Tibetan
ས་རང་གྲོལ་ལ་གསུངས་སོ། །གཉིས་པ་གདམས་པ་ངོ་སྤྲོད་ཀྱི་མཚོན་ཚུལ་ལ་བཞི་སྟེ། གཞི་གནས་ཀྱི་གནས་ལུགས་ལ་གཞིའི་གདར་ཤ་བཅད་པ། ལམ་འཁྲུལ་བའི་འཁྲུལ་ལུགས་ལ་འཁྲུལ་པའི་གདར་ཤ་བཅད་པ། འཁྲུལ་པ་བཟློག་པའི་བཟློག་ཚུལ་དབང་པོ་རབ་འབྲིང་གི་གདམས་པའི་གདར་ཤ་བཅད་པ། འབྲས་བུ་གྲོལ་བའི་གྲོལ་ལུགས་ལ་བར་དོ་དྲུག་གི་གདར་ཤ་བཅད་པའོ། །དང་པོ་ལ་གཉིས་ཏེ། ཡེ་ཐོག་གཞིའི་གནས་ལུགས་དང་། ཀུན་ཏུ་བཟང་པོའི་གྲོལ་གཞིའོ། ། (༧༠)དང་པོ་ནི་འཁོར་འདས་གང་དུ་ཡང་མ་གྲུབ་པའི་སྔོན་རོལ་ནི། རིག་པ་རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་དེ་མཚན་ཉིད་ལྔ་ལྡན་དུ་གནས་ཏེ། ངོ་བོ་སྟོང་པ། རང་བཞིན་གསལ་བ། །ཐུགས་རྗེ་འགགས་པ་མེད་པ། ཡོན་ཏན་འགྱུར་བ་མེད་པ་ཕྲིན་ལས་ཐོགས་པ་མེད་པ་རྣམས་སོ་སོ་མ་ཡིན་ཐ་མི་དད་པ་གདོད་མའི་དབྱིངས་གཅིག་ཏུ་བཞུགས་སོ། །གཉིས་པ་ནི་ངོ་བོ་སྟོང་པའི་ངང་ལས། རང་བཞིན་གསལ་བའི་གདངས་ཕྱིར་ཤར་དུས། ཐུགས་རྗེ་རིག་པ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་སྣང་དུ་ངོ་ཤེས་པས། ཡོན་ཏན་སྐུ་དང་ཡེ་ཤེས་སུ་ཤར་བའི་གཞི་སྣང་ཕྲིན་ལས་ཐོགས་པ་མེད་པར། ནང་དབྱིངས་ངོ་བོ་ཀ་དག་ཏུ་གྲོལ་ནས། གཞི་ཐོག་ལས་མ་གཡོས་པར་སངས་རྒྱས་པའོ། །དེ་ཡང་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་ནི། ཐོག་མར་གཞི་དོན་ལ་མཁས་པས་ངོ་བོ་འཕོ་འགྱུར་མེད་པར་རྟོགས། བར་དུ་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལ་མཁས་པས་གཞི་སྣང་འོད་ལྔ་རང་གདངས་སུ་རྟོགས། ཐ་མ་རང་ཤར་རང་གྲོལ་ལ་མཁས་པས། རང་དངས་གཞི་གྲོལ་རང་ས་ཟིན་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཐོག་མའི་མགོན་པོར་བྱུང་བ་ནི། མཁས་པ་ཆེན་པོ་བཅོམ་ (༧༡)ལྡན་འདས། །ཞེས་སོ། །ལམ་འཁྲུལ་པའི་གདར་ཤ་གཅད་པ་ནི། གཞི་ལས་གཞིར་སྣང་ཤར་བ་དེ་ངོ་མ་ཤེས་པས་འཛིན་རྟོག་སྐྱེས་པས་འཁོར་བར་འཁྱམས་ཏེ། གཞི་མཚན་ཉིད་ལྔ་ལྡན་གྱི་རང་གདངས་འོད་ལྔ་རང་གདངས་སུ་མ་ཤེས་པར། ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་གཟུང་འཛིན་གྱིས་རྣམ་པར་སྤྱད་པས། རང་སྣང་འཁོར་བའི་འཁྲུལ་སྣང་དུ་གྲུབ་པ་ནི། ངོ་བོ་སྟོང་པར་མ་ཤེས་པས་རིག་པ་གཞི་ལས་མ་འཕགས། རང་བཞིན་གསལ་བར་མ་ཤེས་པས་ལུས་དང་ཡུལ་དུ་འཁྲུལ། །ཐུགས་རྗེ་འགག་མེད་མ་ཤེས་པས་རྟོགས་ཚོགས་སེམས་སུ་ཤར། །ཡོན་ཏན་འགྱུར་མེད་མ་ཤེས་པས། །རང་རྩལ་སྐྱོན་གྱི་རྣམ་པར་སྣང་། །ཕྲིན་ལས་ཐོགས་མེད་མ་ཤེས་པས། །འཁོར་བ་མཐོ་དམན་དུ་བརྒྱུད་ཅིང་འཁོར་ནས། སྐྱེ་བ་བཞི་སོ་སོའི་ལུས་དང་། གནས་དང་། བདེ་སྡུག་གི་འཁྲུལ་སྣང་དུ་མ་ལ་རྨི་ལམ་ལྟར་སྤྱོད་པའོ། །འཁྲུལ་པ་བཟློག་ཚུལ་ནི། དབང་པོ་གསུམ་ལ་གདམས་ཚུལ་བཞིའི་ཤེས་པར་བྱ་བ་ལས། དབང་པོ་རབ་ཀྱི་ཆོས་ལྔ་ནི། སྣང་བ་སེམས་སུ་གཏན་ལ་དབབ། །སེམས་ཉིད་ (༧༢)དཔེ་དོན་གཅིག་ཆད་སོང་། མཆན། སྟོང་པར་གཏན་ལ་དབབ། སྣང་སྟོང་དབྱེར་མེད་དུ་གཏན་ལ་དབབ། །དུ་མ་རོ་གཅིག་ཏུ་གཏན་ལ་དབབ། ཡེ་ཤེས་རྒྱུན་ཆགས་སུ་གཏན་ལ་དབབ་པའོ། །འབྲིང་ལ་དཔེ་ལྔས་གཏན་ལ་དབབ་པ་ནི། །གཉིད་དང་རྨི་ལམ་དཔེས་མཚོན་ནས། །སྣང་བ་སེམས་སུ་གཏན་ལ་དབབ། །ནམ་མཁའ་སྟོང་པའི་དཔེས་མཚོན་ནས། །སེམས་ཉིད་སྟོང་པར་གཏན་ལ་དབབ། །ཆབ་དང་ཆབ་རོམ་གྱི་དཔེས་མཚོན་ནས། དུ་མ་རོ་གཅིག་ཏུ་གཏན་ལ་དབབ། ཆུ་བོ་རྒྱུན་ཆགས་ཀྱི་དཔེས་མཚོན་ནས། ཡེ་ཤེས་རྒྱུན་ཆད་མེད་པར་གཏན་ལ་དབབ་པའོ། །གང་ཟག་གཅིག་གི་ཆ་རྐྱེན་ལ། སྣང་བ་དང་སྲིད་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་བསྡུ་ན། བཀའ་རྫོགས་པ་ཆེན་པོར་འདུས། དེ་ཡང་ལྟ་བ་སྒོམ་པ་སྤྱོད་པ་འབྲས་བུ་བཞིར་འདུས་ཏེ། ལྟ་བ་རིག་པ་སྟོང་པ། སྒོམ་པ་དང་གདངས་རང་གསལ་བ། སྤྱོད་པ་ཆགས་སྡང་རང་གྲོལ། འབྲས་བུ་དྲི་མེད་ཟང་ཐལ་ལོ། །དབང་པོ་འབྲིང་ལ་རྒྱན་བཞི་གདགས་པ་ནི། ལྟ་བ་སྟོང་པ་ལ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྒྱན་གདགས། སྒོམ་པ་རང་གསལ་ལ་འཛིན་མེད་ཀྱི་རྒྱན་གདགས། སྤྱོད་པ་རང་གྲོལ་བ་རང་རྒྱུད་ཞི་བའི་རྒྱན་ (༧༣)གདགས། །འབྲས་བུ་དྲི་མེད་ཟང་ཐལ་རིགས་གཅེར་བུའི་རྒྱན་གདགས་སོ། །ཡང་གང་ཟག་གཅིག་གི་ཆ་རྐྱེན་ལ། །ལྟ་སྒོམ་སྤྱོད་ཐབས་དང་བཞིར་འདུས་ཏེ། འབྲས་བུ་ཤུགས་ལ་འཆར་རོ། །དེ་ཡང་ལྟ་བ་མ་བཅོས་པ། སྒོམ་པ་མི་རྟོག་པ། སྤྱོད་པ་མ་ཞེན་པ། ཐབས་མ་ཡེངས་པའོ། །ངོ་སྤྲོད་བཞི་ལ། ལྟ་བ་མ་བཅོས་པ་གཉུག་མའི་ཤེས་རབ་ངོ་སྤྲད། སྒོམ་པ་མ་བཅོས་པ་ཐ་མལ་གྱི་ཤེས་པར་ངོ་སྤྲད། སྤྱོད་པ་མ་ཞེན་པ་ཚོགས་དྲུག་ལྷུག་པར་ངོ་སྤྲད། ཐབས་མ་ཡེངས་པ་དྲན་པ་རྒྱུན་ཆགས་སུ་ངོ་སྤྲད་དོ། །གང་ཟག་དབང་པོ་རབ་འབྲིང་ཐ་མ་གསུམ་གྱི་ཆ་རྐྱེན་ལ། སྡེ་སྐོར་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་གིས་མ་ཚང་བ་མེད་པར་བསྟན་པ་ལས། དབང་པོ་རབ་ལ་ཡིན་ལུགས་ཤེས་པ། ངང་ལ་གནས་པ་ཐད་ཀར་ཆོད་པ། སེམས་ལ་ཕན་པ། དྲན་པ་ཟིན་པ། རྣམ་རྟོག་མི་སྐྱེ་བ། མངོན་དུ་གྱུར་པ་དང་བདུན་ནོ། །གཞག་ཐབས་གསུམ་ནི། ནམ་མཁའི་སྒྲིན་ལྟར་གཞག་པ། །ཆུ་ཆད་པའི་རང་འཐག་ལྟར་གཞག་པ། ལས་ཟིན་པའི་སྐྱེས་བུ་ལྟར་གཞག་པའོ། །དབང་པོ་འབྲིང་ལ། ཡིན་ལུགས་མ་ཤེས་ན་གོལ་སྒྲིབ་ཀྱི་གདར་ཤ་མི་ཆོད། ངང་ལ་མ་ (༧༤)གནས་ན་ཤེས་པ་རྐྱེན་ཁར་འཆོར། །ཐད་ཀར་མ་ཆོད་ན་ཡུལ་གྱི་རྗེས་ཕྱིར་འབྲང་། སེམས་ལ་མ་ཕན་ན་སྐྱེ་བོ་ཐ་མལ་པ་དང་འདྲ།
Chinese
于《自解脱》中所说。第二，关于窍诀介绍的表述方式有四种：对基位之安住方式，作基之决断；对道迷乱之迷乱方式，作迷乱之决断；对遣除迷乱之遣除方式，作上中下根器之窍诀的决断；对果解脱之解脱方式，作中阴六之决断。第一，分二：原始基位之安住方式，以及普贤王如来的解脱基。 (70)第一，在轮涅未成立之前，觉性自生之智慧，以五种特征而安住：本体空性，自性光明，大悲无碍，功德不变，事业无碍，这些并非各自独立，而是无二无别地安住在原始法界之中。第二，从本体空性的状态中，自性光明的能量向外显现之时，以大悲觉性认知为智慧的自显现，功德显现为身与智慧之基，事业无碍，于内法界本体本来清净中解脱，未离基位而成就佛陀。此外，普贤王如来，最初精通基之意义，故证悟本体无有迁变；中间精通因与缘，故证悟基显现五光为自能量；最终精通自显自解脱，以自能量基解脱，证得本位之方式，成为最初之怙主，即大智者薄伽梵。（71）如是说。道的迷乱之决断是：未认知从基显现为基之现象，生起执着分别，故而流转轮回。未认知基之五种特征的自能量五光为自能量，以能所二取而行持，自显现成就为轮回的迷乱显现，即：未认知本体空性，故觉性未离于基；未认知自性光明，故迷乱为身与境；未认知大悲无碍，故分别念显现为心；未认知功德不变，故自力显现为过患之相；未认知事业无碍，故于轮回高低中流转，于四生各自之身、处所、安乐痛苦之迷乱显现中，如梦般行持。遣除迷乱之方式是：对三种根器，四种窍诀之显
English
It is said in the Sahaja Liberation. Secondly, there are four ways of expressing the introduction of the key points: cutting the essence of the ground for the way the ground abides; cutting the essence of delusion for the way of delusion of the path; cutting the essence of the key points of the superior, middling, and inferior faculties for the way of reversing delusion; cutting the essence of the six bardos for the way of liberation of the fruit. First, there are two: the way the primordial ground abides, and the basis of liberation of Samantabhadra. (70) First, before samsara and nirvana are established, the self-arisen wisdom of rigpa abides with