Tibetan
མི་བྱ། །ཇི་ལྟར་བུམ་པ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་རང་གི་ཚོགས་པ་ཅན་ལས་དེ་ཉིད་དང་བཞན་དུ་བརྗོད་དུ་མེད་པས་རང་བཞིན་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་བདག་ཀྱང་ཕུང་པོ་ལས་དེ་ཉིད་དང་གཞན་ཉིད་དུ་བརྗོད་དུ་མེད་ན་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ཡོད་པར་རྟོག་པར་མི་བྱའི། བཏགས་པ་ཙམ་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ། །གསུམ་པ། རྣམ་ཤེས་དངོས་ཡོད་རང་ལས་གཞན་མིན་དང་། །གཟུགས་སོགས་རྣམས་ལས་གཞན་དུ་གྱུར་འདོད་ཅིང་། །དངོས་ལ་རྣམ་པ་དེ་གཉིས་མཐོང་གྱུར་པས། །བདག་ནི་མེད་དེ་དངོས་ཆོས་དང་བྲལ་ཕྱིར། །ཇི་ལྟར་རྣམ་ཤེས་དངོས་པོར་ཡོད་པ་ནི་རང་ལས་གཞན་མ་ཡིན་ཞིང་། གཟུགས་སོགས་རྣམས་ལས་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ལྟར་དངོས་པོ་རྣམས་ལ་དེ་ཉིད་དང་གཞན་གྱི་རྣམ་པ་དེ་གཉིས་མཐོང་བར་གྱུར་པས། དེའི་ཕྱིར་ཁྱོད་ཀྱི་བདག་ནི་དངོས་པོར་མེད་དེ། དངོས་པོའི་ཆོས་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་བཞིན་ནོ། །གཉིས་པ་བཀག་པའི་མཇུག་བསྡུ་བ་ནི། དེ་ཕྱིར་ངར་འཛིན་རྟེན་ནི་དངོས་པོ་མིན། །ཕུང་ལས་གཞན་མིན་ཕུང་པོའི་ངོ་བོ་མིན། །ཕུང་པོ་རྟེན་མིན་འདི་ནི་དེ་ལྡན་མིན། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་རྣམ་པར་དཔྱད་ན་གང་ཟག་རྫས་སུ་ཡོད་པར་མི་རིགས་པ་དེའི་ཕྱིར་ངར་འཛིན་པའི་རྟེན་ནམ་ཡུལ་ནི་རྣམ་པར་གཞིགས་ན་དངོས་པོར་ཡོད་པ་མིན་ཞིང་། ཕུང་པོ་ལས་གཞན་པའང་མིན་ལ། ཕུང་པོའི་ངོ་བོའམ་མ་ཡིན་ནོ། །ཕུང་པོ་རྣམས་ལ་བརྟེན་པའང་མ་ཡིན་ལ། བདག་འདི་ནི་ཕུང་པོ་དང་ལྡན་པར་ཡང་མི་རིགས་སོ། ། གང་ཟག་རྟེན་འབྲེལ་དུ་བསྟན་པ། དེ་ལྟར་བདག་རྫས་ཡོད་བཀག་ནས། གང་ཟག་རྟེན་འབྲེལ་དུ་བསྟན་པ་ལ། དངོས་དང་། དེ་དཔེའི་སྒོ་ནས་སྒྲུབ་པ་གཉིས་ལས། དང་པོ་ནི། གལ་ཏེ་རིགས་པའི་རྣམ་པ་དུ་མས་གང་ཟག་འགོག་པར་བྱེད་ན། ཅི་གང་ཟག་ཅེས་བྱ་བ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་མེད་པ་ཞིག་གམ་ཞེ་ན། འདིར་ནི་ཕུང་པོ་བརྟེན་ནས་འགྲུབ་པར་འགྱུར། །ཇི་ལྟར་འདི་ལ་བརྟེན་ནས་འདི་འབྱུང་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཙམ་ཞིག་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་རྣམ་པར་བཞག་པ་མ་ཆད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཁས་ལེན་གྱི་རྒྱུ་མེད་ལ་སོགས་པ་དག་ལས་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ། འདིར་ཡང་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་སྐྱོན་དང་ལྡན་པའི་གང་ཟག་རྫས་ཡོད་རྣམ་པར་བསལ་ནས། ཕུང་པོ་རྣམས་ལ་བརྟེན་ནས་བཏགས་པའི་གང་ཟག་ཅེས་བྱ་བ་འདི་ཙམ་ཞིག་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཐ་སྙད་རྣམ་པར་གནས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཁས་བླང་བར་བྱ་སྟེ་བདག་གམ། གང་ཟག་ཏུ་ཐ་སྙད་བཏགས་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ་དེ་དཔེས་སྒྲུབ་པ་ལ། དཔེ་དངོས། དེས་མཚོན་པའི་དོན་བསྟན་པ་གཉིས་ལས། དང་པོ་ལ། མདོར་བསྟན་པ་ནི། བདག་བཏགས་པ་ཙམ་དུ་གྲུབ་པར་བྱ་བའི་དོན་དུ་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་དོན་ཉིད་གསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཕྱི་རོལ་གྱི་དཔེ་བསྟན་པ། ཤིང་རྟ་རང་གི་ཡན་ལག་ལས་གཞན་མིན། །གཞན་མིན་མ་ཡིན་དེ་ལྡན་ཡང་མིན་ཞིང་། །ཡན་ལག་ལ་མིན་ཡན་ལག་དག་དེར་མིན། །འདུས་པ་ཙམ་མིན་དབྱིབས་མིན་སྔར་བཞིན་ནོ། །ཤིང་རྟ་འདི་ནི་རང་གི་ཡན་ལག་གཟེར་བུ་དང་འཕང་ལོ་ལ་སོགས་པ་དག་ལས་གཞན་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ལས་ལོགས་སུ་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་མ་ཡིན་པའམ་མ་ཡིན་ཏེ། ཡན་ལག་དེ་དག་རེ་རེ་བ་ལ་ཤིང་རྟ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡན་ལག་དེ་དག་དང་ལྡན་པའང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཉིད་དང་གཞན་དུ་མེད་པས་ལྡན་པའི་དོན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡན་ལག་དག་ལ་ཤིང་རྟ་བརྟེན་པའང་མ་ཡིན་ལ། ཡན་ལག་དག་ཤིང་རྟ་དེར་བརྟེན་པའང་མ་ཡིན་ཏེ། ཐ་དད་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། གཉིས་པ་རྒྱས་པར་བཤད་པ་ལ། ཚོགས་པའི་ཕྱོགས་དགག་པ། དབྱིབས་ཀྱི་ཕྱོགས་དགག་པ་གཉིས་ལས། དང་པོ་ནི། གལ་ཏེ་ཚོགས་ཙམ་ཤིང་རྟར་འགྱུར་ན་ནི། །སིལ་བུར་གནས་ལའང་ཤིང་རྟ་ཉིད་ཡོད་འགྱུར། །གལ་ཏེ་ཡན་ལག་ཚོགས་པ་ཙམ་ཤིང་རྟ་ཡིན་ན་ཚོགས་པ་ནི་ཚོགས་པ་ཙམ་ལས་གཞན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཟེར་བུ་ལ་སོགས་པ་ཡན་ལག་སིལ་བུར་གནས་པ་ལའང་ཤིང་རྟ་ཡོད་པར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་། གང་ཕྱིར་ཡན་ལག་ཅན་མེད་ཡན་ལག་དག །མེད་པས། ཞེས་སྨོས་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ཡན་ལག་ཅན་མེད་ན། ཡན་ལག་དག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ཕན་ཚུན་ལྟོས་ནས་བཞག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡན་ལག་ཅན་མེད་པར་ཡང་རང་གིས་ཁས་བླངས་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་ཡན་ལག་གི་ཚོགས་པ་གང་ཞིག་ཤིང་རྟར་འགྱུར། །གཉིས་པ་དབྱིབས་ཀྱི་ཕྱོགས་དགག་པ་ནི། དབྱིབས་ཙམ་ཤིང་རྟར་རིགས་པའང་མིན། །ཞེས་སྨོས་ཏེ། འང་ཞེས་པ་ཡན་ལག་གི་ཚོགས་པ་ཤིང་རྟར་མི་རིགས་པར་མ་ཟད། ཡན་ལག་ཅན་མེད་ན་ཡན་ལག་དག་ཀྱང་མེད་པས་ཡན་ལག་ཚོགས་པའི་དབྱིབས་ཙམ་ཡང་ཤིང་རྟར་མི་རིགས་སོ། །གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་དབྱིབས་ཙམ་ཤིང་རྟ་ཡིན་ན། ཡན་ལག་དག་གི་དབྱིབས་སམ། འོན་ཏེ་ཚོགས་པའི་དབྱིབས་ཡིན་གྲང་། དང་པོ་ལྟར་ན་སྔར་གྱི་དབྱིབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་མ་བཏང་བ་དག་གིའམ། སྔར་གྱི་དབྱིབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་བཏང་བ་དག་གི་ཡིན་གྲང་། དེ་ལ་གལ་ཏེ། དང་པོ་འདོད་ན་མི་རིགས་ཏེ། འདི་ལྟར། གལ་ཏེ་ཡན་ལག་གི་དབྱིབས་སྔར་ཡོད་པ། །ཇི་བཞིན་ཤིང་རྟར་གཏོགས་ལའང་དེ་བཞིན་ནོ། །དེ་དག་བྱེ་བར་གྱུར་ལ་ཇི་ལྟ་བར། །ད་ལྟ་ཡང་ནི་ཤིང་རྟ་ཡོད་མི་འགྱུར། །གལ
Chinese
不做。如同瓶子等色法，不能说与自己的聚合体是同一或相异，因此没有自性，同样，我也不能说与蕴是同一或相异，因此不应认为以自性存在，应知只是假立。第三，识是实有非自他，色等诸法欲为他，于实见彼二相故，我则非有离实法。如同识以实有存在，不是自他，色等诸法如是他，于诸实物见彼同一与相异之二相故。因此，你的我不是实有，因为远离实法之法，如石女之子。二是遮破之结语：是故我执所依非实物，非蕴异体亦非蕴自体，非蕴所依此非具有蕴。因为如是观察，不应许人以实有存在，是故我执之所依或境，若如是观察，则非以实有存在，亦非异于蕴，亦非蕴之自体。非依于诸蕴，此我亦不应许为具有蕴。 显示人是缘起。 如是遮破我以实有存在后，显示人是缘起，其中有实和以比喻成立二者。初者：若以多种理性能遮破人，难道所谓人是完全不存在的吗？答：此处乃依蕴而成立。如“此有故彼生”，为了不间断如是安立世俗谛，如同不生于无承认之因等，此处亦如是，于已遣除具足如前所说之过失的实有人后，为了使依于诸蕴而假立的人之世间名言如是安住，应许之，即我或于人施设名言，因为见之。二是依比喻成立，其中有比喻之事物，以彼所表示之义。
