Tibetan
པ་ནང་གསལ་གཅིག་པོ་ལ། །རིག་གདངས་རླུང་གིས་གཡོ་བ་ཡིས། །ནང་མདངས་ཕྱི་རུ་བསྐྱོད་པ་སྟེ། །ཐུགས་རྗེ་ལྟ་བུར་རང་ཤར་བས། །རིག་པའི་རང་རྩལ་གདངས་ལ་འཇུག །འོད་ལྟར་ཤར་བས་འཇའ་ཚོན་བཞིན། །ཐམས་ཅད་དབྱིངས་སྣང་དག་པར་གདལ། །སྐུ་ལྟར་ཤར་བས་ཚོམ་བུའི་སྐུ། །མཐའ་དབུས་མེད་པར་ཀུན་ལ་ཁྱབ། །ཡེ་ཤེས་ལྟ་བུར་རང་ཤར་བས། །དག་པའི་ཞིང་ཁམས་མངོན་དུ་གྱུར། །གཉིས་མེད་ལྟ་བུ་རང་ཤར་བས། །མི་རྟོག་ཏིང་འཛིན་རང་ངོར་གནས། །མཐའ་གྲོལ་ལྟ་བུར་རང་ཤར་བས། །ཐམས་ཅད་ཟང་ཐལ་མཐའ་དབུས་མེད། །མ་དག་འཁོར་བའི་སྒོ་ལྟར་ཤར། །འགྲོ་དྲུག་སྣང་བ་རྨི་ལམ་བཞིན། །འོག་ཏུ་གསལ་ཏེ་སྟོང་གཟུགས་བཞིན། །སྣང་བ་འདི་ཡོད་ (༢༩༨)འཁྲུལ་རྒྱུར་གནས། །དག་པ་ཡེ་ཤེས་སྒོ་ལྟར་ཤར། །མྱང་འདས་རང་སྣང་ཀ་དག་གཞི། །གྱེན་དུ་གསལ་ཏེ་ནམ་མཁའ་བཞིན། །སྣང་བ་འདི་ཡང་གྲོལ་རྒྱུར་གནས། །ཤར་ལུགས་དྲུག་ནི་གྱེས་གཞི་ལ། །སྒོ་གཉིས་རང་རང་འཇུག་སྒོར་སྣང་། །འཇུག་པ་འཁོར་འདས་སོ་སོའོ། །འདི་དག་གཞིར་སྣང་ཤར་ཚུལ་ལོ། །དེ་ཚེ་ཀུན་བཟང་གྲོལ་ཚུལ་ནི། །ཐུགས་རྗེའི་རྩལ་གྱི་གཞི་སྣང་ཀུན། །རིག་པའི་རང་སྣང་ཤེས་པ་ཡིས། །ཡུལ་ཕྱིར་མ་ཤེས་འགྱུ་བ་ཀུན། །རང་ཐོག་ཆོད་པས་རྣམ་པར་གྲོལ། །རིག་གདངས་ཐུགས་རྗེའི་ཤར་ཚུལ་དེ། །འགྲོ་ལ་བརྩེ་བའི་ཐུགས་རྗེར་གྱུར། །འོད་སྐུ་ཡེ་ཤེས་ཤར་བ་ཡང་། །རང་དུ་རྟོགས་པས་ཐད་ཀར་ཆོད། །གཉིས་མེད་ལྟར་ཤར་དགོངས་པར་གསལ། །མཐའ་གྲོལ་ལྟར་ཤར་དབྱིངས་གཅིག་རྟོགས། །འཁོར་བའི་སྒོ་ཉིད་སྒྱུ་མར་རྟོགས། །དག་པའི་སྒོ་ལ་རང་ཐིམ་ནས། །དག་པ་ཡེ་ཤེས་ཉིད་ཀྱི་སྒོ། །གཞི་སྣང་བཅས་པ་ངོ་བོར་ཐིམ། །ཤེལ་འོད་ནང་དུ་བསྡུས་པ་བཞིན། །ཐོག་མའི་ནང་དབྱིངས་ཆོས་སྐུར་ (༢༩༩)གནས། །ཐམས་ཅད་ཡེ་ཤེས་དག་པའི་ཀློང་། །ཡེ་སངས་རྒྱས་ལ་ཡང་སངས་རྒྱས། །ཀུན་བཟང་གཞི་ལ་གྲོལ་ཚུལ་ནི། །དེ་ཡི་ཀུན་ལ་ལམ་བསྟན་པས། །འཁོར་འདས་ཀུན་གྱི་དཔལ་ཞེས་བྱ། །གྲོལ་ཚུལ་འདི་འདྲ་ད་ལྟ་ཡང་། །ཡོད་ཅེས་སྤྲུལ་པའི་སྐྱེས་མཆོག་གསུངས། །དེར་མ་ཟད་དེ་ཆོས་འདི་ཡིས། །གང་གྲོལ་རབ་འབྲིང་ཐ་མ་ཀུན། །གཞི་སྣང་གཞི་ལས་མཐར་ཕྱིན་ནས། །གྲོལ་བར་ཕྱོགས་མཐུན་ཤེས་པར་བྱ། །འོན་ཀྱང་གཞི་ཐོག་གྲོལ་བ་དེ། །འཁྲུལ་མ་མྱོང་བས་མ་རིག་དག །རང་མལ་གཡོས་པ་མེད་པར་གྲོལ། །རབ་འབྲིང་ཐ་མའི་གང་ཟག་རྣམས། །འཁྲུལ་ནས་ལམ་སྦྱངས་གྲོལ་བའི་ཕྱིར། །བྱེ་བྲག་དེ་ལྟར་ཤེས་པར་བྱ། །ཀུན་བཟང་གྲོལ་བའི་ཚུལ་བསྟན་པའོ། །མ་
Chinese
本觉明点唯一者， 觉性光芒风摇动， 内光外向显现时， 如似大悲自性现， 觉性本力融入光。 如光显现似彩虹， 一切清净法界中开展。 如身显现坛城身， 无有边际普周遍。 如智显现自性时， 清净刹土现眼前。 如无二显现自性时， 无念禅定自心中。 如脱边显现自性时， 一切通彻无边中。 如不净轮回门显现， 六道景象如梦幻。 向下明朗如空色， 此有景象（298）成迷乱。 如清净智慧门显现， 涅槃自显本初地。 向上明朗如虚空， 此景象亦成解脱。 显现六法分离地， 二门各自显现入门处， 入处轮回涅槃各自分。 此等基显现之方式。 彼时普贤解脱之方式， 大悲力之基显现一切， 觉性自显知晓时， 不识为境动摇一切， 自处断定而解脱。 觉性光芒大悲显现式， 成于众生慈爱大悲心。 光明身智显现亦， 自性证悟直截断。 如无二显现意明朗， 如脱边显现悟一境。 轮回之门了知为幻化， 清净之门自融入， 清净智慧自性之门， 基显现连同融入本体。 如玻璃光中摄集般， 初始内界法身中（299）安住。 一切智慧清净界， 本初佛上又成佛。 普贤基位解脱之方式， 彼之于众指示道， 轮回涅槃一切之光荣。 如是解脱方式现今亦， 有言化身之圣者说。 不仅如此此法亦， 何者解脱上中下一切， 基显现从基位至究竟， 于解脱趋向一致当知晓。 然则基位解脱者， 未曾迷乱故无明净， 自处无动摇而解脱。 上中下之补特伽罗等， 迷乱之后修道为解脱， 差别如是当知晓。 普贤解脱之方式开示竟。 མ་
English
In the clear, single essence, The movement of awareness-radiance-wind, Causes the inner radiance to move outward, Thus, like compassion, it self-arises, The intrinsic power of awareness engages with radiance. Like light, it appears like a rainbow, Spreading purity in the realm of all phenomena. Like a body, it appears as a mandala body, Spreading limitlessly to all without center or edge. Like wisdom, it self-arises, Manifesting the pure realms. Like non-duality, it self-arises, The non-conceptual samadhi abides in its own nature. Like liberation from extremes, it self-arises, Everything is transparent, without center or edge. Like the door of impure samsara, it appears, The appearances of the six realms are like a dream. Clear below, like empty forms, This appearance (298) remains as the cause of delusion. Like the door of pure wisdom, it appears, Nirvana is self-appearing, the ground of primordial purity. Clear above, like the sky, This appearance also remains as the cause of liberation. The six ways of appearing are the basis of separation, The two doors appear as entrances in themselves. Entrance is separate for samsara and nirvana. These are the ways the ground appears. At that time, the way of Samantabhadra's liberation is: All the ground appearances of the play of compassion, Are known as the self-appearing awareness. All movements not recognized as external objects, Are liberated by cutting through at their own place. That way of appearing of awareness-radiance-compassion, Becomes compassion that cherishes beings. The appearing of the light-body wisdom, Is also directly cut through by realizing it as oneself. Appearing like non-duality, clarity in intention, Appearing like liberation from extremes, realizing the single realm. The door of samsara is realized as illusion, By dissolving oneself into the door of purity, The door of pure wisdom