five characteristics: essence emptiness, nature luminosity, compassion unceasing, qualities unchanging, activity unobstructed, these are not separate, but indivisible, abiding in the primordial realm. Secondly, from the state of essence emptiness, when the radiance of nature luminosity shines forth, by recognizing compassion rigpa as the self-appearance of wisdom, the basis of qualities appearing as body and wisdom, activity unobstructed, is liberated in the intrinsic purity of the inner realm, and buddhahood is attained without moving from the ground. Furthermore, Samantabhadra, initially skilled in the meaning of the ground, realizes that the essence is unchanging; in the middle, skilled in cause and condition, realizes that the ground appearance of the five lights is self-radiance; finally, skilled in self-arising self-liberation, by the way of self-radiance ground liberation, attaining the original position, becomes the primordial protector, the great wise Bhagavan. (71) Thus it is said. The cutting of the essence of the delusion of the path is: not recognizing the appearance of the ground from the ground, arising grasping and conceptualization, thus wandering in samsara. Not recognizing the self-radiance of the five lights of the five characteristics of the ground as self-radiance, by acting with subject and object duality, self-appearance is established as the deluded appearance of samsara, that is: not recognizing essence emptiness, thus rigpa does not transcend the ground; not recognizing nature luminosity, thus deluded into body and environment; not recognizing compassion unceasing, thus conceptual aggregates arise as mind; not recognizing qualities unchanging, thus self-display appears as the aspect of faults; not recognizing activity unobstructed, thus transmigrating and revolving in the high and low of samsara, in the deluded appearances of the body, place, happiness and suffering of each of the four births, acting like a dream. The way of reversing delusion is: for the three faculties, the manifestation of the four key points
Chinese
应当知晓。根器上等者的五法是：将显现安立为心。（72页）一个例子意义缺失。注释：将心性安立为空性。将显现空性安立为无别。将多安立为一味。将智慧安立为相续不断。对于中等者，以五喻安立是：以睡眠和梦境为比喻，将显现安立为心。以虚空空性的比喻，将心性安立为空性。以水和冰的比喻，将多安立为一味。以河流相续不断的比喻，将智慧安立为无有间断。在一个补特伽罗的因缘上，如果总集显现和有法的诸法，则总集于大圆满教法。那也总集为见、修、行、果四者。见是觉性空性，修是明和光芒自明，行是贪嗔自解脱，果是无垢通彻。对于根器中等者，安立四种庄严是：对于见空性，安立智慧的庄严。对于修自明，安立无执的庄严。对于行自解脱，安立自续寂静的庄严。（73页）对于果无垢通彻，安立赤裸本性的庄严。又在一个补特伽罗的因缘上，总集为见、修、行、方便四者，果自然而然显现。那也即是见不造作，修不分别，行不耽著，方便不散乱。对于四种介绍，见不造作介绍为本元智慧，修不造作介绍为庸常的觉性，行不耽著介绍为六识自然，方便不散乱介绍为忆念相续不断。对于根器上等、中等、下等三者的因缘上，以二十一种部类周遍无余地显示，对于根器上等者，了知实相，安住于本性，直接断定，利益心，忆念抓住，不生起分别念，现前证悟等七者。安立法三种是：如安立虚空的中心，如安立水断绝的自磨，如安立业已完成的士夫。
