Tibetan
་པ་བཞི་པོ་རྫོགས་བྱས་ནས། །སྔོན་འགྲོ་དངོས་གཞི་རྗེས་རྣམས་ཀྱི། །གདམས་ཁྲིད་དག་ནི་རྫོགས་པར་བྱ། ། (༨༣)དེ་ནས་དབེན་པའི་གནས་སོང་ལ། ཁྲེགས་ཆོད་ཐོད་རྒལ་དོན་བསྒོམ་མོ། །དེ་ཡང་ལྟ་སྟངས་གཟིགས་སྟངས་བསྟུན། །རླུང་གནད་རབ་ཏུ་དལ་བ་ལས། །འོག་རླུང་ཅུང་ཟད་བསྡམ་པར་བྱ། །དེས་ནི་བདེ་ཆེན་ཡེ་ཤེས་འཆར། །སྒྲོན་མ་བཞི་ཡི་སྣང་བ་ལ། །མ་ཡེངས་བསམ་པ་ཟད་པར་བལྟ། །སྒྲོན་མ་རྣམ་བཞི་འདི་ལྟ་སྟེ། །དག་པ་དབྱིངས་ཀྱི་སྒྲོན་མ་དང་། །རྒྱང་ཞགས་ཆུ་ཡི་སྒྲོན་མ་དང་། །ཐིག་ལེ་སྟོང་པའི་སྒྲོན་མ་དང་། །ཤེས་རབ་རང་བྱུང་སྒྲོན་མའོ། །དབྱིངས་ལ་རྣམ་པ་གཉིས་ཡིན་ཏེ། །ཕྱི་དབྱིངས་ནམ་མཁའ་སྤྲིན་བྲལ་ལ། །ནང་དབྱིངས་རྣམ་དག་སྒྲོན་མའོ། །དེ་ཡང་སྙིང་དབུས་འོད་ལྔ་ཡི། །ཕོ་བྲང་མུ་ཁྱུད་བཅས་པའི་གདངས། །ཕྱི་ཡི་ནམ་མཁའ་འཇའ་ཚོན་ལྔའི། །ཀློང་ན་འོད་ཟླུམ་མུ་ཁྱུད་རིས། །པདྨ་འདབ་མ་བཞི་བཞིས་བརྒྱན། །གཡོ་འགུལ་ཤས་ནི་ཆུང་བར་གནས། །རྒྱང་ཞགས་ཆུ་ཡི་སྒྲོན་མ་ནི། །མིག་གཉིས་ཨ་འབྲས་དྭངས་པའི་དཀྱིལ། །འོད་གསལ་འཆར་སྒོའི་དྭངས་མ་སྟེ། །འོད་རྩའི་སྣ་ཉིད་ཟུག་པའོ། །འདིས་ནི་ཡེ་ཤེས་སྣང་བ་འཛིན། །འཁྲུལ་སྣང་མི་འཛིན་གདངས་ (༨༤)དང་ལྡན། །མེ་ལོང་ཡེ་ཤེས་སྒོ་ཞེས་བྱ། །མིག་གི་དབང་རྟེན་དྭངས་པས་ནི། །འཁྲུལ་སྣང་འཛིན་ཕྱིར་འཁོར་བ་ཡི། །རྣམ་ཤེས་ཉིད་དུ་བཤད་པ་ཡིན། །ཆུ་ཡི་སྒྲོན་མས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི། །སྣང་བ་འཛིན་ཕྱིར་མ་འཁྲུལ་བས། །དག་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་དུ་བཤད། །དེས་ན་འདི་གཉིས་ཕྱེད་པ་གཅེས། །ཐིག་ལེ་སྟོང་པའི་སྒྲོན་མ་ནི། །མཐེབ་མཛུབ་རྩོལ་བས་སྣང་བ་ཡི། །དམར་སེར་ཡེ་ཤེས་ལྔ་ཡི་འོད། །མུ་ཁྱུད་དག་དང་ཡང་དག་ལྡན། །འདི་ནི་རང་གསལ་སྒྲོན་མ་སྟེ། །ཅི་ཞིག་ཙམ་ན་རྩོལ་མེད་པར། །དབང་པོའི་ཡུལ་ལ་སྣང་དུས་ན། །མཚན་མོའང་ཉིན་བཞིན་སྣང་བར་བྱེད། །ཤེས་རབ་རང་བྱུང་སྒྲོན་མ་ནི། །འོད་སྣང་དེར་གཏད་མི་འགུལ་ཚེ། །ནང་དུ་རང་རིག་སྤྲོས་དང་བྲལ། །སྟོང་གསལ་ཆོས་ཉིད་ངང་ལ་གནས། །རང་གསལ་མི་རྟོག་ཆེན་པོ་ལས། །ཤེས་རབ་སྣ་ཚོགས་རང་རྡོལ་དུ། །རང་བཞིན་བབས་ཀྱིས་ཤར་བ་སྟེ། །བདེ་གསལ་མི་རྟོག་ཉམས་དང་བཅས། །རང་བྱུང་གདོད་ནས་དག་མཉམ་གྱི། །དགོངས་པ་མངོན་དུ་གྱུར་པ་ཡིན། །དེ་ཚེ་ནང་གི་བདག་ཉིད་ནི། །མི་གཡོ་སྤྲོས་དང་བྲལ་བ་ཡིས། །གསལ་སྣང་ (༨༥)ཐོད་རྒལ་ཡེ་ཤེས་ལ། །རང་གཞག་འཕྲོ་འདུ་ཞི་བ་ནི། ཁྲེགས་ཆོད་སྟོང་པ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ། །སེམས་འགག་ཆ་
Chinese
