Tibetan
་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལྡན་པ་མ་ཡིན་པའི་འདུ་བྱེད་རྣམས་ལ་སེམས་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་དང་མི་ལྡན་ཡང་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོར་བཞག་པ་ནི། མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་འདུ་བྱེད་རྣམས་དང་ཆོས་དང་ཆོས་མ་ཡིན་པ་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་པོའི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་དང་རྣམས་པར་བྱང་བ་པོའི་བདག་ཏུ་འཁྲུལ་བའི་གཞིར་གཅིག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང་དད་སོགས་ཀྱིས་སེམས་རྣམ་པར་བྱང་བ་དང་ཆགས་སོགས་ཀྱིས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པར་བྱས་པའི་གནས་སྐབས་ལ་བདག་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་སོ་རྣམ་པར་བྱང་ངོ་ཞེས་སྒྲོ་འདོགས་ཤིང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པའི་འདུ་བྱེད་རྣམས་ཀྱང་གནས་སྐབས་དེ་དག་ཏུ་འདུས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། ལྔ་པ་རྣམ་ཤེས་ཕུང་པོའི་མཚན་ཉིད་ལ་དྲི་བ་ནི། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཅེས་པའོ། །ལན་ནི་ཡུལ་རྣམ་པར་ཤེས་པར་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ནོ། །དེ་རྒྱས་པར་བཤད་པ། མིག་ལ་བསྟེན་པའི་རྣམ་ཤེས་གང་གིས་གཟུགས་རྣམས་རྣམ་པར་ཤེས་པར་བྱེད་ཅེས་པ་ནི་ཡིད་ལ་བརྟེན་པ་གང་གིས་ཆོས་རྣམས་ཀྱང་རྣམ་པར་ཤེས་པར་བྱེད་ཅེས་སྦྱར་རོ། །ཀྱང་གི་སྒྲ་ནི། ཕན་ཚུན་བསྡུ་བ་སྟེ། གཟུགས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཁོ་ན་རྣམ་ཤེས་མ་ཡིན་གྱི་སྒྲ་ལ་སོགས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་ངོ་ཅེས་པའོ། །ཅི་སྟེ་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་གཟུགས་སྒྲ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་རྣམས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཇི་ལྟར་ན་དེ་དག་ཀྱང་རྣམ་པར་ཤེས་པར་མི་འགྱུར་ཅེ་ན། རྒལ་བ་འདི་ལ་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་ཀྱི་ཁྱད་པར་མ་བསྟན་པར་ལན་གདབ་དཀའ་བའི་ཕྱིར། རེ་ཞིག་དེ་དག་གི་ཁྱད་པར་བརྗོད་པར་བྱའི་དཔྱོད་ལྡན་དག་ཉོན་ཅིག །ཇི་སྐད་དུ་དབུས་མཐར། དེ་ལ་དོན་མཐོང་རྣམ་པར་ཤེས། །དེའི་ཁྱད་པར་སེམས་ལས་བྱུང་། །ཞེས་དོན་ཙམ་མཐོང་བ་སེམས་དང་དོན་གྱི་ཁྱད་པར་མཐོང་བ་སེམས་ལས་བྱུང་བར་བཤད་པ་ལ། སྔ་རབས་པ་དག་གཉིས་ཀས་ཀྱང་གཉིས་ཀ་མ་རིག་ན་དམིགས་རྣམ་མཚུངས་པ་ཉམས་ཤིང་རིག་ན་སེམས་སེམས་བྱུང་གི་ཁྱད་པར་དབྱེ་བར་དཀའ་འོ་ཞེས་རྩོད་པ་བཀོད་ནས། གཉིས་ཀས་གཉིས་ཀ་རིགས་ཀྱང་སེམས་ཀྱིས་དོན་གྱི་ངོ་བོ་རང་སྟོབས་ཀྱིས་རིག་ལ་ཁྱད་པར་གཞན་སྟོབས་ཀྱིས་རིག་ཅིང་སེམས་བྱུང་གི་དེ་ལས་བཟློག་པས་སྐྱོན་མེད་དོ་ཞེས་སོགས་སྤྲོས་པ་དང་བཅས་ནས་འཆད་དོ། །འདིར་ནི་སེམས་ཀྱིས་དོན་གྱི་ངོ་བོ་ཙམ་རིག་གི་ཁྱད་པར་མི་རིག་ཅིང་སེམས་བྱུང་གིས་ཁྱད་པར་ཙམ་རིག་གི་ངོ་བོ་མི་རིག་པས་དེ་དག་ཁྱད་མེད་དུ་མི་འབྱུང་ཞིང་། དེ་ལྟ་ན་ཡང་དམིགས་པ་མི་འཚུངས་པར་
Chinese
是为了这个缘故。虽然非相应的行不具备心显现行的特征，但被安立为行蕴，是因为与相应的行等，是法与非法的显现行者的，对于遍染者与遍净者的我，作为错觉的共同基础的缘故。也就是，以信等使心清净，以贪等使心遍染的状态，执着于我遍染了，我遍净了，并且非相应的行也聚集在那些状态中的缘故。第五个问题是关于识蕴的特征：什么是识？回答是：具有能辨别对境的特征。详细解释是：以眼为所依的识，以其辨别诸色，这可以类推到以意为所依的识，以其辨别诸法。而“也”这个词是互相包含的意思，意思是，不仅辨别色的才是识，辨别声音等的也是识。如果心所生的法也能辨别色声等对境，那为什么它们不成为识呢？因为不指出心和心所的差别，就难以回答这个诘难。所以，暂时要说明它们的差别，有智慧的人请听：如《中边分别论》所说：“于此义见为识，彼之差别为心所。”意思是，仅仅见到意义的是心，见到意义的差别的是心所。对此，前代的人们辩论说，如果两者都不知，则对境的行相相同，如果两者都知道，则难以区分心和心所的差别。然后他们安立辩论说，两者都能知，但心以自力知意义的自性，以他力知差别，而心所则与此相反，所以没有过失等等，并加以阐述。这里是说，心仅仅知意义的自性，而不知差别，心所仅仅知差别，而不知意义的自性，所以它们不会没有差别。即使这样，对境也不会不相同。
