Tibetan
་ཀྱང་རྭ་རྩེ་ནས་འཐེན་ན་མི་འབྱུང་ཞིང་། ནུ་ཁ་ནས་འཐེན་ན་འོ་མ་འབྱུང་བ་ལྟ་བུའོ། །དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ལས་ཀྱང་། དཔྲལ་བ་དང་། མགྲིན་པ་དང་། སྙིང་ (༥༩༤)ག་དང་། ལྟེ་བ་རྣམས་ན་སད་རྨི་གཉིད་སྟུག་འཕོ་བའི་གནས་སྐབས་སྐྱེད་པའི་ཐིག་ལེ་བཞི་གནས་པར་གསུངས་ཤིང་། དེ་དག་དབང་བཞིས་སྦྱངས་པས་དགའ་བ་བཞི་མངོན་དུ་འགྱུར་ཞིང་། གདོད་མ་ནས་གནས་པའི་རྡོ་རྗེ་བཞི་མངོན་དུ་འགྱུར་བས་གསུངས་པས། དེས་ན་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་ལུས་རྩ་རླུང་ཐིག་ལེའི་རང་བཞིན་ཅན་འདི་ལ་རང་ལུས་ཐབས་ལྡན་གྱི་མན་ངག་ཨ་ཧཾ་འབར་འཛག་གི་རྣལ་འབྱོར་དང་། གཞན་ལུས་ཤེས་རབ་ཀྱི་རྣལ་འབྱོར་ཁ་ག་མུ་ཁ་མཉམ་པར་སྦྱར་ཏེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བཞུ་བཏུལ་བྱས་པས་ཟག་བཅས་ཡས་བརྟན་གྱི་དགའ་བ་བཞི་དང་། ཟག་མེད་མས་བརྟན་གྱི་དགའ་བ་བཞིའི་སྒོ་ནས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ནོར་བུ་ལས་གཙུག་ཏོར་གྱི་བར་དུ་གཤེགས་ཏེ་ཡོངས་སུ་གང་བ་ན་ལུས་འཇའ་ལུས་རྡོ་རྗེའི་སྐུ་དང་། ངག་གཞོམ་དུ་མེད་པ་ནཱ་དའི་གླུ་དབྱངས། སེམས་རྟོག་མེད་ཆོས་ཀྱི་སྐུར་མངོན་ (༥༩༥)པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བས་དབང་པོ་རབ་རྣམ་སྨིན་གྱི་ལུས་ལ་འཚང་རྒྱ་བ་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་བཞག །དབང་པོ་འབྲིང་གི་ཉིན་པར་སྒྱུ་ལུས་ཀྱི་དྲན་འདུན་དང་། མཚན་མོ་རྨི་ལམ་བཟུང་སྦྱང་་སྤེལ་བསྒྱུར་སོགས་ཀྱིས་ཉིང་འཁྲུལ་རང་དག་ཏུ་སྦྱངས་པས་འབྲིང་བག་ཆགས་ཀྱི་ལུས་ལ་འཚང་རྒྱ་བ་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་བཞག །ཐ་མས་རྣམ་སྨིན་དང་བག་ཆགས་ཀྱི་དུས་སུ་ཉམས་སུ་བླངས་པ་དེ་ས་བོན་གྱི་ཚུལ་དུ་སོང་ནས་རབ་བར་དོ་དང་པོའི་འོད་གསལ་ངོས་ཟིན་ཏེ་དེ་ཉིད་དུ་འཚང་རྒྱ་བ། །ཡེ་ཤེས་རོལ་པའི་རྒྱུད་ལས། འོད་གསལ་ཟིན་པའི་གང་ཟག་གིས། །བར་དོའི་གྲོང་ཁྱེར་དེས་མི་མཐོང་། །གཞན་དོན་གཟུགས་སྐུའི་སྣང་བ་འཆར། །དཔེར་ན་ཡིད་བཞིན་ནོར་བུ་བཞིན། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་ཡིན་ལ། དེ་ལ་གནས་པར་མ་ནུས་ན། །འབྲིང་བདུན་ཕྲག་དང་པོར་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུར་འཚང་རྒྱ་ཞིང་། ཐ་མ་ (༥༩༦)མངལ་སྒོ་སྦྱངས་ནས་སྤྲུལ་སྐུར་འཚང་རྒྱ་བ་ལ་དབང་པོ་ཐ་མ་ཡིད་ཀྱི་ལུས་ལ་འཚང་རྒྱ་བ་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་བཞག །ཤིན་ཏུ་བསྡུས་པ་ནི། །ལུས་གསུམ་རྒྱལ་བའི་སྐུ་གསུམ་དེ། །རང་སེམས་འཆི་མེད་རང་གྲོལ་ལོ། །ཨེ་མ་དུས་གསུམ་རྒྱལ་བ་ཡི། །དགོངས་པ་རིན་ཆེན་མཛོད་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པས། སེམས་ཉིད་ཉག་གཅིག་གི་སྟེང་དུ་སྒོམ་མེད་ཡེངས་མེད་དུ་འཇོག་པ་ཁོ་ན་སྟེ། དེ་ཡང་སེམས་ཀྱི་གནས་ལུགས་ཡོད་མེད་ལས་འདས་པས་རྟག་ཆད་ལས་གྲོལ་བའི་ཚུལ་ཤིན་ཏུ་གསལ་བ། གྲུབ་པའི་དབང་ཕྱུག་ཐང་སྟོང་རྒྱལ་པོའི་གསུང་ལས། སེམས་ལ་རང་བཞིན་ཡོད་ནས་ཡོད་ཟེར་བ་མིན། ཆད་ལྟར་སོང་དོགས། །སེམས་ལ་རང་བཞིན་མེད་ནས་མེད་ཟེར་བ་མིན། རྟག་ལྟར་སོང་དོགས། རང་གི་རང་ལ་གཟིགས། །གཞན་དབང་དུ་མ་སོང་བར་རང་དབང་ཆེན་པོ་ཐོབ་ན་དོན་ཆེན་པོ་འགྲུབ་ཅེས་གསུངས་ལ། རྡོ་རྗེའི་ཚིག་འདིས་ (༥༩༧)རྒྱལ་བའི་བཀའ་འཁོར་ལོ་ཐ་མ་དང་། འཁོར་ལོ་བར་མ་དགོངས་འགྲེལ་དང་བཅས་པའི་དོན་རྗེན་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་སེམས་ཉིད་འདི་ཀ་འཁོར་འདས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྩ་བའི་སྙིང་པོ་ཡིན་པའི་དབང་ལས་ཏེ། དེ་སྐད་དུ། མདའ་བསྣུན་ཞབས་ཀྱིས། སེམས་ཉིད་གཅིག་པུ་ཀུན་གྱི་ས་བོན་ཏེ། །གང་ལ་སྲིད་དང་མྱ་ངན་འདས་འཕྲོ་བ། །འདོད་པའི་འབྲས་བུ་སྟེར་བར་བྱེད་པ་ཡི། །ཡིད་བཞིན་ནོར་འདྲའི་སེམས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཞེས་གསུངས་པས། འཁོར་འདས་གཉིས་སེམས་ཉིད་ཀྱི་གནས་ལུགས་རྟོགས་པ་དང་མ་རྟོགས་པ་ཁོ་ན་ལས་ཡིན་པས། སེམས་བཅིངས་ན་ནི་བཅིངས་གྱུར་ཏེ། དེ་ཉིད་གྲོལ་ན་ཐེ་ཚོམ་མེད། བླུན་པོ་གང་གིས་བཅིངས་གྱུར་པ། །མཁས་པ་དེ་ཡིས་མྱུར་དུ་གྲོལ། །ཅེས་དང་། ས་བོན་གཅིག་ལ་སྡོང་པོ་གཉིས། །རྒྱུ་མཚན་དེ་ལས་འབྲས་བུ་གཅིག །དེ་ཡང་ (༥༩༨)དབྱེར་མེད་གང་བསམ་པ། །དེ་ནི་འཁོར་དང་མྱ་ངན་འདས་རྣམས་གྲོལ། །ཅེས་གསུངས། འོ་ན་གྲོལ་བའི་ཐབས་ཅི་ཞེ་ན། །སེམས་ནི་ནམ་མཁའ་འདྲ་བར་གཟུང་བྱ་སྟེ། །ནམ་མཁའི་རང་བཞིན་ཉིད་དུ་སེམས་གཟུང་བྱ། །ཡིད་དེ་ཡིད་མ་ཡིན་པ་བྱེད་གྱུར་ན། །དེས་ནི་བླ་མེད་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས། ལམ་འདི་ཉིད་ཉམས་སུ་ལེན་པའི་ཚུལ་བཀའ་བརྒྱུད་རིན་པོ་ཆེ་རང་གི་ལུགས་ལ། ཐ་མལ་གྱི་ཤེས་པ་བཟོ་མེད་དུ་སྐྱོང་བ་འདི་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་གའུ་མའི་རྡོ་རྗེའི་ཚིག་རྐང་ལས། ཆོས་སྐུའི་ནམ་མཁར་རྟོགས་པའི་སྤྲིན་ཚོགས་ལས། །དུག་ལྔའི་གློག་འགྱུ་ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོར་ལྟོས། །ཡིད་ལ་མི་བྱེད་རེ་དོགས་ཀུན་བྲལ་བའི། །ཐ་མལ་ཤེས་པ་ཁྱོད་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཞེས་གསུངས། དེ་ཡང་ཐ་མལ་གྱི་སྒྲས་ནི་དམན་པའི་དོན་བརྗོད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་གྱི། །བཅོས་མ་མ་ཡིན་པའི་དོན་བརྗོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། །གསང་བ་འདུས་ (༥༩༩)པའི་རྒྱུད་ཕྱི་མར། རང་བཞིན་རྣམ་པ་རྒྱུ་ཡིན་ཏེ། །ཞེས་གསུངས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་སྐད་དོད་པྲ་ཀྲྀ་ཏ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཉིད་སྐབས་གཞན་དུ་ཐ་མལ་དུ་ཡང་བསྒྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་རང་བཞིན་
Chinese
如果从牛角尖拉，什么也不会出来，但如果从奶头拉，就会有奶出来，就像这样。《时轮金刚》中也说，在前额、喉咙、心（594）和肚脐处，存在四个菩提心滴，它们产生清醒、睡眠、梦境和深度睡眠的转变状态。通过四种灌顶来净化它们，四喜就会显现，并且本来就存在的四金刚也会显现。因此，对于这个具有成熟之身的脉、气、明点自性的身体，将自身之身方便的口诀阿吽（藏文：ཨ་ཧཾ།，梵文天城体：अहम्，梵文罗马拟音：aham，汉语字面意思：我）燃烧滴漏的瑜伽，与他身智慧的瑜伽卡嘎木卡（藏文：ཁ་ག་མུ་ཁ།，梵文天城体：खगमुख，梵文罗马拟音：khagamukha，汉语字面意思：虚空之口）相结合，通过融化和控制菩提心，通过有漏上行的四喜和无漏下行的四喜之门，菩提心从宝珠上升到顶髻并完全充满时，身体会成就虹身金刚身，语言会成就不可摧毁的那达之歌，心会成就无念法身，（595）从而圆满成佛。因此，将此称为根器上等者在成熟之身上成佛。根器中等者，通过白天修持幻身的忆念，夜晚修持梦境的掌握、练习、发展和转化等，将根本的错觉净化为自净，因此将此称为根器中等者在习气之身上成佛。根器下等者，在成熟和习气之时所修持的，会以种子的形式存在，从而在上等中阴的第一个光明中认识到，并在那里成佛。《智慧嬉戏续》中说：“认识光明之人，不会看到中阴的城市，会显现为利益他人的色身，例如如意宝。”就像所说的那样。如果不能安住于此，那么在中等者的第一个七天里，会成就报身，而下等者（596）会净化胎门并成就化身，这被称为根器下等者在意识之身上成佛。极其简略地说：“三身是胜者的三身，自心是不死和自解脱。唉玛，这是三世胜者的珍贵意藏。”正如所说的那样，仅仅是将心安住在唯一的自性上，无修无散乱。而且，心的实相超越了有和无。
English
