Tibetan
བའི་ཡུལ་ན་གནས་པ་དང་མི་གནས་པའི་ཕྱིར་མཚུངས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། རུང་བའི་ཡུལ་ན་གནས་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཅི། ཕན་ཚུན་ནུས་པ་འཇུག་ཏུ་རུང་བའོ་ཞེ་ན། ཚོགས་པའི་གནས་སྐབས་ན་རྡུལ་རྣམས་ཕན་ཚུན་ནུས་པ་འཇུག་པར་གང་ལས་ཤེས། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། ཟླ་མེད་པའི་རྡུལ་ཕྲན་ཁ་ཡར་བ་ལས་འབྲས་བུ་དེ་འདྲ་བ་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རྡུལ་ཕྲན་ཕན་ཚུན་ལྟོས་པ་ལས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་ཤེས་བྱེད་ཅི་ཞིག་ཡོད། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་དབང་པོ་དང་ཡུལ་ལ་བརྟེན་ནས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་དང་། དེ་དག་ཀྱང་རྡུལ་ཕྲ་རབ་བསགས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ཏེ། སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་ནི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་བསགས་པའོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དོན་མེད་ཀྱང་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་གྱི་ཚུལ་ལའང་དབང་པོ་དང་ཡུལ་གྱི་ཐ་སྙད་རྣམ་པར་འཇོག་པར་མི་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ཡང་། ནང་གི་ཤེས་བྱའི་ངོ་བོ་ནི། །ཕྱི་རོལ་ལྟར་སྣང་གང་ཡིན་པ། །དོན་ཡིན་རྣམ་ཤེས་ངོ་བོའི་ཕྱིར། །དེ་རྐྱེན་ཉིད་ཀྱང་ཡིན་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་དང་། ལྷན་ཅིག་བྱེད་དབང་ནུས་པ་ཡི། །ངོ་བོ་གང་ཡིན་དབང་པོའང་ཡིན། །དེའང་རྣམ་རིག་ལ་མི་འགལ། །ཞེས་གང་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། །ཀུན་བརྟགས་པའི་དབང་པོ་དང་ཡུལ་རྣམས་ནི་ཐ་སྙད་དུ་གཟུགས་འདུས་པ་ལ་གནས་པ་ཡིན་ལ། གཟུགས་འདུས་པ་དག་ཀྱང་ཐ་སྙད་དུ་འབྱུང་བ་དང་འབྱུང་བ་ལས་གྱུར་པའི་རྫས་ཀྱི་རྡུལ་དུ་མ་བསགས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མདོ་ལས་སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་ནི་རྡུལ་རབ་བསགས་པའོ་ཞེས་གསུངས་པར་ཟད་ཀྱི། རྡུལ་ཕྲན་རྫས་གྲུབ་ཀྱི་དབང་པོ་བྱས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རིགས་པས་གནོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་རགས་པ་དང་ཕྲ་བའི་དོན་མེད་པའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་ལས་གཞན་པའི་ཡུལ་མེད་ལ། ཡུལ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་འཛིན་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ནི་ཕན་ཚུན་ལྟོས་ཏེ་རྣམ་པར་འཇོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཙམ་དུ་ཟད་དོ། །ཅི་སྟེ་ཕྱིའི་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་མེད་མོད། ནང་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་གཟུང་འཛིན་ཅིའི་ཕྱིར་མེད་ཅེ་ན། གཟུང་བ་དེ་འཛིན་པ་ལས་གཞན་ཡིན་ན་ནི་ཕྱིའི་དོན་དུ་འགྱུར་གྱི་ཤེས་པ་མ་ཡིན་ལ། གཞན་མ་ཡིན་ན་ཤེས་པ་གཅིག་ཉིད་ལ་གཟུང་འཛིན་དུ་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ཙམ་དུ་འགྱུར་རོ། །ཅི་སྟེ་གཟུང་བ་ཡང་ཤེས་པ་གཞན་ཡིན་ལ་འཛིན་པ་ཡང་ཤེས་པ་གཞན་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་གཟུང་བ་འདི་གཅིག་གམ་འོན་ཏེ་དུ་མར་གྲུབ། དང་པོ་མི་རིགས་ཏེ། ཤར་ལ་སོགས་པའི་ཆ་དང་བཅས་པ་སྣང་བའི་ཕྱིར་དུ་མར་རྣམ་པར་དབྱེར་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དུ་མར་གནས་ན་ཡང་ཤེས་པའི་ཕྲ་རབ་རྣམས་ཕྲད་པར་གནས་སམ་འོན་ཏེ་མ་ཕྲད་པར་གནས་ཞེས་བརྟགས་ན་དོན་སྨྲ་བ་ལ་བཀོད་པའི་ཉེས་པ་རྣམས་མཚུངས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་མི་རིགས་སོ། །དེ་བས་ན་སྔོ་སེར་སོགས་གཟུང་བར་སྣང་བ་ནི་རིགས་པས་དཔྱད་ན་ཤེས་པ་ལས་གཞན་དུ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པར་ཤེས་པར་འཐད་ཀྱི། རང་འཛིན་བྱེད་ལ་སྣང་བ་ལྟར་དུ་ནང་ཤེས་པ་དང་ཕྱིའི་དོན་དུ་གང་ཡང་མ་གྲུབ་སྟེ། སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་མེད་བཞིན་དུ་བློ་འཁྲུལ་པ་ལ་སྣང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཤེས་པའི་གཟུང་འཛིན་ཡང་དཔྱད་བཟོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་གཟུང་འཛིན་དུ་སྨྲ་བ་ལ་སྤྱིར་དགག་པ་སྨྲས་ནས། དེའི་འོག་ཏུ་བྱེ་བྲག་སྨྲ་བ་གང་དག་ཤེས་པ་དང་དུས་མཉམ་པའི་དོན་གཟུང་བར་སྨྲ་བ་དང་། མདོ་སྡེ་པ་གང་དག་ཤེས་པའི་སྔ་ལོགས་ཀྱི་རྣམ་པ་གཏོད་བྱེད་ཀྱི་རྒྱུ་གཟུང་བར་སྨྲ་བ་དགག་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་རེ་ཞིག་ཕྱོགས་དང་པོ་ལ་དགག་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གསལ་དང་ལྷན་ཅིག་མྱོང་བའི་ཕྱིར། །སྣང་བ་དོན་མིན་ཞེས་སྨོས་སོ། །གང་ཞིག་གསལ་བར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དེ་ནི་ཤེས་པ་ལས་གཞན་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །སྔོ་སེར་ལ་སོགས་པ་དག་ཀྱང་གསལ་བར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡིན་ནོ། །སྒྲོན་མ་དང་སྣང་བ་ལ་སོགས་པས་མ་ངེས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ཀྱང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །བཟློག་ན་གནོད་པ་ཅན་གྱི་མཚན་མ་མེད་པའི་ཕྱིར། མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། བེམས་པོ་རྣམས་རང་གི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པས་གསལ་དགོས་པ་ནི་འདིའི་གནོད་པ་ཅན་གྱི་ཚད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར། གང་གསལ་བའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ནི་གཞན་གྱིས་གསལ་བ་ལ་མི་ལྟོས་ཏེ་སྒྲོན་མ་བཞིན་ནོ། །བེམས་པོར་གྱུར་པའི་ཆོས་རྣམས་ནི་ཡུལ་ཅན་གྱིས་གསལ་བ་ལ་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་གསལ་བའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །སྒྲོན་མ་གསལ་བའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ཡང་ཡུལ་ཅན་གྱིས་གསལ་བ་ལ་ལྟོས་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། སྒྲོན་མ་ལ་ནི་རང་གསལ་བྱེད་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྔོ་སེར་ལ་སོགས་པ་གསལ་བའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཞན་གྱིས་གསལ་བ་ལ་མི་ལྟོས་ན། འོ་ན་ནི་མུན་ཁུང་གི་གཟུགས་རྣམས་རང་གསལ་བའི་ཕྱིར་སྒྲོན་མ་སོགས་ཀྱི་གསལ་བྱེད་ལ་མི་ལྟོས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། མུན་ཁུང་ན་སྒྲོན་མ་གསལ་བ་ལ་ལྟོས་པའི་གཟུགས་ཡོད་པར་གང་གིས་ཤེས། ཅི་སྟེ་སྒྲོན་མ་བཏེགས་པ་ན་བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་གཟུགས་གཞན་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། སྒྲོན་མ་དང་བཅས་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་གཟུགས་ཤིན་ཏུ་གསལ་བ་ཉིད་སྔར་མུན་པའི་གནས་སྐབས་ན་ཡང་ཡོད་དོ་ཞེས་སྨྲ་བ་ནི་ཤིན་ཏུ་མི་རིགས་པར་སྨྲ་བ་ཡིན་ཏེ། ཤིན་ཏུ་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