Tibetan
པ་དམན་ཚུལ། ཁྱད་པར་དུ་སྟོང་ཉིད་མཆོག་ཚུལ། ཤེས་རབ་མ་བསྒོམས་པའི་ཉེས་པ། ཤེས་རབ་བསྐྱེད་པའི་ལེགས་པའོ། །དང་པོ་ནི། ཐོས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་བླང་དོར་གྱི་མཚན་ཉིད་དཔྱད་པས་ཉོན་མོངས་པ་རགས་པའི་མགོ་མནོན་པར་བྱེད་ལ། བསམ་བྱུང་གིས་དངོས་པོའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་ཡང་དང་ཡང་དུ་སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་རྣམ་པར་དཔྱད་པས་ཉོན་མོངས་པ་རགས་པའི་མགོ་མནོན་པར་བྱེད་ལ། བསམ་པའི་དོན་རྩེ་གཅིག་པའི་སེམས་ཀྱིས་གོམས་པར་བྱས་པས། གོམས་པ་རབ་ཀྱི་མཐར་ཕྱིན་པ་ན། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མངོན་དུ་གྱུར་པའི་སྒོམ་བྱུང་གི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཉོན་མོངས་པ་དྲུངས་ནས་འབྱིན་པར་བྱེད་དོ། །གཉིས་པ་ནི། བྱམས་པ་དང་མི་སྡུག་པ་སོགས་བསྒོམས་པས་ཀྱང་ཉོན་མོངས་པ་འཇོམས་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། བྱམས་པ་དང་། མི་སྡུག་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་བདག་འཛིན་ལས་བྱུང་བའི་ཆགས་སོགས་ཀྱི་བག་ཆགས་ཤིན་ཏུ་ཚར་གཅོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཆགས་སོགས་ཀྱི་རྩ་བ་བདག་ཏུ་རྨོངས་པ་དང་འགལ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་རྒྱུ་ལ་མི་གནོད་པ་དེས་ནི་འབྲས་བུ་ལ་མི་གནོད་དེ། མངར་བ་དང་སྣུམ་པའི་རྫས་ཀྱིས་བད་ཀན་གྱི་ནད་ལ་མི་གནོད་པ་བཞིན་ནོ། །གསུམ་པ་ནི། སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པའི་ལྟ་བ་དང་། ཉེས་པའི་རྩ་བ་བདག་འཛིན་དེ་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །བདག་འཛིན་དེའི་རང་བཞིན་ཏེ་འབྲས་བུ་ཆགས་སོགས་ཉེས་པ་ཀུན་དང་འགལ་བར་རབ་ཏུ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །བཞི་པ་ནི། ཐོས་བསམ་གྱི་ཤེས་རབ་ཙམ་གྱིས་ཉོན་མོངས་པ་སྤོང་ནུས་སམ་ཞེ་ན། ཐོས་བསམ་གྱི་ཤེས་རབ་མཆོག་དུ་བཟུང་ནས་མ་བསྒོམས་ན། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མངོན་དུ་མི་འགྱུར་བས་ཐོས་བསམ་དེའང་མཐར་ཐེ་ཚོམ་ཉིད་དུ་ལྟུང་ཟེར་ཡང་། ཐོས་བསམ་གྱིས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གཏན་ལ་མི་ཕེབས་ཅེས་པའོ། །ལྔ་པ་ནི། འོ་ན་སྒོམ་པ་ཉིད་མཆོག་ཡིན་གྱི། ཐོས་བསམ་གྱི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཅི་བྱ་ཞེ་ན། གནས་ལུགས་ལ་སྒྲོ་འདོགས་ཆོད་པའི་ཐོས་བསམ་གྱི་ཤེས་རབ་མེད་པར། ཏིང་ངེ་འཛིན་མཐར་ཕྱིན་ཡང་། བསམ་གཏན་དང་གཟུགས་མེད་ཀྱི་སེམས་ཙམ་ཐོབ་ཀྱི་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ཐོབ་པ་མེད་དོ། །དེ་བས་ན་གནས་ལུགས་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་དང་། རྩེ་གཅིག་པའི་བསམ་གཏན་ཟུང་དུ་འབྲེལ་བ་ནི་ལམ་ལྔ་བསྒྲོད་པའི་ཐེམ་སྐས་ཡིན་ལ། རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་སྐུ་ཡང་དངོས་པོའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་རྟོགས་པའི་ཐོས་བསམ་སྒོམ་པའི་ཤེས་རབ་གོམས་པ་མཐར་ཕྱིན་པའི་འབྲས་བུ་མདོ་རྒྱུད་ཀུན་ལས་གསུངས་སོ། །དེ་བས་ན་ཐོས་བསམ་སྒོམ་
Chinese
