Tibetan
རྒྱས་ཀྱིས་སྟོངས་པ། ། (༤༥༠)ལྐུག་པ་འདི་དག་མི་ཁོམ་བརྒྱད། །ཅེས་པ་ལྟར་ལས། ངན་སོང་གསུམ་དུ་སྐྱེས་ན་ནི་སྡུག་བསྔལ་དོས་དྲག་པ་དང་། ལུས་དེ་ཆོས་ཀྱི་རྟེན་དུ་ཤིན་ཏུ་ངན་པས་ཆོས་བྱེད་མི་ཁོམ། འདོད་ཁམས་ཀྱི་ལྷ་རྣམས་ཀྱང་འདོད་ཡོན་ལ་ཆགས་པས་གཡེངས། གཟུགས་ཁམས་དང་གཟུགས་མེད་ཀྱི་ལྷ་ཕལ་ཆེར་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་མྱོས་པས་ཆོས་ཉན་པའི་སྐལ་པ་མེད། ལྷ་མ་ཡིན་ཡང་འདོད་ལྷ་དང་འདྲ་བ་ལས་ལྷག་པར་ངན་སོང་བཞིན་དུ་ལུས་རྟེན་ངན། སངས་རྒྱས་མ་བྱོན་པའི་འཇིག་རྟེན་ཁམས་སུ་སྐྱེས་པའམ། སངས་རྒྱས་བྱོན་པའི་ཞིང་ཁམས་སུ་ཡང་ཆོས་དར་བའི་ས་ཆ་ནི་རྒྱ་ཆུང་། ཆོས་མེད་ས་ཆ་ཡུལ་ཕྱོགས་མཐའ་ཁོབ་ཀླ་ (༤༥༡)ཀློར་སྐྱེས་པའམ། ཆོས་དར་བའི་ཡུལ་ཕྱོགས་སུ་སྐྱེས་ཀྱང་ལོག་ལྟ་ཅན་ཆོས་ལ་སྡང་བའམ། གླེན་ལྐུགས་སུ་གྱུར་ནས་བླང་དོར་གྱི་གནས་གང་ཡང་མི་གོ་བར་སོང་ན་ཆོས་བྱེད་པའི་སྐལ་པ་མི་འདུག་པ་ལས། བདག་གིས་ད་རེས་མི་ཁོམ་པ་བརྒྱད་ལས་ལོག་ཆོས་བྱེད་ནུས་སུ་རུང་བའི་ལུས་ཞིག་ཐོབ་འདུག་སྙམ་པ་དང་། སྡོམ་ནི། མི་ཉིད་དབུས་སྐྱེས་དབང་པོ་ཚང་། །ལས་མཐའ་མ་ལོག་གནས་ལ་དད། །སངས་རྒྱས་བྱོན་དང་དེས་ཆོས་གསུངས། །བསྟན་པ་གནས་དང་དེ་རྗེས་འཇུག །གཞན་ཕྱིར་སྙིང་ནི་བརྩེ་བའོ། །ཞེས་པ་ལྟར་ཏེ། བདག་སྤྱིར་མི་ལུས་ཐོབ། དགོས་སུ་ཡུལ་ (༤༥༢)དབུས་ཆོས་དར་བར་སྐྱེས། ཡང་དགོས་སུ་དབང་པོ་སྒོ་ལྔ་ཚང་བས་སྤང་བླང་ཤེས་སུ་རུང་། ཞེས་དགོས་སུ་ལྟ་བ་ལོག་པ་དང་མ་འཕྲད་ཙམ། མཚམས་མེད་ལྟ་བུ་ལོག་པར་ལྟ་བའི་ལས་ཀྱང་མ་བྱས་ཙམ། གནས་དམ་པའི་ཆོས་འདུལ་བ་ལ་དད་པ་སྐྱེར་རུང་བ་ཙམ་དུ་འདུག་པས་རང་གི་འབྱོར་པ་ལྔ་ཚང་འདུག །འཇིག་རྟེན་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱང་བྱོན་ཟིན། དམ་པའི་ཆོས་ཀྱང་གསུང་ཟིན། བསྟན་པ་ཡང་མ་ནུབ་པར་གནས། ཆོས་ལ་གསར་དུ་འཇུག་པ་ཡང་མང་བའི་སྐབས་སུ་ཡོད། ཆོས་བྱེད་རྣམས་ལ་གཞན་གྱིས་སྙིང་བརྩེ་བའི་སྒོ་ནས། ཟས་གོས་ཡོ་བྱད་སོགས་ཀྱང་སྟེར་བ་པོ་མང་པོ་སྣང་བས་ཆོས་མཐུན་གྱི་འཚོ་བ་འབྱོར་དུ་རུང་བའི་ (༤༥༣)སྐབས་སུ་འདུག་པས་གཞན་འབྱོར་ལྔ་པོ་ཡང་བདག་ལ་ཚང་། དེ་ལྟར་ན་མི་ཁོམ་པ་བརྒྱད་ལས་ལོག །འབྱོར་པ་བཅུ་ཚང་བའི་ལུས་འདི་ལྟ་བུ་ཤིན་ཏུ་རྙེད་དཀའ། སྐབས་འདིར་ཆོས་ལ་འབད་དགོས་པར་འདུག་སྙམ་པ་རྒྱུ་མཚན་དྲན་པའི་སྒོ་ནས་ཡང་ཡང་བསམ། རྗེས་ཐུན་མཚམས་ལ་འཇུག་ན་གོང་བཞིན་དགེ་བ་བྱང་ཆུབ་ཏུ་བསྔོ། དམིགས་སྐོར་གཉིས་པའོ། །ཡང་སྔོན་འགྲོ་དང་རྗེས་སྔ་མ་བཞིན་ལས་སེམ
Chinese
以广大而空虚。（450）这些愚钝之人，是八无暇。如是说，若生于三恶道，则痛苦剧烈，此身作为佛法的所依极其恶劣，故无暇修法。欲界诸天也因贪执欲妙而散乱。色界和无色界的大部分天人沉醉于禅定，没有听法的机会。阿修罗也与欲天相似，但比恶道更甚，身体的所依恶劣。生于没有佛陀出世的世间，或者即使生于佛陀出世的刹土，佛法兴盛的地方也很小。生于没有佛法的地方，边远地区或野蛮之地（451），或者即使生于佛法兴盛的地方，却成为持邪见、憎恨佛法之人，或者变得愚笨痴呆，对取舍之处一无所知，如此便没有修法的机会。我如今已从八无暇中脱离，获得了能够修法的身体，如是思惟。 偈颂说： 获得人身生于中土，诸根具足业际未倒，于正法信佛已出世，彼已说法教法住世，随教而行利他心切。 如是说，我总的来说获得了人身。特别的是，生于（452）中土佛法兴盛之地。更特别的是，五根具足，能够了知取舍。如是，特别的是，没有遇到邪见。没有造作如五无间罪般的邪见之业。能够对正法毗奈耶生起信心，如此，我的自圆满五种具备。 世间中佛陀也已出世。正法也已宣说。教法也未隐没而住世。新入佛法者也多。对于修法者，他人以慈悲心，给予饮食衣物等资具者也多，因此，能够获得符合佛法的（453）生活，如此，他圆满五种我也具备。 如此，脱离了八无暇。获得了具足十圆满的如此之身，极其难得。此时应当精进修法，如是忆念理由而再三思维。 之后，若入座间，如前将善根回向菩提。 第二次观修。 又，前行和后行与之前相同，用心。
English
