Tibetan
བང་དང་མིག་དབང་སོགས་སྣ་ཚོགས་ཡིན་པས་གསལ་མི་གསལ་ལ་སོགས་པ་དེར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། ལུགས་དེ་ལྟར་ན་དེ་ནི་རྣ་བ་ལ་སོགས་པའི་དབང་ཤེས་ལྔའི་སེམས་ཀྱང་ཡུལ་སྒྲ་ལ་སོགས་པའི་ཐ་དད་པའི་དོན་ཅན་ཡིན་པ་དེ་གང་ལས་འགྲུབ་སྟེ། ཡུལ་ཐམས་ཅད་གཅིག་ཡིན་ཀྱང་རྟེན་དབང་པོའི་སྒོ་ནས་སོ་སོར་མཐོང་ངོ་ཞེས་དོན་གྱིས་འཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །རྟོག་པ་དང་དབང་ཤེས་གཉིས་སེམས་ཀྱི་རྟེན་ནི་གཞན་དང་གཞན་ཡིན་པ་ལས་སྐྱེས་སུ་ཆུག་ཀྱང་། ཡུལ་གཟུང་དོན་གཅིག་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་དེ་ལ་རང་བཞིན་གསལ་མི་གསལ་སོགས་སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་བ་དེ་ནི་རྒྱུ་མཚན་གང་ལས་ཡིན་ཏེ། ཡུལ་རང་མཚན་ གྱི་དངོས་པོ་དེ་ཉིད་མངོན་སུམ་གཞལ་བའི་བློ་ལ་ཡུལ་རང་གི་རང་བཞིན་ལས་སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་བ་མི་རིགས་ཏེ་མིག་མ་འཁྲུལ་བ་གཉིས་ཀྱིས་མེ་ཏོག་སྔོན་པོ་གཞལ་བ་བཞིན་ནོ། །གལ་ཏེ་མིག་སེར་ཅན་དང་མིག་སྐྱོན་མེད་པས་དུང་ལ་བལྟས་པ་བཞིན་དུ་འགྱུར་ན་དེ་མངོན་སུམ་མ་འཁྲུལ་བར་ཡང་མི་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་རང་མཚན་གཅིག་ལ་རྟེན་གྱི་སྒོ་ནས་ཐ་དད་དུ་མཐོང་ཞེས་པ་དེ་མི་འཐད་དེ། བློ་མ་འཁྲུལ་བའི་མྱོང་བས་ཐ་དད་པར་མཐོང་བ་དེ་ཡུལ་ཐ་དད་ཡིན་ཏེ་ཀ་བུམ་དང་སྒྲ་དང་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །གཉིས་པ། སྤྱི་མངོན་སུམ་མཐོང་བ་ཡོད་དེ་བ་ལང་མངོན་སུམ་མཐོང་བའི་ཕྱིས་ངོ་ཤེས་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། སྔར་དཀར་ཟལ་མཐོང་བ་ན་ཕྱིས་དམར་ཟལ་མཐོང་བའི་ཚེ་རང་མཚན་ཐ་དད་ཀྱང་སྔར་མཐོང་བ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ངོ་ཤེས་པའི་ཕྱིར་སྤྱི་མཐོང་བས་ཡིན་གྱི་གཞན་དུ་དེ་ལ་ངོ་ཤེས་པའི་རྒྱུ་མཚན་མི་སྲིད་དོ་ཞེ་ན། དེར་མ་ངེས་ཏེ་དབང་ཤེས་ཀྱིས་མཐོང་བ་ཡི་རང་མཚན་དངོས་སུ་རྟོགས་པ་མེད་པར་ཡང་ནི་འདས་མ་འོངས་སོགས་ལ་སྒྲ་བརྗོད་པ་དང་དེ་དེའི་རྣམ་རྟོག་ཀྱང་འདོད་པ་ཙམ་གྱིས་འཇུག་པའི་ཕྱིར། དང་པོར་སྤྱི་མངོན་སུམ་གྱིས་མཐོང་བ་ལས་ཕྱིས་བ་གླང་ལ་སོགས་པའི་ངོ་ཤེས་ཀྱི་རྟོག་པ་སྐྱེ་བ་ནི་བཀག་པའམ་བཟློག་པ་ཡིན་ཞིང་། སྤྱི་ནི་མ་མཐོང་ཡང་རྟོག་ཡུལ་ན་ཡོད་པའི་རྣམ་པ་མཚུངས་པ་རྣམས་ལ་རིགས་གཅིག་ཏུ་རྟོག་པ་ཡིན་ཏེ། འདས་པའི་མི་རྣམས་ལ་མིའོ་སྙམ་དུ་འཛིན་པ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་མཐོང་རྟོག་ཡུལ་གཅིག་པ་མེད་པས་ན་འདྲ་བ་མཐོང་བ་ལ་རིགས་གཅིག་ཏུ་རྟོག་པ་ནི་མཐོང་བ་ཁོ་ནས་མ་ཡིན་ནོ། །གང་དག་གིས་བ་ལང་ལ་སོགས་མཐོང་བ་ལ་ཐུན་མོང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་རིགས་དང་རང་ བཞིན་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པར་ནི་བརྡ་ཐུན་མོང་བའི་བརྗོད་པ་འཇུག་པ་དང་རིགས་གཅིག་པའི་རྣམ་རྟོག་སྐྱེ་བ་དག་གི་ཕན་ཚུན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ལས་རྗེས་སུ་དཔོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་རྟོག་པ་དང་དབང་ཤེས་ཡུལ་ཐ་དད་པར་བསྟན་པའི་རིགས་པ་འདི་ཡིས་སུན་ཕྱུང་ངོ་། །འོ་ན་མཐོང་ཟིན་ནས་སླར་ངོ་ཤེས་ཀྱིས་མྱོང་བ་ཅི་ཡིན་སྙམ་ན། དབང་ཤེས་ཀྱི་མཐོང་བ་དེ་ནི་རང་མཚན་སོ་སོ་ཐ་དད་པ་ཉིད་ཡིན་ཡང་རིགས་གཅིག་ཏུ་ངོ་