Tibetan
ན་དགག་རྟགས་ལ་ཡང་སྦྱར་རོ། །དེ་ལྟར་རྟགས་འཛིན་གྱི་སེམས་དེ་ལས་རྟགས་དང་འབྲེལ་བ་ཅན་དུ་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་བུ་ཡི་དངོས་པོ་བསྒྲུབ་བྱ་ལ་རྟགས་འཛིན་དེས་བསྐྱེད་པ་སྟེ་དེ་ལ་ལྟོས་ནས་རྟགས་ཅན་གྱི་བློ་སྐྱེ་བ་ཡིན་ཏེ། གང་བྱས་པ་ལྟ་བུ་རྟགས་སུ་གཟུང་བ་ན་དེ་གང་ལ་རྟགས་སུ་སོང་བ་རྟགས་ཅན་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་བློ་སྐྱེ་ལ་དེ་ཡང་རྟགས་དེ་གང་ལ་ཡོད་པའི་ཆོས་ཅན་ལ་མི་རྟག་པ་དེར་གྲུབ་བོ་སྙམ་དུ་ཤེས་འདོད་ཆོས་ཅན་དེ་རྟགས་ཅན་དུ་འགྲོ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་རྟགས་དང་རྟགས་ཅན་གྱི་བློ་དེ་ནི་སྤྱི་མཚན་གྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ཀྱང་དེ་ལྟ་བུའི་བློ་སྐྱེ་བ་དེ་དངོས་པོ་ལ་དེ་འདྲའི་རྒྱུ་མཚན་མེད་ན་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་བརྒྱུད་པ་ཡིས་ནི་དངོས་པོའམ་གཞལ་བྱ་ལ་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་རྟགས་ཡང་དག་ལས་རྟགས་ཅན་གྱི་བློ་སྐྱེས་པའི་རྗེས་དཔག་དེ་ནི་རང་གི་སྣང་ཡུལ་ལ་རང་མཚན་དེར་སྣང་བ་ཡིས་ནི་སྟོང་ཡང་། དངོས་པོའི་ཡིན་ལུགས་ལ་སླུ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ་དངོས་པོའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཞུགས་ པའི་བློ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ། རྗེས་དཔག་ཚད་མ་དེ་དེ་ལྟར་ཡུལ་ལ་མི་བསླུ་བ་ཡིན་ན། གོང་དུ། གཉིས་པ་འཁྲུལ་པ་ཡིན་པར་བཞེད། །ཅེས་ཅི་ལ་བཤད་སྙམ་ན། །འདི་འཁྲུལ་པར་བཞག་པ་ནི་ཞེན་ཡུལ་ལམ་འཇུག་ཡུལ་རང་མཚན་ལ་འཁྲུལ་པའི་དོན་མིན་ཏེ། སྣང་ཡུལ་ལ་རང་མཚན་དུ་འཁྲུལ་པའི་ཆ་ནས་དེ་ལྟར་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། རྟོག་ཡུལ་གྱི་སྣང་བ་ཙམ་དོན་རང་མཚན་དེ་ཡི་ངོ་བོས་སྟོང་པ་དེ་དག་ལ་རང་མཚན་དེ་ཡི་ངོ་བོར་ཞེན་པའི་ཕྱིར་རྗེས་དཔག་དེ་རང་གིས་ཇི་ལྟར་བཅད་པའི་རང་མཚན་གྱི་དངོས་པོ་ལ་སླུ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་མིན་ཡང་སྣང་ཡུལ་ལ་རང་མཚན་དུ་འཁྲུལ་པར་རྣམ་པར་གཞག་པ་བྱས་པ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ལ། སྒྲུབ་རྟགས་གཞལ་བྱར་འབྲེལ་བའི་ཚུལ། །དགག་རྟགས་གཞལ་བྱར་འབྲེལ་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ། རྗེས་དཔག་འཇུག་ཡུལ་ལ་མི་སླུ་བ་དེ་ཡི་ཕྱིར་དངོས་པོའམ་སྒྲུབ་པ་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ལ། བསྒྲུབ་བྱ་ཁྱབ་བྱེད་དེ་ཡི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་བདག་གཅིག་འབྲེལ་ཡོད་པའམ། ཡང་ན་རྟགས་དེའི་རྒྱུ་ཡིན་པ་དེ་བྱུང་གི་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་དག་ལས། ཁྱབ་པར་བྱ་བ་བྱས་པའམ་འབྲས་བུ་དུ་བ་ལྟ་བུ་དེ་དེ་སྒྲུབ་ཀྱི་རྟགས་སུ་འཛིན་པའི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུ་མཚན་ཡིན་ལ། རྟགས་དེ་ཡང་རྟགས་དེ་ཅན་གྱི་བློའི་རྒྱུ་མཚན་ཡིན་པས་སྒྲུབ་རྟགས་གཉིས་པོ་ཡང་གཞལ་བྱ་དངོས་པོ་ལ་འབྲེལ་བའི་དབང་གིས་དེས་བསྒྲུབས་པ་ལྟར་དངོས་པོ་ལ་མི་
Chinese
而且也要加在遮遣的因上。像这样，从执持因的心中，变成了与因相关联的事物，对于这样的所证之事物，由执持因者所生起，即依赖于它而生起有因之识。例如，如果将“凡所作者”视为因，那么它成为什么的因呢？成为有因之“无常”之识的因。而且，想要了解因存在于哪个法上，就认为“无常”在那上面成立，想要了解的那个法就成了有因。像这样，因和有因的识，虽然是具有总相的行境，但是，如果不具备这样的理由，就不会产生这样的识，因此，通过间接的方式与事物或所量相联系。因此，从正确的因产生有因之识的现量，虽然在自己的显现境上显现为自相是空性的。但实际上，它并不会欺骗事物的实相，因为它是凭借事物力量而产生的识。第二，如果比量是量，那么它就不会欺骗对境。之前说：“第二者被认为是错乱的。”这是什么意思呢？这里所说的错乱，并不是指在执著境或进入境上对自相产生错乱，而是从显现境上对自相产生错乱的角度来说的。这是怎么回事呢？仅仅是分别境的显现，与真实的自相空性，因为执著于这些是自相的体性，所以比量虽然不会欺骗自己所认定的自相之事物，但却被安立为在显现境上对自相产生错乱。第二，分二：立因与所量相联系的方式，遣因与所量相联系的方式。第一，比量不欺骗进入境，因此，对于要证知的事物或立宗，与所证之遍的体性相同，具有一体关系的，或者与作为该因的生起关系存在的，如所遍之所作，或者结果如烟，这些是作为立因的执持心的理由。而且，因也是有因之识的理由，因此，这两个立因也因为与所量之事物相关联的缘故，就像被它所证实一样，不会欺骗事物。
