Tibetan
ས་པ། བློ་ལ་རྣམ་པ་མེད་ན་ནི་མཐོང་བ་དང་འདྲ་བ་གཉིས་ཀ་མི་འགྲུབ་སྟེ། ཡུལ་གཉིས་སོ་སོར་མཐོང་བ་དག་ནི་འདྲར་འཛིན་ཏེ་འདྲ་བར་འཛིན་པ་ཡིན་ན་རྣམ་པ་མེད་པའི་ལྟར་ན། བློའི་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའི་དོན་གང་ཡང་ནི་སྔར་མཐོང་བ་ཡོད་པ་མིན་ཏེ། དུས་མཉམ་པས་ནི་ཕན་མི་འདོགས་ལ་དུས་མི་མཉམ་པའི་རྒྱུ་སྔ་མས་ཀྱང་རང་འདྲའི་རྣམ་པ་བློ་ལ་མི་བྱེད་པར་འདོད་པས་ན་ཅི་ལྟར་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་དེ་ནི་མཐོང་བ་ཞེས་པ་དང་། དེ་གཉིས་འདྲ་བ་ཡིན་པར་བློ་གང་དེས་ངེས་པར་འགྱུར་ཏེ་མི་འགྱུར་ལ། དེའི་ཕྱིར་ན་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བ་སོགས་བློ་ལ་འདྲ་བ་ཉིད་ཀྱང་ཡོད་པར་མི་འདོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡི་ལུགས་ལ་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་གཉིས་ཀ་གང་ཡང་མཐོང་བ་མེད་པར་འགྱུར་ཞིང་དེ་ཚེ་ཡུལ་དོན་དང་ ཡུལ་ཅན་ཤེས་པ་ཞེས་པ་དེ་དག་གི་ཐ་སྙད་སོ་སོར་སྨོ༷ས་སུ་ག་ལ་ཡོད་དེ་མཐོང་བ་དང་མྱོང་བ་ཐམས་ཅད་ལྡོག་པས་ན་གང་ཡང་མ་མཐོང་མ་མྱོང་བ་དེས་ཅི་ཡང་བརྗོད་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་རྣམ་པ་མེད་ན་བློས་ཡུལ་མཐོང་བ་མི་སྲིད་ལ་རང་རིག་མེད་ན་མྱོང་བ་གཏན་མི་སྲིད་པས་གང་མྱོང་བ་དེ་རང་རིག་པའི་བདག་ཉིད་དུ་གསལ་བ་ཙམ་ཁོང་དུ་ཆུབ་པ་ནི་གཞུང་འདིའི་གནད་མཐར་ཐུག་པ་ཚུར་མཐོང་གི་སྐྱེལ་སོ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ། དཀར་སོགས་སུ་གསལ་བའི་སྣང་བ་འདི་ཅི་སྟེ་ཤེས་པ་རང་གི་དངོས་པོ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འོ་ན་ཤེས་པ་དེ་རང་ཉིད་དཀར་སོགས་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་གསལ་བར་གྱུར་པས་རང་རིག་པ་གྲུབ་པར་འགྱུར་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ན་ཤེས་པ་རང་ཉིད་དཀར་སོགས་དེ་ཡི་རྣམ་པར་མི་གསལ་བ་ཡིན་ན་ནི་དོན་དཀར་པོ་སོགས་ཀྱང་མི་གསལ་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ་ཤེས་པ་ཉིད་ལ་དཀར་སོགས་གསལ་པོར་སྣང་བ་དེ་ལས་གཞན་པའི་དོན་གསལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གསུམ་པ། ཤེས་པས་བདག་ཉིད་རིག་པ་མིན་པའི་ཕྱོགས་དག་ལ་ཕྱི་དང་ནང་གི་དོན་ཀུན་མཐོང་བ་མེད་པར་ཐལ་བའི་ཉེས་པ་བརྗོད་པ་འདི་ཡིས་ནི་རང་གི་བློ་ནི་རང་ལ་མངོན་སུམ་མིན་པར་སྨྲ་བ་རྒྱལ་དཔོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལའང་ལན་བཏབ་པར་གྲུབ་བོ། །གཉིས་པ་ནང་གི་བདེ་སོགས་མྱོང་བ་ལས་རང་རིག་བསྒྲུབ་པ་ལ། བདེ་མྱོང་རང་བློ་མངོན་སུམ་བསྒྲུབ། །མངོན་གྱུར་མིན་ན་ཧ་ཅང་ཐལ། །དང་པོ་ལ། བདེ་མྱོང་རང་རིག་ཡིན་དམ་བཅའ། །དེ་ཡི་འཐད་པ་ལེགས་པར་བསྒྲུབ། །དང་པོ་རྟེན་དབང་པོ་དང་དམིགས་པ་ཡུལ་དང་ནང་གི་ཡིད་བྱེད་གོམས་པའི་ཁྱད་པར་ལས་ཆུང་འབྲིང་ཆེན་པོའི་ཁྱད་པར་ཐ་དད་པར་ནི་འཇུག་པ་ཅན་གྱི་བདེ
Chinese
萨迦班智达：如果心识没有形象，那么见和相似两者都不能成立。如果将所见的两个境各自认为是相似的，那么就像没有形象一样。成为心识对境的任何事物，都不是先前见过的。因为同时不能有所助益，不同时的先前之因，也不认为能在心识中产生相似的形象，那么境和有境怎么能被称为见呢？那个心识怎么能确定或不确定它们两个是相似的呢？因此，对于那些不认为心识中存在相似性的小部派等宗义来说，境和有境两者都将无法被见到，那时境义和有境的知识等名称又怎么能被提及呢？因为见和经验全部被否定了，所以任何未见未经验的事物都无法被表达。因此，如果没有形象，心识不可能见到境；如果没有自证，经验绝对不可能存在。所以，领悟到所经验的就是自证的本性，这才是这部论典的终极要点，是回观自照的门径。第二，显现为白色等的光明，为什么说是知识自己的本体呢？如果知识本身完全显现为白色等的自性，那么自证就成立了。因为如果知识本身不显现为白色等的形象，那么白色等事物也将变得不明显，因为除了知识本身显现为白色等之外，没有任何其他被称为事物显现的东西。第三，通过陈述知识不证自性，会导致内外一切事物都无法被见到的过失，这也驳斥了那些说自己的心识对自己来说不是现量的胜论派。第二，从体验内在的快乐等来论证自证。体验快乐，自心现量成立。如果不是现量，则太过分。第一，立宗：体验快乐即是自证。很好地论证它的合理性。第一，依靠根、所缘境以及内在作意串习的差别，导致小、中、大等差别的快乐。