遣除邪分别之理。 特别是空性殊胜之理。 不修习智慧的过患。 生起智慧的利益。 第一，以听闻的智慧，通过辨别取舍的体性，能够压伏粗大的烦恼。 以思所成慧，通过以能区分的智慧，再三辨别事物的真如，能够压伏粗大的烦恼。 以思惟之义，以专注的心串习，当串习达到极点时，以真如现前的修所成慧，能够连根拔除烦恼。 第二，如果有人问：修习慈爱和厌恶等，难道不能调伏烦恼吗？ 答：慈爱和厌恶等，不能彻底断除从我执产生的贪欲等习气，因为贪欲等的根本——于我愚昧，与慈爱和厌恶等并不相违。 凡是对因无损的，那它也对果无损，就像甘甜油腻的食物对培根病无损一样。 第三，因为通达空性的见解，与罪过的根本——我执，二者相违。 我执的自性，也就是其果——贪欲等一切罪过，是完全相违的。 第四，如果有人问：仅仅通过听闻和思惟的智慧，能够断除烦恼吗？ 答：如果把听闻和思惟的智慧视为最殊胜，而不去修习，那么真如就不会现前，因此有人说听闻和思惟最终会堕入怀疑。 这就是说，听闻和思惟不能如实地确定真如。 第五，那么，难道修习才是最殊胜的吗？听闻和思惟的智慧有什么用呢？ 答：如果没有断除对实相增益和损减的听闻和思惟的智慧，即使禅定达到圆满，也只能获得禅定和无色界的唯心，而无法获得解脱。 因此，通达实相的智慧和专注的禅定相结合，是登上五道的阶梯。 圆满佛陀的法身，也是如实通达事物真如的听闻、思惟、修习的智慧，串习达到圆满的果报，这是经续一切经典中所说的。 因此，听闻、思惟、修
English
The way to eliminate wrong views. In particular, the way of supreme emptiness. The fault of not meditating on wisdom. The benefit of generating wisdom. First, by examining the characteristics of what to accept and reject with the wisdom of hearing, one can suppress the head of coarse afflictions. With the wisdom of thinking, by repeatedly distinguishing the suchness of things, one can suppress the head of coarse afflictions. By familiarizing oneself with the meaning of thought with a single-pointed mind, when familiarity reaches its peak, the wisdom of meditation, in which suchness becomes manifest, can uproot afflictions. Second, if one asks: Can't afflictions also be subdued by meditating on love and aversion, etc.? The answer is: Love and aversion, etc., cannot completely cut off the imprints of attachment, etc., which arise from self-grasping, because the root of attachment, etc., ignorance of self, is not contradictory to love and aversion, etc. Whatever does not harm the cause does not harm the effect, just as sweet and oily substances do not harm phlegm disease. Third, because the view of realizing emptiness and the root of faults, self-grasping, are contradictory. The nature of self-grasping, that is, its result, all faults such as attachment, etc., is completely contradictory. Fourth, if one asks: Can afflictions be abandoned merely through the wisdom of hearing and thinking? The answer is: If one regards the wisdom of hearing and thinking as supreme and does not meditate, then suchness will not become manifest, so it is said that hearing and thinking will ultimately fall into doubt. This means that hearing and thinking cannot ascertain suchness as it is. Fifth, then, is meditation itself supreme? What is the use of the wisdom of hearing and thinking? The answer is: Without the wisdom of hearing and thinking that cuts off superimposition and denial of reality, even if samadhi is perfected, one will only attain samadhi and the mind-only of the formless realms, but one will not attain liberation. Therefore, the combination of wisdom that realizes reality and single-pointed samadhi is the ladder to ascend the five paths. The Dharmakaya of the perfect Buddha is also the result of perfecting the habituation of the wisdom of hearing, thinking, and meditating that realizes the suchness of things without error, as stated in all the sutras and tantras. Therefore, hearing, thinking, and meditating
Tibetan