English
It is for this reason. Although non-associated formations do not possess the characteristic of mind manifesting actions, they are established as the aggregate of formations because they, like associated formations, are a common basis for the delusion of self as the one who manifests phenomena and non-phenomena, the defiled and the purified. That is, in the state where the mind is purified by faith and the like, and defiled by attachment and the like, one clings to the notion that "I am defiled" or "I am purified," and the non-associated formations also gather in those states. The fifth question concerns the characteristics of the aggregate of consciousness: What is consciousness? The answer is: It has the characteristic of distinguishing objects. This is explained in detail: The consciousness that relies on the eye, by which it distinguishes forms, can be extended to the consciousness that relies on the mind, by which it distinguishes phenomena. The word "also" implies mutual inclusion, meaning that not only the consciousness that distinguishes forms is consciousness, but also the consciousness that distinguishes sounds and the like. If mental phenomena can also distinguish objects such as colors and sounds, then why don't they become consciousness? Because it is difficult to answer this objection without pointing out the difference between mind and mental phenomena. Therefore, for the time being, we must explain their differences. Wise people, please listen: As stated in the *Madhyāntavibhāga*: "Here, seeing the meaning is consciousness; their difference is mental phenomena." This means that merely seeing the meaning is mind, and seeing the difference in meaning is mental phenomena. To this, earlier scholars argued that if neither knows, then the aspects of the object are the same, and if both know, then it is difficult to distinguish the difference between mind and mental phenomena. Then they established the argument that both can know, but the mind knows the nature of the meaning by its own power and knows the difference by the power of others, while mental phenomena are the opposite, so there is no fault, and so on, and they elaborate on it. Here it is said that the mind only knows the nature of the meaning and does not know the difference, and the mental phenomena only know the difference and do not know the nature of the meaning, so they will not be without difference. Even so, the objects will not be dissimilar.
