Tibetan
ཡན་གར་བ་དོན་རང་ཉིད་ལ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར། དོན་དེ་གསལ་བཞིན་པའི་སྣང་བ་དེ་བློ་རང་ཉིད་གསལ་བའི་རྣམ་པར་བློ་རང་གིས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མིན་ན་བློ་དེ་ཡིས་དོན་དེ་གསལ་བར་འགྱུར་བ་ནམ་ཡང་མི་ངེས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འདི་ལྟར་བློ་ལ་གསལ་ལོ་སྙམ་དུ་བློའི་མྱོང་བ་སྐྱེ་དགོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ། འོན་ཏེ་གསལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་བློ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་དོན་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་འགའ་ཞིག་ཡིན་པར་འདོད་དོ་ཞེ་ན། དོན་རང་གི་ངོ་བོས་གསལ་བར་གནས་པ་དེ་གསལ་བར་སྐྱེ་བ་དང་ནི་མི་གསལ་བར་འཇིག་པ་མེད་པའི་དོན་ཡིན་ན་དེ་ལ་རྒྱུད་ཀྱི་ཁྱད་པར་འགའ་ཞིག་ལ་གསལ་བ་དང་འགའ་ཞིག་ལ་མི་གསལ་བའི་ཁྱད་པར་འགའ་ཡང་མེད་པས་གསལ་བའི་དོན་དེ་ཡིད་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་རྟག་ཏུ་གསལ་བར་ཐལ་ལོ། །དེ་བཞིན་དུ་དོན་རང་གི་ངོ་བོ་མི་གསལ་བ་དེ་ནི་ཐམས་ཅད་ལའང་ལྐོག་གྱུར་འབའ་ཞིག་ཏུ་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་གསལ་དང་མི་གསལ་བའི་སྐྱེ་འཇིག་དང་ལྡན་པའི་དོན་དེ་འདོད་ན་ཡང་སྐྱེས་བུ་ཐ་དད་པའི་ཤེས་པ་སོ་སོར་གསལ་བ་དང་མི་ གསལ་བའི་དོན་བྱས་ནས་དོན་རང་ཉིད་སྐད་ཅིག་གིས་མི་སྡོད་པར་འཇིག་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བས་ན་བློ་ལ་མི་ལྟོས་པའི་དོན་གསལ་བའི་ཁྱད་པར་ཞེས་པ་དོན་རང་གི་སྟེང་ན་ཇི་ལྟར་གྲུབ་སྟེ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་གྲུབ་པ་མེད་དོ། །དེ་ལྟར་ན་སྐད་ཅིག་མའི་བྱེ་བྲག་གི་གསལ་བ་ནི་བློ་ལ་མ་ལྟོས་པར་ངེས་མི་ནུས་ལ། བློ་དང་ཕྲད་པའི་སྐད་ཅིག་མའི་ཁྱད་པར་གཟུང་མི་དགོས་པར་བློ་སྒྲུབ་ནུས་ཀྱི་དོན་གསལ་ཞེས་པ་དེ་གང་ཡིན་ཞེས་བསམ་པར་བྱོས་ཤིག །ཡང་ན་དོན་འདི་དག་སྐྱེ་འཇིག་མེད་པའི་རྟག་པ་ཡིན་ན་བློ་འགའ་ཞིག་ལ་གསལ་བ་དང་འགའ་ཞིག་ལ་མི་གསལ་བའི་ཁྱད་པར་མི་རུང་བས་དོན་ཁྱད་པར་ཅན་གསལ་བ་ཞེས་པ་མི་གྲུབ་སྟེ་དོན་རྟག་པའི་ཕྱིར་རོ། །མི་རྟག་ན་ཤེས་པ་སོ་སོའི་རྒྱུར་གྱུར་པ་སྐད་ཅིག་གིས་འཇིག་པའི་ཕྱིར་ཕྱིས་ཤེས་པ་སྒྲུབ་ནུས་ཀྱི་དོན་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པའི་རྟགས་གང་ཡིན་ཞེས་སུའང་བཤད་དོ། །གཉིས་པ་དོན་དེ་ཤེས་སམ་མ་ཤེས་བརྟག་པ་ལ། འདྲི་དང་དེ་ལ་གནོད་པ་སྟོན། །དང་པོ། དོན་གསལ་བ་ཞེས་པ་བློ་སྒྲུབ་པའི་རྟགས་སུ་བཀོད་པ་དེའང་ཤེས་པས་དེ་ཉིད་ཤེས་པ་ཡིན་པར་ཡོངས་སུ་བཅད་པ་ཞིག་ཡིན་པའམ། གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ཤེས་པར་མ་གྱུར་པ་ཞིག་ཡིན་ཞེས་དྲིས་པའོ། །གཉིས་པ་ལ་ཤེས་པ་ཡིན་ན་དེ་མ་གྲུབ། །ཤེས་པ་མིན་ན་འགལ་བའོ། །དང་པོ། གལ་ཏེ་དོན་འདི་ཤེས་པས་ཤེས་སོ་སྙམ་དུ་རང་གིས་ཤེས་པར་གྱུར་པ་དེ་རྟགས་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དང་པོ་ཉིད་དུ་ཤེས་པར་བྱེད་པ་པོ་རང་གི་ཤེས་པར་ཡོངས་སུ་བཅད་ནས་མཐོང་བ་མེད་པར་ཤེས་པ་དེས་དོན་འདི་ཤེས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་རྒྱུ་མཚན་གང་ལས་ཡིན་ཏེ། མར་མེ་མ་ཤེས་པར་མར་མེས་བུམ་པ་གསལ་ཞེས་ཤེས་མི་སྲིད་པ་ བཞིན་ནོ། །གཉིས་པ། རང་གི་བློས་དོན་དེ་ཤེས་པར་གྱུར་པ་ཉིད་དུ་ཚད་མས་བཅད་པ་མེད་ཀྱང་དོན་དེས་བློ་ཡོད་པར་ཤེས་པ་ཞིག་ན། བློས་ཤེས་པར་མ་བཅད་པའི་དོན་དེ་ལྟ་བུ་ནི་ཅི་ལྟར་བློ་ཡོད་པའི་གོ་བྱེད་ཡིན་ཏེ་བློ་དང་འབྲེལ་བ་གང་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མེད་ཀྱང་གོ་བྱེད་ཡིན་ན་ཧ་ཅང་ཐལ་ཏེ་གཞན་གྱི་སྔོན་པོ་མཐོང་བས་རང་ལ་སྔོ་འཛིན་གྱི་བློ་ཡོད་པར་རྟོགས་པར་ཐལ་ལོ། །ཇི་ལྟར་ན། རང་གི་སྔོ་སོགས་མཐོང་བ་ན་རང་གི་བློས་དེ་མཐོང་བར་གྱུར་པ་ཉིད་དུ་ཤེས་པ་མིན་ལ། བློས་མཐོང་བ་དེ་ལས་གཞན་དུ་གྱུར་པ་དོན་གསལ་དེ་ནི་བློས་མཐོང་བ་ལ་མི་ལྟོས་པར་མཐོང་བར་གྱུར་པ་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཉིད་བློ་སྒྲུབ་པའི་རྟགས་སུ་འདོད་པས་སོ། །དེ་ལྟ་ན་རང་གི་བློས་དོན་འདི་མཐོང་ངོ་ཞེས་པའི་ཁྱད་པར་ནི་ཡུལ་དུས་འགར་ཡང་མཐོང་བར་འགྱུར་བ་མེད་བཞིན་འབྲེལ་མེད་ཀྱི་རྟགས་དོན་ཆོས་ཡན་གར་བ་གསལ་བ་ཞེས་པ་དེས་རང་བློ་བསྒྲུབ་ན། རྟགས་སུ་འདོད་པ་དོན་གསལ་གྱི་ཁྱད་པར་བཤད་མ་ཐག་པ་དེ་དག་སྐྱེས་བུ་གཞན་གྱིས་མཐོང་བ་ལའང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་གཞན་གྱི་མཐོང་བ་དེ་རྟགས་སུ་བཀོད་ན་རང་བློ་རྟོགས་པར་འགྱུར་བས་ན་འབྲེལ་མེད་དེ་འདྲའི་རྟགས་འགོད་པ་ནི་ཤིན་ཏུ་བཞད་གད་ཀྱི་འོས་ཏེ། ཡུལ་གཞན་དུ་སྐྱེས་བུ་ལྷས་བྱིན་གྱིས་སྔོན་པོ་མཐོང་བ་ན་དེ་ཉིད་མཆོད་སྦྱིན་གྱིས་གནས་སྐབས་དེར་མཐོང་བ་མིན་པ་དང་། མཆོད་སྦྱིན་གྱིས་མཐོང་བ་ལས་གཞན་པར་གྱུར་པའི་དངོས་པོ་མཐོང་བ་དང་། མཆོད་སྦྱིན་གྱི་ཤེས་པས་ཡུལ་དུས་འགར་ཡང་མཐོང་བར་གྱུར་པ་མེད་པའི་ཁྱད་པར་དེ་དེ་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ལྷས་བྱིན་གྱིས་སྔོན་པོ་མཐོང་བ་དེས་མཆོད་སྦྱིན་གྱི་རྒྱུད་ལ་སྔོ་འཛིན་ཡོད་པ་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་དོན་དེ་དག་རང་གི་ཤེས་པས་ཤེས་པ་ཉིད་དུ་མ་མཐོང་བ་དེས་ནི་མངོན་སུམ་འཇུག་ཀྱང་མངོན་སུམ་མེད་པ་དང་ཁྱད་ མེད་པར་ཁས་བླངས་པ་ཡིན་ནོ། །ཚིགས་བཅད་འདི་ལ་བོད་འགྲེལ་རྣམས་སུ་འདྲ་མི་འདྲ་སྣ་ཚོགས་བཤད་ཀྱང་གཏིང་ཕྱིན་པ་མ་མཐོང་ལ། འདིར་ནི་ལྷ་ཤཱཀ་གཉིས་ཀྱི་གཞུང་དང་རྒྱན་གསུམ་མཐུན་པར་གནད་བསླངས་པ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་མཇུག་བསྡུ་ནི། གོང་དུ་བཤད་པའི་ཚུལ་དེ་དག་གི་ཕྱིར་བློ་རང་གི་ཆོས་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཅན་གྱི་དོན་ཆོས་ཡན་གར་བ་ཅི་ཞིག་རྟགས་སུ་བཀོད་ཀྱང་དེ་ལས་ནི་བློ་ཡོད་པར་ནི་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་མ་ཡིན་ཏེ་འབྲེལ་བ་ངེས་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ་བློ་ཆོས་རྟགས་སུ་མི་འཐད་པ་ལ། བློ་དང་གཅིག་པའི་རྟགས་མི་གྲུབ། །ཐ་དད་འབྲས་རྟགས་མི་སྲིད་པའོ། །དང་པོ། གལ་ཏེ་དོན་གྱི་ཆོས་ལས་བློ་མི་འགྲུབ་ན་ཡང་བློ་རང་གི་ཆོས་རྟགས་སུ་བཀོད་ན་འགྲུབ་བོ་སྙམ་ན། བློ་རང་གི་ཆོས་མངོན