Tibetan
བས་བགྲང་བ་དང་གཞལ་དུ་མེད་པར་སྤྲུལ་བཤད་མཛད་པས་རྒྱུད་སྡེའང་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པར་ཤེས་པར་བྱའོ།། །། ༈ དེ་དྲང་དོན་དུ་ཤེས་རབ་གཉིས་སུ་བསྟན་པ། གཉིས་པ་དེ་དྲང་དོན་དུ་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་གཉིས་སུ་བསྟན་པ་ནི། རྗོད་བྱེད་སྒྲའི། བརྗོད་བྱ་དོན་གྱི། གདུལ་བྱ་གང་ཟག་གི་ཁྱད་པར་གསུམ་གྱི་ཡིན་ལ། དེའི་དང་པོ་ནི། འདི་སྐད་བདག་གིས་ཐོས་པ་ཞེས་སོགས་ཀྱིས་ཐོག་དྲངས་པ་ནི་ཕ་རྒྱུད། གསང་བ་མཆོག་གི་དགྱེས་པ་ན། 11-316 ཞེས་སོགས་ཀྱིས་ཐོག་དྲངས་པ་ནི་མ་རྒྱུད་དེ། འདི་སྐད་བདག་གིས་ཞེས་བྱ་བ་དང་། དེ་རྗེས་ཐོས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། གཞན་ཡང་དུས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གཅིག་ན་ཞེས་བྱར་བཅས་པ་དང་། །དེའི་ འོག་ཏུ་གཞན་ཡང་ནི། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་དེ། །སྐུ་དང་གསུང་དང་ཐུགས་རྡོ་རྗེ། །བཙུན་མོའི་བྷ་ག་རྣམས་ལ་འདིར། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ནི་བཞུགས་སོ་ཞེས། །རྣལ་འབྱོར་རྒྱུད་ལ་རབ་ཏུ་གྲགས། ། གསང་བ་མཆོག་གི་དགྱེས་པ་ན། །ཐམས་ཅད་བདག་ཉིད་རྟག་ཏུ་བཞུགས། །མཁའ་འགྲོ་ཀུན་དངོས་སེམས་དཔའ་ནི། །རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་བདེ་བའི་མཆོག །ཅེས་བྱར་གཞན་དུ་བསྟན་པ་དག །ཐོག་མ་ཐ་མར་གནས་ པའི་ཚིག །རྣལ་འབྱོར་མ་རྒྱུད་དུ་བསྟན་ཏེ། །ཞེས་གསང་བའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་གསལ་བ་ལས་བཤད་དོ། །བརྗོད་བྱ་དོན་གྱི་ཁྱད་པར་ལའང་དེ་ཁོ་ན་ཉིད། བསྐྱེད་རིམ། རྫོགས་རིམ། རྣམ་དག་གི་ཁྱད་ པར་བཞི་ཡོད་པའི་དང་པོ་ནི། རྣལ་འབྱོར་བླ་ན་མེད་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་དོན་ལ་འཇུག་པ་ལས། དེའང་རྒྱ་ཆེ་བའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་གང་དུ་གཙོ་བོར་སྟོན་པའི་རྒྱུད་ནི་ཐབས་ཀྱི་རྒྱུད་དོ། ། གང་དུ་ཟབ་པ་ཉིད་གཙོ་བོར་བྱས་ཏེ་སྟོན་པ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་རྒྱུད་དོ། །ཞེས་སོ། །ཡང་བསྐྱེད་རིམ་གྱི་དེ་ཉིད་སྟོན་པས་ཕ་རྒྱུད། རྫོགས་རིམ་གྱི་དེ་ཉིད་སྟོན་པས་མ་རྒྱུད་དེ་གསང་བའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་གསལ་བ་ལས་བཤད་དེ། 11-317 བསྐྱེད་དང་རྫོགས་བྱུང་རིམ་པ་ཡིས། །རྣལ་འབྱོར་བསྐྱེད་པར་བསྟན་པ་སྟེ། །རྫོགས་པ་རྣལ་འབྱོར་མ་རུ་བརྗོད། །ཅེས་སོ། ། གཉིས་པ་བསྐྱེད་རིམ་གྱི་ཁྱད་པར་ནི། འབྱུང་བ་རིམ་བརྩེགས་ཞུ་བ་ལས་རྡོ་རྗེའི་ སའམ་གཞལ་ཡས་ཁང་བསྐྱེད་པ་ནི་ཐབས་རྒྱུད། འབྱུང་བ་རིམ་བརྩེགས་རི་རབ་དང་བཅས་པའི་སྟེང་དུ་གཞལ་ཡས་ཁང་བསྐྱེད་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་རྒྱུད་དེ། དྲི་མེད་འོད་ལས། ཐབས་ཀྱི་རྒྱུད་ལས་འདི་ཉིད་ ཀྱི་ཁང་པ་བརྩེགས་པ་ལ་སོགས་པ་བྱ་སྟེ། འདིར་ལྷུན་པོའི་སྟེང་དུ་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་ནི་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་པ་དང་། ཡེ་ལེ་ལས། དེ་ནས་ཆོས་འབྱུང་ནམ་མཁའི་ཁམས་ཀྱི་རང་བཞིན་བསྒོམ་པར་ བྱ་སྟེ། དེའི་དབུས་སུ་ཧཱུཾ་ཡིག་ཡོངས་སུ་གྱུར་པ་ལས་རྡོ་རྗེའི་སའོ། །ཡང་ན་ཤེས་རབ་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱི་དགོངས་པས་རླུང་ལ་སོགས་པའི་དཀྱིལ་