English
Do not. Just as a vase and other forms cannot be said to be the same as or different from their aggregates, and therefore have no inherent existence, similarly, I cannot be said to be the same as or different from the skandhas, so one should not think that it exists by its own nature, but should know that it is merely imputed. Third: Consciousness exists as a real entity, not other than itself, And desires to be other than forms, etc., Because those two aspects are seen in reality, I do not exist because I am separate from real dharmas. Just as consciousness exists as a real entity, it is not other than itself, and forms, etc., are other, so in all real things, those two aspects of identity and difference are seen. Therefore, your self does not exist as a real entity, because it is separate from the dharmas of real entities, like the son of a barren woman. The second is the conclusion of refutation: Therefore, the basis of clinging to self is not a real thing, It is not different from the skandhas, nor is it the self of the skandhas, It is not based on the skandhas, and this is not possessed of them. Because if one examines in this way, it is not reasonable for a person to exist as a real entity, therefore, the basis or object of clinging to self, if examined in this way, does not exist as a real entity, nor is it different from the skandhas, nor is it the self of the skandhas. It is not based on the skandhas, and this self should not be allowed to possess the skandhas. Showing that a person is dependently originated. Having thus refuted the self as existing as a real entity, showing that a person is dependently originated, there are two aspects: the real and the establishment by analogy. The first is: If a person is refuted by various kinds of reasoning, is it that the so-called person does not exist at all? Answer: Here, it is established by relying on the skandhas. Just as "this arises because of this," in order not to interrupt the establishment of conventional truth in this way, just as it does not arise from causes such as non-acknowledgment, so here too, having eliminated the real person who possesses the faults mentioned earlier, in order to make the worldly expression of a person imputed based on the skandhas abide in this way, it should be acknowledged, that is, I or the imputation of a name to a person, because it is seen. The second is established by analogy, which includes the object of the analogy and the meaning indicated by it.
