Tibetan
ང་གསལ་པོར་མ་མཐོང་བའི་གོང་བུ་མང་པོ་ཉེ་བའི་སྐབས་སུ་ཅི་རྟ་ཡིན་ནམ་མིན་ཞེས་ཐེ་ཚོམ་དུ་གྱུར་པ་ན། གོང་བུ་རྭ་ཅན་འདི་རྭ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྟ་མིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ན་རྭ་ཅན་གྱིས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པའི་གོང་བུ་ཆོས་ཅན་དུ་བཟུང་ནས་རྭ་ཅན་རྟགས་སུ་བཀོད་ན་ཡང་རྟ་མིན་པའི་ཤེས་བྱེད་ཡང་དག་ཏུ་རུང་བ་བཞིན་ནོ། །གཉིས་པ། ཡང་ན་རྩོལ་བྱུང་ཞེས་པ་དེས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པའི་སྒོ་ནས་ཆོས་ཅན་སྒྲ་དེ་མཚོན་ཅིང་རྟོགས་པར་བྱས་ནས་རྩོལ་བྱུང་རང་ཉིད་ཆོས་ཅན་དུ་མི་གནས་པར་ལྡོག་པའི་ཕྱིར། སྒྲ་མི་རྟག་པར་རྩོལ་བྱུང་གིས་བསྒྲུབ་བྱའི་ དུས་སུ་རྩོལ་བྱུང་བསྒྲུབ་བྱའི་ཡན་ལག་ཏུ་གྱུར་པ་མིན་ཏེ། དེ་ལ་རྩོལ་བྱུང་གི་རྟགས་ཀྱིས་གསར་དུ་བསྒྲུབ་མི་དགོས་པའི་ཕྱིར་ལྷས་བྱིན་གྱི་ཁང་པ་ཤེས་འདོད་ནས་དྲིས་པའི་ཚེ་བྱ་རོག་གནས་པ་འདིའོ་ཞེས་བསྟན་པ་ན། ཁང་པ་ཤེས་ནས་དེར་བགྲོད་པར་བྱ་བའི་ཡུལ་དུ་འཛིན་གྱི་བྱ་རོག་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པའམ། གོས་དཀར་པོ་ཅན་དེ་ཁྲིད་ཤོག་ཟེར་ན་གོས་དེས་མཚོན་པའི་སྐྱེས་བུ་དེ་འདོད་ཡུལ་ཡིན་གྱི་ཕྱིས་སུ་གོས་དཀར་པོ་མ་བགོས་ན་ཁྲིད་བྱ་མིན་པར་མི་འགྱུར་བ་བཞིན་ནོ། །གཉིས་པ། འདི་དང་མཉན་བྱ་འདྲ་བས་ན་མཉན་བྱ་རྟགས་སུ་བཀོད་ནས་སྒྲ་མི་རྟག་པར་བསྒྲུབ་པ་ལྟ་བུ་ཡང་དམ་བཅའ་བ་རྟགས་སུ་བཀོད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ་ཁྱད་གཞི་སྒྲ་དང་ལྡོག་ཆོས་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་མཉན་བྱ་རྟགས་སུ་བཀོད་པ་ཡང་དམ་བཅའི་ཕྱོགས་གཅིག་གི་དོན་དུ་འཐད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡན་ཆད་ཀྱིས་གོ་བྱ་ཕྱོགས་ཀྱི་རྣམ་པར་གཞག་པ་སོང་ནས། ༈ །ད་ནི་གཉིས་པ་གོ་བྱེད་རྟགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་ལ། །ཕྱོགས་ཆོས་དགུའི་དགོས་སྤྱི་རུ་བསྟན། །དབུས་མ་གསུམ་དགོས་བྱེ་བྲག་བཤད། །མ་དམིགས་ལོགས་སུ་མ་བསྟན་དོན། །དང་པོ་ལ། ཕྱོགས་ཆོས་ལས་བརྩམ་དབྱེ་བའི་དོན། །ཕྱོགས་ཆོས་ཉིད་ལ་རྩོད་པ་སྤང་། །ཕྱོགས་ཆོས་དགུ་རུ་དབྱེ་དོན་ནོ། །དང་པོ། ཚད་མ་མདོ་ལས། གཞན་དོན་རྗེས་དཔག་གི་སྐབས་སུ། །ཕྱོགས་ཆོས་མཐུན་ཕྱོགས་ཡོད་མེད་དང་། །རྣམ་གཉིས་རེ་རེ་དག་ལ་ཡང་། །རྣམ་གསུམ་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལ་ཡང་། །ཡོད་མེད་རྣམ་པ་གཉིས་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་དང་། གཞལ་བྱ་བྱས་དང་མི་རྟག་དང་། །བྱས་དང་མཉན་བྱ་རྩོལ་ལས་བྱུང་། །མི་རྟག་རྩོལ་བྱུང་རེག་བྱ་མིན། །དེ་དགུ་རྟག་པ་ལ་སོགས་ལའོ། །དེ་ལ་རིགས་མཐུན་ལ་ཡོད་དང་། །རྣམ་ གཉིས་མེད་ལ་མེད་གང་ཡིན། །དེ་ནི་གཏན་ཚིགས་དེ་ལས་བཟློག །འགལ་བ་གཞན་
Chinese
当我不清楚地看到许多球体靠近时，我怀疑它们是否是马。当我说这个有角的球体因为是有角的所以不是马时，即使把有角作为特征的球体作为有法，并把有角作为理由，它也能成为正确的非马的认知。第二，或者通过“勤作所生”来区分，从而表示和理解作为有法的声音，因为勤作所生本身并不存在于有法中，而是相反的。在以勤作所生来证明声音是无常的时候，勤作所生并不是所证的组成部分，因为不需要用勤作所生的理由来新证明它。例如，当想知道天授的房子而询问时，如果指示说“这是乌鸦停留的地方”，那么知道房子后，会把它当作应该去的地方，而不需要依赖乌鸦。或者，如果说“把那个穿白衣服的人带过来”，那么白衣服所代表的人是想要的目标，但如果后来不穿白衣服，也不会变成不应该带过来的人。第二，因为这个和可听性相似，所以如果把可听性作为理由来证明声音是无常，那么也会变成把承诺者作为理由吗？不是的，因为特征的基础声音和相反的法是不同的，所以把特征可听性作为理由，也不适合作为承诺的一个方面。到此为止，已经完成了对所知方面（ཕྱོགས་，pakṣa， पक्ष， पक्ष, पक्ष，paksha，方面）的建立。༈。现在是第二部分，能知理由的分类。显示了九种方面法的共同必要性。解释了中间三种的个别必要性。没有单独显示未观察到的意义。第一部分。从方面法开始分类的意义。避免对方面法本身的争论。分类为九种方面法的原因。第一。在量论经中。在为他人推理的情况下。方面法、同品有无，以及两种中的每一种。在异品中也有三种。有无两种情况。如云。可量为所作和无常，以及所作和可听性是勤作所生。无常、勤作所生、非所触。这九种是常等。其中，在同类中存在，以及两种中不存在的是什么。那就是与该理由相反的，是相违品。