Chinese
而且，从那之中分出的，以无数种化身进行讲述，因此应当知晓续部的数量也是不可思议的。 第二，将此在究竟意义上阐释为方便与智慧二者。这是从能诠之语、所诠之义、所化之补特伽罗这三个差别来区分的。其中的第一个差别是：以‘如是我闻’等开头的，是父续；以‘秘密胜乐’等开头的，是母续。‘如是我闻’等，以及随后的‘听闻’等，还有‘时’，与‘一处’连用。其后还有：‘如来一切身语意金刚，于明妃莲花中，薄伽梵安住’，这在瑜伽续中广为人知。‘秘密胜乐中，一切自性恒时安住，空行及诸菩萨，金刚萨埵安乐之最’，这些在其他地方所阐述的，是处于开头和结尾的词语，在瑜伽母续中阐述。如《秘密真实光明》中所说。所诠之义的差别也有四种，即真实义、生起次第、圆满次第、清净。第一种是：进入无上瑜伽续部的意义，其中，主要阐述广大真实义的续部是方便续；主要阐述甚深性的续部是智慧续。如是说。此外，阐述生起次第真实义的是父续，阐述圆满次第真实义的是母续，如《秘密真实光明》中所说：‘以生起和圆满次第，阐述生起瑜伽，圆满则称为瑜伽母。’ 第二，生起次第的差别是：从诸元素依次累积消融，从而生起金刚地或宫殿的是方便续；在诸元素依次累积的须弥山之上生起宫殿的是智慧续。如《无垢光明》中所说：‘方便续中，建造此处的房屋等，此处不会在须弥山之上形成坛城。’又如《耶勒》中所说：‘之后，应当观想法生为虚空界的自性，在其中心，由吽字（藏文：ཧཱུྃ，梵文天城体：हुं，梵文罗马拟音：hūṃ，汉语字面意思：吽）完全变化为金刚地。或者，以智慧续的观点，观想风等坛城。’
English
Moreover, from that division, it is explained through countless emanations, therefore it should be known that the number of tantras is also inconceivable. Second, this is explained as the two, method and wisdom, in the definitive sense. This is distinguished by the three differences of the expresser's words, the expressed meaning, and the being to be tamed. The first of these is: that which begins with 'Thus I have heard' etc., is the Father Tantra; that which begins with 'Secret Supreme Bliss' etc., is the Mother Tantra. 'Thus I have heard' etc., and then 'heard' etc., and also 'time', together with 'in one place'. After that there is also: 'All the body, speech, and mind vajras of the Tathagatas, in the lotus of the consort, the Bhagavan abides', this is widely known in the Yoga Tantra. 'In Secret Supreme Bliss, all nature constantly abides, Dakinis and all Bodhisattvas, Vajrasattva supreme bliss', these that are explained elsewhere, are the words that are at the beginning and the end, explained in the Yoga Mother Tantra. As it is said in the 'Secret Reality Illumination'. The difference in the meaning of the expressed also has four kinds, namely the true meaning, the generation stage, the completion stage, and purification. The first is: entering into the meaning of the Unsurpassed Yoga Tantra, among which, the tantra that mainly explains the vast true meaning is the Method Tantra; the tantra that mainly explains the profoundness is