Tibetan
མི་འགྱུར་ཏེ། དམིགས་པ་ཅིག་ལ་ཤེས་རིག་སོ་སོའི་རྣམ་པ་མི་འདྲ་བ་དུ་མ་ཡོངས་སུ་གཅོད་པར་དམིགས་ཏེ། དཔེར་ན་སྐྱེས་བུ་གཅིག་གི་གཟུགས་ལ་དགྲ་གཉེན་གཉིས་ཀྱི་ཤེས་པས་སྡུག་པ་དང་མི་སྡུག་པ་སོ་སོར་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཡང་བསྡུ་བར། ཅིའི་ཕྱིར་རྣམ་པ་དང་བཅས་པ་དག་ཅེས་བྱ་ཞེ་ན། སྨྲས་པ་དམིགས་པ་བཞི་ལ་རྣམ་པ་དུ་མར་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། ཅེས་གསུངས་སོ། དེ་བས་ན་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་ངོ་བོ་དང་ཁྱད་པར་གྱི་རྣམ་པ་འཚུངས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་ཤེས་རིག་འདི་དག་གི་རྟོག་པ་ཁྱད་པར་མེད་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། ཤེས་རིག་རྣམས་ཀྱི་རྟོགས་པ་མི་འདྲ་བའི་ཁྱད་པར་ནི་བཟུང་བའི་རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་ཁོ་ནས་འབྱེད་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ཡང་རྣམ་འགྲེལ་ལས། ཡུལ་རྣམས་ཅན་ནི་ཐ་དད་པས། །བློའི་རྟོག་པ་ཐ་དད་ཕྱིར། །ཞེས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། ། དེ་ལྟར་ན་བྱེ་བཤད་དུ། གནས་དང་དམིགས་པ་དང་རྣམ་པ་དང་དུས་དང་རྫས་མཚུངས་པ་ཉིད་རྣམ་པ་ལྔས་སེམས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བའི་ཕྱིར་མཚུངས་པར་ལྡན་པས་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་རྣམས་ཞེས་བྱའོ། །ཅེས་བཤད་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཅེ་ན། དེ་ནི་འཛིན་སྟངས་ཀྱི་སྤྱི་མཚུངས་པ་ཙམ་ལ་བསམས་པ་ཡིན་གྱི། དེ་དག་ངོ་བོ་དང་ཁྱད་པར་འཛིན་པའི་འཛིན་སྟངས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་ཐ་དད་པ་ཁོ་ནར་བཞེད་པ་ཡིན་ཏེ། སློབ་དཔོན་དེ་ཉིད་ཀྱིས་དབུས་མཐའི་འགྲེལ་བཤད་དུ། དེ་དག་ཀྱང་གནས་དང་དམིགས་པ་དང་དུས་དང་རྫས་མཚུངས་པ་ཡིན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་ཁྱད་པར་མེད་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རྣམ་པ་མཚུངས་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། རྣམ་རིག་ཙམ་དུ་སྨྲ་བ་ལ་ཡང་དག་པར་ན་བཟུང་བའི་རྣམ་པ་ལས་མ་གཏོགས་པའི་དམིགས་པ་མེད་ཅིང་སེམས་དང་སེམས་བྱུང་རྣམས་བཟུང་རྣམ་ཡང་མི་འདྲ་ན་ཇི་ལྟར་ན་དེ་དག་དམིགས་པ་མཚུངས་པར་འགྱུར་ཅེ་ན། ཡང་དག་པར་ཤེས་པའི་དམིགས་པ་རྡུལ་ཙམ་ཡང་ཁས་མི་ལེན་ན་སེམས་སེམས་བྱུང་དམིགས་པ་མཚུངས་པར་ཁས་ལེན་པ་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས། དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཤེས་པ་ལས་ཕྱི་རོལ་ཏུ་ཆད་པ་ལྟ་བུ་གཅིག་པུར་སྣང་བ་གང་ཡིན་པ་འདི་ཉིད་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཐ་སྙད་དང་མཐུན་པར་དམིགས་པར་འཇོག་ཅིང་། རྣམ་པ་ནི་འདིར་མདོ་སྡེ་པ་ལྟར་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་ལ་མི་བྱེད་དེ། ཤེས་པ་ལ་སྣང་བ་ལས་མ་གཏོགས་པའི་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་མེད་ཅིང་། དེ་ལས་མ་གཏོགས་པའི་ཡུལ་དང་དམིགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་ཤེས་པའི་འཛིན་སྟངས་ལ་རྣམ་པར་བྱེད་ཅིང་། ཤེས་པའི་
Chinese
不会改变。为了在一个对境上完全断除各种不同的知识，例如，对于一个人的身体，敌友二者的知识会分别完全断除可爱和不可爱。同样地，可以总结说：为什么说“具有行相”呢？回答说：因为对于四个对境会显现多种行相。这样说过了。因此，心和心所的自性和差别的行相不是相同的，因为这样这些知识的证悟就会变成没有差别。知识的不同的证悟的差别，仅仅是通过所取的行相的差别来区分的。就像《释量论》中所说：因为对境各异，所以心的证悟也各异。就是这样说的。这样，在《俱舍论》的解释中说：处所、对境、行相、时间和事物相同，这五种行相跟随于心，因为具有相同，所以称为“具有相同者”。难道不是这样说的吗？这是考虑到执持方式的总体相同，实际上，他们认为自性和差别执持方式的细微差别是不同的。因为那位论师在《中边分别论》的解释中说：它们也是处所、对境、时间和事物相同，如果与识没有差别，就会导致没有差别，因此不是因为行相相同。对于唯识宗的论师来说，如果说除了所取的行相之外没有对境，并且心和心所的所取行相也不同，那么它们怎么会变成对境相同呢？如果完全不承认真实存在的对境，那么心和心所的对境相同就更不用说了。即使这样，在世俗谛中，从知识之外显现为单独的断灭，这与世间的名言相符，可以作为对境。而在这里，行相不像经部宗那样认为是外境的行相，因为除了在知识中显现之外，没有外境的行相，并且除了它之外，没有外境和对境。因此，知识的执持方式可以作为行相，知识的
