Tibetan
ལ་ལྟོས་ནས་གསུམ་དུའང་བརྗོད་དོ། །དེ་ཉིད་ལས། མ་དག་མ་དག་དག་པ་དང་། །ཤིན་ཏུ་རྣམ་དག་གོ་རིམ་བཞིན། །སེམས་ཅན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །དཔེ་ལ་གསུམ་སྟེ། རྣམ་དག་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་དཔེ། །ཁྱབ་ཅིང་འགྱུར་བ་མེད་པའི་དཔེ། །རྣམ་གྲངས་ཤིན་ཏུ་གསལ་བའི་དཔེའོ། །དང་པོ་གཞིའི་སྐུ་གསུམ་ཡེ་ནས་རང་ལ་གྲུབ་པ་ནམ་མཁའ་དང་། ནོར་བུ་དང་། ཆུ་དག་པ་ལྟར། སྟོང་པ་དང་། ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་དང་། སྙིང་རྗེ་འཆར་བའི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། རིན་ཆེན་ནམ་མཁའ་ཆུ་དག་བཞིན། །རྟག་ཏུ་རང་བཞིན་ཉོན་མོངས་མེད། །ཆོས་མོས་ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་དང་། །ཏིང་འཛིན་སྙིང་རྗེ་ལས་བྱུང་པ། །མཐུ་དང་གཞན་དུ་མི་འགྱུར་དང་། །རླན་པའི་ངོ་བོ་རང་བཞིན་ཕྱིར། །འདི་དག་ཡིད་བཞིན་ནོར་བུ་མཁའ། །ཆུ་ཡི་ཡོན་ཏན་ཆོས་མཐུན་ཉིད། །ཅེས་སོ། །གཉིས་ (༣༠༨)པ་ནི་རང་ངོ་གཞན་གྱི་དཔེ་ལས་འདས་པ། རང་གིས་མཚོན་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དང་། ཟབ་ཅིང་རྟོགས་པར་དཀའ་བ་སྦྲང་རྩིའི་གཟུགས་ལས་རོ་དང་། ཀུན་གྱི་སྙིང་པོར་ཁྱབ་པ་སྣོད་ནང་གི་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུ་དང་། ངོ་བོ་མི་འགྱུར་བ་གསེར་གྱི་རིགས་ཀྱི་དཔེ་བཞིས་མཚོན་པ་ནི། དེ་ཉིད་ལས། འཇིག་རྟེན་འདས་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་ན། །འདི་ལ་དཔེ་ནི་མི་དམིགས་པས། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཉིད་དང་ཁམས། །འདྲ་བ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན། །ཕྲ་མོ་ཟབ་མོའི་ཚུལ་བསྟན་ནི། །སྦྲང་རྩིའི་རོ་གཅིག་པ་བཞིན་ཏེ། །རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཚུལ་བསྟན་ནི། །སྣ་ཚོགས་སྦུབས་སྙིང་བཞིན་ཤེས་བྱ། །རང་བཞིན་འགྱུར་བ་མེད་པ་དང་། །དགེ་དང་རྣམ་པར་དག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་ཉིད་དེ་གསེར་གྱི་ནི། །གཟུགས་དང་མཚུངས་པར་བརྗོད་པ་ཡིན། །ཞེས་པ་དང་། དེའི་འགྲེལ་པ་ལས། གང་ཞིག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ལས། ཕྱི་རོལ་དུ་གྱུར་པའི་སེམས་ཅན་དེ་ནི་འགའ་ཡང་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ན་མེད་དེ་ནམ་མཁའི་ཁམས་ལས་གཟུགས་བཞིན་ནོ། །དེ་སྐད་དུ། ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའ་རྟག་ཏུ་ཀུན་སོང་འདོད། །དེ་བཞིན་འདི་ནི་རྟག་ཏུ་ (༣༠༩)ཀུན་སོང་འདོད། །ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའ་གཟུགས་རྣམས་ཀུན་ཏུ་སོང་། །དེ་བཞིན་འདི་ཡང་སེམས་ཅན་ཀུན་སོང་འདོད། །ཅེས་སོ། །གསུམ་པ་ལ་མདོར་བསྟན་རྒྱས་བཤད་གཉིས་ལས། དང་པོ་ནི་རྒྱུད་བླ་མ་ལས། སངས་རྒྱས་པད་ནང་སྦྲང་རྩི་སྦྲང་མ་ལས། །སྤུན་ལ་སྙིང་པོ་མི་གཅང་ནང་ན་གསེར། །ས་ལ་གཏེར་དང་མྱུག་སོགས་འབྲས་ཆུད་དང་། །གོས་ཧྲུལ་ནང་
Chinese