If you pull from the tip of a horn, nothing will come out, but if you pull from the teat, milk will come out, like that. Also, in the Kalachakra, it is said that in the forehead, throat, heart (594), and navel, there are four bindus that generate the states of waking, dreaming, sleeping, and deep sleep. By purifying them with the four empowerments, the four joys will manifest, and the four vajras that have been present from the beginning will manifest. Therefore, for this body with the nature of the fully ripened channels, winds, and bindus, by combining the yoga of the self-body skillful means of Aham (藏文：ཨ་ཧཾ།，梵文天城体：अहम्，梵文罗马拟音：aham，汉语字面意思：I) burning and dripping, with the yoga of other-body wisdom of Khagamukha (藏文：ཁ་ག་མུ་ཁ།，梵文天城体：खगमुख，梵文罗马拟音：khagamukha，汉语字面意思：Sky Face), melting and controlling the bodhicitta, through the gate of the four joys of the contaminated upward ascent and the four joys of the uncontaminated downward stability, when the bodhicitta ascends from the jewel to the crown and is completely filled, the body will attain the rainbow body vajra body, the speech will attain the indestructible song of Nada, and the mind will attain the non-conceptual dharmakaya, (595) thereby fully accomplishing enlightenment. Therefore, this is called the superior faculty attaining enlightenment in the fully ripened body. The intermediate faculty, by practicing the recollection of the illusory body during the day and mastering, practicing, developing, and transforming dreams at night, purifies the fundamental delusion into self-liberation, therefore this is called the intermediate faculty attaining enlightenment in the habitual body. The inferior faculty, what is practiced during the time of ripening and habit, will go in the form of a seed, thereby recognizing the clear light of the first bardo and attaining enlightenment there. As it is said in the Wisdom Play Tantra: "The person who recognizes the clear light will not see the city of the bardo, the appearance of the form body for the benefit of others will arise, like a wish-fulfilling jewel." Just like it is said. If one cannot abide there, then in the first week of the intermediate, one will attain enlightenment in the sambhogakaya, and the inferior (596) will purify the womb door and attain enlightenment in the nirmanakaya, this is called the inferior faculty attaining enlightenment in the mind body. Very briefly: "The three bodies are the three bodies of the victorious ones, one's own mind is immortal and self-liberated. Ema, this is the precious treasury of the intention of the victorious ones of the three times." As it is said, it is only to rest the mind on the single nature, without meditation and without distraction. Moreover, the reality of the mind transcends existence and non-existence.