四支圆满后，前行、正行、后行之，诀窍教导皆圆满。 (83) 之后前往寂静处，修习立断顿超之义。 彼亦依随观看方式，风之要点极度缓慢，下风稍微收摄。 由此生起大乐智慧，于四灯之显现上，莫散乱，观想念头止息。 四灯如下： 清净法界之灯，远射水之灯，明点空性之灯，智慧自生灯。 法界有两种，外法界无云之虚空，内法界清净之灯。 彼亦于心间中央五光之，具有宫殿周匝之光辉，外之虚空五彩虹之，界中光团周匝环绕，以四瓣莲花庄严，少许摇动而住。 远射水之灯者，双眼眼珠清澈之中央，光明显现门之清澈处，光脉之端刺入处。 此乃执持智慧显现，不执持错乱显现，(84)具光辉。 名为明镜智慧之门，眼之根清澈之故，执持错乱显现故，说是轮回之，识。 水之灯执持智慧之，显现故，不迷乱故，说是清净之自性。 故此二者区分甚要。 明点空性之灯者，拇指食指用力所显现之，红黄五智慧之光，与周匝等完全具足。 此乃自明之灯，稍微，无勤作之时，于根境显现之时，夜晚亦如白昼般显现。 智慧自生灯者，于彼光明专注不动时，内里自证离戏论，安住于空明法性之状态。 从自明无分别大中，种种智慧自然涌现，以自性自然降临般生起，具足乐明无分别之体验。 自生本来清净平等之，证悟现前。 彼时内在之自性，以不动离戏论之，明亮显现(85)顿超智慧上，自住寂灭之任运，立断空性任运成就。 心之断裂处
English
After completing the four branches, the preliminary, main, and subsequent practices, all the instructions and guidance are perfected. (83) Then, go to a secluded place and meditate on the meaning of Trekchö and Tögal. Adjust the way of looking and observing. From the extreme slowness of the vital point of the winds, slightly restrain the lower wind. This will cause the great bliss wisdom to arise. On the appearance of the four lamps, without distraction, contemplate the exhaustion of thoughts. These are the four lamps: The lamp of pure Dharmadhatu, the lamp of the far-reaching water, the lamp of the empty Thigle, and the lamp of self-arisen wisdom. There are two aspects of Dharmadhatu: the outer Dharmadhatu is the cloudless sky, and the inner Dharmadhatu is the pure lamp. That is, in the center of the heart, the radiance of the five lights, with a palace and surrounding circles. In the outer sky, in the realm of the five rainbows, there are circles of light and surrounding lines, adorned with four lotus petals, with little movement. The lamp of the far-reaching water is in the center of the clear pupils of the two eyes, the clarity of the door of luminous appearance, where the tip of the light channel is inserted. This holds the appearance of wisdom, and does not hold deluded appearances, (84) possessing radiance. It is called the door of the mirror-like wisdom. Because the clear essence of the eye's faculty holds deluded appearances, it is said to be the consciousness of Samsara. Because the water lamp holds the appearance of wisdom and is not deluded, it is said to be of pure nature. Therefore, it is important to distinguish between these two. The lamp of the empty Thigle is the light of