Tibetan
པར་འདོད་པའི་དད་པ་ཅན་གྱིས་ནི། རབ་ཏུ་དབེན་པའི་ས་ཕྱོགས་སུ་ཕྱིན་ལ། གནས་སྐབས་ཀྱི་སེམས་ལས་མ་ (༩༩)རྟོགས་པའི་དྲན་རིག་ཡོད་མི་སྲིད་པས། དེ་ཡང་འགྱུ་བ་སྔ་མ་ཕྱི་མ་ལྡོག་པ་དང་། ཕྱི་མ་སྔ་མ་ལ་ལྡོག་པའི་དུས་སུ་རྒྱུ་འགག་རྐྱེན་རང་ཡལ་བའི་མཚམས་སུ་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་འབྲས་བུ་རྟོག་པ་གློ་བུར་བ་བྱུང་བའི་ས་མ་རྙེད་པས། དེ་ལ་བརྟགས་པས་གནས་པའི་ས་སྟོར་བ་ནི་ཆོས་ཉིད་རྙེད་པའོ། །དེ་ལས་རླུང་ཕྱི་ནང་དུ་འགྲོ་བའི་རང་བཞིན་མེད་པར་ཤེས་པས། གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ཀྱི་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་ཙམ་ལ་ཡང་བདག་ཏུ་འཛིན་པ་སྟོངས་པས་རྒྱུ་རྐྱེན་གང་ལ་ཡང་ལྡོག་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི། རྒྱུ་དང་མཚན་ཉིད་འདི་འདྲ་ཞེས་བྲལ་བས་མེད་པའི་སྣང་བ་ཉིད་ལས་གཞན་མེད་དོ། །དེ་ཡང་གནད་ཤེས་པ་ཙམ་ལས་བྱུང་བའོ། །དེ་ལྟར་ལུས་ངག་ཡིད་ཀྱི་གཞི་མ་རྙེད་པས། ཁམས་གསུམ་ལ་རྒྱུན་དུ་གཞི་འཛིན་པ་ལ་རྩལ་མེད་པའི་ཕྱིར་གནད་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པའི་འགྲོ་བ་དེ་ཉིད། རྟོགས་པ་ཡིན་པས་ན་ཁམས་གསུམ་དུ་སྣང་བའི་གཞི་སྟོངས་པས་འགྲོ་བ་དྲུག་གི་གཟུགས་བརྙན་རྒྱུན་ཆད་པའོ། །དེ་ཡང་གང་བྱུང་ཞེ་ན། དེ་ཡང་ (༡༠༠)དང་པོ་ལུས་ངག་བཅོས་པའི་བསླབ་བྱ་ལ་བརྟེན་ནས་སེམས་ཉིད་དུ་གཞུག་པའི་དཔེ་སྲིན་མོ་བུ་སྟོར་བ་ལྟ་བུའི་བསླབ་བྱ་སྟེ། དེ་ལ་སྲིན་མོ་གཡོ་བར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་བུ་ཕས་བསད་པས། ཕ་སྲིན་པོ་ལངྐ་ཁ་དགུ་ཞེས་བྱ་བས། བུ་སྟོར་བ་ཡིན་བྱས་པས། མས་སྟོར་བར་ཚོར་ནས། གླིང་བཞི་རི་རབ་དང་བཅས་པ་ལན་གསུམ་དུ་བསྐོར་ཞིང་བཙལ་བས་མ་རྙེད་པས་ཁོ་ཐག་ཆོད་ཅིང་བློ་བདེ་བ་དང་འདྲ་བར། ལུས་ངག་ཡིད་རྒྱུ་རྐྱེན་ལས་འདས་པར་ངོ་ཤེས་པས། ཁམས་གསུམ་དུ་མི་ལྡོག་པར་ཁོ་ཐག་ཆོད་པས་བློ་བདེ་བའོ། །དཔེ་དང་བཅས་པས་ལུས་ངག་ཡིད་ཀྱི་རྒྱུ་རང་འགགས་པས་རྐྱེན་རང་ཡལ་བས་ཁམས་གསུམ་འགག་པར་ཤེས་པ་ནི། སེམས་ཉིད་མེད་པའི་དོན་རང་ལ་སྣང་བ་ཟད་པས་རྟོག་པ་ལས་འདས་པ་གོ་བ་ལས་བྱུང་བའོ། །ཞེས་བསྡུས་པའི་དོན་གཉིས་པ་ལུས་ངག་ཡིད་ཀྱི་རྒྱུ་རྐྱེན་བརྟགས་པས་ཁམས་གསུམ་གྱི་གཞི་སྟོངས་པར་བསྟན་པ་ལ་ནང་དོན་གསུམ་དུ་བཅས་ནས་བསྟན་ནོ། །ད་ནི་བསྡུས་པའི་དོན་གསུམ་པ་ལུས་སེམས་གྱི་འབྲེལ་བ་ (༡༠༡)བརྟགས་པས་སྐྱེ་བ་སྔ་ཕྱི་ལ་མི་ལྟོས་པར་བསྟན་པ་ལ་ཡན་ལག་གི་དོན་གསུམ་གྱིས་བསྟན་པའི་དང་པོ་ལུས་ངག་ཡིད་རང་གྲོལ་དུ་འགྲོ་བའི་གནད་ཆོས་ཉིད་ལ་འཕྱུགས་པ་མེད་པར་བསྟན་པ་ནི། དེ་ཉིད་ལས་འགག་པ་དང་ཞེས་པ་ལ་སོག
Chinese
想要著作的信徒，前往 अत्यंत विविक्त（梵文，atyanta vivikta，极其寂静）的地方。因为不可能存在暂时的心未领悟的记忆，所以在前念后念颠倒，后念前念颠倒之时，要知道在因灭缘自消的间隙。因为没有找到果，突发妄念生起的地方，所以考察它，失去安住的地方，就是证悟法性。由此得知气息没有内外运行的自性，因此在无色界的基仅仅是识的显现上也断绝了执着，对于任何因缘都没有颠倒的智慧是，因为脱离了因和特征是这样的分别，所以除了无有的显现之外别无他物。这仅仅是从领悟要点而产生的。这样一来，因为没有找到身语意的基础，所以在三界中持续执着基础是没有意义的，因此具有特殊要点的行者，就是证悟，因此在三界中显现的基础空尽，六道众生的影像也断绝了。那么这是如何产生的呢？这又是因为（100）首先依赖于调伏身语的教导，将心安住于自性中的譬如母夜叉失子的教导。其中，名为“夜叉动摇者”的儿子被父亲所杀，父亲是名为“楞伽九面”的夜叉，假装儿子丢失了。母亲察觉到丢失后，绕四大部洲和须弥山三圈寻找，但没有找到，就像断了念头，心生安慰一样。认识到身语意超越了因缘，因此断定不会再轮回三界，从而心生安慰。通过这个比喻，身语意的因自然止息，缘自然消散，了知三界止息，这是因为心性中无有的意义，显现自然消失，从而从超越妄念的理解中产生的。如是，第二个简略的意义，考察身语意的因缘，从而显示三界的基础空尽，其中包含了三个内在意义而显示。现在，第三个简略的意义，考察身心之间的联系（101），从而显示不依赖于前世后世，其中通过三个支分意义来显示，第一个是显示身语意自然解脱的关键，在法性上没有谬误，即从“彼等止息”等开始。
English