་སུམ་ཡིན་ན་རྟགས་མི་དགོས་མོད་དེ་ནི་ཁྱོད་ཀྱིས་ཁས་མ་བླངས་ལ། བློ་རང་ཉིད་མངོན་སུམ་མིན་ན་དེའི་ཆོས་ཀྱང་མངོན་སུམ་མི་སྲིད་དེ། བློ་སྒྲུབ་པའི་རྟགས་མངོན་སུམ་དུ་གྲུབ་པ་གང་ཡིན་པ་བློ་རང་གི་ཆོས་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཇི་འགོད་ཀྱང་དེ་ནི་རང་གི་བློ་ལས་རྫས་གཞན་ཅི་ཡིན་ཏེ། སེམས་བྱུང་གི་ཚོགས་དེ་དག་གཙོ་སེམས་བློ་དེ་དང་དབང་ཡུལ་སོགས་རྒྱུ་མཚུངས་པ་གཅིག་ལས་སྐྱེས་པ་དེ་བློ་ལས་ཐ་དད་པ་རྒྱུ་མཚན་གང་ལས་ཡིན་ཏེ་མ་ཡིན་ལ། དེ་ལྟ་ན་རྟགས་དེ་དག་རང་གི་མངོན་སུམ་དུ་གྲུབ་ན་དེས་རང་རིག་པའི་མངོན་སུམ་གྲུབ་པ་ཡིན་པས་རྫས་ལག་ན་ཐོགས་ནས་གཞན་དུ་ཚོལ་བ་བཞིན་མངོན་སུམ་གྲུབ་པ་ལ་རྟགས་ཀྱིས་བསྒྲུབ་པའི་དཀའ་ལས་མི་དགོས་སོ། །དེ་ལྟར་ན་རང་ལ་སེམས་ཡོད་པར་ཞེན་བཞིན་དུ་དེ་མངོན་རྗེས་ཀྱི་ཚད་མ་གང་གིས་ཀྱང་སྒྲུབ་མི་ནུས་པའི་རྒོལ་བ་དེ་ནི་རང་གིས་རང་སྟོར་བའི་དཔེར་ཟད་དོ། །གཉིས་པ། ཤེས་པ་ལས་ ཐ་དད་པའི་འབྲས་རྟགས་ཀྱང་མི་སྲིད་དེ། ཤེས་པ་རང་གི་རྒྱུ་མ་གཏོགས་པའི་རྒྱུ་གཞན་ལས་སྐྱེས་པའི་རྟགས་གང་བཀོད་པ་དེ་ཡང་དེ་བསྒྲུབ་ལ་འཁྲུལ་བ་ཅན་ཡིན་ཏེ། བློ་རང་ཉིད་ནམ་ཡང་མ་མཐོང་བ་དེས་རྟགས་དེ་དང་བློ་ལ་དེ་བྱུང་གི་འབྲེལ་བ་ངེས་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང་བློ་སྒྲུབ་པའི་འབྲས་རྟགས་སུ་གཟུགས་སོགས་ཡུལ་ནི་ལྔ་པོ་དང་དབང་པོ་ལྔ་པོ་དང་ནི་བློས་ཡུལ་དམིགས་པ་སྟེ་དབང་ཤེས་ཕྱི་མ་ལྔ་པོ་དག་མ་གཏོགས་པར་བློ་དེ་ཡི་འབྲས་བུ་གཞན་ཉེ་བར་མཚོན་པ་དམིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ལྔ་ཚན་གསུམ་པོ་འདི་ཙམ་ལས་གཞན་བཀོད་པར་བྱ་བ་རྙེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་དབང་པོ་ལྔ་དང་དམིགས་པ་ལྔ་སྟེ་ཚན་གཉིས་པོ་ནི་དབང་པོ་ལས་འདས་པ་ཡིན་པས་ན་དེ་རང་ཉིད་མངོན་སུམ་མ་གྲུབ་པས་བློ་ཇི་ལྟར་འགྲུབ་སྟེ། བློ་རང་ཉིད་གྲུབ་ནས་དེའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་ལྡོག་ལ་དཔག་ནས་དབང་པོ་སྒྲུབ་པ་དང་། དབང་ཤེས་ཀྱི་ཡུལ་དམིགས་པའང་ཤེས་པ་རང་གིས་རིག་པར་བྱ་བ་ཡིན་པས་སོ། །དོན་ལྔ
Chinese
因为其他的事物在自身上是不可能存在的。如果事物显现的现象不是由心自身以明晰的方式体验到，那么心就永远不能确定该事物是否变得清晰。因此，必须产生“心是清晰的”这样的心的体验。第二，如果有人认为所谓的“清晰”不是依赖于心，而是事物本身的某种特性，那么，如果事物本身以清晰的状态存在，意味着它不会产生清晰，也不会消失不清晰，那么，对于某些相续来说清晰，而对于另一些相续来说不清晰的差别是不存在的，因此，清晰的事物对于所有有情众生来说都应该是恒常清晰的。同样，事物本身的非清晰性对于一切事物来说都将仅仅是隐蔽的。如果有人认为事物具有清晰和非清晰的生灭，那么，由于不同个体的知识各不相同，事物本身就会因为清晰和非清晰而无法停留片刻，最终消失。因此，不依赖于心的事物清晰的特性如何在事物本身上成立呢？根本无法成立。如此一来，刹那差别的清晰性无法在不依赖于心的情况下确定。请思考一下，所谓不需抓住与心相遇的刹那差别，却能成立心的事物清晰性，究竟是什么？或者，如果这些事物是无生灭的常法，那么对于某些心来说清晰，而对于另一些心来说不清晰的差别是不可能的，因此，事物特殊的清晰性是不成立的，因为事物是常法。如果事物是无常的，那么作为各个知识之因的事物会在刹那间消失，那么之后能够成立知识的事物，作为显现的征象又是什么呢？谁也无法说明。第二，考察事物是否被知晓。提出问题并指出其中的过失。首先，将事物清晰性作为成立心的征象，这是否意味着通过知识完全确定了事物本身是被知晓的？或者，是否意味着事物本身没有被知晓？这是提出的问题。第二，如果被知晓，则不成立；如果未被知晓，则相违。首先，如果认为事物是被知识知晓的，自己也知道事物是被知晓的，那么这就是征象吗？
English
