Tibetan
ད་གཉིས་ཀ་རྒྱུ་ལས་གསར་བསྒྲུབ་ཏུ་འགྱུར་རོ། །འོད་གསལ་གསར་སྒྲུབ་མིན་ཀྱང་སྒྱུ་ལུས་གསར་སྒྲུབ་བོ་སྙམ་ན། འོད་གསལ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་པ་རྣམ་ཀུན་མཆོག་ལྡན་གྱི་སྟོང་ཉིད་ཡིན་གྱི་ཉི་ཚེའི་སྟོང་པ་མེད་དག་ག་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེའི་སྣང་ཆ་འོད་གསལ་གྱི་སྣང་བའང་གསར་དུ་མི་འགྲུབ་བོ། །འོད་གསལ་ལ་སྣང་ཆ་མེད་ན་འོད་གསལ་མཐར་ཐུག་ཤར་ཚེ་སྣང་བ་ཅི་ཡང་མེད་ལ་རིག་པ་གང་ཡང་མེད་དགོས་ན་དེ་མི་སྲིད་ལ། སྲིད་ན་སེམས་མེད་ཀྱི་གནས་སྐབས་འབའ་ཞིག་ཏུ་འགྱུར་བས་སུས་ཀྱང་ཤེས་པར་མི་རུང་ངོ་། །དེ་སེམས་གཞན་གྱིས་ཤེས་ན་ཚོགས་བརྒྱད་ཐམས་ཅད་འགག་པར་གསུངས་པ་དང་འགལ་ལོ། །གཞན་ཡང་ལམ་གྱི་རྣལ་འབྱོར་པ་ལ་འོད་གསལ་ཤར་ཡང་རྟགས་སྣང་འགག་མི་དགོས་པར་ལམ་དུས་སུ་སྒྲུབ་པས་གསལ་ལོ། །གཞན་ཡང་སངས་རྒྱས་ལ་སྣང་བ་མི་འགག་པས་ཤེས་སོ། །འོད་གསལ་དང་སྣང་བ་རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ་འགལ་ལམ་མི་འགལ། འགལ་ན་དེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་དུའང་མི་རུང་ལ། དེ་ཤར་ ཚེ་སྣང་བ་ཅི་ཡང་མི་འཆར། སྣང་བ་ཡོད་ཚེ་དེ་མི་འཆར་བས་ཚ་རེག་གྲང་རེག་ལྟར་འགྱུར་རོ། །འོ་ན་འོད་གསལ་མཐར་ཐུག་ཤར་ཚེ་རང་བཞིན་བརྒྱད་བཅུའི་ཀུན་རྟོག་ཡུལ་བཅས་མེད་པར་གསུངས་པ་མིན་ནམ་ཞེ་ན་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་མ་དག་པའི་རླུང་སེམས་ཀྱིས་བསྐྱེད་པའི་སྣང་བ་དང་འཛིན་པ་གཉིས་ཀ་མེད་མོད་ཀྱི། དག་པའི་རང་སྣང་འཛིན་མེད་དུ་ཤར་བ་ནི་ཡོད་དེ་རྣམ་ཀུན་མཆོག་ལྡན་གྱི་སྟོང་ཉིད་པྲ་ཕབ་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལམ་པའི་ཉམས་ཀྱི་དུས་ན་ནི་སྣང་མེད་དང་སྣང་བཅས་སྣ་ཚོགས་སུ་ཉམས་ལ་འཆར་ཡང་། དེ་སྒྱུ་འོད་ཟུང་འཇུག་གི་དོན་མིན་ཏེ་རེས་འཇོག་པའོ། །དེ་ལྟར་མིན་པར་ཆོས་ཉིད་རང་རིག་གི་ཡེ་ཤེས་མི་འདོད་པར། ཆོས་ཉིད་ཡུལ་དུ་བྱས་ནས་ཆོས་ཅན་འདུས་བྱས་ཀྱི་སེམས་གཞན་ཞིག་གིས་རིག་དགོས་ན། གཉིས་སྣང་ཡང་མི་ནུབ་ལ། ཆོས་ཉིད་ལ་རོ་གཅིག་ཏུའང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་ཡང་མི་འགྱུར་ལ། དེའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་བློ་དེ་ཡང་ནམ་ཡང་མི་ལྡོག་པས་གཉིས་སྣང་ནུབ་པ་མི་སྲིད་ལ། གཞན་ཡང་བློ་དེས་ཆོས་ཉིད་རང་ཤུགས་ཀྱིས་རྟོགས་ན། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡེ་ནས་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་ལ། རང་གིས་མི་ཤེས་གཞན་གྱིས་གསར་དུ་སློབ་དགོས་ན། དེ་ཉིད་སློབ་གྲར་གསར་ཞུགས་ཡིན་པས། སྔར་གྱི་ཚེ་ན་དེ་ལ་བདག་ཏུ་རྟོག་སོགས་རྟོག་པ་གཞན་སློབ་ཏུ་མེད་པའི་གཏན་ཚིག་འགོད་དགོས་སོ། །ཁྱད་པར་དུ་རྟོག་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཅན་གྱི་མེད་དགག་གི་འཛིན་སྟངས་སློབ་ཏུ་ཡོད་
Chinese
那么两者都将从因上重新成就。如果认为光明不是重新成就，而是幻身重新成就，那么光明是具有一切相的，是具足一切殊胜的空性，因为它不是庸常的空性。因此，它的显现，即光明的显现，也不会重新成就。如果光明没有显现，那么光明达到究竟时，应该什么显现都没有，什么觉性也没有，这是不可能的。如果可能，那就变成了无心状态，谁也无法知晓。如果那个心被其他心所知，那就与所说的八识全部止灭相违背。此外，对于道之瑜伽士来说，即使光明显现，也不需要止灭征相，因为在道位时修持，所以很清楚。此外，从佛陀的显现不灭也可以知道。光明和显现，在一切方面是相违还是不相违？如果相违，那它也不能成为一切法的法性。它显现时，什么显现都不会生起。有显现时，它就不会显现，就像冷触热触一样。那么，究竟光明显现时，不是说没有八十种自性的分别念及其对境吗？说是的。但是，在那里，由不清净的风心所产生的显现和执着两者都没有。然而，清净的自显现无执着地生起是有的，因为它就像是书写了具足一切殊胜的空性。在道位修持的阶段，虽然会有各种各样的无显现和有显现的体验生起，但那不是幻光双运的意义，而是轮流交替。如果不是这样，不承认法性自证的智慧，而必须用法性作为对境，由其他有为的心来证知，那么二取也不会消失，法性也不会在成佛时变成一味，而且那个以法性为对境的智慧也永远不会返回，因此二取消失是不可能的。此外，如果那个智慧自然而然地证悟法性，那么一切众生都会变成本来就证悟空性者。 如果自己不了解，必须由他人重新教导，那么这就像是新入学。在以前的时候，必须立下论证，对于他来说，没有教导他执着于我等其他分别念。特别是，可以教导具有分别念行境的无遮止的执着。