English
When I don't clearly see many spheres approaching, I doubt whether they are horses or not. When I say that this horned sphere is not a horse because it is horned, even if I take the sphere characterized by horns as the subject of the thesis and posit horns as the reason, it can still be a valid cognition of non-horse. Second, or by distinguishing it with "produced by effort," thereby indicating and understanding the sound as the subject of the thesis, because "produced by effort" itself does not exist in the subject of the thesis, but is the opposite. When proving that sound is impermanent with "produced by effort," "produced by effort" is not a component of what is to be proven, because there is no need to newly prove it with the reason of "produced by effort." For example, when wanting to know about Devadatta's house and asking, if it is indicated that "this is where the crow is staying," then after knowing the house, it will be taken as the place to go, without needing to rely on the crow. Or, if it is said, "Bring that person wearing white clothes," then the person represented by the white clothes is the desired object, but if later they don't wear white clothes, it won't become someone who shouldn't be brought. Second, because this is similar to audibility, if audibility is posited as the reason to prove that sound is impermanent, will it also become positing the proponent as the reason? No, because the basis of the characteristic, sound, and the opposite dharma are different, so positing the characteristic audibility as the reason is also not suitable as one aspect of the commitment. Up to this point, the establishment of the knowable aspect (ཕྱོགས་，pakṣa， पक्ष, पक्ष，paksha，aspect) has been completed. ༈. Now is the second part, the classification of the knowable reason. The common necessity of the nine aspects of the thesis is shown. The individual necessity of the three middle ones is explained. The meaning of not separately showing the unobserved is explained. First part. The meaning of classifying starting from the aspects of the thesis. Avoiding disputes about the aspects of the thesis themselves. The reason for classifying into nine aspects of the thesis. First. In the Pramāṇasūtra. In the case of inference for others. The aspect of the thesis, the presence or absence of similar instances, and each of the two types. There are also three types in dissimilar instances. There are two types of presence or absence. As it says. Measurable as made and impermanent, and made and audible are produced by effort. Impermanent, produced by effort, not tangible. These nine are permanence, etc. Among them, what is present in the similar class, and what is absent in the two types. That which is the opposite of that reason is the contradictory.