English
And also add to the negating reason. Like this, from the mind that holds the reason, it becomes something related to the reason. For such a thing to be proven, it is generated by the holder of the reason, that is, it arises in dependence on it, the consciousness of having a reason arises. For example, if "whatever is made" is taken as a reason, then what does it become the reason for? It becomes the reason for the consciousness of impermanence, which has a reason. Moreover, wanting to understand on which dharma the reason exists, one thinks that "impermanence" is established on that, and the dharma that one wants to understand becomes the possessor of the reason. Like this, the consciousness of the reason and the possessor of the reason, although it is the object of general characteristics, if such a consciousness does not arise without such a reason in reality, therefore, it is related to the object or the measurable through indirect means. Therefore, the inference that arises from the correct reason, the consciousness of the possessor of the reason, although it appears as self-characterized in its own appearance object, is empty. But in reality, it does not deceive the reality of things, because it is a consciousness that enters by the power of things. Second, if inference is valid cognition, then it does not deceive the object in that way. Earlier it was said: "The second is considered to be mistaken." What does this mean? The mistake here does not mean being mistaken about the self-characterized object of clinging or entering, but it is spoken from the perspective of being mistaken about the self-characterized object in the appearance object. How is that? Merely the appearance of the object of conception, empty of the nature of the real self-characterized object, because of clinging to these as the nature of the self-characterized object, therefore, although the inference does not deceive the self-characterized object that it has determined, it is established as being mistaken about the self-characterized object in the appearance object. Second, divided into two: the way the establishing reason is related to the measurable, and the way the negating reason is related to the measurable. First, inference does not deceive the entering object, therefore, for the object or proposition to be proven, which is to be understood, it is the same as the nature of the pervader to be proven, having a single relationship, or having a causal relationship with that reason, such as the pervaded action, or the result such as smoke, these are the reasons for the mind that holds the establishing reason. Moreover, the reason is also the reason for the consciousness of the possessor of the reason, therefore, these two establishing reasons are also related to the measurable object, just as it is proven by it, it does not deceive the object.