Because other things cannot exist on their own. If the appearance of things is not experienced by the mind itself in a clear way, then the mind can never be sure whether the thing has become clear. Therefore, the mind must have the experience of "the mind is clear." Second, if one thinks that the so-called "clarity" does not depend on the mind, but is a certain characteristic of the thing itself, then, if the thing itself exists in a clear state, it means that it will not produce clarity, nor will it disappear unclearly, then, for some continuums it is clear, and for others it is not clear, there is no difference, so the clear thing should always be clear to all sentient beings. Similarly, the non-clarity of the thing itself will only be hidden for all things. If one thinks that things have the birth and death of clarity and non-clarity, then, because the knowledge of different individuals is different, the thing itself will not be able to stay for a moment because of clarity and non-clarity, and will eventually disappear. Therefore, how can the characteristic of the clarity of things that does not depend on the mind be established on the thing itself? It cannot be established at all. In this way, the clarity of the momentary difference cannot be determined without relying on the mind. Please think about what is the so-called clarity of things that can establish the mind without having to grasp the momentary difference that meets the mind? Or, if these things are permanent dharmas without birth and death, then the difference between clarity for some minds and non-clarity for others is impossible, therefore, the clarity of special things is not established, because things are permanent dharmas. If things are impermanent, then the things that are the cause of each knowledge will disappear in an instant, then what is the sign of the things that can establish knowledge later, as a manifestation? No one can explain. Second, examine whether things are known or not. Ask questions and point out the faults in them. First, is the clarity of things used as a sign to establish the mind, which means that it is completely determined by knowledge that the thing itself is known? Or, does it mean that the thing itself is not known? This is the question raised. Second, if it is known, it is not established; if it is not known, it is contradictory. First, if you think that things are known by knowledge, and you also know that things are known, then is this a sign?
