Tibetan
ི་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བའི་རང་བཞིན་ཡིན་པས་དེ་ཙམ་སེམས་བསྐྱེད་པ་མིན་ཞེས་བརྒལ་བ། ལོ་ཆེན་ གྱིས་འདུན་པ་ཙམ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་ཙམ་གྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པ་བདེན་ཡང་། སེམས་བསྐྱེད་པ་ནི་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་ལ་མི་འཁྲུལ་པས་ན་སེམས་བསྐྱེད་པའི་ཚེ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་ཡང་གདོན་མི་ ཟ་བར་ཉེ་བར་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་སེམས་བསྐྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་སྐྱབས་འགྲོའི་མཚན་ཉིད་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ཡིན་ཏེ་མི་འཁྲུལ་པ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་གསུངས། །སེམས་བསྐྱེད་པ་དེ་ཐམས་ཅད་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དབང་དུ་མཛད་ནས། 7-423 མདོ་སྡེ་རྒྱན་དུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སེམས་བསྐྱེད་པ། །རྣམ་པར་ངེས་པ་ཤེས་པར་བྱ། །ཞེས་གསུངས། གཞན་ས་མཚམས་འགྲེལ་པ་བཞིན་ལ། སྒྲ་སྙན་ཆུ་བོ་སྤྲིན་གསུམ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྲིད་པ་ཐ་ མ་པའི་ཡིན་པས། རྒྱལ་སྲས་རྣམས་ཀྱི་སེམས་བསྐྱེད་པ། །སྤྲིན་དང་འདྲ་བར་བསྟན་པ་ཡིན། །དང་། རྒྱ་ཆེ་རོལ་པ་ལ་སོགས་པའི་མདོར། སྲོད་ལ་བདུད་བརྟུལ་ནམ་གུང་ལ་མཉམ་པར་བཞག་པའི་འཕགས་པའི་ གང་ཟག་དེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སངས་རྒྱས་ཁ་མར་བཤད་པ་གནད་གཅིག །ལུང་དེ་ལྟར་དུ་འདིར་ཁས་མི་ལེན་ན་གཞན་མི་ལེན་པའི་སྐབས་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་སྐད་གསུངས་རྐྱང་དུ་ཟད་པར་འགྱུར་ རོ། །དེས་ན་འདི་ཁར། མར་མེའི་སྙིང་པོའི་དཔེ་གཟུང་ནས། སེམས་བསྐྱེད་པ་དང་པོས་འཚང་མི་རྒྱ། ཐ་མས་སངས་མི་རྒྱ། དེ་གཉིས་ལ་མ་བརྟེན་པར་ཡང་། སངས་མི་རྒྱ་ཞེས་གསུངས་པའི་སེམས་བསྐྱེད་ པ་ཐ་མའང་སྤྲིན་ལྟ་བུའི་སེམས་བསྐྱེད་དེས་ན་སེམས་བསྐྱེད་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཁོ་ནའི་རྒྱུད་ཀྱིས་བསྡུས་སོ་ཞེས་རེ་ཞིག་ཁས་བླང་བར་བྱའོ། །གཏེར་ལྟ་བུ་ནས་མཉམ་བཞག་གི་ངོ་ཏི་ ལ་དོན་དམ་སེམས་བསྐྱེད་སྦྱོར་རྗེས་ཀུན་རྫོབ་སེམས་བསྐྱེད་དུ་བཞག་གོ ། གཉིས་པ་གདམས་ངག་ནི། ཐེག་ཆེན་དུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་དོན་དུ་གཉེར་བའི་དོན་ཐོབ་པའི་བྱ་བར་ཉེ་བར་འདོམས་པ་མཚན་ཉིད་སྟེ། 7-424 དཔེར་ན་དགེ་སློང་གི་གདམས་ངག་བསླབ་པ་བརྗོད་པ་ལྟ་བུའོ། །དབྱེ་བ། སྒྲུབ་པ་ལ་གདམས་པ། བདེན་པ་ལ། དཀོན་མཆོག་ལ། མ་ཞེན་པ་ལ། མི་ངལ་བ་ལ། ལམ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ལ། སྤྱན་ལྔ་ལ། མངོན་ཤེས་དྲུག་ལ། མཐོང་ལམ་ལ། སྒོམ་ལམ་ལ་གདམས་པ་སྟེ་བཅུའོ། །དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་གདམས་པའི་དགེ་འདུན། ཁྱད་པར་དུ་བཤད་པ་ལ། དབང་པོ་རྟུལ་དང་རྣོན་པོ་དང་། །སོགས་ཉི་ ཤུར་གསུངས་པ་ནི། ལུང་ལས་མང་པོར་གསུངས་པ་གཟུང་བདེ་བ་དང་། འདི་ལྟར་བཞག་པའང་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་འཁོར་ལོའི་མདོ་ལས་བྱུང་བ་དང་། འདི་ན་སེམས་ཅན་དམན་ལ་མོས་རིགས་ནས། །བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའ་འདི་དག་ཉན་ཐོས་འགྱུར། །རང་རྒྱལ་བྱང་ཆུབ་པར་ཡང་རབ་ཏུ་སྟོན། །ཞེས་པས་སེམས་ཅན་དམན་པ་ལ་མོས་པ་དྲང་བའི
Chinese