the Wisdom Tantra. Thus it is said. Furthermore, that which explains the true meaning of the generation stage is the Father Tantra, that which explains the true meaning of the completion stage is the Mother Tantra, as it is said in the 'Secret Reality Illumination': 'With the generation and completion stages, it explains the generation of yoga, completion is called Yogini.' Second, the difference in the generation stage is: from the elements accumulating and dissolving in sequence, thereby generating the vajra ground or palace is the Method Tantra; generating the palace on top of Mount Meru, which is the sequential accumulation of elements, is the Wisdom Tantra. As it is said in the 'Immaculate Light': 'In the Method Tantra, constructing the houses etc. here, here the mandala will not be on top of Mount Meru.' Also as it is said in 'Yele': 'After that, one should contemplate the Dharma arising as the nature of the space realm, in its center, from the syllable Hūṃ (藏文：ཧཱུྃ，梵文天城体：हुं，梵文罗马拟音：hūṃ，汉语字面意思：吽) completely transformed into the vajra ground. Or, with the view of the Wisdom Tantra, contemplate the mandala of wind etc.' --------------------------------------------------------------------------------
Tibetan
འཁོར་རྣམས་དང་། ལྷུན་པོའི་སྟེང་དུ་ཁང་པ་བརྩེགས་པའམ་ རྡོ་རྗེའི་གུར་རོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །ཡང་ཡེ་ཤེས་དགུག་གཞུག་ལ་སོགས་པའི་ལས་ཐམས་ཅད་ལ་རྣལ་འབྱོར་མ་རྣམས་རྒྱུ་ཞིང་ཐབས་མི་གཡོ་བར་གནས་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་རྒྱུད། ཐབས་གཡོ་ཞིང་ཤེས་རབ་ མི་གཡོ་བར་གནས་པ་ཐབས་རྒྱུད་དེ། ཡེ་ལེ་ལས། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་གང་དུ་རྣལ་འབྱོར་མ་རྣམས་ཡང་དག་པར་རྒྱུ་ཞིང་གཙོ་བོ་མི་གཡོ་བ་དེ་ནི་རྣལ་འབྱོར་གྱི་རྒྱུད་དོ། །གང་དུ་ཐབས་ཡང་དག་པར་རྒྱུ་ཞིང་ཤེས་རབ་མི་གཡོ་བ་དེ་ནི་ཐབས་ཀྱི་རྒྱུད་དོ། ། 11-318 ཞེས་པ་དང་། རྡོ་རྗེ་སྙིང་འགྲེལ་ལས་ཀྱང་། གང་དུ་ཐབས་ནི་ལེགས་གནས་ཤིང་། །རྣལ་འབྱོར་མ་རྣམས་ཀུན་སྤྱོད་པ། །ཀུན་རྫོབ་རྣལ་འབྱོར་མ་རྒྱུད་དུ། །བྱིས་པ་རྣམས་ལ་བདག་གིས་བསྟན། །གང་དུ་ཐབས་ ནི་འཕོ་བྱེད་ཅིང་། །ཤེས་རབ་ཡང་དག་གནས་འགྱུར་བ། །ཐབས་ཀྱི་རྒྱུད་ཉིད་དུ་ནི་བཤད། །ཇི་ལྟར་དེ་ལྟར་ཀུན་རྫོབ་ཏུའོ། །ཞེས་སོ། །ཡང་ཉིན་མཚན་མཉམ་པ་དག་པས་ཡབ་ཡུམ་ཞལ་ཕྱག་མཉམ་པ་ ནི་ཐབས་རྒྱུད། སྔ་ཕྱིའི་ཐུན་མཚམས་དག་པས་ཡབ་ཡུམ་ཞལ་ཕྱག་མི་མཉམ་པ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་རྒྱུད་དེ། ཡེ་ལེ་ལས། དེ་བཞིན་སྔ་མ་དང་ཕྱི་མའི་ཐུན་མཚམས་ནི་རྣལ་འབྱོར་མའི་རྒྱུད་ཀྱིས་ འཁྱུད་པ་སྟེ། ཞལ་གཅིག་དང་ཕྱག་བཞི་པ་དག་གམ། ཞལ་གཅིག་པ་ལ་སོགས་པ་དག་དང་། ཞལ་བརྒྱད་པ་ལ་སོགས་པ་དག་གིས་མི་མཉམ་པ་དང་མཉམ་པ་སྙོམས་པར་ཞུགས་པ་ལས་སོ། །རྣལ་ འབྱོར་གྱི་རྒྱུད་ལ་ཞལ་དང་ཕྱག་མཉམ་པ་དག་གིས་འཁྱུད་པ་ནི་ཉིན་མོ་དང་མཚན་མོ་མཉམ་པའི་དུས་ལའོ་ཞེས་པ་དུས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གྱི་ངེས་པའོ། །ཞེས་སོ། །ཡང་ལྷ་གཙོ་འཁོར་ཕལ་ཆེ་ བ་བཞུགས་པ་ནི་ཕ་རྒྱུད། བཞེངས་པ་ནི་མ་རྒྱུད་དེ། དྲི་མེད་འོད་ལས། དེའི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་བཞུགས་པའང་དཔལ་གསང་བ་འདུས་པ་ལྟ་བུར་འགྱུར་རོ། །འདི་སྐྱོན་མེད་པ་ཉིད་དེ། རིགས་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་པའི་རྩོད་ལན་གྱི་ཤུགས་ལས་བསྟན་ཏོ། ། 11-319 རྣལ་འབྱོར་བླ་ན་མེད་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་དོན་ལ་འཇུག་པ་ལས། གང་དུ་འཇིག་རྟེན་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ལྷའི་རྣམ་པ་སྟོན་པ་ནི་ཐབས་ཀྱི་རྒྱུད་དོ། །གང་དུ་འཇིག་རྟེན་དང་འགལ་བའི་ལྷའི་ རྣམ་པ་སྟོན་པ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་རྒྱུད་ཅེས་གསུངས་པ་འདི་ཤེས་བྱེད་དུ་བྱས་ནས་ལྷའི་རུས་རྒྱན་ཡོད་མེད་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་འབྱེད་པའང་རིགས་པ་ཙམ་མོ། ། གསུམ་པ་རྫོགས་རིམ་གྱི་ཁྱད་ པར་ནི། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ཐབས་རྒྱ་ཆེན་པོ་ལ་སྦྱོར་བས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་འཇུག་པ་སྟོན་པ་མ་རྒྱུད། རང་བྱིན་བརླབ་དང་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་རིམ་པ་གཙོ་ བོར་སྟོན་པ་ལ་ཕ་རྒྱུད་དེ། གུར་ལས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཇི་ལྟར་ན་རྣལ་འབྱོར་མའི་རྒྱུད་ཀྱི་མཚན་དུ་རབ་ཏུ་འཇུག་པ་ལགས
Chinese
眷属们，以及在须弥山顶上建造房屋，或者金刚帐篷。’这样说。此外，对于迎请智慧等一切事业，瑜伽母们作为因，方便不动的安住是智慧续；方便动，智慧不动的安住是方便续。如《耶勒经》所说：‘在世俗中，瑜伽母们真实游行，主尊不动的，那是瑜伽续。何处方便真实游行，智慧不动的，那是方便续。’ 又如《金刚心髓释》中说：‘何处方便善安住，瑜伽母众皆行持，世俗瑜伽母续中，我为孩童作开示。何处方便转移变，智慧真实安住不变，于彼即说方便续，如是于彼世俗中。’ 此外，日夜平等清净，父母尊颜面手印相同是方便续；先后时分清净，父母尊颜面手印不同是智慧续。如《耶勒经》所说：‘如是前后时分是瑜伽母续所拥抱，一面四臂等，或一面等等，或八面等等，不平等与平等，平等进入。’瑜伽续中颜面和手印相同所拥抱的是日夜平等之时，这是时间的差别决定。 此外，主尊及眷属大多安住的是父续，站立的是母续。如《无垢光经》所说：‘彼时薄伽梵安住也如吉祥密集金刚一般。’这没有过失，因为没有种姓之故。’这是从辩论的语气中显示出来的。 进入无上瑜伽续的意义时，何处显示与世间相符的本尊形象是方便续；何处显示与世间相违的本尊形象是智慧续。’以此作为依据，区分本尊是否有骨饰等差别也是合理的。 第三，圆满次第的差别是：以智慧波罗蜜多的广大方便来结合，从而显示进入真如的是母续；主要显示自加持和现证菩提次第的是父续。如《古尔经》所说：‘薄伽梵，如何才能进入瑜伽母续的名称中呢？’
English
