Tibetan
སྒྲུབ་བྱ་དང་སྒྲུབ་བྱེད་གང་ཡང་མིན་པར་འགྱུར་བས་དེ་འདྲའི་ལན་ནི་ཅིར་ཡང་མི་རུང་ངོ་། །གཉིས་པ། མང་པོས་ལེན་པའི་བུ་སོགས་རིག་སྒོའི་འགྲེལ་ བྱེད་ཁ་ཅིག་ཕྱོགས་ཚིག་སྒྲུབ་བྱེད་ཡིན་པ་དགག་པའི་སླད་དུ་ཕྱོགས་སྔའི་དོགས་པ་བསུས་ནས་འདི་སྐད་དུ། རིགས་པ་ཅན་པ་ན་རེ། ཕྱོགས་ཚིག་བརྗོད་པ་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་ངག་ཡིན་ཏེ། བཟློག་ཕྱོགས་ལྟར་སྣང་བ་དང་བཅས་པ་སྒྲུབ་པའི་དུས་སུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་རྟགས་དང་དཔེའི་ཚིག་བཞིན་ནོ་ཞེས་བཀོད་ནས། དེའི་ལན་དུ། དེ་ལྟར་ན་མངོན་སུམ་ཡང་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་ངག་ཏུ་ཐལ་ཏེ། ཡང་དག་དང་ལྟར་སྣང་བཅས་པས་སོ་ཞེས་བརྗོད་ནས། ཡང་ཕ་རོལ་པོས་མངོན་སུམ་ནི་ཚིག་མ་ཡིན་ལ། འདིར་དམ་བཅའ་སྒྲུབ་བྱེད་དུ་བྱས་པའི་ཚེ་དམ་བཅའ་ལ་ཚིག་ཏུ་བརྗོད་པ་སྒྲུབ་བྱེད་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་ཐལ་བ་དེ་མི་འཇུག་གོ་ཞེ་ན། འོ་ན་སུན་འབྱིན་གྱི་ངག་ཀྱང་སྒྲུབ་བྱེད་དུ་ཐལ་ཏེ། ཚིག་ཏུ་བརྗོད་པ་དང་ཡང་དག་ལྟར་སྣང་ཡོད་པས་སོ་ཞེས་ཕ་རོལ་པོས་ཕྱོགས་ཚིག་སྒྲུབ་བྱེད་དུ། སྒྲུབ་པའི་རྟགས་ལྟར་སྣང་བཅས་པ་སྟེ་ཡང་དག་ལྟར་སྣང་ཡོད་པའི་རྒྱུ་མཚན་འགོད་པ་དང་། སོགས་པའི་སྒྲས་དེ་ཡང་ཚིག་ཏུ་བརྗོད་པ་ཡིན་པའི་ཁྱད་པར་བཅས་ཀྱི་སྒྲུབ་བྱེད་བཀོད་པ་དང་། དེ་ལ་མངོན་སུམ་དང་སུན་འབྱིན་གྱིས་མ་ངེས་པར་བསྟན་པའི་ལན་ནི་འབྲེལ་བ་མེད་པ་བཞད་གད་ཀྱི་གནས་སུ་ཟད་དེ། དོགས་པ་འབྲེལ་མེད་བཀོད་ནས་ལན་འབྲེལ་མེད་འདེབས་པའི་ངལ་བ་ལྷུར་ལེན་པ་ཙམ་དུ་གནས་སོ། །ཅིའི་ཕྱིར་འབྲེལ་མེད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་དེ་ལྟ་བུའི་རྟགས་འགོད་པ་དེ་ནི་རིགས་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྔར་རིག་བྱེད་འགོག་པའི་སྐབས་སུ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །དེ་ཡང་ཕ་རོལ་དང་ལན་འདེབས་པ་གཉིས་ཀས་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལ་མ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱི་ལྡོག་ཁྱབ་གྲུབ་པར་བཟུང་ནས་ལྟར་སྣང་དང་བཅས་པ་ཡིན་ན་སྒྲུབ་བྱེད་ཡིན་སྙམ་པ་ནི་གྱི་ན་སྟེ། དམ་བཅའ་ཆོས་ཅན། སྒྲུབ་བྱེད་ཡིན་ཏེ། ཡང་དག་ལྟར་སྣང་དང་བཅས་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྟགས་འདི་མ་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། གཞན་དོན་རྗེས་ དཔག་གི་སྐབས་ཀྱི་སྒྲུབ་བྱེད་དེ་ལ་ངེས་པར་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མཐོང་བ་མེད་ཅིང་། བཟློག་ན་གནོད་པ་ཅན་གྱི་ཚད་མ་མེད་པས་ན་དེ་འདྲའི་སྒྲུབ་བྱ་སྒྲུབ་བྱེད་མིན་བཞིན་དུ་ལན་གཞན་དག་གིས་མ་ངེས་པ་ཙམ་དུ་སྟོན་པ་དམིགས་བུ་བ་ལོང་པའི་རྒྱབ་ཏུ་འཇུས་པའི་དཔེར་ཟད་དོ། །དེ་ཡང་སྔར་རིག་བྱེད་ནི་ཐོག་མ་མེད་དེ
Chinese
由于会变成既非所立宗也非能立宗，所以那样的回答什么也不行。第二，为了驳斥某些以多取子等理门注释者认为宗词是能立宗的观点，先提出对方的怀疑，这样说：顺世外道说，宗词的陈述是能立的语言，因为在成立反方相似品的时候需要陈述，例如如同因和喻的词一样。对此回答说，如果是这样，那么现量也应成为能立的语言，因为它包括正确和相似。对方又说，现量不是词，而这里如果把立宗作为能立，那么对立宗进行言词陈述就是能立，以这样的差别，那个过失不成立。如果这样，那么破斥的语言也应成为能立，因为它有言词陈述和正确相似。对方把宗词作为能立，安立成立的因包括相似品，即具有正确相似的理由，以及等等的“等”字，也包括言词陈述的差别，安立了能立。而对于用现量和破斥显示不决定的回答，是毫无关联的可笑之处，只是徒劳地提出无关的怀疑，然后给出无关的回答。为什么是无关的呢？因为像那样安立因，本身就不是正理，这在之前驳斥吠陀的时候已经说过了。而且对方和回答者都认为，仅仅是不见于相违品就能成立周遍，如果具有相似品就是能立，如果这样，那么立宗有法，是能立，因为陈述了正确相似品，如果这样，这个因是不决定的，因为在为他比量的时候，能立并不一定需要见到随行，而且反过来没有损害性的量，因此，像那样在所立和能立不是的情况下，用其他的回答仅仅显示不决定，就像盲人抓住有眼睛的人的背一样徒劳。而且之前说吠陀没有开始，因为...