གསུམ་གྱི་ཟུང་དུ་འབྲེལ་དགོས་ཏེ། མངོན་པ་ཀུན་བཏུས་ལས། ཐོས་པ་དང་བསམ་པ་ལ་མ་བརྟེན་པར། སྒོམ་པའི་སྦྱོར་བ་འབའ་ཞིག་གིས་ཀྱང་ཆོས་ལ་གནས་པ་མ་ཡིན་ལ། སྒོམ་པ་ལ་མ་བརྟེན་པར་ཐོས་པ་དང་བསམ་པའི་སྦྱོར་བ་འབའ་ཞིག་གིས་ཀྱང་ཆོས་ལ་གནས་པ་མ་ཡིན་གྱི། གཉིས་ཀ་ལ་བརྟེན་ཅིང་གཉིས་ཀ་ལ་གནས་ན་ཆོས་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །བཞི་པ་ཉམས་མྱོང་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་རིམ་པ་ལ་ལྔ་སྟེ། ཚོགས་ལམ། སྦྱོར་ལམ། མཐོང་ལམ། སྒོམ་ལམ། མི་སློབ་པའི་ལམ་མོ། །དང་པོ་ནི། ཚོགས་ལམ་བཞི་གསུམ་བཅུ་གཉིས་པོ་དག་གི ཆུང་ངུར་དྲན་པ་ཉེ་བར་བཞག་པ་བཞི་ཤེས་རབ་དང་། ཆེན་པོ་རྫུ་འཕྲུལ་རྐང་བཞི་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྣམས་ཀྱི་མཐར་ཕྱིན་པར་བྱེད་དོ། །གཉིས་པ་ནི། གཟུང་བ་རང་བཞིན་མེད་པ་ལ་གསལ་སྣང་ཆུང་ངུ་ཐོབ་པ་དྲོད། འབྲིང་དུ་ཐོབ་པ་རྩེ་མོ། ཆེན་པོར་ཐོབ་པ་བཟོད་པ། འཛིན་པ་རང་བཞིན་མེད་པ་ལ་གསལ་སྣང་ཐོབ་པ་ཆོས་མཆོག་སྟེ། སྦྱོར་ལམ་ལ་ངེས་འབྱེད་ཆ་མཐུན་བཞི། ཆོས་དབྱིངས་མངོན་དུ་མ་གྱུར་ཀྱང་། གཟུང་འཛིན་གཉིས་མེད་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ལ་རིམ་གྱིས་གསལ་སྣང་སྐྱེ་བར་བཤད་དོ། །དེ་ཡང་དྲོད་རྩེ་གཉིས་ཀྱི་གནས་སྐབས་སུ། མ་དད་པ་སོགས་ཀྱི་གཉེན་པོར་དབང་པོ་ལྔ་བསྒོམ། བཟོད་མཆོག་གི་གནས་སྐབས་སུ་སྟོབས་ལྔ་བསྒོམས་པས། ཆོས་ཉིད་ལ་གསལ་སྣང་རིམ་གྱིས་ཐོབ་སྟེ། མཐར་མཐོང་ལམ་དུ་བདེན་པའི་ཆོས་ཉིད་མངོན་དུ་འགྱུར་རོ། །གསུམ་པ་མཐོང་ལམ་ལ་གསུམ། དཔེ་ཡིས་མཚོན་པའི་མཉམ་རྗེས་སྐྱེ་ཚུལ་ཡན་ལག་བདུན་སྒོམ་པ། མཐར་ཕྱིན་ཚུལ། ཡོན་ཏན་བརྒྱ་ཕྲག་བཅུ་གཉིས་ཐོབ་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ནི། ཇི་ལྟར་གཟུགས་ལ་དམུས་ལོང་བཞིན་དུ་བྱིས་པས་བདག་གཉིས་ཀྱིས་སྟོང་པའི་ཆོས་ཉིད་དེ་སྔོན་མཐོང་མ་མྱོང་ཞིང་། བཙས་མ་ཐག་གི་བུ་ཆུང་གིས་ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཅུང་ཟད་མཐོང་ཡང་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་མི་མཐོང་བ་བཞིན། ཐེག་དམན་འཕགས་པས་ཀྱང་གང་ཟག་གི་བདག་གིས་སྟོང་པའི་ཆོས་ཉིད་མཐོང་ཡང་། བདག་གཉིས་ཀྱིས་སྟོང་པའི་ཆོས་ཉིད་རྫོགས་པར་མ་མཐོང་ཞིང་། ཐེག་ཆེན་མཐོང་ལམ་མཉམ་གཞག་ཏུ་བདག་གཉིས་ཀྱིས་སྟོང་པའི་ཆོས་ཉིད་སྤྲོས་བྲལ་མངོན་དུ་མཐོང་ཞིང་། རྗེས་ཐོབ་ཏུ་ཤེས་བཟོད་སྐད་ཅིག་མ་བཅུ་དྲུག་དུ་སྐྱེ་ཞེས་འདོད་པར་སྣང་། གཉིས་པ་ནི། ཆོས་རབ་ཏུ་རྣམ་འབྱེད་སོགས་བྱང་ཆུབ་ཡན་ལག་བདུན་མཐོང་བའི་ལམ་དུ་མཐར་ཕྱིན་ཚུལ་སྔར་བཤད་ཟིན་ཏོ། །གསུམ་པ་ཡོན་ཏན་བརྒྱ་ཕྲག་བཅུ་གཉིས་ཐོབ་ཚུལ་གོ་སླའོ། །གོང་
Chinese
必须三者结合。如《摄类学》所说：不依赖听闻和思维，仅仅依靠禅修的修行也不能安住于法；不依赖禅修，仅仅依靠听闻和思维的修行也不能安住于法；如果依赖二者并且安住于二者，则称为安住于法。如是说。第四，证悟体验的次第有五：资粮道、加行道、见道、修道、无学道。第一，资粮道，四加行道的三十二种行相，小者以四念住的智慧，大者以四神足的等持而达到圆满。第二，加行道，于所取无自性获得微小明相为暖位，获得中等明相为顶位，获得大的明相为忍位，于能取无自性获得明相为世第一法。加行道有四顺抉择分，即使法界未现前，也说对于二取无二的法性逐渐生起明相。其中，在暖位和顶位的阶段，为了对治不信等，修习五根；在忍位和世第一法的阶段，修习五力，从而逐渐获得法性的明相，最终在见道时，真如法性现前。第三，见道有三：以比喻表示的等持和后得生起的方式，修习七觉支，达到圆满的方式，获得一百一十二种功德的方式。第一，如盲人对于色法一样，孩童先前未曾见过二我空性的法性；又如刚出生的幼儿稍微见到太阳的轮廓，但不能完全见到一样；小乘圣者也仅仅见到人我空性的法性，而没有完全见到二我空性的法性；大乘见道在等持中现量见到离戏的二我空性，在后得位生起十六刹那的智忍。第二，如是认为。如法分别等七菩提分在见道中达到圆满的方式，前面已经说过了。第三，获得一百一十二种功德的方式很容易理解。以上
English