English
It should be known. The five dharmas for those of superior faculties are: settle appearance as mind. (Page 72) One example meaning is missing. Note: settle mind-essence as emptiness. Settle appearance-emptiness as inseparable. Settle multiplicity as one taste. Settle wisdom as continuous. For those of intermediate faculties, settling with five similes is: Using sleep and dreams as examples, settle appearance as mind. Using the example of empty space, settle mind-essence as emptiness. Using the example of water and ice, settle multiplicity as one taste. Using the example of a continuous river, settle wisdom as uninterrupted. On the condition of a single individual, if all the dharmas of appearance and existence are gathered, they are gathered into the Great Perfection teachings. That is also gathered into the four: view, meditation, conduct, and result. The view is awareness of emptiness, the meditation is clarity and radiance self-illuminating, the conduct is attachment and aversion self-liberating, and the result is stainless transparency. For those of intermediate faculties, applying four ornaments is: For the view of emptiness, apply the ornament of wisdom. For the meditation of self-illumination, apply the ornament of non-grasping. For the conduct of self-liberation, apply the ornament of self-controlled peace. (Page 73) For the result of stainless transparency, apply the ornament of naked lineage. Again, on the condition of a single individual, it is gathered into the four: view, meditation, conduct, and means, and the result naturally arises. That is, the view is uncorrected, the meditation is non-conceptual, the conduct is non-attachment, and the means is non-distraction. For the four introductions, the uncorrected view is introduced as innate wisdom, the uncorrected meditation is introduced as ordinary awareness, the non-attached conduct is introduced as the naturalness of the six consciousnesses, and the non-distracted means is introduced as continuous mindfulness. On the condition of the three types of individuals, superior, intermediate, and inferior faculties, it is shown that there is nothing lacking with the twenty-one categories. For those of superior faculties, knowing the reality, abiding in the nature, directly cutting through, benefiting the mind, grasping mindfulness, not generating conceptual thoughts, and manifest realization are the seven. The three methods of placement are: placing like the center of the sky, placing like a self-grinding mill with the water cut off, placing like a person who has finished their work.