Tibetan
བསླུའོ། །གཉིས་པ་དགག་རྟགས་ལ། །དངོས་དང་རྟགས་སུ་འགོད་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ལ། རྟགས་ཆོས་འབྲེལ་ལས་དགག་པ་འགྲུབ། །འབྲེལ་མེད་དགག་པ་ལྟར་སྣང་བསྟན། །དང་པོ། དགག་ཀུན་མི་དམིགས་པ་ལས་འགྲུབ། །དེ་ལས་གཞན་དུ་དོགས་པ་སྤང་། །དང་པོ། སྒྲུབ་ རྟགས་རྣམས་དེ་ལྟར་དངོས་པོའི་དོན་ལ་འབྲེལ་བ་ཡོད་པས་མི་སླུ་བ་ཡིན་དུ་ཆུག་མོད། དགག་རྟགས་རྣམས་ཀྱིས་དགག་བྱ་མེད་པ་ཙམ་དུ་བསྒྲུབ་པས་ན་མེད་པ་དེ་ལ་དངོས་པོ་གང་ཡང་མེད་པས་རྟགས་དང་རྟགས་ཅན་གྱི་བློ་དོན་གྱི་རང་མཚན་དང་བརྒྱུད་ནས་འབྲེལ་བ་མི་འཐད་པས་དེ་རྣམས་བསླུ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དགག་པ་ཉིད་ནི་སྦྱོར་བའི་རིགས་མི་འདྲ་བ་ཡོད་ན་ཡང་དོན་དུ་སྦྱོར་བ་གང་དང་གང་ཡིན་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ཡང་དགག་བྱའི་རང་མཚན་ཚད་མས་མི་དམིགས་པ་ཙམ་ལས་དགག་པ་ཉིད་འགྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། སྒྲུབ་རྟགས་བཞིན་དུ་བསྒྲུབ་བྱའི་དངོས་པོ་དོན་དུ་གྲུབ་མི་དགོས་པར་སྣང་དུ་རུང་བའི་དངོས་པོ་ལ་དམིགས་བྱེད་ཀྱི་ཚད་མ་ལོག་པས་ཡུལ་དེ་མེད་པར་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ་སྣང་རུང་གི་ཡུལ་དེ་ཡོད་ན་དེའི་ཡུལ་ཅན་དབང་བློ་ཡང་སྐྱེ་བ་ཡིན་པ་ལ་ཡུལ་མེད་པས་དེ་འཛིན་གྱི་བློ་ཡང་མ་སྐྱེས་པ་ན་ཡུལ་དེ་མེད་པའི་ཐ་སྙད་བྱེད་པ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ན་རྒྱང་འཕེན་པ་ལ་བརྗོད་པའི་སྐྱོན་བཞིན་ཚད་མ་ལོག་པས་གཞལ་བྱ་འགྲུབ་པ་འགལ་སྙམ་ན། སྐྱོན་དེར་མི་འགྱུར་ཏེ་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་སོགས་བསྐལ་དོན་རྣམས་ད་ལྟ་སྣང་དུ་མི་རུང་ལ་དེར་དེ་དག་དམིགས་པའི་ཚད་མ་ལོག་ཀྱང་མངོན་སུམ་ཚད་མས་མ་གཞལ་བ་ཙམ་ཡིན་གྱི་མེད་ངེས་སུ་མི་འགྲུབ་ལ། སྣང་རུང་ལ་ཚད་མས་མ་དམིགས་པ་ཙམ་གྱིས་གཞི་དེར་མེད་ངེས་སུ་འགྲུབ་སྟེ། མདུན་འདིར་བུམ་སོགས་ཡོད་པའི་འཇོག་བྱེད་ཚད་མས་གྲུབ་པ་ཡིན་པར་སྨྲ་བའི་རྟོག་ལྡན་རྣམས་ཀྱི་སྨྲ་བའམ་འདོད་པ་དེའི་དོན་གྱིས་སམ་ཤུགས་ཀྱིས་བཟློག་པ་སྟེ་ཚད་མས་མ་གྲུབ་པའམ་མ་དམིགས་པ་ཉིད་ལས་མེད་པར་འགྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། དངོས་འགལ་ལ་གཅིག་གི་མཚན་ཉིད་བཀག་པ་གཅིག་ཤོས་ཀྱི་མཚན་ ཉིད་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཡོད་པར་འཇོག་པ་ལ་རྒྱུ་མཚན་ཚད་མས་དམིགས་པ་ལས་གཞན་མི་སྲིད་པ་ཡིན་ན་མེད་པར་འཇོག་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཀྱང་ཚད་མས་མ་དམིགས་པ་ལས་གཞན་མི་སྲིད་པས་སྣང་རུང་ལ་མ་དམིགས་པའི་རྟགས་ཀྱིས་མེད་པར་བསྒྲུབ་ནུས་པས་ན་དེ་ཡང་དངོས་པོའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཞུགས་པ་ཡིན་གྱི་དོན་དང་མ་འབྲེལ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་མི་དམིགས་པ་ཉིད་ལས་མེད་པའི་ཐ་སྙད་འགྲུབ་ཀྱི་གཞན་
Chinese
谬误。第二，关于否定之相：确立事物和相的方式。第一，从相、法之间的关联中成立否定，显示无关联的否定看似正确。第一，一切否定皆从不可见中成立，遣除除此之外的疑虑。第一，成立之 相，如是与事物的意义相关联，故不欺骗，容或可以。然否定之相仅能成立所否定之事物不存在，然此不存在中，任何事物皆无，故相与有相之识，于意义之自相，及透过关联，皆不合理，故彼等将成谬误耶？否定本身，虽有不同之结合方式，然实则无论何种结合，皆仅从量度不可见所否定之自相，而成立否定本身。如成立之相般，不需于意义上成立所成立之事，而是因能显现之事物，其所缘之量度颠倒，故成立彼处不存在。盖若能显现之境存在，则缘彼境之根识亦生，然因境不存在，故执持彼境之识亦不生，故立彼境不存在之名，即成立矣。如是，若谓如对遥掷者所说之过失般，因量度颠倒而成立所量，是相违耶？不然，不成彼过失。盖如他世等隐蔽之事物，今虽不能显现，然于彼处，虽缘彼等之量度颠倒，然仅是未以现量衡量而已，非必成立为不存在。然仅以量度未见能显现者，即能成立彼处必不存在。如于此面前，说瓶等以成立之量度成立之有境者，彼等有分别者之说或欲求，即以彼义或力道而遮止，即从量度未成立或未见而成立不存在。盖于实体相违，遮止一者之特征，即成另一者之特征之故也。若安立存在，除以因之量度所见之外，不可能有他者，则安立不存在之因，亦除量度未见之外，不可能有他者。故以未见能显现者之相，能成立不存在，故彼亦以事物之力而加入，非不成与意义相关联。是故，仅从不可见，即成立不存在之名，而非
English