་ཡོད་དོ་ཞེས་སུས་སྨྲས། འོན་ཀྱང་དེའི་རིགས་རྒྱུན་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེའི་རིགས་རྒྱུན་དུ་འདོད་པའི་མུན་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་གཟུགས་རྣམས་ནི་མུན་པའི་ངོ་བོར་སྣང་བའི་ཕྱིར་སྒྲོན་མ་ལ་ལྟོས་པ་མ་ཡིན་ལ། སྒྲོན་མ་དང་བཅས་པའི་གཟུགས་ནི་སྔར་མུན་པའི་ཚེ་མེད་པས་དེའི་ཕྱིར་སྒྲོན་མ་ལ་ལྟོས་པའི་གཟུགས་འགའ་ཡང་མེད་དོ། །གཞན་ཡང་། གང་ཞིག་གང་དང་ལྷན་ཅིག་དམིགས་པར་ངེས་པ་དེ་ནི་དེ་དང་གཞན་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་རྨི་ལམ་དང་དེའི་ཤེས་པ་བཞིན། སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་དང་དེ་འཛིན་པའི་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་དམིགས་པར་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་མ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སྔོན་པོར་སྣང་བ་མ་དམིགས་པར་ཡང་སྔོན་པོ་དམིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སྔོན་པོ་དམིགས་པ་ནི་སྔོན་པོར་སྣང་བ་ལ་མི་འཁྲུལ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་མི་སྣང་བར་ཡང་དེ་དམིགས་པ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །རང་ཉིད་མི་སྣང་ཡང་རྣམ་པ་སྣང་བའི་སྒོ་ནས་དམིགས་པར་འཇོག་གོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་གཞན་དག་མི་འདོད་ཅིང་། འདོད་ཀྱང་གནོད་བྱེད་འཆད་པར་འགྱུར་རོ། །དུ་བ་མཐོང་བའི་ཚེ་མེ་མི་སྣང་ཡང་དེ་ཡོད་པར་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། དེའི་ཚེ་ཡུལ་དེར་མེ་ཡོད་པར་ཞེན་པ་ཙམ་ཡིན་གྱི་མེ་ཡོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟར་དུ་བ་ཡོད་ཅེ་ན། དུ་བ་ནི་ཕྱི་རོལ་གྱི་མེ་ལས་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་གྱི་མེར་སྣང་བའི་བག་ཆགས་ནུས་པ་མཐུ་ཅན་དུ་ཡོད་པའི་ཀུན་གཞི་ལས་སྐྱེ་བ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་དུ་བར་སྣང་བའི་གང་ཟག་ལ་དེའི་ཚེ་ཡོད་པ་འགལ་བ་མེད་དོ། ། དེ་ལྟར་ན་དུ་བ་མེ་ལ་འཁྲུལ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། དུ་བར་སྣང་བ་ནི་མེར་སྣང་གི་བག་ཆགས་གསལ་བར་སད་པ་ཅན་གྱི་སེམས་རྒྱུད་ལ་འབྱུང་བས་གདོན་མི་ཟ་བར་དུར་སྣང་ཅན་ལ་མེར་སྣང་འབྱུང་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དུ་བ་མཐོང་བའི་ཚེ་ཡུལ་དེར་གང་ཟག་གཞན་གྱིས་མེ་མཐོང་བ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། མཐོང་དུ་ཆུག་མོད་ཉེས་པ་ཅི་ཡང་མེད་དེ། དེ་ཡང་གང་གིས་མཐོང་བ་དེའི་བློའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རང་ལ་དུ་བ
Chinese
如果说，因为存在于可允许之处和不存在于可允许之处，所以不相同。那么，这个“存在于可允许之处”是什么意思呢？如果说是互相能够施加作用，那么，在聚合的时候，微尘互相施加作用是从哪里知道的呢？因为见到了识等果，因为没有见到从无与伦比的微尘聚集产生那样的果。如果说，为了产生识，微尘互相依赖，那么，对于这个说法有什么能成立的依据呢？因为识是依赖于根和境而产生的，而且那些也是微尘积累的自性，因为经中说“十二处是微尘积累”。但这也是不合理的，即使没有意义，仅仅是识的显现方式，安立根和境的名称也不相违背。就像所说的那样：内部所知的体性，显现为外境的任何事物，是意义，因为是识的体性，所以也是它的因缘。以及，同时起作用的能力的体性，任何是根，那也与识不相违背。如是所说。遍计的根和境，名言上是安住于色聚集上的，而且色聚集，名言上也是由地等元素和元素所造的物质的众多微尘积累的自性，所以经中说十二处是微尘积累，而不是说微尘是实有的根，因为理证会妨害。这样一来，粗大和微细就没有意义了，所以没有识之外的境，没有境的缘故，也没有执持它的有境，因为那些是互相依赖而安立的。因此，能取和所取的名称也仅仅是分别念而已。如果说，虽然没有外在的能取和所取，为什么没有内在的识自性的能取和所取呢？如果所取异于能取，那就变成了外境，而不是识；如果不异，那就变成了仅仅在一个识上假立能取和所取。如果说，所取也是另一个识，能取也是另一个识，那么，
English