也根据此而说为三。彼经中说：不净、半净半不净、净，以及极净按次第，称为有情、菩萨、以及如来。如是说。譬喻有三：自性清净任运成就之譬喻，周遍且不变之譬喻，以及种种极其明显之譬喻。第一，基之三身本来自成，如虚空、如宝珠、如净水。以空性、任运成就、以及悲心显现而作意。如《宝性论》云：如珍宝虚空净水，恒时自性无有烦恼，信法殊胜之智慧，以及禅定悲悯所生，威力且不转异，以及湿性之体性故，此等如意宝虚空，水之功德与法相符。如是说。第二（308页），是自相超越他相之譬喻，以自相譬喻如来，以深奥且难以证悟譬喻蜂蜜之味，以周遍一切精要譬喻器内之虚空，以及以体性不变譬喻黄金之种类。如是四种譬喻。《彼经》云：以超离世间故，于世间，于此无有譬喻可观察，故如来自身与界，显示为相同。显示微细深奥之理，如蜂蜜之味唯一，显示种种形象之理，当知如种种蜂巢之精华。自性不变，以及善与极清净之故。真如即是黄金之，形象，说为相同。如是说。及其释论中说：何者如来之法身，成为外境之有情，彼者任何有情于有情界中皆无有，如虚空界之色。如是说：如虚空恒时皆容纳一切，如是此亦恒时（309页）容纳一切。如虚空容纳一切色，如是此亦容纳一切有情。如是说。第三，分为总说与广说二者，初者如《宝性论》云：佛于莲内蜂蜜于蜂中，谷穗之精华不净物中之净，内有金，地中之宝藏与苗芽等果实，以及破烂之衣物中
English
It is also said as three based on this. It says in that very text: "Impure, half impure and half pure, pure, and very pure, in that order, are called sentient beings, Bodhisattvas, and Tathagatas." Thus it is said. There are three examples: the example of self-purified spontaneous accomplishment, the example of pervasiveness and immutability, and the example of various extremely clear things. First, the three kayas of the ground are inherently self-accomplished, like the sky, like a jewel, and like pure water. By considering emptiness, spontaneous accomplishment, and the arising of compassion. As it says in the Uttaratantra: "Like precious sky and pure water, always naturally without defilements, wisdom surpassing faith in the Dharma, and arising from samadhi and compassion, power and immutability, and because of the nature of moisture, these wish-fulfilling jewels, sky, the qualities of water are in accordance with the Dharma." Thus it is said. Second (page 308), is the example of self-nature transcending other examples, the Tathagata is exemplified by self-nature, the taste of honey is exemplified by being profound and difficult to realize, the space inside a vessel is exemplified by pervading the essence of all, and the nature of gold is exemplified by immutability. These are the four examples. As it says in that very text: "Because it transcends the world, in the world, there is no example to be observed for this, therefore the Tathagata himself and the realm are shown to be the same. Showing the subtle and profound way, like the single taste of honey, showing the way of various forms, it should be known like the essence of various honeycombs. Because of the immutability of nature, and goodness and complete purity. Suchness is the same as the form of gold, it is said to be the same." Thus it is said. And in its commentary it says: "Whatever sentient being is external to the Dharmakaya of the Tathagata, that sentient being is not in the realm of sentient beings, like form in the realm of space." Thus it is said: "Just as space always accommodates everything, so this also always (page 309) accommodates everything. Just as space accommodates all forms, so this also accommodates all sentient beings." Thus it is said. Third, divided into two: brief explanation and extensive explanation. The first is as it says in the Uttaratantra: "Buddha in the lotus, honey in the bee, the essence of the grain in the chaff, purity in impure things, gold inside, treasures and sprouts and fruits in the earth, and in torn clothes"