It is fallacious. Second, regarding the negative sign: How to establish things and signs. First, negation is established from the connection between sign and dharma. Showing that unrelated negation appears to be correct. First, all negations are established from non-apprehension. Abandoning doubts other than that. First, the establishing signs are indeed connected to the meaning of things, so they are not deceptive. However, since negative signs only establish the absence of what is to be negated, and there is nothing in that absence, the self-character of the mind of the sign and the sign-possessor and the connection through it are not appropriate, so they will become deceptive? Negation itself, although there are different types of combinations, in reality, in all combinations, negation itself is established only from the fact that the self-character of what is to be negated is not apprehended by valid cognition. Like establishing signs, it is not necessary for the object to be established to be established in reality, but because the valid cognition that apprehends the object that can appear is reversed, it is established that that place does not exist. If the object that can appear exists, then the sense consciousness that possesses that object also arises, but because the object does not exist, the consciousness that grasps it also does not arise, so it is established that the term "that object does not exist" is used. In that case, if it is thought that it is contradictory to establish the object to be measured by reversing the valid cognition, like the fault spoken to the far-thrower? It is not transformed into that fault, because things that are hidden, such as the other world, cannot appear now, but even if the valid cognition that apprehends them is reversed there, it is only that they have not been measured by direct valid cognition, and it is not necessarily established that they do not exist. However, it is established with certainty that something does not exist in that place simply because valid cognition does not apprehend what can appear. For example, those who have conceptual thoughts who say that the objects such as vases in front of us are established by the establishing valid cognition, their speech or desire is reversed by that meaning or force, that is, it is established that something does not exist from the fact that it is not established or not apprehended by valid cognition. Because in substantial contradiction, negating the characteristic of one becomes the characteristic of the other. If there is no other way to establish existence than to apprehend it with the valid cognition of the cause, then there is no other way to establish non-existence than to not apprehend it with valid cognition. Therefore, the sign of not apprehending what can appear can establish non-existence, so it also enters by the power of things and does not become unrelated to meaning. Therefore, the term "non-existence" is established only from non-apprehension, and not