If it is said that they are not the same because they exist in a permissible place and do not exist in a permissible place, then what is this called "existing in a permissible place"? If it is said that they are able to exert influence on each other, then how is it known that the particles exert influence on each other at the time of aggregation? It is because the results such as consciousness are seen, because such results are not seen from the aggregation of unparalleled particles. If it is said that in order to generate consciousness, particles rely on each other, then what is the basis for this statement? It is because consciousness arises in dependence on the senses and objects, and those are also the nature of the accumulation of minute particles, because it is said in the sutra that "the twelve sources are the accumulation of minute particles." But this is also unreasonable, because even if it is meaningless, it is not contradictory to nominally establish the terms of senses and objects even in the mere mode of consciousness. As it is said: The nature of inner knowable things, whatever appears as an external object, is meaning, because it is the nature of consciousness, so it is also its cause. And, whatever is the nature of the power of simultaneous action, is also the sense faculty, and that is not contradictory to consciousness. As it is said. The imputed senses and objects nominally reside on the aggregation of form, and the aggregation of form is also nominally the nature of the accumulation of many particles of matter made of elements and derived from elements, so the sutra says that the twelve sources are the accumulation of minute particles, but it does not say that minute particles are the real senses, because reasoning would hinder it. In this way, there is no meaning in coarse and subtle, so there is no object other than consciousness, and because there is no object, there is also no subject that grasps it, because those are established in dependence on each other. Therefore, the terms of grasper and grasped are merely conceptualizations. If it is said that although there is no external grasper and grasped, why is there no internal grasper and grasped of the nature of consciousness? If the grasped is different from the grasper, then it becomes an external object, not consciousness; if it is not different, then it becomes merely a nominal imputation of grasper and grasped on one consciousness. If it is said that the grasped is also another consciousness and the grasper is also another consciousness, then,
Chinese