Tibetan
རྣམས་མ་ངེས་པའོ། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། ཚིགས་བཅད་དང་པོ་འདི་རྣམ་ཤེས་དང་ཐ་མ་རྒྱན་དུ་དྲངས་པ་ཡིན་པས་དེང་སང་མདོ་རྩ་བའི་འགྱུར་དང་ཅུང་མི་འདྲ་ཡང་འདི་ལྟར་བདེའོ། །དེ་ལྟར་ཕྱོགས་ཆོས་དགུ་ཙམ་ཞིག་བསྟན་པ་ལས་གཞན་མ་གསུངས་ལ། སྤྱིར་རྟགས་འདི་ལ་ཡང་དག་དང་ལྟར་སྣང་གཉིས་སུ་ཡོད་ཅིང་། ཡང་དག་ལའང་འབྲས་རང་མ་དམིགས་པ་གསུམ་དང་། དེར་ཡང་ནང་གི་དབྱེ་བ་དུ་མ་ཡོད་པ་དང་། ལྟར་སྣང་ལའང་མ་གྲུབ་འགལ་བ་མ་ངེས་པ་གསུམ་དང་། སོ་སོའི་ནང་གི་དབྱེ་བ་དུ་མ་ཡོད་བཞིན་དུ་ཡང་དག་གཉིས་དང་ལྟར་སྣང་བདུན་ཏེ་དགུ་པོ་འདི་ཁོ་ན་ལས་ཅིའི་ཕྱིར་མ་གསུངས་ཞེ་ན། གཏན་ཚིགས་ཡང་དག་དང་ལྟར་སྣང་གི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བའི་དོན་རྒྱ་ཆེ་བ་དག་ཚེགས་ཆུང་ངུས་བདེ་བར་བཟུང་ཞིང་རྟོགས་པར་བྱ་བ་གྲུབ་བྱའི་ཕྱིར་ཕྱོགས་ཆོས་དགུར་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ཡིས་མདོར་བསྡུས་པ་ནི་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་གྲུ་བཞི་པའི་རེ་ཁཱ་ལ་ཐུར་མ་གཉིས་གཉིས་བསྣོལ་བའི་རེའུ་མིག་དགུ་ལ་སྟེང་མ་གསུམ་ལ་རིམ་བཞིན། སྒྲ་ཆོས་ཅན། རྟག་སྟེ། གཞལ་བྱ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཞེས་དང་། སྒྲ་ཆོས་ཅན། མི་རྟག་སྟེ། བྱས་པའི་ཕྱིར། ཞེས་དང་། སྒྲ་ཆོས་ཅན། རྩོལ་བ་ལས་བྱུང་སྟེ། མི་རྟག་པའི་ཕྱིར། ཞེས་བཀོད། བར་མ་གསུམ་ལ་རིམ་པ་བཞིན། སྒྲ་ཆོས་ཅན། རྟག་སྟེ། བྱས་པའི་ཕྱིར། ཞེས་དང་། སྒྲ་ཆོས་ཅན། རྟག་སྟེ། མཉན་བྱ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཞེས་དང་། དུང་སྒྲ་ཆོས་ཅན། རྟག་སྟེ། རྩོལ་བ་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར། ཞེས་བཀོད། འོག་མ་གསུམ་ལ་རིམ་བཞིན། སྒྲ་ཆོས་ཅན། རྩོལ་བ་ལས་མ་བྱུང་སྟེ། མི་རྟག་པའི་ཕྱིར། ཞེས་དང་། དུང་སྒྲ་ཆོས་ཅན། མི་རྟག་སྟེ། རྩོལ་བ་ལས་བྱུང་བའི་ ཕྱིར། ཞེས་དང་། སྒྲ་ཆོས་ཅན། རྟག་སྟེ། རེག་བྱ་ཅན་མིན་པའི་ཕྱིར། ཞེས་བཀོད་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་བཀོད་པ་དེ་ལ་ཡང་དག་གཉིས་དང་། འགལ་བ་གཉིས་དང་། མ་ངེས་པ་ལྔར་འགྱུར་ཏེ། ཕྱོགས་ཆོས་དགུའི་འཁོར་ལོ་ལས། སྟེང་འོག་གཉིས་ལ་ཡང་དག་གོ། །ལོགས་ལ་འགལ་བ་གཉིས་ཡིན་ཏེ། །ཟུར་བཞིར་ཐུན་མོང་མ་ངེས་བཞི། །དབུས་ན་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའོ། །ཞེས་གསུངས་པ་བཞིན་ནོ། །ཡང་ན་དབུས་ཀྱི་ཐུན་མིན་མ་ངེས་པའི་དཔེ་བརྗོད་དུ། གསོན་ལུས་ཆོས་ཅན། བདག་དང་བཅས་པ་ཡིན་ཏེ། སྲོག་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར། ཞེས་བཀོད་ཀྱང་འདྲའོ། །དེ་ཡང་མཐུན་ཕྱོགས་ལ་ཡོད་པ་དང་། མེད་པ་དང་། ཆ་གཉིས་སུ་འཇུག་པ་གསུམ་ཡོད་པའི་དེ་རེ་རེ་ལའང་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལ་ཡོད་པ་དང་། མེད་པ་དང་། ཆ་གཉིས་སུ་འཇུག་པ་གསུམ
Chinese
都是不确定的。如是说。这第一句偈颂，因为是把“遍知”和最后作为庄严语而引用的，所以现在和根本经的译本稍微有些不同，但这样是好的。像这样仅仅讲述了九种左右的方面法，此外没有说其他的。总的来说，这个因有正确的和似是而非的两种。正确的也有果、自性、不可得三种。在那里也有内部的多种分类。似是而非的也有不成立、相违、不确定三种。各自的内部也有多种分类，虽然存在着正确两种和似是而非七种，这九种，为什么只说了这九种呢？因为为了以小的辛劳容易地掌握和理解正确和似是而非的推理的广大的分类意义，为了成就所要成立的，以九种方面法来简略地归纳，所以这样说了。也就是在四方形的线条上，用两两交叉的九个表格中，上面的三个依次是：声音，有法。是常，因为是可以度量的缘故。如是说。声音，有法。是无常，因为是所作的缘故。如是说。声音，有法。是从功用中产生的，因为是无常的缘故。如是安立。中间的三个依次是：声音，有法。是常，因为是所作的缘故。如是说。声音，有法。是常，因为是可以听闻的缘故。如是说。海螺的声音，有法。是常，因为是从功用中产生的缘故。如是安立。下面的三个依次是：声音，有法。不是从功用中产生的，因为是无常的缘故。如是说。海螺的声音，有法。是无常，因为是从功用中产生的缘故。如是说。声音，有法。是常，因为不是所触的缘故。如是安立。像那样安立之后，就变成了正确两种，相违两种，不确定五种。从九种方面法的轮转中，上面下面两种是正确的。旁边两种是相违的。四个角上是共同不确定四种。中间是非共同不确定的。如是所说。或者在中间的非共同不确定的例子中，有生命的身体，有法。是有我的，因为具有生命的缘故。这样安立也可以。也就是在同品方面有，没有，和部分两种进入的三种，各自在异品方面也有，没有，和部分两种进入的三种。