A devotee who wishes to write should go to a place that is exceedingly secluded (Sanskrit: atyanta vivikta). Since it is impossible to have memory without realizing the temporary mind, it should be understood at the juncture when the previous and subsequent movements reverse, and the subsequent reverses to the previous, where the cause ceases and the condition naturally vanishes. Since the ground for the sudden arising of conceptual fruit is not found, examining it and losing the place of abiding is the realization of the nature of reality. From this, knowing that there is no inherent nature of wind moving in and out, even in the mere manifestation of consciousness as the basis of the formless realm, the grasping of self is exhausted. The wisdom that has no reversal in any cause or condition is, because it is separated from saying 'the cause and characteristics are like this,' nothing other than the appearance of non-existence. This arises merely from knowing the key point. Thus, since the basis of body, speech, and mind is not found, there is no skill in continuously grasping a basis in the three realms. Therefore, that very being who possesses special key points is realization. Thus, since the basis of appearance in the three realms is exhausted, the images of the six realms are cut off. How does this arise? This is because (100) first, relying on the teachings of taming body and speech, placing the mind in its own nature is like the teaching of a rakshasa woman who lost her child. In that, the son called 'Rakshasa Mover' was killed by the father, the father being the rakshasa called 'Lanka Nine-Faces,' who pretended the son was lost. The mother, sensing the loss, circled the four continents and Mount Meru three times, searching but not finding him, like cutting off thought and feeling relieved. Recognizing that body, speech, and mind have transcended cause and condition, thus determining not to return to the three realms, thereby feeling relieved. Through this example, the cause of body, speech, and mind naturally ceases, the condition naturally vanishes, and knowing that the three realms cease is because the meaning of non-existence in the mind itself, the appearance naturally disappears, thus arising from understanding that transcends conceptualization. Thus, the second condensed meaning, examining the cause and condition of body, speech, and mind, thereby showing that the basis of the three realms is exhausted, which is shown with three inner meanings included. Now, the third condensed meaning, examining the connection between body and mind (101), thereby showing that it does not depend on previous or subsequent lives, which is shown through three branch meanings. The first is showing that the key to the natural liberation of body, speech, and mind is without error in the nature of reality, that is, starting from 'their cessation,' and so on.