如果辩驳说，仅仅是皈依的自性，所以算不上是发心。罗扎瓦（Lo chen，大译师）回答说，仅仅是意愿作为皈依的特征是没错，但发心与皈依并不冲突，所以在发心的时候，皈依也必然存在。因此，发心的特征可以近似地认为是皈依的特征，这是为了表明两者并不冲突。这样说。一切发心都属于菩萨的范畴。 《经庄严论》中说：‘菩萨的发心，应当了解其不同的形态。’其他如《地界释》所说，‘音声美妙如水流，云朵般的三者是最后有者的菩萨。’因此，诸位佛子的发心，被比喻为云朵。’以及在《广大嬉戏经》等经典中，夜晚降伏魔众，中午安住于等持的圣者，被称为面向佛陀的菩萨，这是一个要点。如果在这里不承认这个说法，那么就没有其他不承认的情况了，因此这样说就变得毫无意义。 因此，在这里，以灯芯的比喻来说明，第一次发心不能成佛，最后一次发心也不能成佛，不依赖于这两者也不能成佛。这里所说的最后一次发心也像是云朵般的发心，因此这种发心仅仅是由菩萨的相续所摄持，暂时可以这样承认。从宝藏般的（甚深）到等持的体验，将胜义发心置于修持之后，世俗发心置于修持之前。 第二，窍诀：在大乘中，将致力于发心作为获得意义的行为来教导，这是其特征。例如，比丘的窍诀是宣说戒律。分类：有关于修持的窍诀，关于真谛的窍诀，关于三宝的窍诀，关于不执着的窍诀，关于不疲倦的窍诀，关于完全掌握道的窍诀，关于五眼的窍诀，关于六神通的窍诀，关于见道的窍诀，关于修道的窍诀，共有十种。 关于三宝的窍诀，特别是关于僧伽的阐述，如‘根器迟钝和敏锐等二十种’的说法，这是因为经典中有很多这样的说法，容易理解，并且这样安排也是出自《不退转法轮经》，其中说：‘在此，对下劣众生有信者，这些菩萨会转变为声闻，也会示现为独觉菩提。’因此，是为了引导对下劣众生有信心的（人）。
English
If it is argued that it is merely the nature of taking refuge, so it is not considered Bodhicitta. Lo chen (Great Translator) replied that it is true that merely the intention is the characteristic of taking refuge, but Bodhicitta does not conflict with taking refuge, so when Bodhicitta arises, taking refuge is also inevitably present. Therefore, the characteristic of Bodhicitta can be approximately considered the characteristic of taking refuge, which is to show that the two do not conflict. Thus it is said. All Bodhicitta belongs to the category of Bodhisattvas. In the *Ornament of the Sutras*, it says: 'The Bodhicitta of a Bodhisattva should be understood in its different forms.' Others, as stated in the *Commentary on the Boundaries*, 'The beautiful sound like flowing water, the three like clouds are the Bodhisattvas of the last existence.' Therefore, the Bodhicitta of the princes of the kingdom is likened to clouds. And in the sutras such as the *Great Play Sutra*, the holy person who subdues the demons at night and abides in Samadhi at noon is said to be a Bodhisattva facing the Buddha, which is a key point. If this statement is not accepted here, then there is no other situation where it is not accepted, so saying this becomes meaningless. Therefore, here, using the example of the wick of a lamp to illustrate that the first Bodhicitta cannot attain Buddhahood, nor can the last Bodhicitta, nor can one attain Buddhahood without relying on these two. The last Bodhicitta mentioned here is also like a cloud-like Bodhicitta, so this Bodhicitta is only held by the continuum of Bodhisattvas, which may be temporarily acknowledged. From the treasure-like (profound) to the experience of Samadhi, placing the ultimate Bodhicitta after practice and the conventional Bodhicitta before practice. Second, Instructions: In the Mahayana, teaching the dedication to Bodhicitta as an act of obtaining meaning is its characteristic. For example, the instructions for a Bhikshu are to declare the precepts. Classification: There are instructions on practice, instructions on truth, instructions on the Three Jewels, instructions on