The retinues, and building houses on top of Mount Sumeru, or the Vajra Tent.' Thus it was said. Furthermore, for all activities such as invoking wisdom, the yoginis are the cause, and the unwavering abiding of skillful means is the Wisdom Tantra; the moving of skillful means and the unwavering abiding of wisdom is the Skillful Means Tantra. As the Ye-le says: 'Where the yoginis truly move in the conventional, and the principal does not move, that is the Yoga Tantra. Where skillful means truly move and wisdom does not move, that is the Skillful Means Tantra.' Also, as the Vajra Heart Commentary says: 'Where skillful means are well-established, and all the yoginis practice, in the conventional Yogini Tantra, I have shown to children. Where skillful means are transformed, and wisdom truly abides without change, it is said to be the Skillful Means Tantra. Thus, in that conventional realm.' Furthermore, the equality and purity of day and night, the equality of the faces and hands of the Father and Mother, is the Skillful Means Tantra; the purity of the junctures of before and after, the inequality of the faces and hands of the Father and Mother, is the Wisdom Tantra. As the Ye-le says: 'Thus, the junctures of before and after are embraced by the Yogini Tantra, with one face and four arms, or one face and so on, or eight faces and so on, unequal and equal, entering equally.' In the Yoga Tantra, being embraced by equal faces and hands is at the time of equal day and night, which is the determination of the difference of time. Furthermore, the deity, the main figure and most of the retinue being seated is the Father Tantra, and standing is the Mother Tantra. As the Stainless Light says: 'At that time, the Bhagavan being seated also becomes like the glorious Guhyasamaja.' This is without fault, because there is no lineage.' This is shown from the force of the argumentative response. When entering the meaning of the Unsurpassed Yoga Tantra, 'where the form of the deity is shown in accordance with the world is the Skillful Means Tantra; where the form of the deity is shown in opposition to the world is the Wisdom Tantra.' Taking this as a basis, it is also reasonable to distinguish the differences such as whether the deity has bone ornaments or not. Third, the difference in the Completion Stage is: applying the vast skillful means of the Perfection of Wisdom, thereby showing the entry into Suchness is the Mother Tantra; mainly showing the stages of self-blessing and manifest enlightenment is the Father Tantra. As the Gur Tantra says: 'Bhagavan, how does one enter into the name of the Yogini Tantra?' --------------------------------------------------------------------------------