English
Then both will be newly accomplished from the cause. If you think that clear light is not newly accomplished, but the illusory body is newly accomplished, then clear light is the emptiness that has all aspects, the emptiness that possesses all perfections, because it is not a mere ordinary emptiness. Therefore, its appearance, the appearance of clear light, will also not be newly accomplished. If clear light has no appearance, then when ultimate clear light arises, there should be no appearance and no awareness, which is impossible. If it were possible, it would become a state of no-mind, which no one could know. If that mind is known by another mind, it contradicts the statement that all eight consciousnesses cease. Furthermore, it is clear that even when clear light arises for a yogi on the path, the signs do not need to cease, because they are practiced during the path. Furthermore, it is known that appearances do not cease for the Buddhas. Are clear light and appearance contradictory or not contradictory in all aspects? If they are contradictory, then it cannot be the nature of all phenomena. When it arises, no appearance will arise. When there is appearance, it will not arise, like hot and cold sensations. Then, when ultimate clear light arises, isn't it said that there is no conceptualization of the eighty natures and their objects? Yes, it is. But there, both the appearance and the grasping produced by impure wind-mind are absent. However, the pure self-appearance arising without grasping is present, because it is like writing down the emptiness that possesses all perfections. During the stages of experience on the path, various experiences of non-appearance and appearance may arise, but that is not the meaning of illusory light union, but rather alternating. If it is not like that, and the self-knowing wisdom of the dharmata is not accepted, but the dharmata must be taken as an object and known by another conditioned mind, then dualistic appearance will not subside, and the dharmata will not become one taste even at the state of Buddhahood, and that mind that takes the dharmata as an object will never return, so it is impossible for dualistic appearance to subside. Furthermore, if that mind naturally realizes the dharmata, then all sentient beings will become those who have realized emptiness from the beginning. If one does not know oneself and must be taught anew by others, then it is like newly entering school. In the past, one must establish the argument that there was no teaching of other conceptualizations such as grasping at self. In particular, it is possible to teach the apprehension of non-affirming negation that has the sphere of conceptual activity.