itself, All ground appearances dissolve into essence. Like gathering light into crystal, Abiding in the primordial inner space, the dharmakaya (299). Everything is the expanse of pure wisdom, Buddha from the beginning, again becomes Buddha. The way of Samantabhadra's liberation on the ground is: By showing the path to all, It is called the glory of all samsara and nirvana. Such a way of liberation is even now, Said to exist by incarnate holy beings. Moreover, by this dharma, Whoever is liberated, superior, middling, or inferior, From the ground appearance to the ultimate from the ground, Know that they are in accord with liberation. However, that liberation on the ground, Is without ignorance because it has not experienced delusion. It is liberated without moving from its own place. For individuals who are superior, middling, or inferior, Because they are liberated by training on the path after delusion, Know that the distinctions are like that. The way of Samantabhadra's liberation is shown. མ་
Tibetan
རིག་སེམས་ཅན་འཁྲུལ་ཚུལ་ལ། །གཞི་སྣང་ཤར་བའི་སྣང་བ་ལ། །རང་སྣང་ཡིན་པར་མ་ཤེས་ཏེ། །རྐྱེན་བཞི་དམིགས་པ་མ་དག་པས། །ཐག་པ་སྤྲུལ་འཛིན་བཞིན་དུ་འཁྲུལ། །རྒྱུ་ཡི་རྐྱེན་ནི་མ་རིག་གསུམ། །རང་ངོ་མ་ཤེས་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས། ། (༣༠༠)ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་མ་རིག་དང་། །མ་རིག་སྦགས་པའི་རིག་པ་དེ། །མ་རིག་ཉིད་དང་ལྷན་ཅིག་པས། །བདག་ཉིད་གཅིག་པའི་མ་རིག་དང་། །རིག་རྩལ་འགྱུ་བ་ཡུལ་ལ་སྤྱོད། །ཀུན་ཏུ་བརྟག་པའི་མ་རིག་པ། །གསུམ་གྱིས་རྒྱུ་ཡི་རྐྱེན་བྱས་ཏེ། །བདག་རྐྱེན་རིག་པ་སྔ་མ་ཉིད། །ནང་དབྱིངས་ཡེ་ཤེས་རྣམ་གསུམ་ལས། །ངོ་བོས་ཡུལ་གྱི་གོ་ཕྱེ་ལ། །རང་བཞིན་ལུས་དང་རྣམ་པར་ཕྱེ། །རིག་པ་སེམས་ཀྱི་འཁྲུལ་གཞིར་གྱུར། །དེ་ཕྱིར་བདག་རྐྱེན་རིག་པ་ཉིད། །ག་བུར་གཅིག་གིས་སྨན་དུག་བཞིན། །རྟོགས་ན་གྲོལ་བའི་རྐྱེན་ཡིན་ཡང་། །མ་རྟོགས་འཁྲུལ་རྐྱེན་ཉིད་དུ་སྣང་། །དམིགས་པའི་རྐྱེན་ནི་གཞི་སྣང་ཉིད། །རང་གདངས་ཡིན་ཡང་གཞན་ལྟར་སྣང་། །དམིགས་པའི་ཡུལ་དུ་རང་སྣང་བས། །ཐག་སྦྲུལ་ཐོ་ཡོར་མིར་སྣང་བཞིན། །བརྟགས་ན་ཐག་པ་ཐོ་ཡིན་ཡང་། །སྦྲུལ་དང་མིར་འཁྲུལ་འཇིགས་པ་བསྐྱེད། །གཞི་སྣང་རིག་གདངས་རང་ཡིན་ཡང་། །གཞན་དུ་བཟུང་བས་འཁྲུལ་རྐྱེན་བྱས། །མཚུངས་པ་དེ་མ་ཐག་པའི་རྐྱེན། །མ་རིག་སྤགས་པའི་རིག་པ་དང་། །གཞི་ (༣༠༡)སྣང་དུས་མཚུངས་གྱུར་པ་ལས། །འཁྲུལ་པར་དངོས་སུ་གྲུབ་པ་སྟེ། །འོད་ལྔ་བསྒྲིབས་ཤིང་རིག་པ་བརླབ། །མ་རིག་སེམས་ནི་བག་ཆགས་པས། །ཡུལ་དོན་སེམས་ནི་འཁོར་བར་སྣང་། །དེ་ཕྱིར་དེ་མ་ཐག་རྐྱེན་ནི། །མཚོན་དང་ལུས་གཉིས་རེག་མཚུངས་པས། །རྨ་ཡིས་ཟུག་རྔུར་གྱུར་པ་བཞིན། །དེ་ལྟར་རྐྱེན་བཞི་མ་དག་པས། །རང་བྱུང་ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོ་ཡང་། །གཟུགས་མེད་གཟུགས་དང་འདོད་པ་ཡི། ཁམས་གསུམ་འཁོར་བའི་གནས་སུ་འཁྱམས། །ལུས་ངག་སེམས་ཀྱི་རྡོས་པས་བཅིངས། །འཁྲུལ་སྣང་བདེ་སྡུག་བག་ཆགས་དབང་། །དབྱིངས་ལས་གཡོས་པ་མེད་བཞིན་དུ། །རང་སྣང་འགྱུར་བས་གཡོས་པར་སྣང་། །འགྲོ་དྲུག་འགལ་མེ་བཞིན་དུ་འཁོར། །དཔེར་ན་རང་མལ་མ་གཡོས་པར། །རྨི་ལམ་ཡུལ་འཁོར་བརྒྱུད་པ་བཞིན། །བདེ་སྡུག་མཐོ་དམན་སྲིད་པར་སྣང་། །འདི་ནི་འཁྲུལ་པའི་བྱུང་ཚུལ་ལོ། །འཁྲུལ་པ་བཟློག་པའི་ཐབས་ལ་གཉིས། །རང་བཞིན་ཤེས་པར་བྱ་བ་དང་། །ཤེས་ནས་མངོན་དུ་བྱ་བའོ། །རང་བཞིན་ཤེས་པར་ (༣༠༢)བྱ་བ་ནི། །འཁྲུལ་དུས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ། །རང་བྱུང་ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོ་དེ། །ཏིལ་འབྲུ་ལས་ནི་མར
Chinese
关于觉性有情众生如何错乱： 基现显现的现象中， 因为不认识是自显， 四种缘的对境不净， 如执绳为蛇一般错乱。 因的缘是三种无明： 不识自面俱生者， （300）俱生的无明和， 无明染污的觉性， 与无明本身俱生， 自性一体的无明和， 觉性游动于对境。 遍计所执的无明， 三者作为因的缘， 增上缘是先前的觉性。 内、界、智慧三种中， 本体区分对境之义， 自性区分身体和形相， 觉性成为心之错乱的基础。 因此增上缘就是觉性， 如一樟脑既是药也是毒。 证悟则为解脱之缘， 不证悟则显现为错乱之缘。 所缘缘是基现本身， 虽是自光却显现为他。 以自显作为所缘境， 如绳蛇、木桩、人一般显现。 如果观察，绳子是木桩， 错认为蛇和人而生恐惧。 基现觉光虽是自性， 执为他性而成为错乱之缘。 等无间缘是， 无明染污的觉性和， 基（301）现同时生起， 由此真实成立错乱， 五光隐没而觉性昏昧。 无明心因习气， 境义心显现为轮回。 因此等无间缘是， 如刀剑和身体相触， 伤口化为疼痛一般。 如是四缘不净， 自生大智慧也， 在无色、色和欲望的， 三界轮回之境中漂泊。 被身语意的粗重所束缚， 错乱显现的苦乐受习气所控。 虽未从法界中移动， 却因自显变化而显现移动。 如六道如燃火般轮转。 譬如未离自己位置， 如梦境经历诸境一般。 苦乐高低显现于有。 此为错乱的生起方式。 遣除错乱的方法有两种： 认识自性， 认识之后令其现前。 认识自性（302）的方法是： 错乱之时一切有情众生， 具有的自生大智慧， 如芝麻中
English
On how sentient beings are deluded regarding awareness: Within the appearance of the ground-phenomenon arising, Without recognizing it as one's own appearance, Due to the four conditions of impure objects, One is deluded like mistaking a rope for a snake. The causal condition is the three types of ignorance: Unknowing of one's own face, co-emergent. (300) The co-emergent ignorance and, The awareness defiled by ignorance, Co-emergent with ignorance itself, Ignorance of one self-nature and, The movement of awareness engaging with objects. The ignorance of complete imputation, The three act as the causal condition, The dominant condition is the previous