English
Sakya Pandita: If consciousness has no image, then both seeing and similarity cannot be established. If the two objects seen are each considered similar, then it is as if there is no image. Anything that becomes the object of consciousness is not something seen before. Because simultaneity cannot be helpful, and the previous cause of non-simultaneity is not considered to produce a similar image in consciousness, then how can the object and the subject be called seeing? How can that consciousness determine or not determine that the two are similar? Therefore, for those who do not believe that there is similarity in consciousness, such as the Vaibhashika school, both the object and the subject will not be seen, and then how can the names of the object and the knowledge of the subject be mentioned? Because all seeing and experience are negated, anything unseen and unexperienced cannot be expressed. Therefore, if there is no image, consciousness cannot see the object; if there is no self-awareness, experience can never exist. Therefore, realizing that what is experienced is the nature of self-awareness is the ultimate key point of this treatise, and it is the gateway to introspection. Second, why is the appearance of clarity in white, etc., said to be the nature of knowledge itself? If knowledge itself completely appears as the nature of white, etc., then self-awareness is established. Because if knowledge itself does not appear as the image of white, etc., then white, etc., will also become unclear, because there is nothing else called the appearance of things other than knowledge itself appearing as white, etc. Third, by stating that knowledge does not prove itself, it will lead to the fault that all internal and external things cannot be seen, which also refutes those who say that their own consciousness is not directly perceived by themselves, such as the Vaisheshika school. Second, from experiencing inner happiness, etc., to prove self-awareness. Experiencing happiness, one's own mind is established as directly perceived. If it is not directly perceived, then it is too much. First, the proposition: experiencing happiness is self-awareness. Argue its rationality well. First, relying on the difference of the root, the object, and the inner attention, leading to the difference of small, medium, and large happiness.