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡི་རྣམརྟོག་གཅིག་ནི་སྤྱིའི་དབང་གིས་མ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་མཚུངས་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་བྱེད་པ་ཡིན་ཞེས་སྔར་རྒྱས་པར་བརྗོད་ཟིན་ཏོ། །གཉིས་པ་ཡིད་མངོན་ལ། ཡིད་མངོན་མི་འཐད་རྩོད་པ་བཀོད། །དེ་ལ་ལན་གྱི་བྱེ་བྲག་བརྗོད། །དང་པོ། མུ་སྟེགས་རྣམ་ཕུག་པ་ན་རེ། སྔར་དབང་ཤེས་ཀྱི་མྱོང་བ་ནི་སླར་ཡང་འཛིན་པ་ཡིན་ན་ཚད་མ་སྔ་མས་བཅད་ཟིན་འཛིན་པའི་ཕྱིར་དྲན་པ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་ཡིད་ནི་ཚད་མ་ཉིད་མ་ཡིན་ལ། གལ་ཏེ་དབང་ཤེས་ཀྱིས་མ་མཐོང་བ་གཞན་ཡིད་མངོན་གྱིས་འཛིན་ན་དེ་ལ་མི་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་ལོང་བ་ལ་སོགས་པ་ཡིས་ཀྱང་ཡིད་ཀྱིས་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་དོན་མངོན་སུམ་མཐོང་བར་འགྱུར་པས་ཡིད་ཀྱི་མངོན་སུམ་མི་འཐད་དོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །གཉིས་པ་ལན་ལ། ཐལ་བ་དང་པོའི་ལན་དང་ནི། །དེ་བཞིན་ཐལ་བ་གཉིས་པའི་ལན། །དེ་ལ་མི་འཐད་རྩོད་པ་སྤང་། །དང་པོ། སློབ་དཔོན་ཕྱོགས་གླང་གི་སློབ་མ་ཁ་ཅིག་གིས། ཡིད་མངོན་ཅེས་དབང་ཤེས་ཀྱིས་བཟུང་ཟིན་པ་སླར་ཡང་འཛིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་ཡང་དེ་མ་ཡིན་ཏེ། འདིས་བཟུང་ཟིན་འཛིན་པ་མ་ཡིན་པས་ཐལ་བ་དང་པོའི་གནོད་པ་མེད་དོ། །དེ་ལ་འདིས་དབང་པོས་བཟུང་ཟིན་སླར་ཡང་འཛིན་ཅེས་པ་མི་འཐད་དེ། ཡིད་མངོན་གྱི་དེ་མ་ཐག་རྐྱེན་དབང་ཤེས་ཀྱི་ གཟུང་དོན་དེ་སྐད་ཅིག་མ་ཡིན་ནམ་མིན། སྐད་ཅིག་མ་ཡིན་ན་དབང་ཤེས་ཀྱི་གཟུང་དོན་དེ་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དབང་ཤེས་རང་ཉིད་ཀྱིས་བཟུང་ཟིན་པའི་རྗེས་སུ་འགགས་པས་ན་ཡིད་མངོན་སྐྱེ་བའི་དུས་སུ་འདས་པ་ཡི་དོན་དེ་ད་ལྟ་བའི་ཡིད་ཤེས་ཀྱིས་མངོན་སུམ་མཐོང་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཞིང་། གཟུང་དུ་མེད་ན་སླར་ཡང་བཟུང་ཞེས་པ་ཅི་ལྟར་ཡིན་ཏེ་སྔ་ཕྱིའི་ཤེས་པ་གཉིས་ཀྱིས་ཡང་ནས་ཡང་དུ་བཟུང་བའི་སྐད་ཅིག་མ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཡིད་མངོན་གྱིས་གཟུང་བྱ་དེ་སྐད་ཅིག་མ་མིན་ན་ནི་མངོན་སུམ་ཐམས་ཅད་སྐད་ཅིག་མའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པ་ལས་འདས་ནས་ཡིད་མངོན་ཚད་མ་དེའི་མཚན་ཉིད་ནི་ཁྱད་པར་བ་དང་བཅས་པ་འདི་ལྟ་བུའོ་ཞེས་བརྗོད་བྱར་འགྱུར་དགོས་ན་དེ་ལྟ་བུ་མི་སྲིད་
Chinese
如果说，因为眼等诸根各不相同，所以才会有明与不明等变化。按照这种说法，那么耳等五根识的心，也是以声音等不同的境为对象，这又如何成立呢？即使一切境都是一样的，但通过所依的根门而各自显现，这在意义上也是可以成立的。即使分别念和根识二者，作为心的所依是不同的，由此而生起，但是，对于所取境同一个事物，显现出明与不明等各种不同的状态，这又是什么原因呢？境自相的事物本身，对于现量衡量它的心来说，不应该从境自身的自性中显现出各种不同的状态，就像两只没有受到干扰的眼睛衡量蓝色莲花一样。如果像患有黄眼病的人和没有眼病的人看海螺一样发生变化，那么这也不会成为无错乱的现量。因此，认为从一个自相，通过所依的不同而看到不同的事物，这是不合理的。因为没有受到干扰的心的体验，看到不同的事物，那就是不同的境，就像柱子、瓶子、声音和形状等等一样。第二，存在现量见到总相，因为现量见到牛之后，会有认识。以前见到白牛，后来见到红牛时，即使自相不同，但因为以前见过的缘故，所以认识它，这是因为见到了总相，否则不可能有认识它的理由。如果说不是这样，那是不确定的，即使根识所见到的自相没有真实地证悟，也可以对过去、未来等进行语言表达，并且仅仅通过意愿就可以运用对它们的分别念。首先，从现量见到总相而后来产生对牛等进行认识的分别念，这是被禁止或驳斥的。即使没有见到总相，但在分别念的境中，对于具有相似之处的事物，也会认为它们是同一类，就像把过去的人们认为是人一样。因此，由于所见和分别念的境不是同一个，所以见到相似之处而认为它们是同一类，不仅仅是通过见到的缘故。有些人认为，在见到牛等事物时，存在着共同随顺的种姓和自性等，因此才会有共同的语言表达。