Chinese
两种论述中，第一种是，简略地说明：为了成就仅是假立为我的意义，为了阐明如是所说的意义，所以举出外境的例子：车不是它自己的支分；不是他体，也不是非他体，也不是具有它的；不是在支分上，支分也不是在那里；不是仅仅聚合，也不是形状，一如既往。 这辆车不是它自己的支分，如钉子和轮辐等，因为没有看到它们之外的车。不是他体，也不是非他体，因为每个支分上都没有车。也不是具有那些支分，因为和它本身没有他体，所以没有具有的意义。车也不是依存于支分，支分也不是依存于车，因为没有差别。 第二是广说，分为：破斥聚合的方面，破斥形状的方面。第一种是：如果仅仅聚合变成车，那么，零散存在时也有车了。如果仅仅支分的聚合是车，那么聚合不是除了聚合之外的其他，所以钉子等支分零散存在时也有车了。此外，因为没有支分所依，所以支分也不存在。如是说，因为没有支分所依，所以支分不存在，因为它们是互相观待而安立的。自己也承认没有支分所依。因此，哪里的支分聚合会变成车呢？ 第二种是破斥形状的方面：仅仅形状也不是车。如是说，而且支分的聚合不合理是车，如果没有支分所依，支分也不存在，所以支分聚合的形状也不是车。此外，如果仅仅形状是车，是支分的形状呢？还是聚合的形状呢？如果是第一种，是原来的形状没有改变的那些呢？还是原来的形状改变的那些呢？对此，如果承认第一种，不合理，像这样：如果支分的形状是原来的，同样属于车也一样。当它们变成碎片时，现在也不会有车了。如果
English
Of the two expositions, the first is: Briefly stated: In order to accomplish the meaning of merely imputing a self, in order to clarify the meaning of what has been said, an external example is given: A chariot is not other than its own limbs; it is not other, nor non-other, nor does it possess them; it is not in the limbs, nor are the limbs in it; it is not merely an assemblage, nor is it a shape, as before. This chariot is not other than its own limbs, such as nails and spokes, because the chariot is not seen apart from them. It is not other, nor non-other, because there is no chariot in each of the limbs. Nor does it possess those limbs, because there is no otherness from itself, so there is no meaning of possessing. The chariot does not depend on the limbs, nor do the limbs depend on the chariot, because there is no difference. The second is the extensive explanation, divided into: refuting the aspect of aggregation, and refuting the aspect of shape. The first is: If merely an aggregation becomes a chariot, then, even when existing separately, there would be a chariot. If merely the aggregation of limbs is a chariot, then the aggregation is not other than merely an aggregation, so even when limbs such as nails exist separately, there would be a chariot. Furthermore, because there is no possessor of limbs, the limbs do not exist. It is said, because there is no possessor of limbs, the limbs do not exist, because they are established in dependence on each other. One also admits that there is no possessor of limbs. Therefore, which aggregation of limbs would become a chariot? The second is refuting the aspect of shape: Merely a shape is also not a chariot. It is said, moreover, that the aggregation of limbs is not reasonably a chariot, and if there is no possessor of limbs, the limbs do not exist, so merely the shape of the aggregation of limbs is also not a chariot. Furthermore, if merely a shape is a chariot, is it the shape of the limbs? Or is it the shape of the aggregation? If it is the first, is it of those whose original shape has not changed? Or is it of those whose original shape has changed? To this, if one accepts the first, it is unreasonable, like this: If the shape of the limbs is the original one, it is the same when it belongs to the chariot. When they become fragments, there will not be a chariot now. If