Tibetan
ན་རྒྱལ་བའི་སྐུ་དང་ནི། །བུད་མེད་ངན་པའི་ལྟོ་ན་མི་བདག་དང་། །ས་ནང་རིན་ཆེན་གཟུགས་ཡོད་ཇི་ལྟ་བར། །གློ་བུར་ཉོན་མོངས་དྲི་མས་བསྒྲིབས་པ་ཡིས། །སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་དེ་བཞིན་ཁམས་འདི་གནས། །ཞེས་སོ། །རྒྱས་པར་བཤད་པ་ལ་དགུ་ལས། དཔེ་དང་པོ་ནི། ཇི་ལྟར་མདོག་ངན་པདྨའི་ཁོང་གནས་པ། །མཚན་སྟོང་གིས་འབར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི། །དྲི་མེད་ལྷ་ཡི་མིག་ལྡན་མི་མཐོང་ན། །ཆུ་སྐྱེས་འདབ་མའི་སྦུབས་ནས་འབྱིན་བྱེད་པ། །དེ་བཞིན་བདེ་གཤེགས་མནར་མེད་གནས་རྣམས་ལའང་། །སངས་རྒྱས་སྤྱན་གྱིས་རང་ཆོས་ཉིད་གཟིགས་ཏེ། །སྒྲིབ་མེད་ཕྱི་མའི་མུར་གནས་ཐུགས་རྗེ་ཡིས། །བདག་ཅག་སྒྲིབ་པ་ལས་ནི་གྲོལ་བར་ (༣༡༠)མཛོད། །ཅེས་སོ། །དཔེ་གཉིས་པ་ནི། ཇི་ལྟར་སྲོག་ཆགས་ཚོགས་བསྐོར་སྦྲང་རྩི་ནི། །སྐྱེས་བུ་མཁས་པ་དེ་དོན་གཉེར་བ་ཡིས། །མཐོང་ནས་ཐབས་ཀྱིས་དེ་དང་སྲོག་ཆགས་ཚོགས། །ཀུན་ནས་བྲལ་བར་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་བཞིན། །དྲང་སྲོང་ཆེན་པོས་ཀུན་མཁྱེན་སྤྱན་གྱེས་ནི། །རིགས་ཁམས་སྦྲང་རྩི་དང་འདྲ་འདི་གཟིགས་ནས། །དེ་ཡི་སྒྲིབ་པ་སྦྲང་མ་དང་འདྲ་བ། །གཏན་ནས་རབ་ཏུ་སྤང་བར་མཛད་པ་ཡིན། །ཞེས་སོ། །དཔེ་གསུམ་པ་ནི། ཇི་ལྟར་སྤུན་ལྡན་འབྲུ་ཡི་སྙིང་པོ་ནི། །མི་རྣམས་ཀྱིས་ནི་ལོངས་སྤྱོད་མི་འགྱུར་བ། །ཟས་བཙོག་དོན་དུ་གཉེར་བ་གང་ཡིན་པ། །དེ་དག་གིས་ནི་སྤུན་ནས་དེ་འབྱིན་ལྟར། །དེ་ནི་སེམས་ཅན་ལ་ཡོད་ཉོན་མོངས་ཀྱི། །དྲི་མ་དང་འདྲེས་རྒྱལ་བའང་ཇི་སྲིད་དུ། །ཉོན་མོངས་དྲི་མ་འདྲེས་ལས་མ་གྲོལ་བ། །དེ་སྲིད་རྒྱལ་མཛད་སྲིད་གསུམ་དུ་མི་བྱེད། །ཅེས་སོ། །དཔེ་བཞི་པ་ནི། ཇི་ལྟར་རབ་ཏུ་རྒྱུ་ཚེ་མི་ཡི་གསེར། །ལྗན་ལྗིན་རུལ་བའི་ནང་དུ་ལྷུང་གྱུར་པ། །མི་འཇིག་ཆོས་ཅན་དེ་ནི་དེར་དེ་བཞིན། །ལོ་བརྒྱ་མང་པོ་དག་ཏུ་གནས་པ་སྟེ། །ལྷ་མིག་རྣམ་དག་དང་ལྡན་ལྷ་དགའ་ཡིས། །མཐོང་ནས་མི་ལ་འདི་ན་ཡོད་ (༣༡༡)པའི་གསེར། །རིན་ཆེན་མཆོག་ནི་སྦྱངས་ལ་རིན་ཆེན་གྱིས། །བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་གྱིས་ཞེས་སྨྲ་བ་ལྟར། །དེ་བཞིན་ཐུབ་པས་མི་གཙང་དང་འདྲ་བའི། །ཉོན་མོངས་སུ་བྱིང་སེམས་ཅན་ཡོན་ཏན་ནི། །གཟིགས་ནས་ཉོན་མོངས་འདམ་དེ་དག་བྱའི་ཕྱིར། །སྐྱེ་དགུ་རྣམས་ལ་དམ་ཆོས་ཆར་ཆེན་འབེབས། །ཞེས་སོ། །དཔེ་ལྔ་པ་ནི། ཇི་ལྟར་མི་དབུལ་ཁྱིམ་ནང་ས་འོག་ན། །མི་ཟད་པ་ཡི་གཏེར་ནི་ཡོད་གྱུར་ཀྱང་། །མི་དེས་དེ་མ་ཤེས་ཤིང་གཏེར་དེས་ཀྱང་། །དེ་ལ་ང་འདིར་ཡོད་ཅེས་མི་སྨྲ་ལྟར། །དེ་བཞིན་ཡིད་ཀྱི་ནང
Chinese
如是胜者之身，以及恶妇腹中之人主，如同地内有宝物之形，被突发之烦恼垢所遮蔽，众生亦如是安住此界。如是说。广说有九种，第一譬喻是：如恶色莲花中安住，以千名而燃者如来，无垢天之眼者不能见，从莲花花瓣之苞中取出者。如是善逝于无间处等，以佛眼观见自性之法，以无遮蔽后际常住之悲心，令我等从遮蔽中解脱。（310）如是说。第二譬喻是：如众生群围绕之蜂蜜，有智之人寻求彼义，见已以方便使彼与众生群，完全分离一样。大仙以一切智眼观见，如种类界蜂蜜般之此，彼之遮蔽如蜜蜂般，彻底断除。如是说。第三譬喻是：如具穗谷物之精华，人们不能享用，追求不净食物者，彼等如从穗中取出彼一样。彼于有情有烦恼之垢，与胜者亦如是，未从烦恼垢杂染中解脱，彼时胜者亦不于三有中行事。如是说。第四譬喻是：如极贵之人之金子，落入腐烂之污秽中，不坏法性之彼亦如是，于彼处安住数百年。具清净天眼之天喜，见已对人说，此有（311）之金子，最胜之宝当精炼，以宝物成办。如是能仁见如不净般之，沉溺于烦恼之有情功德，为清净烦恼泥土之故，为众生降下大法雨。如是说。第五譬喻是：如贫穷人家中地下，有取之不尽之宝藏，彼人不知彼，宝藏亦不语彼，我在此。如是心中