Tibetan
་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་འདོད་པ་དང་མི་འདོད་པ་སྡང་བ་དང་རྩོལ་བ་ལ་སོགས་ པའི་ཁྱད་པར་མངོན་སུམ་དུ་མྱོང་བ་དེ་དག་ནི་བློ་ཉིད་ངོ་བོ་དེ་ལྟ་བུར་སྐྱེས་པའི་རང་རིག་པས་མངོན་སུམ་མྱོང་བ་ཡིན་གྱི་བདེ་སོགས་དེ་ལས་ཐ་དད་པ་གཞན་དེ་ཤེས་པ་གཞན་དུ་གྱུར་པ་གང་ཡིན་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཚད་མས་དམིགས་པའམ་རྟོགས་པ་མེད་ཀྱང་བདེ་སོགས་མྱོང་བ་ནི་བསྙོན་དུ་མེད་པས་ན་བློ་རང་ཉིད་མྱོང་བར་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ལ། རང་གི་བདེ་སྡུག་གཞན་མྱོང་ཐལ། །རྣལ་འབྱོར་པས་གཞན་བདེ་སོགས་ཀྱང་། །དང་པོ་ལ། ཐལ་བ་འགོད་དང་ལན་རྣམས་འགོག །དང་པོ་ལ། དངོས་དང་ཐལ་བ་འཇུག་པའི་ཚུལ། །དང་པོ། བདེ་སོགས་ཤེས་པ་དེའི་ངོ་བོར་གྱུར་པས་མྱོང་བ་མ་ཡིན་པར་བདེ་སོགས་རང་ལས་དོན་ཐ་དད་དུ་གྱུར་པའི་ཤེས་པ་གཞན་གྱིས་རིག་པ་ཡིན་ན་སྐྱེས་བུ་གཞན་གྱིས་ཀྱང་ནི་དེ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པར་འགྱུར་ཏེ། བདེ་སོགས་ཤེས་པ་སྐྱེད་པའི་དམིགས་རྐྱེན་ཙམ་ཡིན་པ་གང་ཞིག །དེ་ལ་གཞན་གྱིས་ཀྱང་དམིགས་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ་ལ། སྐྱེས་སྣང་རིག་པར་འཇོག་ན་འཇུག །མིན་ན་ཡུལ་ཀུན་མི་མྱོང་ཐལ། །དེས་ན་སྣང་ཀུན་ཤེས་པར་བསྒྲུབ། །དང་པོ། གལ་ཏེ་བདེ་སོགས་དེས་བསྐྱེད་པ་དང་བདེ་སོགས་དེར་སྣང་བའི་བློ་ནི་བདེ་སོགས་དེ་རིག་པ་ཡིན་ལ། དེ་གཉིས་མེད་པ་གཞན་ནི་དེས་དེ་རིག་ཅེས་མི་བརྗོད་པས་ན་གཞན་རྒྱུད་ཀྱི་བདེ་སོགས་ལ་དེ་ལྟ་བུ་མེད་པས་མྱོང་བ་མིན་ནོ་སྙམ་ན། གཞན་གྱི་བདེ་སྡུག་ཡུལ་དུ་བྱས་ནས་དམིགས་པར་བྱེད་པ་སྐྱེས་བུ་གཞན་གྱི་བློ་ལ་ཡང་དེས་བསྐྱེད་དང་དེར་སྣང་གཉིས་འདི་གདོན་མི་ཟ་བར་ཡོད་དེ། དམིགས་ཡུལ་དེས་བསྐྱེད་པ་དང་དེར་སྣང་བའི་བློ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ། ཅི་སྟེ་གཞན་གྱི་བདེ་སོགས་ཡུལ་དུ་བྱས་ནས་འཛིན་པའི་བློ་དེ་ཕ་རོལ་པོའི་བདེ་སོགས་དེ་ལས་སྐྱེས་པ་མིན་ཞིང་དེར་སྣང་བ་ཅན་ཡང་ མ་ཡིན་ན་དེ་འདྲའི་བློ་དེ་རང་ལས་གཞན་པའི་ཡུལ་མེད་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་ལ། དེ་ལྟ་ན་རྣམ་བཅས་དང་རང་རིག་པ་གྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །ཕ་རོལ་རྣམ་མེད་དུ་སྨྲ་བ་དེ་དག་ན་རེ། ཡུལ་མེད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ་གཞན་རྒྱུད་ཀྱི་བདེ་སོགས་དེའི་རང་མཚན་མ་བཟུང་ཡང་སྤྱི་ཉིད་འཛིན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། བདེ་སོགས་དེ་མ་བཟུང་ན་དེའི་སྤྱི་དག་ཀྱང་མི་འཛིན་ཏེ་སྤྱི་ཡན་གར་བ་དེ་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཤེས་པ་སྐྱེད་པའི་དོན་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་མིན་ཞེས་ཀྱང་སྔར་རིགས་པ་བདུན་ལ་སོགས་པས་བཤད་ཟིན་པར་ཟད་དོ། །དེས་ན་སྤྱི་ཞེས་པ་བློའི་
Chinese
以及痛苦、欲望和不欲望、憎恨和努力等等的差别，这些显而易见的体验，是心本身以如此的自性生起的自证所显现体验的，而不是快乐等等与此不同的其他，即成为其他识的任何东西，即使没有被量所观察或证悟，但体验快乐等等是不可否认的，因此成立了心自身体验。第二，自己的快乐痛苦被他人体验是荒谬的。瑜伽士也能体验他人的快乐等等。第一，提出荒谬和遮止回答。第一，真实和荒谬成立的方式。第一，如果快乐等等不是以识的自性而体验，而是以与快乐等等自身在意义上不同的其他识来认知，那么其他人也应该享用它，因为快乐等等只是产生识的所缘缘，因此其他人也能缘取它。第二，如果安立生起显现为识，则成立；否则，一切境都不被体验是荒谬的。因此，成立一切显现为识。第一，如果快乐等等由此产生，并且显现快乐等等的心是认知快乐等等的识，没有这两者，则不说由此认知它，因此认为在他人相续中的快乐等等没有如此，所以不是体验，那么，以他人的快乐痛苦为境而缘取，在其他人的心中，由此产生和显现这两者是必定存在的，因为是所缘境由此产生和显现的心。第二，如果以他人的快乐等等为境而执持的心不是从对方的快乐等等产生，也不是具有显现，那么这样的心将成为没有与自身不同的境，如果这样，则将成立具相和自证。那些说对方无相的人说：不会成为没有境，即使不执持他人相续中的快乐等等的自相，也是执持总相。如果说不执持快乐等等，那么也不执持它的总相，因为独立的总相不是产生识的作用的事物，这也已经在之前的七种理证等等中说过了。因此，总相是心的