the five red and yellow wisdoms that appear through the effort of the thumb and forefinger, perfectly complete with surrounding circles. This is the self-illuminating lamp. When there is no effort, when it appears to the objects of the senses, even the night appears like day. The lamp of self-arisen wisdom is when you focus on that light and do not move. Inwardly, self-awareness is free from elaboration, abiding in the state of emptiness and clarity, the nature of reality. From the great self-illuminating non-conceptuality, various wisdoms spontaneously arise, naturally emerging like a natural descent, with the experience of bliss, clarity, and non-conceptuality. The realization of the self-arisen, primordially pure and equal, dawns. At that time, the inner self, with its immovability and freedom from elaboration, the clear appearance (85) on the Tögal wisdom, the spontaneous cessation of self-abiding and scattering, is the spontaneous accomplishment of Trekchö emptiness. The point of cutting off the mind
Tibetan
ནི་ཁྲེགས་ཆོད་དང་། །ཡེ་ཤེས་རང་གསལ་ཐོད་རྒལ་གཉིས། །ཟུང་འཇུག་རང་བྱུང་ཡེ་ཤེས་ཏེ། །སྙིང་ཏིག་གསང་བའི་ལམ་དུ་བཤད། །གང་ཚེ་སྤྲོས་ཀུན་ཉེར་ཞིའི་ཚེ། །རང་རིག་ཡེ་ཤེས་མངོན་པར་སྣང་། །དེ་ཕྱིར་དོན་འདི་ཤེས་པར་བྱ། །དེང་སང་དུས་ཀྱི་སྒོམ་ཆེན་ཕལ། །རྟོག་པ་ཁོལ་བུར་འཆིང་འཆིང་ནས། །མི་རྟོག་ཡེ་ཤེས་ངོས་མ་ཟིན། །སེམས་གནས་བཟང་ཡང་གོང་མ་ཡི། །བསམ་གཏན་གཟུགས་མེད་རྣམ་བཞིར་གོལ། །སྙིང་ཏིག་བསྒོམ་པར་འདོད་པ་ཡི། །རྣལ་འབྱོར་པ་ལ་ཡང་དེ་དང་འདྲ། །ཡང་ན་ཆད་པ་ནམ་མཁའ་འདྲ། །ལེགས་ཀྱང་གཟུགས་མེད་ཞི་གནས་ཙམ། །ཡང་ན་རྟག་པ་ཐེར་ཟུག་པ། །འདོད་ལ་ཞེན་པས་བསམ་གཏན་དུ། །གོལ་བའི་རིགས་ཀྱང་ཤིན་ཏུ་མང་། །དེས་ན་རྟག་ཆད་ལས་གྲོལ་བའི། །ཡེ་ཤེས་མཆོག་འདི་ཤེས་པར་མཛོད། ཁྲེགས་ཆོད་ཐོད་རྒལ་སོ་སོ་རུ། །ཞེན་ནས་ཉམས་ལེན་བྱེད་པ་དེ། །དམུས་ལོང་གཟུགས་ལ་མཇལ་བ་འདྲ། །དབྱིངས་རིག་མ་གོ་གཟུ་ལུམས་ཅན། །མགྲིན་བཟང་རྣམས་ (༨༦)ཀྱི་གྲོགས་པོ་ཡིན། །གང་ཚེ་ཆོས་ཉིད་འོད་གསལ་མཆོག །རྣམ་ཀུན་མཆོག་ལྡན་གོམས་པ་ལས། །མངོན་སུམ་གོང་འཕེལ་ཚད་ཕེབས་དང་། །ཟད་པའི་སྣང་བ་མཐར་ཕྱིན་ནས། །གདོད་མའི་རང་བཞིན་མངོན་དུ་གྱུར། །དང་པོ་ཆོས་ཉིད་མངོན་སུམ་ནི། །རིག་པའི་རང་འོད་མཁའ་དབྱིངས་སུ། །ཐིག་ལེ་ཐིག་ཕྲན་སྣང་བ་ནས། །ལུ་གུ་རྒྱུད་ཀྱི་འདབས་འབྱོར་དུ། །ཐིག་ལེ་སུམ་སྦྲེལ་ཚུན་ཆད་དོ། །དེ་ཚེ་སེམས་ཀྱང་གཟུང་སར་ཟིན། །འདབ་ཆགས་སྙི་ལ་ཟིན་པ་བཞིན