English
Since it would become neither the probandum nor the probans, such an answer is of no use whatsoever. Secondly, in order to refute the view of some commentators on logic, such as those who take many sons, that the subject term is a probans, the opponent's doubt is first introduced, saying: The materialists say that the statement of the subject term is the language of the probans, because it is to be stated at the time of establishing the opposite appearance, just like the words of the sign and the example. In response to this, it is said that if this is the case, then direct perception should also be a probans, because it includes both correct and apparent. The opponent then says that direct perception is not a word, but here, if the proposition is made into a probans, then the verbal statement of the proposition is the probans, and with this difference, that fault does not apply. If so, then the language of refutation should also be a probans, because it has verbal statement and correct appearance. The opponent takes the subject term as the probans, and establishes the reason for establishing the sign including the apparent, that is, having the correct appearance, and the word "etc.", also including the difference of verbal statement, and establishes the probans. And the answer that shows the uncertainty by means of direct perception and refutation is an irrelevant and laughable point, and it is only a waste of time to raise irrelevant doubts and then give irrelevant answers. Why is it irrelevant? Because such an establishment of the sign is not itself valid reasoning, as has already been said in the context of refuting the Vedas. Moreover, both the opponent and the respondent think that the pervasion can be established merely by not seeing it in the contradictory side, and if it has an appearance, it is a probans. If so, then the subject of the proposition is a probans, because it states the correct appearance. If so, this sign is uncertain, because in the case of inference for others, it is not necessary to see the invariable concomitance in the probans, and conversely, there is no valid cognition that harms it. Therefore, in such a case where the probandum and the probans are not the case, merely showing uncertainty with other answers is as futile as a blind person grabbing the back of a sighted person. Moreover, it was previously said that the Vedas have no beginning, because...