那么，以这种方式，认知的自性所取之物，是一个还是多个成立呢？首先，不是一类，因为显现东方等部分，能够区分成多个的缘故。即使存在于多个之中，知识的极微是相触而存在，还是不相触而存在呢？如果考察这个问题，那么对于立宗者来说，安立的过失都会相同，因此不是一类。因此，显现为蓝色黄色等所取之物，如果以理智分析，不应是知识之外的他物，因此究竟上应是知识。如同在能取者面前显现的那样，内外知识和外境都不成立，如同幻术等一样，虽然不存在，但在错乱的心识前显现的缘故。因此，知识的能取所取也不是可以分析的。这样，对于说有能取所取者，首先说了总的破斥。在那之后，分别破斥说一切有部中，哪些说与知识同时的事物是所取，以及经部宗中，哪些说知识之前的形相是创造者的因，是所取。其中，首先为了显示对第一种观点的破斥，因为与明了同时体验的缘故，说显现不是外境。凡是明了体验的，那不是知识之外的他物，例如安乐等。蓝色黄色等也是明了体验的。不能以灯和显现等不定，因为那些也与需要论证的事物相同。如果反驳说，因为没有相违品的缘故，是不定的，那么不是的。因为色法必须由其境的知识来照亮，这是此处的相违品量。就像这样，凡是明亮自性的，那不依赖于其他照亮，如同灯。成为色法的诸法，因为依赖于有境来照亮，所以不是明亮自性。如果说，灯虽然是明亮自性，但不依赖于有境来照亮吗？不是的，因为对于灯来说，要成立自明知识的自性。如果蓝色黄色等是明亮自性，因此不依赖于其他照亮，那么黑暗处的色法因为自明，所以灯等
English
So, in this way, is the apprehended object of the nature of cognition established as one or many? First, it is not a class, because it appears with parts such as the east, and because it can be distinguished into many. Even if it exists in many, are the subtle particles of knowledge in contact or not in contact? If we examine this question, then for the proponent, the faults of establishment will be the same, so it is not a class. Therefore, what appears as blue, yellow, etc., if analyzed with reason, should not be something other than knowledge, so ultimately it should be knowledge. As it appears in front of the grasper, neither inner knowledge nor external objects are established, because like illusions, etc., although they do not exist, they appear in front of a confused mind. Therefore, the grasper and grasped of knowledge are also not analyzable. Thus, having generally refuted those who speak of grasper and grasped, after that, we will separately refute those among the Vaibhashikas who say that things simultaneous with knowledge are grasped, and those among the Sautrantikas who say that the form prior to knowledge, which is the cause of creation, is grasped. Among these, first, in order to show the refutation of the first view, it is said that appearance is not an object because it is experienced simultaneously with clarity. Whatever is clearly experienced is not something other than knowledge, like happiness, etc. Blue, yellow, etc., are also clearly experienced. It cannot be uncertain with lamps and appearances, etc., because those are also the same as what needs to be proven. If it is objected that it is uncertain because there is no contradictory mark, then it is not so. Because material things must be illuminated by the knowledge of their object, this is the contradictory measure here. Like this, whatever is of the nature of clarity does not depend on other illumination, like a lamp. Things that have become material phenomena are not of the nature of clarity because they depend on the object to illuminate them. If you say, doesn't the lamp, although it is of the nature of clarity, depend on the object to illuminate it? No, because for the lamp, the nature of self-illuminating knowledge is to be established. If blue, yellow, etc., are of the nature of clarity, therefore they do not depend on other illumination, then the forms in the dark, because they are self-illuminating, so lamps, etc.