Tibetan
ན་གཞན་པ་ཅིས་བསླབ་ཏུ་མེད། དེ་སློང་བྱེད་གསུམ་བྲལ་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུས་ཅི་ཡང་དམིགས་མི་སྲིད་ན་སྟོང་ཉིད་བསླབ་ཀྱང་ཤེས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་དང་སྟོང་ཉིད་གཏན་འབེབས་རགས་པའི་བློ་གཉིས་རྒྱུད་གཅིག་ན་ཚོགས་བརྒྱད་འགག་ཀྱང་དེས་སྟོང་ཉིད་བསྒོམ་པར་འགྱུར་ལ། མི་གཅིག་ན་རགས་པའི་ཡིད་ཀྱི་སློབ་གཉེར་དེ་ལ་སྦྱར་དུ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །ཏིང་འཛིན་གསལ་སྣང་ཐོབ་ནས་སྣང་བ་རགས་པ་རྣམས་ལོག་པ་ནི་ཡིད་ཕྲ་བ་ཡིན་མོད་ཀྱི། དེ་ཡིད་ཀྱི་རྒྱུན་ཡིན་ཡང་། སྣང་མཐའི་འོད་གསལ་མཚན་ཉིད་པ་ལ་དེ་ཡོད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །སློང་བྱེད་གསུམ་བྲལ་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུ་དེ། ཤེས་མེད་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནམ་ཤེས་བཅས་ཡིན། དེ་བེམ་རིག་ལྡན་མིན་འདུ་བྱེད་གསུམ་མམ། འདུས་མ་བྱས་གང་ཡིན། སྟོང་ཉིད་ཡིན་ནམ་མིན། ཡིན་ན་ གསར་སྒོམ་མི་དགོས། མིན་ན་དེས་ཅི་ཕན་ཅི་སྒྲུབ་སོགས་དཔྱད། དེས་ན་རྐྱེན་བྲལ་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུ་ནི་རིག་སྟོང་ཡེ་ཤེས་རྗེན་པ་མཚོན་པར་དཀའ་བའི་ངོ་བོ་རྣམ་རྟོག་ཕྲ་རགས་འགག་པའི་དཔེ་ཙམ་སྟེ། སྣང་མཆེད་ཐོབ་གསུམ་གྱིས་མ་སྦག་པར་མཚོན་གྱི། དེའི་སྟེང་ན་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་ཐ་དད་དུ་བྱར་མི་རུང་ངོ་། །དེ་ཁོ་རང་འོད་གསལ་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་མིན་པར་སླར་འོད་གསལ་དུ་འགྱུར་བྱེད་རྐྱེན་གཞན་དགོས་ན། གཞིའི་འོད་གསལ་ཅི་ལྟ་བུ་ཡིན་ན་བཞག་ཏུ་མེད་པས་གཏན་མེད་དུ་འགྱུར་ཏེ་ལྷན་སྐྱེས་སུ་མི་རུང་ངོ་། །གཞིའི་འོད་གསལ་འོད་གསལ་མཚན་ཉིད་པ་མིན་ནོ་ཟེར་ན། ཆོས་ཀུན་གང་དུ་ཐིམ་ཞིང་གང་གི་ངང་ནས་སྣང་བའི་འོད་གསལ་གཏན་མེད་དུ་འགྱུར་ལ། ལྷན་སྐྱེས་སུའང་མི་རུང་སྟེ་གསར་སྒྲུབ་ཏུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་ན་གཞིའི་འོད་གསལ་ངོས་ཟིན་པའི་ཕྱིར་ལམ་སྒྲུབ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འོད་གསལ་ཞེས་བྱ་བའི་ལམ་ཞིག་གསར་དུ་བསྒྲུབ་པར་འགྱུར་ཏེ། འགོག་པའི་སྙོམས་འཇུག་བཞིན་ནོ། །སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱང་དེ་དང་འདྲ་སྟེ་བློས་མ་བཟོས་པའི་བར་དུ་སྔགས་ལམ་གྱི་འོད་གསལ་ཤར་བའི་སྐབས་སུ་སྟོང་ཉིད་ཀྱི་བསྒོམ་གོ་མི་ཆོད་ན། འཕགས་ལམ་མཉམ་བཞག་ལའང་དེ་དང་འདྲ་ལ། བློས་མ་བཟོས་ཀྱི་བར་དུ་སྟོང་ཉིད་ཆོས་དང་ལྷན་སྐྱེས་སུ་ཡོད་ པར་ཁས་ལེན་མི་རིགས་སོ། །ཡོད་ཀྱང་བློས་མ་བསྒོམ་ན་མི་ཕན་ནོ་སྙམ་ན། བསྒོམ་བྱ་སྒོམ་བྱེད་མེད་ཀྱང་ཆོས་ཉིད་རིག་སྟོང་ཟུང་འཇུག་ཤར་དུས་བློས་སྒོམ་མི་དགོས་ཏེ་རང་ཤུགས་ཀྱིས་གསལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །མ་ཤར་བའི་ཚེ་རྟོག་བློས་སྒོམ་པ་ཡིན་ནོ། །མེད་དགག་ཙམ་བསྒོམ་པས་སྟོང་ཉིད་མཐར་ཐུ
Chinese
那么其他的又有什么可学的呢？如果像远离索取者、施与者、所施之物三者的虚空一样，什么也无法确定，那么即使学习空性也不会理解。如果那个和确定空性的粗略心识二者是同一相续，那么即使八识停止，也会因此修习空性。如果不是一体，那么粗略意识的修学就无法与之结合。获得禅定明相后，粗显的显现消失，这虽然是微细意识，但即使那是意识的延续，对于显现之极的光明自性来说，也不会存在。那个远离索取者、施与者、所施之物三者的虚空，是无知的虚空，还是有知的？那是不具物质和觉知的，是三种行，还是非造作？是空性还是非空性？如果是，则不需要新修。如果不是，那么就考察它有什么用，能成就什么等等。因此，远离缘起的虚空，仅仅是难以象征觉性空性赤裸智慧的，细微和粗大分别念停止的比喻而已。它象征着没有被显现、增长、获得三种所玷污，但在此之上，不能将境和有境视为不同。如果它本身不是光明的自性，而是需要其他使之成为光明的因缘，那么基础光明是什么样的呢？因为它无法被安立，所以会变成完全不存在，因此不能是俱生。如果说基础光明不是光明的自性，那么一切法融入何处，又从何处显现的光明会完全消失，并且也不能是俱生，而会变成新造作。这样的话，为了认识基础光明而修道是不对的，而会变成新修一条名为光明的道路，就像灭尽定一样。空性也与之相同，在没有被意识造作之前，如果密咒道的光明生起时，空性的修习没有意义，那么对于圣道等持也是如此。在没有被意识造作之前，不应承认空性与法俱生存在。如果认为即使存在，不通过意识修习也没有用，那么即使没有修习者和所修习，法性觉性空性双运生起时，也不需要通过意识修习，因为它是自然显现的。在没有生起时，是通过分别念意识修习的。仅仅修习无遮止，空性达到究竟