English
If it is said that because the eyes and other faculties are different, there are changes such as clarity and unclearness. According to this system, how can it be established that the minds of the five sense consciousnesses, such as the ears, also have different objects such as sounds? Even if all objects are the same, they appear separately through the door of the dependent faculties, which can be established in meaning. Even if the two, conceptual thought and sense consciousness, are different as the basis of the mind and arise from this, what is the reason why the object of apprehension, the same object, appears in various ways such as clarity and unclearness? It is not reasonable for the object of its own characteristic to appear in various ways from the nature of the object itself to the mind that directly measures it, just as two undisturbed eyes measure a blue lotus. If it changes like a person with yellow eyes and a person without eye disease looking at a conch shell, then it will not become an unerring direct perception. Therefore, it is unreasonable to say that one's own character is seen differently through the door of dependence. Because the experience of an undisturbed mind sees different things, it is a different object, like pillars, vases, sounds, and shapes, and so on. Second, there is direct perception of the general, because after directly seeing the cow, there is recognition. When a white cow is seen before, and a red cow is seen later, even though the self-characteristics are different, it is recognized because it has been seen before, because it has seen the general, otherwise there is no reason to recognize it. If it is said that it is not so, it is uncertain, even if the self-characteristics seen by the sense consciousness are not truly realized, one can also express words to the past, future, etc., and the distinctions of those can be applied only by intention. First of all, the arising of the conceptual thought of recognizing cows, etc., after directly seeing the general, is prohibited or refuted. Even if the general is not seen, in the realm of conceptual thought, things with similar appearances are thought to be of the same kind, just like thinking of past people as people. Therefore, since the object of seeing and conceptual thought is not the same, thinking of similar things as the same kind is not only through seeing. Some people think that when seeing cows and other things, there are common following lineages and self-natures, etc., so there is a common verbal expression.