English
It does not change. In order to completely eliminate various different cognitions on a single object, for example, regarding the body of a person, the cognitions of enemy and friend will separately and completely eliminate loveliness and unloveliness. Similarly, it can be summarized by saying: Why is it said to be "having aspects"? The answer is: Because for the four objects, various aspects appear. Thus it has been said. Therefore, the nature and the aspects of difference of mind and mental factors are not the same, because otherwise the realization of these cognitions would become without difference. The difference of the different realizations of cognitions is distinguished only through the difference of the apprehended aspect. As it is said in the Commentary on Valid Cognition: Because the objects are different, therefore the cognitions of mind are also different. That is what is said. Thus, in the commentary on the Abhidharma, it is said: Place, object, aspect, time, and substance being the same, these five aspects follow the mind, and because they possess the same, they are called "those possessing the same." Isn't that what is said? This is considering only the general sameness of the manner of apprehension, but in reality, they consider the subtle differences in the manner of apprehension of nature and difference to be different. Because that teacher said in the commentary on the Discrimination of the Middle and the Extremes: They are also the same in place, object, time, and substance, but if there is no difference from consciousness, it would lead to no difference, therefore it is not because the aspects are the same. For the proponents of Mind-Only, if it is said that there is no object other than the apprehended aspect, and the apprehended aspects of mind and mental factors are also different, then how can they become the same object? If one does not at all acknowledge a truly existent object, then it goes without saying that the object of mind and mental factors is the same. Even so, in conventional truth, whatever appears as a single cessation apart from knowledge, this conforms to worldly terminology and can be established as an object. And here, the aspect is not considered to be the aspect of an external object as in the Sautrantika school, because there is no aspect of an external object other than what appears in knowledge, and apart from it, there is no external object and no object. Therefore, the manner of apprehension of knowledge can be considered as the aspect, and the