ་དུ་མས་ཐུན་མོང་དུ་ལོངས་སྤྱོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་གཟུགས་ཤེས་པ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་ཡུལ་གྱི་སྒོ་ནས་ཐ་སྙད་སྦྱར་ན་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་གཟུགས་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པར་དོགས་པར་འགྱུ
Chinese
多个相似的识不可能作为直接因，相似的也只能成为一个个体的因，而不是多个的因，因为多个相似的识不会同时产生。因此，《释量论》中说：“这些只能从相似的类别中，才能确定其能力转变。”这里所说的就是这个意思。还有，在《五蕴分别论》中说：“所谓的眼等六识的集合，在灭尽之后的识被称为意，这正是为了确立第六意识的处所。”这里所说的，也是宗派的观点，对于认为多个识同时产生的观点来说，似乎是不相符的。在《三十颂》的注释中也说：“从阿赖耶识的直接因产生进入的识，一个直接因也不会产生多个识。”这里所说的，也只是没有对直接因的意义进行详细分析而已，意已经解释完毕。之后，解释识正当其时，因此才说什么是识呢？ 对于这个问题的简要回答是：识有六种，即眼识等。从境和根两者产生的识，就以根来命名，如眼识等。为什么不以境来命名，如色识等呢？因为眼等根是依赖于它们的识的独特所依，因此如果以这些根来命名，就能毫不混淆地理解那个识。例如，鼓的声音和青稞的幼苗等。而色等境并不像根那样是独特的，因为色等也是意识的境，并且一个境也可以被多个人的根识共同体验。因此，如果以色识等境来命名，那么意识也可能被误认为是色识等。
English
It is impossible for multiple similar consciousnesses to act as the immediately preceding condition. Even similar consciousnesses can only be the condition for one individual, not for many, because multiple similar consciousnesses do not arise simultaneously. Therefore, in the Pramāṇavārttika, it is said, "These can only transform their potential from the same category." This is what is meant here. Furthermore, in the Pañcaskandhaprakaraṇa, it is said, "The collection of the six consciousnesses, such as eye consciousness, immediately after their cessation, is called 'mind,' and this is precisely to establish the place of the sixth consciousness, the mind consciousness." What is said here is also according to the tenets of certain schools, and it seems inconsistent with the view that multiple consciousnesses arise simultaneously. In the commentary on the Trimśikā, it is also said, "From the immediately preceding condition of the ālaya-vijñāna arises the entering consciousness, and even a single immediately preceding condition does not produce multiple consciousnesses." What is said here is merely without detailed analysis of the meaning of the immediately preceding condition. The explanation of mind is finished. Afterwards, it is appropriate to explain consciousness, and therefore it is said, 'What is consciousness?' The brief answer to this question is: There are six types of consciousness, namely, eye consciousness and so on. The consciousness that arises from both object and sense faculty is named after the sense faculty, such as eye consciousness and so on. Why are they not named after the object, such as color consciousness and so on? Because the sense faculties such as the eye are the unique bases upon which those consciousnesses rely, therefore, if they are named after those sense faculties, that consciousness can be understood without confusion. For example, the sound of a drum and the sprout of barley. The objects such as color are not unique like the sense faculties, because color and so on are also objects of mind consciousness, and one object can be commonly experienced by the sense consciousnesses of multiple individuals. Therefore, if they are named after the object, such as color consciousness, then mind consciousness may also be mistaken for color consciousness and so on.