Tibetan
ས་པས་བསྟན་ནོ། །དེ་ཉིད་ནི་ལུས་ངག་ཡིད་ཀྱི་གཞི་མ་རྙེད་པ་ལ། འགག་པ་དང་ཞེས་དབུགས་ཕྱི་ནང་དུ་འགྱུ་བའི་ལམ་ཟད་པའོ། །གནས་པ་དང་ཞེས་པ་དེ་ཟད་པས་སེམས་རང་བཞིན་གྱིས་གནས་པའོ། །དེ་གནས་པས་འགྱུ་བ་རྣམས་རང་སར་ཡལ་བ་དང་། དེ་ཡལ་བས་དྲན་པའི་ཁུངས་འགགས་པ་དང་། དེ་འགགས་པར་བྱུང་ཚོར་གྱི་རྟོག་པ་བསད་པ་དང་། དེ་བསད་པས་དྲན་བསམ་གྱི་འཁོར་ལོ་དུས་གཅིག་ལ་སོད་པའོ། །དེ་སོད་པས་ཆོས་ཉིད་རང་ལ་སྐྱེ་བ་དང་། དེ་སྐྱེས་པས་འཁོར་འདས་དུས་གཅིག་ལ་སྟོངས་པ་དང་། དེ་གཉིས་སྟོངས་པས་སྣང་བ་འཆར་བའི་དུས་ངོ་ཤེས་པ་དང་། དེ་ཤེས་པ་དང་འཁྲུལ་པ་འགགས་པ་དུས་མཉམ་མོ། །དེ་ཡང་རྒྱུ་འགགས་པ་དང་རྐྱེན་ཡལ་བ་ལ་མཁས་ (༡༠༢)པ་ནི། དྲན་བསམ་གྱི་འགྱུ་བ་གློ་བུར་བར་ཤེས་པ་ལས། ནང་བདེ་བས་བདག་ཏུ་མ་བཅིངས། ཕྱི་སྡུག་པས་ཉམས་སུ་མ་མྱངས་པར་ཆ་རང་ངོ་སྟོང་པར་སྙོམས་པས། ལུས་ཀྱི་རྩ་བ་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྩ་བ་ཆད། ངག་གི་རྩ་བ་གྲགས་པ་སྒྲ་ཙམ་དུ་འཛིན་པ་རང་ཟད། ཡིད་ཀྱི་རྩ་བ་འགྱུ་བ་ཐོད་རྒལ་བ་རྣམས་རང་ཡལ་བས་ན། ཕྲ་སར་ཕྲ་ལ། ཟད་སར་ཟད་ལ། ཡལ་སར་ཡལ་བས། དེ་ལས་གྲོལ་བའི་རྣལ་འབྱོར་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཞེས་ནང་དོན་དང་པོ་ལུས་ངག་ཡིད་རང་གྲོལ་ལ་འགྲོ་བའི་གནད་ཆོས་ཉིད་ལ་འཕྱུགས་པ་མེད་པར་བསྟན་ནས། ད་ནི་ནང་དོན་གཉིས་པ་རླུང་གི་འཕེན་པ་ལ་བརྟེན་ནས་དྲན་རིག་གི་ཡལ་ས་ངོས་བཟུང་བར་བསྟན་པ་ནི། དེ་ཡང་ལུས་སེམས་ལ་བརྟགས་པས་དེ་ལ་དཔྱད་པར་བྱ་བའི་གཞི་མ་རྙེད་པའི་རྒྱུ་སྟོང་པ། རྐྱེན་ཡལ་བ། བརྗོད་པ་མིང་གི་རྣམ་གྲངས་ལས་མ་རྟོགས་པའི་རྣམ་པ་མི་རྙེད་པ་ན། བཏགས་པ་མིང་ཡིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཀྱིས་གཞིག་པས། གང་དུ་ཡང་མ་གྲུབ་པས་སོ། །དེ་ཡང་ལུས་བདེ་ལུགས་སུ་བཞག་ནས། རླུང་དལ་བའི་ (༡༠༣)འཕེན་པ་ཕྱིར་ལ་དལ་གྱིས་ཕུལ་བ་ལས་ཤེས་པ་རང་སར་ཡལ་བ་དེ་ཀ་ནི་ཆོས་ཉིད་དོ། །དེ་ཡང་ཡལ་བའི་དུས་ནི་ཕྱིར་འཕངས་པ་ཙམ་གྱིས་ཡལ་བའོ། །དེ་ཡང་དཔེར་ན་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོའི་རླང་ཡལ་བ་ལྟ་བུ་ལ་ཤེས་པ་བཞག་པས། རྣམ་རྟོག་རྣམས་ལས་གྲོལ་བ་ནི། དཔལ་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་དགའ་རབ་རྡོ་རྗེའི་མགོན་པོ་ཡིན་པས་ན་གང་གིས་ཀྱང་མ་བསླད་པའི་ཆོས་ཉིད་མཁྱེན་པ་ཡེ་ཤེས་སུ་ཤར་བའི་དོན་དེ་ལས་ཀྱང་ཁྱད་པར་དུ་སོང་སར་སོང་བས་ཡལ་སར་ཡལ་བ་ཞེས་པའི་དོན། ངས་དགའ་རབ་རྡོ་རྗེས་རིག་གོ་ཞེས་འགྲོ་བ་སྣོད་དང་ལྡན་པ་ལ་གདམས་པའོ། །ཞེས་ནང་དོན་གཉིས་པ་རླུང་གི་འཕེན་པ་ལ་བརྟེན་ནས།
Chinese
萨波所示。那即是于身语意之基未得之时，止息，谓呼吸内外运行之路已尽。住，谓彼尽故，心自性而住。彼住故，运行诸般自处消逝，彼消逝故，忆念之源止息，彼止息时，生觉之分别念被杀，彼被杀故，忆念思虑之轮一时顿止。彼顿止故，法性自生，彼生故，轮涅一时空，彼二空故，显现生起之时识认，彼识认与错乱止息同时。又是精于因止息与缘消逝（102）者，从骤然知晓忆念思虑之运行，内乐故不执为我，外苦故不经历，于自性空性中平等，身体之脉根本微尘之根本断，语之根本执著声响唯是声音自灭，意之根本运行超越者诸般自消逝故，细微处细微，尽处尽，逝处逝，从彼解脱之瑜伽士如是说。如是第一内涵身语意自解脱而行之要，于法性无谬误而示，今乃第二内涵依凭风之运行，而示忆念明觉之逝处确定，又是审视身心，于彼当分析之基未得之因空，缘消逝，言说名之类别中，不领会之相不获得，施设是名，然以理智破之，于何处亦不成立故。又是身体安乐而住，风缓慢（103）之运行向外缓慢推出，从中觉知自处消逝，彼即是法性。又是消逝之时，仅向外推出即消逝。又是譬如大海之蒸汽消逝般安住觉知，从分别念诸般解脱，乃是吉祥金刚持具大悲者，是喜金刚之怙主故，任何亦未染污之法性，知晓智慧生起之义，从彼亦特别往更远之处往，逝处逝之义。我喜金刚知晓，如是教诫具器之有情。如是第二内涵依凭风之运行。
English