Tibetan
། གཞན་གྱི་འདོན་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཞེས་རིག་བྱེད་པས་སྨྲས་པ་ལ། བྷ་ར་ཏ་སོགས་ཀྱིས་མ་ངེས་པར་བསྟན་པ་ན། དེ་དང་མི་འདྲ་སྟེ་རིག་བྱེད་ཀྱི་ངག་གཞན་དང་མི་འདྲ་བའི་ཁྱད་པར་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་ལ། རིག་བྱེད་རང་གི་ཁྱད་པར་ཙམ་ནི་གཞན་ལ་མེད་ཀྱང་ཁ་བྱའི་གཏམ་གཞན་ལའང་དེ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་མི་མཐུན་ཕྱོགས་དང་འགལ་བ་མེད་པས་ན་དེས་གང་ཡང་མི་འགྲུབ་པར་བསྟན་པ་བཞིན་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ། །གཉིས་པ་ཇི་ལྟར་སྒྲུབ་ཚུལ་ལ། །གོ་བྱ་ཕྱོགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་བཤད། །གོ་བྱེད་རྟགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་བཤད། །དང་པོ་ལ། རང་ལུགས་བསྒྲུབ་བྱའི་མཚན་ཉིད་བཤད། །གཞན་གྱི་བསྒྲུབ་བྱའི་མཚན་ཉིད་དགག །དང་པོ་ལ། སྒྲུབ་འཇུག་སྔ་མ་བཞི་པོ་བཤད། །ཕྱི་མ་མ་བསལ་བ་ཉིད་བཤད། །དང་པོ་ལ། སྤྱི་རུ་བཞི་པོའི་བསྟན་བྱ་བཤད། །རྟོགས་པར་དཀའ་བ་བྱེ་བྲག་བཤད། །ཕྱོགས་མཚན་དབྱེ་བསྡུའི་དགོས་པ་བསྟན། །དང་པོ། བསྒྲུབ་བྱ་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་ཡན་ལག་ཏུ་ཁྱེད་ཀྱིས་མི་འདོད་ན་སྒྲུབ་བྱེད་འགོད་པའི་སྐབས་སུ་བསྒྲུབ་བྱའི་མཚན་ཉིད་སྨོས་པས་ཅི་བྱ་ཟེར་ན། སྒྲུབ་བྱེད་དངོས་སུ་བརྗོད་པ་ན་བསྒྲུབ་བྱ་ལོགས་སུ་མ་བརྗོད་ན་ཡང་རྟོགས་པའི་དོན་ཅན་ཉིད་ཡིན་ཡང་སྐབས་འདིར་བསྒྲུབ་བྱའི་མཚན་ཉིད་སྨོས་པ་ནི་བསྒྲུབ་བྱའི་མཚན་ཉིད་དེ་ལ་རྨོངས་པ་མེད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡིན་ཏེ། བསྒྲུབ་བྱ་ཡིན་ ཡང་མིན་པར་འདོད་པ་དང་མིན་ཡང་ཡིན་པར་འདོད་པའི་རྨོངས་པ་མཐོང་ནས་དེ་བསལ་བའི་ཕྱིར་མདོ་ལས། ངོ་བོ་ཁོ་ན་བསྟན་བྱ་བ། །རང་ཉིད་འདོད་དང་མ་བསལ་བ། །ཞེས་བསྟན་པར་བྱ་བའམ་བསྒྲུབ་བྱའི་མཚན་ཉིད་ལྔ་སྟེ་ངོ་བོ་ཞེས་པ་དང་ཁོ་ན་ཞེས་པའི་ཚིག་ཕྲད་དང་། བདག་ཉིད་ཅེས་པ་དང་། འདོད་ཅེས་པའི་ཚིག་བཞི་པོ་དག་གིས་དེ་ཡི་མཚན་ཉིད་བཞི་རིམ་པ་ལྟར་བསྟན་ཏེ། སྔར་ཚད་མས་གྲུབ་པ་བཅད་ནས་མ་གྲུབ་པ་དང་། མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ཀྱང་དཔེ་རྟགས་མ་གྲུབ་པ་ལྟ་བུ་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་ཆར་གྱུར་པ་མིན་པ་དང་། བསྟན་བཅོས་གྱི་དོན་ལས་སྐབས་སུ་གང་བསྒྲུབ་བྱར་བརྗོད་པ་དང་། རྒོལ་བས་ཞེ་འདོད་ཀྱིས་གང་ཁས་བླངས་པ་རྣམས་ཚིག་དེ་དག་གིས་རྣམ་གཅོད་ཀྱིས་བཟུང་ངོ་། །དེ་ཡང་མ་བསལ་བ་ནི་སླད་ནས་སྟོན་པར་འགྱུར་ལ། འདིར་མཚན་གཞི་གང་ལ་མཚན་ཉིད་ཞུགས་ཚུལ་དཔྱོད་པའི་སྐབས་སུ་སྒྲུབ་འཇུག་བཞི་པོ་སྔོན་དུ་བཤད་ཅིང་། དེ་ལའང་ངོ་བོ་ལ་ལོག་རྟོག་ཉུང་ཞིང་། ཁོ་ན་སྨོས་པའི་དོན་ནི་རང་ཉིད་དང་འདོད་པ་རྒྱས་པར་བཤད་པའི་དོན་གྱིས་ཤེས
Chinese
因为是其他的陈述先出现。当理婆罗多等没有确定地显示时，（有人）说这和他们不同，理吠陀的语言具有不同于其他语言的特点。对于理吠陀自身具有的特点，其他人没有，但其他的谈话中也有，因此不与相违品相矛盾，所以就像显示了它什么也不能成立一样，应当这样理解。第二，如何成立的方法。（一、）解释所知方（有法）的定义。（二、）解释能知（因）的分类。第一，（一、）解释自宗所立的定义。（二、）遮破他宗所立的定义。第一，（一、）解释前四种成立入门。（二、）解释未遮破的后一种。第一，（一、）总的解释四种所诠释。（二、）解释难以理解的差别。（三、）显示有法定义分类归纳的必要。第一，如果你们不认为所立是能立的支分，那么在安立能立的时候，说所立的定义有什么用呢？（答：）当真实陈述能立时，即使不单独陈述所立，也是具有能理解的意义，但此处陈述所立的定义是为了不迷惑于所立的定义，因为见到有人认为所立是而非是，非是而是的迷惑，为了遣除它，经中说：“本体唯独应显示，自性意乐未遮除。” 这样，应显示的或者说所立的定义有五种，即“本体”这个词，以及“唯独”这个系词，“自性”这个词，以及“意乐”这四个词，依次显示了它的四种定义，即首先断除已被量成立的，然后（断除）未成立的，以及虽然未成立，但像例子的相未成立一样，不是成为能立的一部分，以及在论典的意义中，在特定情况下所立被陈述的，以及敌论者以意乐所承诺的，这些都用这些词语以决定的方式把握。而且，未遮除的将在后面显示，此处在分析定义在何种基上成立的方式时，首先解释四种成立入门，并且对于它，本体的错觉少，而说“唯独”的意义，可以通过详细解释自性和意乐的意义来理解。
English