English
Then what else is there to learn? If, like the sky devoid of the three—giver, giving, and receiver—nothing can be ascertained, then even if emptiness is studied, it will not be understood. If that and the coarse mind that ascertains emptiness are one continuum, then even if the eight consciousnesses cease, one will still meditate on emptiness. If they are not one, then the study of the coarse mind cannot be applied to it. Although the subtle mind is when coarse appearances vanish after obtaining the clarity of samadhi, even if it is a continuum of mind, it will not be present in the ultimate nature of luminosity. Is that sky devoid of the three—giver, giving, and receiver—a sky without knowledge or with knowledge? Is it non-material and non-cognitive, one of the three formations, or unconditioned? Is it emptiness or not? If it is, then there is no need for new meditation. If not, then examine what use it is, what it accomplishes, and so on. Therefore, the sky devoid of conditions is merely an analogy for the nature that is difficult to represent, the naked wisdom of awareness and emptiness, where subtle and coarse thoughts cease. It represents being untainted by the three—appearance, increase, and attainment—but above that, subject and object must not be made distinct. If it is not itself the nature of luminosity, but requires another condition to transform it into luminosity, then what is the nature of the ground luminosity? Because it cannot be established, it will become utterly nonexistent, and therefore cannot be coemergent. If you say that the ground luminosity is not the nature of luminosity, then where do all phenomena dissolve, and the luminosity that appears from what will utterly vanish, and it cannot be coemergent, but will become newly fabricated. In that case, it is not the path of practice because the ground luminosity is recognized, but a path called luminosity will be newly practiced, like the cessation attainment. Emptiness is also the same as that; until it is not fabricated by the mind, if the luminosity of the mantra path arises, the meditation on emptiness is meaningless, and the same is true for the noble path of equipoise. Until it is not fabricated by the mind, it is not reasonable to assert that emptiness is coemergent with phenomena. If you think that even if it exists, it is useless without being meditated upon by the mind, then even without a meditator and something to be meditated upon, when the union of awareness and emptiness, the nature of phenomena, arises, there is no need to meditate with the mind, because it is naturally clear. When it has not arisen, it is meditated upon by conceptual mind. By meditating on mere negation, emptiness reaches the ultimate.