Shown by Sapa. That is, when the basis of body, speech, and mind is not found, cessation means the path of the movement of breath in and out is exhausted. Abiding means that because that is exhausted, the mind abides in its own nature. Because it abides, all movements vanish in their own place, and because it vanishes, the source of memory ceases, and when it ceases, the thoughts of arising sensations are killed, and because it is killed, the wheel of memory and thought stops at once. Because it stops, the nature of reality arises spontaneously, and because it arises, samsara and nirvana are empty at the same time, and because the two are empty, the time of the appearance of phenomena is recognized, and that recognition and the cessation of delusion are simultaneous. Moreover, the one who is skilled in the cessation of cause and the vanishing of conditions (102) is the one who, from suddenly knowing the movement of memory and thought, is not bound by inner happiness as self, and does not experience outer suffering, but remains equal in the emptiness of his own nature. The root of the body, the root of the subtle particles, is cut off. The root of speech, the grasping of sound as mere sound, is self-exhausted. The root of mind, the movements that are overwhelming, vanish by themselves. Therefore, subtle in the subtle, exhausted in the exhausted, vanished in the vanished, the yogi who is liberated from that is called. Thus, the first meaning is that the key to the self-liberation of body, speech, and mind is shown without error in the nature of reality. Now, the second meaning is to show how to identify the place where memory and awareness vanish based on the movement of wind. Moreover, by examining the body and mind, the cause of not finding the basis for analyzing it is emptiness, the condition is vanishing, and the aspect of not understanding from the categories of names in speech is not found. Designation is a name, but by breaking it with reason, it is not established anywhere. Moreover, the body is placed in a comfortable position, and the slow (103) movement of the wind is slowly pushed outward, and from that, the awareness that vanishes in its own place is the nature of reality. Moreover, the time of vanishing is vanishing by merely pushing it outward. Moreover, by placing awareness like the evaporation of the steam of the great ocean, liberation from all conceptualizations is because the glorious Vajradhara, who possesses great compassion, is the protector of Garab Dorje, the nature of reality that is not defiled by anything, the meaning of the arising of wisdom of knowing, has gone especially to a further place from that, the meaning of vanishing in the place of vanishing. I, Garab Dorje, know, thus instructing sentient beings who possess the capacity. Thus, the second meaning is based on the movement of wind.