awareness. From the three, inner, realm, and wisdom, Essentially distinguishing the meaning of objects, Naturally distinguishing body and form, Awareness becomes the basis of mental delusion. Therefore, the dominant condition is awareness itself, Like one camphor being both medicine and poison. If realized, it is the condition for liberation, If not realized, it appears as the condition for delusion. The objective condition is the ground-phenomenon itself, Though it is one's own radiance, it appears as other. With one's own appearance as the object of focus, Like a rope appearing as a snake, a post, or a person. If examined, the rope is a post, Mistaking it for a snake or a person generates fear. Though the ground-phenomenon, the light of awareness, is one's own, Clinging to it as other becomes the condition for delusion. The contiguous condition is, The awareness defiled by ignorance and, The ground-(301)phenomenon arising simultaneously, From this, delusion is truly established, The five lights are obscured and awareness is obscured. The ignorant mind, due to habitual tendencies, The meaning of objects appears to the mind as samsara. Therefore, the contiguous condition is, Like a weapon and a body touching, A wound turning into pain. Thus, due to the impurity of the four conditions, The great self-arisen wisdom also, Wanders in the realm of the three realms of, Formless, form, and desire, the place of samsara. Bound by the grossness of body, speech, and mind, Controlled by the habitual tendencies of deluded appearances, pleasure, and pain. Though there is no movement from the expanse, It appears to move due to the change of self-appearance. The six realms revolve like conflicting fires. For example, without moving from one's own place, Like experiencing various places in a dream. Pleasure, pain, high, and low appear in existence. This is how delusion arises. There are two methods for reversing delusion: Knowing the self-nature, and, After knowing, making it manifest. The method for knowing the self-nature (302) is: At the time of delusion, all sentient beings, Possess the great self-arisen wisdom, Like oil in a sesame seed.