Chinese
那些与念头同类的念头生起，从互相随顺中进行推测，这种推测也被这个论证驳倒了，这个论证表明念头和根识的对境是不同的。如果有人问，那么，已经见过的东西，再次通过认识来体验是什么呢？答：根识所见到的，虽然是各自不同的自相，但被称为在同一类中认识的念头，不是由共相的力量造成的，而是由事物相同的自性造成的，这在前面已经详细说明过了。第二，关于意现量。意现量不合理的辩论被提出。对此，回答的差别被阐述。第一，外道赤裸派说：如果先前根识的体验再次被执取，那么因为先前的量已经确定了执取，就像忆念等一样，意就不是量。如果意现量执取的是根识没有见过的其他事物，那么因为不依赖于它，盲人等也能用意现量直接见到色等事物，因此意的现量是不合理的。第二，回答分为：第一个错误的回答和，同样第二个错误的回答。在此，不合理的辩论被消除。第一，正量部的弟子中的一些人说：意现量是指根识已经执取过的东西再次被执取，但事实并非如此。因为它不是执取已经执取过的东西，所以没有第一个错误的损害。对此，说它不合理，说根识已经执取过的东西再次被执取。意现量的直接因，根识的所取境，是一刹那还是不是一刹那？如果是一刹那，那么因为根识的所取境是一刹那，根识自己执取之后就消失了，所以在意现量生起的时候，过去的意义不能被现在的意识直接见到。如果没有所取境，怎么能说是再次执取呢？因为前后两个意识不可能反复执取一个刹那。如果意现量所取境不是一刹那，那么所有的现量都超越了一刹那的对境，意现量作为量的自性，就必须被说成是具有特殊性的，但这是不可能的。
English
Those thoughts that arise from the same category as thoughts, and inference that arises from mutually following each other, that is also refuted by this reasoning, which shows that thoughts and sense consciousness have different objects. If one asks, then what is the experience of recognizing again what has already been seen? The seeing of sense consciousness is indeed the individual characteristics that are each different, but the one thought that is called recognizing in the same category is not caused by the power of generality, but is done by the nature of things being the same, as has already been explained in detail before. Second, regarding mental direct perception. The debate that mental direct perception is unreasonable is presented. To that, the distinctions of the answer are explained. First, the Tirthika Naked One says: If the previous experience of sense consciousness is again apprehended, then because the previous valid cognition has already determined the apprehension, like memory and so on, the mind is not a valid cognition. If mental direct perception apprehends something else that sense consciousness has not seen, then because it does not rely on it, the blind and so on could also directly see objects such as form with the mind, so mental direct perception is unreasonable. Second, the answer is divided into: the answer to the first fallacy and, likewise, the answer to the second fallacy. Here, the unreasonable debate is eliminated. First, some of the students of Master Dignāga say: Mental direct perception means that what has already been apprehended by sense consciousness is apprehended again, but that is not the case. Because it does not apprehend what has already been apprehended, there is no harm of the first fallacy. To that, it is said that it is unreasonable, saying that what has already been apprehended by the senses is apprehended again. Is the immediately preceding condition of mental direct perception, the object apprehended by sense consciousness, momentary or not momentary? If it is momentary, then because the object apprehended by sense consciousness is momentary, it has ceased after being apprehended by sense consciousness itself, so at the time when mental direct perception arises, the past meaning cannot be directly seen by the present mind consciousness. If there is no object to be apprehended, how can it be said to be apprehended again? Because it is impossible for the two consciousnesses, earlier and later, to repeatedly apprehend a single moment. If the object to be apprehended by mental direct perception is not momentary, then all direct perceptions have transcended the object of a moment, and the characteristic of mental direct perception as a valid cognition must be said to be like this with particularity, but that is impossible.