English
Thus, the body of the Victorious One, and the lord of men in the womb of a wicked woman, just as there is a precious form inside the earth, obscured by the sudden defilements of afflictions, sentient beings likewise abide in this realm. So it is said. There are nine types of extensive explanations. The first example is: Just as the Tathagata, who dwells within an unsightly lotus and blazes with a thousand names, is not seen by those with the eyes of immaculate gods, but is extracted from the bud of the lotus petals. Likewise, the Sugata, even in places like Avici hell, sees the nature of Dharma with the Buddha's eye, and with compassion that abides continuously in the unobstructed future, may he liberate us from obscurations. (310) So it is said. The second example is: Just as honey surrounded by a swarm of creatures is sought by a wise person who seeks that meaning, and having seen it, skillfully separates it completely from the swarm of creatures. The great sage, with his all-knowing eye, sees this essence of lineage as being like honey, and its obscuration as being like bees, he completely abandons it. So it is said. The third example is: Just as the essence of grain with ears cannot be enjoyed by people, and those who seek impure food, they extract it from the ear of grain. That, in sentient beings, is the defilement of afflictions, and the Victorious One is likewise, as long as he is not liberated from the mixture of afflictive defilements, the Victorious One does not act in the three realms. So it is said. The fourth example is: Just as the gold of a very wealthy person falls into rotten filth, and that which is of indestructible nature remains there for many hundreds of years. The god delighted with pure divine eyes, having seen it, says to the person, "This (311) gold that is here, the supreme jewel, should be refined and accomplished with jewels." Likewise, the Thubpa (Buddha) sees the qualities of sentient beings who are sunk in afflictions like impurity, and for the sake of purifying the mud of afflictions, he sends down a great rain of Dharma upon the beings. So it is said. The fifth example is: Just as in the house of a poor person, underground, there is an inexhaustible treasure, but that person does not know it, and the treasure does not say to him, "I am here." Likewise, in the mind