Because it is other statements that appear first. When Bharata and others did not show it definitively, (someone) said that this is different from them, that the language of the Vedas has characteristics different from other languages. Regarding the characteristics that the Vedas themselves have, others do not have, but other conversations also have them, so it does not contradict the contradictory, so just as it shows that it cannot establish anything, it should be understood in this way. Second, how to establish the method. (1) Explain the definition of the knowable side (subject). (2) Explain the classification of the means of knowing (reason). First, (1) explain the definition of what is to be established in one's own system. (2) Refute the definition of what is to be established in another's system. First, (1) explain the first four ways to enter into establishment. (2) Explain the latter one that has not been refuted. First, (1) explain the four things to be taught in general. (2) Explain the differences that are difficult to understand. (3) Show the necessity of classifying and summarizing the definition of the subject. First, if you do not consider what is to be established as a part of the means of establishment, then when establishing the means of establishment, what is the use of stating the definition of what is to be established? (Answer:) When the means of establishment is truly stated, even if what is to be established is not stated separately, it is still meaningful to understand, but here the definition of what is to be established is stated in order to avoid confusion about the definition of what is to be established, because it is seen that some people think that what is to be established is non-existent and existent, and to eliminate this confusion, the sutra says: "The essence alone should be shown, the self-nature and intention are not eliminated." In this way, there are five definitions of what should be shown or what is to be established, namely the word "essence", and the particle "alone", the word "self-nature", and the four words "intention", which successively show its four definitions, namely first cutting off what has been established by valid cognition, and then (cutting off) what has not been established, and although it has not been established, it is not part of the means of establishment, just like the example of the unestablished sign, and in the meaning of the treatise, what is to be established is stated in a specific situation, and what the opponent promises with intention, these are all grasped in a decisive way with these words. Moreover, what has not been eliminated will be shown later, here when analyzing how the definition is established on what basis, the four ways to enter into establishment are explained first, and for it, there is little illusion about the essence, and the meaning of saying "alone" can be understood by explaining the meaning of self-nature and intention in detail.