English
All are uncertain. Thus it is said. This first verse, because it quotes "omniscience" and the last as an adornment, is slightly different from the translation of the root sutra nowadays, but this is good. Like this, only about nine aspects of the dharma have been taught, and nothing else has been said. In general, this sign has two types: valid and seemingly valid. The valid ones also have three types: result, nature, and non-apprehension. There are also many internal divisions there. The seemingly valid ones also have three types: unestablished, contradictory, and uncertain. Although there are many internal divisions in each, why are only these nine, two valid and seven seemingly valid, mentioned? Because in order to easily grasp and understand the vast meaning of the classification of valid and seemingly valid reasoning with little effort, in order to accomplish what is to be established, it is said that it is summarized by classifying into nine aspects of the dharma. That is, on a square line, in the nine tables of two intersecting lines, the top three are respectively: Sound, subject. It is permanent, because it is measurable. Thus it is said. Sound, subject. It is impermanent, because it is produced. Thus it is said. Sound, subject. It arises from effort, because it is impermanent. Thus it is established. The middle three are respectively: Sound, subject. It is permanent, because it is produced. Thus it is said. Sound, subject. It is permanent, because it is audible. Thus it is said. Conch sound, subject. It is permanent, because it arises from effort. Thus it is established. The bottom three are respectively: Sound, subject. It does not arise from effort, because it is impermanent. Thus it is said. Conch sound, subject. It is impermanent, because it arises from effort. Thus it is said. Sound, subject. It is permanent, because it is not tangible. Thus it should be established. After establishing it in that way, it becomes two valid ones, two contradictory ones, and five uncertain ones. From the wheel of nine aspects of the dharma, the top and bottom two are valid. The side two are contradictory. The four corners are four common uncertain ones. The center is a non-common uncertain one. As it is said. Or, in the example of the non-common uncertain one in the center, a living body, subject. It is with a self, because it has life. It is also similar to establish it in this way. That is, there are three types of concordant aspects: existing, non-existing, and partially entering. Each of these also has three types of discordant aspects: existing, non-existing, and partially entering.