Chinese
诶！首先，如果能完全断绝认识者自己的认识，从而知道没有见到，那么说“由此知道这件事”的原因是什么呢？就像不认识火，就不可能知道火照亮了瓶子一样。第二，即使没有通过量式确定自己的心识已经认识了这件事，但如果能通过这件事知道有心识，那么，没有被心识确定的那件事，怎么会是心识存在的指示物呢？因为它和心识没有任何关联。即使没有关联，也能成为指示物，那就太过分了，因为那样一来，别人见到蓝色，就会推断出自己有认知蓝色的心识了。比如，自己见到蓝色等的时候，并不是知道自己的心识已经见到了它，而且，已经承认，不同于心识所见到的，那个显现的事物，是不依赖于心识的见而显现的。因为你们认为，那本身就是成立心识的标志。这样一来，所谓“自己的心识见到了这件事”的差别，在任何时候都不会见到，像这样，如果用和心识没有关联，独立存在的法——显现，来成立自己的心识，那么，刚刚所说的，作为标志的显现之差别，在其他人见到时也同样存在，所以如果把别人见到的作为标志，就会认识到自己的心识，因此，设立这样毫无关联的标志，实在是太可笑了。在别的地方，天授见到了蓝色，而供施在那时并没有见到，并且，见到了不同于供施所见之物的事物，而且，因为供施的心识在任何时候都不会见到那种差别，所以，天授见到蓝色，就会推断出供施的相续中有认知蓝色的心识。因此，如果那些事物没有被自己的心识所见，那么这就等于承认了，即使有现量，也和没有现量没有区别。对于这个偈颂，藏文注释中有各种各样的说法，但没有见到深入的解释。这里，我结合了天神和释迦二者的论典，以及三种庄严，从而提炼出了要点。第二，总结：因为以上所说的那些道理
English
Hey! First of all, if one can completely sever the knower's own cognition, thereby knowing that one has not seen, then what is the reason for saying "from this one knows this thing"? It's like not knowing fire, it's impossible to know that fire illuminates the vase. Second, even if it has not been determined by valid cognition that one's own mind has recognized that thing, but if one can know that there is mind through that thing, then how can that thing that has not been determined by mind be an indicator of the existence of mind? Because it has no connection with mind. Even if there is no connection, it can become an indicator, then it is too much, because in that case, when others see blue, they will infer that they have a mind that recognizes blue. For example, when one sees blue, etc., one does not know that one's own mind has seen it, and it has been admitted that the manifested thing, which is different from what the mind sees, appears independently of the mind's seeing. Because you think that itself is the sign of establishing mind. In this way, the difference of so-called "one's own mind has seen this thing" will not be seen at any time. Like this, if one uses the independent dharma—manifestation, which has no connection with mind, to establish one's own mind, then the difference of manifestation as a sign just said also exists when others see it, so if one takes what others see as a sign, one will recognize one's own mind, therefore, setting up such an irrelevant sign is really ridiculous. In another place, Deva saw blue, but Dana did not see it at that time, and saw things different from what Dana saw, and because Dana's mind would never see that difference at any time, so Deva seeing blue will infer that there is a mind recognizing blue in Dana's continuum. Therefore, if those things are not seen by one's own mind, then this is equivalent to admitting that even if there is direct perception, it is no different from not having direct perception. For this verse, there are various explanations in Tibetan commentaries, but no in-depth explanation has been seen. Here, I have combined the treatises of both the gods and Shakya, as well as the three ornaments, to extract the key points. Second, to conclude: Because of the above-mentioned reasons