It is necessary to combine the three. As stated in the Compendium of Abhidharma: Without relying on listening and thinking, merely relying on meditative practice alone cannot abide in the Dharma; without relying on meditation, merely relying on listening and thinking cannot abide in the Dharma; if one relies on both and abides in both, it is called abiding in the Dharma. Thus it is said. Fourth, the stages of experiential realization are five: the path of accumulation, the path of preparation, the path of seeing, the path of meditation, and the path of no more learning. First, the path of accumulation, the thirty-two aspects of the four preparatory practices, the small ones perfect the four mindfulnesses with wisdom, and the great ones perfect the four miraculous feet with samadhi. Second, the path of preparation, obtaining a small clear appearance of the apprehended as being without inherent existence is the heat stage; obtaining a medium appearance is the peak stage; obtaining a large appearance is the forbearance stage; obtaining an appearance of the apprehender as being without inherent existence is the supreme mundane dharma. The path of preparation has four aspects conforming to definite emergence. Even though the dharmadhatu has not manifested, it is said that clear appearances gradually arise in the nature of reality that is the non-duality of the apprehended and the apprehender. Furthermore, in the stages of heat and peak, one cultivates the five faculties as antidotes to lack of faith, etc.; in the stages of forbearance and supreme mundane dharma, one cultivates the five powers, thereby gradually obtaining clear appearances of the nature of reality, and ultimately, in the path of seeing, the true nature of reality manifests. Third, the path of seeing has three aspects: the way of generating meditative equipoise and subsequent attainment illustrated by examples, cultivating the seven branches of enlightenment, the way of reaching perfection, and the way of obtaining one hundred and twelve qualities. First, just as a blind person cannot see forms, children have never seen the nature of reality that is empty of the two selves; and just as a newborn infant sees the orb of the sun slightly but does not see it completely, so too, the Hearers and Pratyekabuddhas of the Lesser Vehicle only see the nature of reality that is empty of the self of persons, but do not fully see the nature of reality that is empty of the two selves; in the meditative equipoise of the Mahayana path of seeing, one directly sees the nature of reality that is empty of the two selves and free from elaboration, and in the subsequent attainment, sixteen moments of wisdom and forbearance arise. Second, it is thought that the way the seven branches of enlightenment, such as perfect discrimination of dharmas, reach perfection in the path of seeing has already been explained. Third, the way of obtaining one hundred and twelve qualities is easy to understand. Above