With vastness and emptiness. (450) These foolish ones are the eight unfree states. As it is said, if born in the three lower realms, the suffering is intense, and this body is extremely bad as a basis for Dharma, so there is no time to practice Dharma. The gods of the desire realm are also distracted by attachment to sensual pleasures. Most of the gods of the form and formless realms are intoxicated by samadhi, so there is no opportunity to listen to the Dharma. Asuras are similar to the desire gods, but even worse than the lower realms, the basis of the body is bad. Born in a world where no Buddha has appeared, or even if born in a Buddha-field where a Buddha has appeared, the place where the Dharma flourishes is small. Born in a place without Dharma, a remote area or a barbaric land (451), or even if born in a place where the Dharma flourishes, becoming a heretic who hates the Dharma, or becoming foolish and ignorant, knowing nothing about what to accept and reject, then there is no opportunity to practice Dharma. I have now escaped from the eight unfree states and obtained a body capable of practicing Dharma, so I think. The verse says: Having a human body born in the central land, having complete faculties and not having reversed karma, having faith in the true Dharma, the Buddha has appeared, he has spoken the Dharma, the Dharma abides in the world, following the teachings and being eager to benefit others. As it is said, I have generally obtained a human body. In particular, I was born in (452) the central land where the Dharma flourishes. More specifically, having complete five faculties, I am able to know what to accept and reject. Thus, in particular, I have not encountered wrong views. I have not committed the karma of wrong views such as the five heinous crimes. I am able to generate faith in the true Dharma Vinaya, so I have the five kinds of self-perfection. The Buddha has also appeared in the world. The true Dharma has also been spoken. The Dharma has not disappeared and abides in the world. There are also many new entrants to the Dharma. For those who practice Dharma, others give food, clothing, and other necessities with compassion, so it is possible to obtain a (453) life that is in accordance with the Dharma, so I also have the five kinds of other-perfection. Thus, I have escaped from the eight unfree states. Obtaining such a body with ten perfections is extremely rare. At this time, I should diligently practice Dharma, so I repeatedly think, remembering the reasons. Afterwards, if entering the session break, dedicate the merit to Bodhi as before. The second contemplation. Also, the preliminary and subsequent practices are the same as before, with the mind.