non-attachment, instructions on non-weariness, instructions on fully grasping the path, instructions on the five eyes, instructions on the six superknowledges, instructions on the path of seeing, instructions on the path of meditation, totaling ten. Regarding the instructions on the Three Jewels, especially the explanation of the Sangha, such as the statement 'twenty kinds such as dull and sharp faculties,' this is because there are many such statements in the scriptures, which are easy to understand, and this arrangement also comes from the *Sutra of the Wheel of Non-Regression*, which says: 'Here, those who have faith in inferior beings, these Bodhisattvas will transform into Shravakas, and will also show themselves as Pratyekabuddha Bodhi.' Therefore, it is to guide those who have faith in inferior beings. --------------------------------------------------------------------------------
Tibetan
་ཕྱིར་དང་། ཆ་ཤས་ཙམ་འདྲ་བས་ཡིན་པས། འདིར་བསྟན་གྱི་དགེ་ འདུན་བྱང་སེམས་འཕགས་པ་ཁོ་ན། དེ་ཡང་། འཕགས་པ་རྣམ་གྲོལ་སྡེའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ན་གཞུང་ཚིག་དང་མཐུན། ཉན་ཐོས་བཞིན་སྤངས་པ་ལ་ཁྱད་ཞུགས་པ་མ་ཡིན་པས་སློབ་དཔོན་སོགས་འཆད་པ་པོ་ རྣམས་ནང་མ་མཐུན་ཀྱང་འགལ་བ་མེད་དེ། ས་དང་པོའི་རྗེ་ཐོབ་མཐོང་ལམ་དུ་བསྡུ་བ་དང་། སྒོམ་ལམ་དུ་བསྡུ་བ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལ་འཕགས་པས་ཇི་ལྟར་བགྲངས་ན། དབང་པོ་རྟུལ་པོ་དད་པའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་དང་། 7-425 རྣོན་པོ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་དང་། དད་པས་མོས་པ་དང་། མཐོང་བས་ཐོབ་པ་དང་། རྒྱུན་ཞུགས་མིའི་རིགས་ནས་རིགས་སྐྱེ་དང་། ལྷའི་རིགས་ནས་རིགས་སྐྱེ་དང་། ཕྱིར་འོང་ཚེ་གཅིག་པ་བར་ཆད་ གཅིག་པ་དང་། ཕྱིར་མི་འོང་བར་མ་དོར་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་དང་། སྐྱེ་གནས་དང་། མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་དང་བཅས་པས་དང་། མངོན་པར་འདུ་བྱེད་མ་ཡིན་པ་དང་། འོག་མིན་འགྲོ་ འཕར་བ་དང་། འོག་མིན་འགྲོ་ཕྱེད་འཕར་དང་། འོག་མིན་འགྲོ་ཐམས་ཅད་དུ་འགྲོ་བ་དང་། སྲིད་རྩེ་མཐར་ཐུག་འགྲོ་དང་། གཟུགས་ཀྱི་ཆགས་བཅོམ་གཟུགས་མེད་ཉེར་འགྲོ་དང་། མཐོང་བའི་ཆོས་ལ་ཞི་བ་དང་། ལུས་མངོན་བྱེད་དང་། མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པ་ཞེས་པའི་ཚིག་གིས་ཐོན་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཞུགས་པ་དང་། བསེ་རུ་ལྟ་བུ་སྟེ་ཉི་ཤུའོ། །དེ་ལྟར་ཡང་ལོ་ཆེན་གྱིས། འདིར་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་ རྒྱས་ཀྱིས་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་དད་པའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་དང་། ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ལ་སོགས་པ་མཚན་ཉིད་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་ རྒྱས་ཀྱི་གང་ཟག་དང་ཚུལ་འདྲ་བ་ཙམ་ལ་བརྟེན་ནས་སངས་རྒྱས་པའི་ལུགས་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཙམ་དུ་ཟད། དེ་ལྟར་བསྟན་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡོན་ཏན་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་དང་ཚུལ་འདྲ་བ་ཙམ་གྱིས་ཡོན་ཏན་རང་གིས་མངོན་དུ་བྱས་པས་ནི་གཞན་དག་ཀྱང་དེ་ལ་འཇོག་པར་ནུས་ཀྱི་གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་ལ། 