། །འཕྲོ་བར་སྣང་ཡང་གནས་པ་ཡིན། །གཉིས་པ་ཉམས་སྣང་གོང་འཕེལ་ནི། །སྣང་བ་དེ་ཀུན་གོང་དུ་མཆེད། །དྲྭ་བ་དྲཱ་ཕྱེད་མཆོད་རྟེན་དང་། །ཟ་འོག་བེར་ཁྱིམ་ལ་སོགས་པ། །སྣང་བའི་འོད་ཀྱིས་ལུང་པ་ཁེངས། །ཐིག་ལེའི་ནང་དུ་ཡི་གེ་དང་། །ཕྱག་མཚན་ཐོར་ཚུགས་ལ་སོགས་གསལ། །སེམས་ཀྱང་འཕྲོ་འདུ་ཤས་ཆུང་བ། །རིམས་ཀྱིས་ཟིན་པའི་མི་ལྟར་འགྱུར། །ཡེ་ཤེས་རང་རིག་སྔོན་བས་གསལ། །མངོན་ཤེས་རྫུ་འཕྲུལ་ཏིང་འཛིན་འགྲུབ། །གསུམ་པ་རིག་པ་ཚད་ཕེབས་ནི། །སྐུ་ཡི་སྣང་བ་ཤར་བ་དེ། །རང་ལུས་འོད་དུ་གྲོལ་གྱུར་ནས། །རི་བྲག་རྣམས་ལ་ཟང་ཐལ་ལོ། །སེམས་ཀྱང་མི་ (༨༧)འཕྲོ་རླུང་དག་ཕྱིར། །འབྲུམ་ནད་བྱང་བ་ལྟ་བུ་སྟེ། །བསྐྱར་ནས་འོང་བ་མེད་པ་བཞིན། །རྣམ་རྟོག་ཕྱིས་ནི་སྐྱེ་བ་མིན། །བཞི་པ་ཆོས་ཉིད་ཟད་པ་ནི། །རྡོས་བཅས་ལུས་དང་སེམས་རྟོག་ཟད། །སྣང་བའི་འཕེལ་ཟད་ཆོས་དབྱིངས་དང་། །རྟག་ཏུ་འཕོ་འགྱུར་མེད་པར་གནས། །སེམས་དང་སེམས
Chinese
即且却（藏文，梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思：立断）和。智慧自明妥噶（藏文，梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思：顿超）二者。双运任成智慧，乃。心髓秘密道中说。何时诸戏皆寂灭之时。自知智慧显现。是故应知此义。如今时代之修行者多。妄念如沸腾般缠缚着。不思之智慧未识认。心住虽好然成上者之。四无色定之过失。欲修心髓者之。瑜伽士亦与之相同。又或断灭如虚空。虽好然仅为无色寂止。又或恒常坚固者。以贪执于欲而成禅定。入歧途之类亦甚多。故当知解脱常断之。此殊胜智慧。执着于且却妥噶各自。而修持者彼。如盲人见物。不解界智具谄诳。乃。美喉（８６）者之友伴。何时法性光明胜。由具足一切殊胜串习。现量增上至极点。穷尽之显现至究竟后。原始之自性现前。初者法性现量乃。觉性之自光于虚空中。由明点细点显现。至线如雨下之边际。乃至三连明点也。彼时心亦被执于所执处。如鸟雀被胶粘住般。虽显现散乱然乃安住。二者验相增上乃。彼一切显现向上增。网状半网状佛塔与。锦缎绸缎房屋等。显现之光充满山谷。于明点之中文字与。手印散置等皆明。心亦散乱减少。如为疠疫所染之人般。智慧自知较先前明。神通神变三摩地成就。三者觉性至极点乃。身之显现生起彼。自身解脱成光后。于山石皆通透。心亦不（８７）散因诸风清净。如麻风痊愈般。如不再复发般。分别念之后不再生。四者法性穷尽乃。有碍之身与心念尽。显现之增减法界与。恒常不迁而住立。心与心。
English
That is Trekchö (Tibetan, Sanskrit Devanagari, Sanskrit Romanization, literal Chinese meaning: Cutting Through) and. Wisdom self-luminous Tögal (Tibetan, Sanskrit Devanagari, Sanskrit Romanization, literal Chinese meaning: Leaping Over) two. Union innate wisdom, is. Explained in the secret path of the Heart Essence. When all elaborations are pacified. Self-knowing wisdom manifests. Therefore, this meaning should be understood. Nowadays, most of the great meditators of the time. Thoughts are bound up in a boiling manner. Non-conceptual wisdom is not recognized. Although the mind's abiding is good, it is mistaken for the higher. Four formless absorptions. Those who wish to meditate on the Heart Essence. Yogis are