English
and the differences of suffering, desire and non-desire, hatred and effort, etc., these manifest experiences are manifestly experienced by the self-awareness that arises as the very nature of mind, not that happiness etc. is different from this, that is, anything that becomes another consciousness, even if it is not observed or realized by valid cognition, but the experience of happiness etc. is undeniable, therefore it is established that the mind itself experiences. Second, it is absurd that one's own happiness and suffering are experienced by others. Yogis can also experience the happiness of others, etc. First, present the absurdity and block the answers. First, the way in which reality and absurdity are established. First, if happiness etc. is not experienced as the nature of consciousness, but is cognized by another consciousness that is different in meaning from happiness etc. itself, then other people should also enjoy it, because happiness etc. is only the objective condition for generating consciousness, therefore others can also apprehend it. Second, if arising appearance is established as consciousness, then it is established; otherwise, it is absurd that all objects are not experienced. Therefore, it is established that all appearances are consciousness. First, if happiness etc. is produced by this, and the mind that manifests happiness etc. is the consciousness that cognizes happiness etc., without these two, then it is not said that it cognizes it by this, therefore it is thought that there is no such thing as happiness etc. in the continuum of others, so it is not experience, then, by making the happiness and suffering of others as the object and apprehending it, in the mind of other people, these two, arising from this and appearing, are certainly present, because it is the mind that arises from this and appears. Second, if the mind that grasps by making the happiness etc. of others as the object is not born from the happiness etc. of the other party, nor is it endowed with appearance, then such a mind will become one that has no object different from itself, and if so, then the possession of characteristics and self-awareness will be established. Those who say that the other party is without characteristics say: It will not become without an object, even if it does not grasp the self-characteristic of the happiness etc. in the continuum of others, it is grasping the general characteristic. If it is said that it does not grasp happiness etc., then it does not grasp its general characteristic either, because the independent general characteristic is not a thing that produces the function of generating consciousness, which has also been said in the previous seven proofs etc. Therefore, the general characteristic is the