Chinese
断常中解脱之理极明晰。成就自在者唐东杰布之语中说：心若说有自性而说有，有堕入断见之虞。心若说无自性而说无，有堕入常见之虞。自己观照自己。不为他所控，获得大自在，则成办大事。如是说。此金刚语（597）显现了如来教言最后法轮，以及中法轮连同意趣解释之义，是赤裸裸的。此心性乃是轮回涅槃一切法之根本心要之故。如是说：达努夏瓦达云：心性一者一切之种子，何处有生与寂灭相续，能赐予所欲之果，礼敬如意宝般之心。如是说故。轮回涅槃二者，唯是了悟与不了悟心性之实相而已。心若系缚则成系缚，彼若解脱则无疑虑。愚者以何系缚之，智者彼以速解脱。如是说。一种子而二树生，因是之故一果生。彼亦（598）无别何所思，彼即轮回与寂灭解脱。如是说。那么解脱之方便为何？心当执持如虚空，当执持心为虚空之自性。若使意成为非意，则彼将获得无上菩提。如是说。此道修持之方式，噶举仁波切自己的宗派中，即是无造作地修持庸常之觉性。大手印跏趺坐之金刚句中说：法身虚空中，从证悟之云聚中，五毒之电光，观为大智慧。于心不作意，远离一切希疑之，庸常觉性我顶礼。如是说。此中庸常之语，并非表达低劣之义，而是表达非造作之义。密集金刚（599）续后云：自性形相乃是因。如是所说之自性，其梵语为 प्रकृति (Prakṛti，自性)，此于其他场合亦译为庸常。因此，自性
English
The way to be liberated from nihilism and eternalism is extremely clear. The accomplished master Thangtong Gyalpo said: "It is not that the mind has an inherent nature and therefore exists; there is a risk of falling into nihilism. It is not that the mind has no inherent nature and therefore does not exist; there is a risk of falling into eternalism. Look at yourself. If you are not controlled by others and gain great freedom, you will accomplish great things." These vajra words (597) reveal the meaning of the final turning of the wheel of the Buddha's teachings, as well as the intermediate turning of the wheel, along with its commentaries, in a naked manner. This very nature of mind is the root essence of all phenomena of samsara and nirvana. As it is said: Danushavada said: "The single nature of mind is the seed of all; from which arise existence and the continuation of suffering; it bestows the fruits of desires; I prostrate to the mind like a wish-fulfilling jewel." Therefore, samsara and nirvana are solely dependent on whether one realizes the true nature of mind or not. If the mind is bound, it is bound; if it is liberated, there is no doubt. The fool is bound by what, the wise one quickly liberates himself from that. It is said: "From one seed, two trees grow; because of that, one fruit arises. That which is (598) thought of as inseparable, that is the liberation from samsara and nirvana." It is said. So, what is the means of liberation? The mind should be held like the sky; the mind should be held as the very nature of the sky. If the mind becomes non-mind, then one will attain unsurpassed enlightenment. It is said. The way to practice this path, according to the Kagyu Rinpoche's own tradition, is to cultivate ordinary awareness without fabrication. In the vajra verses of the Mahamudra Gau-ma, it is said: "In the sky of the Dharmakaya, from the clouds of realization, see the lightning of the five poisons as great wisdom. Without contriving in the mind, free from all hope and doubt, I prostrate to you, ordinary awareness." It is said. The word "ordinary" here does not express the meaning of inferiority, but rather expresses the meaning of non-fabrication. In the later tantra of the Guhyasamaja (599), it is said: "Nature and form are the cause." The Sanskrit word for nature, प्रकृति (Prakṛti, nature), is also translated as "ordinary" in other contexts. Therefore, nature