also the same. Or else, cessation is like the sky. Although good, it is only formless quiescence. Or else, permanence is steadfast. By clinging to desire, one becomes a meditative state. There are also many kinds of straying. Therefore, know this supreme wisdom that is liberated from permanence and annihilation. Clinging to Trekchö and Tögal separately. Those who practice it. It is like a blind person seeing form. Those who do not understand the expanse of awareness are deceitful. Is. Friend of the beautiful-throated (86). When the supreme luminosity of reality. From the practice of possessing all kinds of excellence. Direct perception increases to the limit. After the exhaustion of appearances reaches its end. Primordial nature becomes manifest. The first direct perception of reality is. The self-light of awareness in the sky. From the appearance of bindus and subtle points. To the edge of the lineage like rain. Even up to the three-linked bindu. At that time, the mind is also seized by what is seized. Like a bird caught in glue. Although it appears to be scattered, it is abiding. The second is the increase of experiential appearances. All those appearances increase upwards. Nets, half-nets, stupas, and. Brocades, silks, houses, and so on. The light of appearances fills the valley. Within the bindus are letters and. Hand gestures, scattered arrangements, and so on, are clear. The mind also has less scattering. It becomes like a person infected with leprosy. Wisdom self-knowing is clearer than before. Clairvoyance, miraculous powers, and samadhi are accomplished. The third is the perfection of awareness. The appearance of the body arises. One's own body is liberated into light. Mountains and rocks become transparent. The mind also does not (87) scatter because the winds are purified. Like leprosy being cured. Just as there is no returning. Later, conceptual thoughts are not born. The fourth is the exhaustion of reality. The coarse body and mental thoughts are exhausted. The increase and decrease of appearances, and the dharmadhatu. Abide constantly without change. Mind and mind.