7-426 དགེ་འདུན་དེ་དག་ཀྱང་ས་བཅུ་པོ་ལ་གནས་པ་དག་གོ །འདིར་རྣམ་པར་དཔྱད་པ་ལོ་ཆེན་གྱིས། གདམས་ངག་བཅུ་པོ་འདི་དག་ཀྱང་གདམས་པར་བྱ་བའི་དོན་སྒྲུབ་པའི་རང་བཞིན་ཁ་ན་མ་ ཐོ་བ་མེད་ཅིང་། ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་སྟོན་པས་ན་གདམས་ངག་གཅིག་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྒོ་ནས་བཅུར་དབྱེ་བར་ཟད་དེ། མཚན་ཉིད་བཅུ་དང་ལྡན་པའི་གདམས་ངག་དེ་ཡང་མཚན་ ཉིད་བཅུ་དང་ལྡན་པའི་དངོས་པོ་གཅིག་ཡིན་གྱི་བཅུ་མ་ཡིན་ཀྱང་། གནས་སྐབས་ཐ་དད་པ་དུ་མར་འགྱུར་ཏེ། དང་པོ་ཁོ་ནར། ས་རབ་ཏུ་དགའ་བ་ཐོབ་པའི་དོན་དུ་ཚོགས་ལམ་ཆེན་པོར་ མཚན་ཉིད་བཅུ་དང་ལྡན་པའི་གདམས་ངག་ཐོབ་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་ས་བཅུ་པ་ལ་འཇུག་པའི་དོན་དུ་མཚན་ཉིད་བཅུ་དང་ལྡན་པའི་
Chinese
或者因为只是部分相似。这里所说的僧众（dge 'dun）是指菩萨（byang sems）中的圣者（'phags pa）们。而且，如果追随圣者解脱部（rnam grol sde）的观点，就与经文的措辞相符。因为不像声闻（nyan thos）那样有断除的差别，所以像导师（slob dpon）等讲法者们虽然内部观点不一致，但也没有矛盾，就像将初地的证悟归入见道（mthong lam），或者归入修道（sgom lam）一样。那么，圣者是如何计数的呢？根器迟钝者随信行（dad pa'i rjes su 'brang ba），根器敏锐者随法行（chos kyi rjes su 'brang ba），以信解脱（dad pas mos pa），以见获得（mthong bas thob pa），从预流（rgyun zhugs）的人种到生于人种，从天种到生于天种，一来（phyir 'ong）中的一生者（tshe gcig pa）、一间者（bar chad gcig pa），不还（phyir mi 'ong）中的未舍弃而完全般涅槃者，以及有生有、有行有者（skye gnas dang/ mngon par 'du byed pa dang bcas pa），无行有者（mngon par 'du byed ma yin pa），上行者（'og min 'gro 'phar ba），半上行者（'og min 'gro phyed 'phar），遍行者（'og min 'gro thams cad du 'gro ba），有顶至极行者（srid rtse mthar thug 'gro），坏色离色近行者（gzugs kyi chags bcom gzugs med nyer 'gro），见法寂静者（mthong ba'i chos la zhi ba），身现证者（lus mngon byed），现前者（mngon sum du byed pa），通过这些词语出现的阿罗汉（dgra bcom pa）以及独觉（bse ru lta bu），总共二十种。 就像大译师（lo chen）所说：‘这里声闻和独觉所要获得的随信行和随法行等，这些相（mtshan nyid）不是菩萨的，然而只是凭借声闻和独觉的补特伽罗（gang zag）和方式的相似性，才安立了成佛的宗派。这样宣说，是为了进入菩萨的功德。仅仅凭借和他们方式的相似性，自己现证了功德，才能将其他人也安立于此，否则就不能。’ 这些僧众也都是安住于十地（sa bcu po）的圣者。在这里，大译师对[这些]进行了辨析：这十个教言（gdams ngag）本身，因为能显示成办所教之义的自性，没有罪过且圆满，所以就是一个教言。但这只是从相的角度分为了十种，具备十种相的教言，也是具备十种相的一个事物，而不是十个，只是在不同的阶段会变化。最初，为了获得极喜地（sa rab tu dga' ba）的缘故，在资粮道（tshogs lam）上获得了具备十种相的教言，同样，为了进入十地，也需要具备十种相的教言。
English
Or because it is only partially similar. The Sangha (dge 'dun) mentioned here refers only to the noble ones ('phags pa) among the Bodhisattvas (byang sems). Moreover, if one follows the views of the Noble Liberation Sect (rnam grol sde), it is consistent with the wording of the scriptures. Because it is not like the Hearers (nyan thos) who have the difference of abandonment, although the teachers (slob dpon) and other preachers have inconsistent internal views, there is no contradiction, just like classifying the realization of the first ground into the path of seeing (mthong lam), or classifying it into the path of meditation (sgom lam). So, how are the noble ones counted? Those with dull faculties who follow faith (dad pa'i rjes su 'brang ba), those with sharp faculties who follow the Dharma (chos kyi rjes su 'brang ba), those liberated by faith (dad pas mos pa), those who attain by seeing (mthong bas thob pa), from the lineage of humans who are Stream-enterers (rgyun zhugs) to being born in the human lineage, from the lineage of gods to being born in the god lineage, Once-returners (phyir 'ong) who are one-life (tshe gcig pa), one-interval (bar chad gcig pa), Non-returners (phyir mi 'ong) who completely pass into Nirvana without abandoning [their bodies], as well as those with existence with form and with activity (skye gnas dang/ mngon par 'du byed pa dang bcas pa), those with existence without activity (mngon par 'du byed ma yin pa), those who go upwards [to Akanistha] ('og min 'gro 'phar ba), those who go halfway upwards [to Akanistha] ('og min 'gro phyed 'phar), those who go everywhere [in Akanistha] ('og min 'gro thams cad du 'gro ba), those who go to the ultimate peak of existence (srid rtse mthar thug 'gro), those who destroy form and approach the formless (gzugs kyi chags bcom gzugs med nyer 'gro), those who pacify the Dharma they have seen (mthong ba'i chos la zhi ba), those who realize through the body (lus mngon byed), those who realize directly (mngon sum du byed pa), the Arhats (dgra bcom pa) who appear through these words, and the Pratyekabuddhas (bse ru lta bu), a total of twenty types. As the Great Translator (lo chen) said: 'Here, the followers of faith and the followers of Dharma, etc., which are to be attained by the Hearers and the Solitary Buddhas, these characteristics (mtshan nyid) are not those of Bodhisattvas, but merely based on the similarity of the individuals (gang zag) and methods of the Hearers and Solitary Buddhas, the tenets of enlightenment are established. This is taught in order to enter into the qualities of a Bodhisattva. Only by realizing the qualities oneself through the similarity of their methods can others be established in this way, otherwise it is not possible.' These Sangha are also those who abide in the ten grounds (sa bcu po). Here, the Great Translator analyzed [these]: These ten instructions (gdams ngag) themselves, because they can show the nature of accomplishing the meaning of what is to be instructed, are faultless and perfect, so they are one instruction. But this is only divided into ten from the perspective of characteristics, the instruction with ten characteristics is also one thing with ten characteristics, not ten, but it will change in different stages. Initially, in order to obtain the Joyful Ground (sa rab tu dga' ba), one obtains the instruction with ten characteristics on the path of accumulation (tshogs lam), and similarly, in order to enter the ten grounds, one also needs the instruction with ten characteristics. --------------------------------------------------------------------------------