Tibetan
ར་སྣང་བའི་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུ་རྟོག་ཡུལ་ན་ཡོད་པ་དེ་ལ་བུམ་པ་ཞེས་པའི་བརྡ་བྱས་པས་མིང་དོན་བསྲེས་ཏེ་གོམས་པ་ན་དངོས་པོ་རང་གི་ལྡོག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་བུམ་པ་ཞེས་པའི་སྒྲ་དག་གི་རྐྱེན་ལས་ཤེས་པ་ལ་གཞན་ཕྱི་རོལ་ལྟོ་ལྡིར་བ་ཅན་གྱི་གཟུགས་བརྙན་སྣང་བ་གང་དེའང་དོན་རང་མཚན་གྱི་བདག་ཉིད་མིན་ཀྱང་བློ་སྣང་དེ་ལ་ཡུལ་དེ་ཉིད་དུ་འཁྲུལ་བ་འབྱུང་ཞིང་དེ་འདྲའི་སྣང་བ་དེ་ཡང་སྔར་ཡུལ་དེ་ལྟ་བུ་ཉམས་ སུ་མྱོང་བའི་བག་ཆགས་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །གཙོ་བོ་ལ་སོགས་པའང་བདེ་སོགས་གཞན་མྱོང་བའི་རྣམ་པ་ལས་དེར་སྒྲོ་བཏགས་པའི་བློ་ཉིད་འབྱུང་བ་སྔར་བཤད་པ་བཞིན་ནོ། །དེས་ན་རང་གི་སྡེ་པ་ཁ་ཅིག་དོན་དམ་པར་སྒྲའི་བརྗོད་བྱ་ཡོད་དེ། ཤེས་པའི་རྣམ་པ་དེ་ཙམ་ཞིག་ནི་བུམ་པ་ཞེས་པའི་མཉན་པས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེས་དོན་ལྟོ་ལྡིར་བའི་དངོས་པོ་རང་མཚན་གྱི་ཆ་གང་ཞིག་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཏེ། ནང་གི་བློ་རྫས་དེ་ཙམ་བརྗོད་བྱར་བྱེད་པའི་བུམ་པ་ཞེས་ནམ་བརྗོད་པ་ན་སྣང་བརྟག་གཅིག་ཏུ་མི་འཁྲུལ་བར་བློ་སྣང་ཙམ་པོ་དེ་ལ་གོ་བ་ཞིག་ན། རང་སེམས་ཀྱི་ཉམས་མྱོང་བརྗོད་པ་ཙམ་ལས་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཆུ་སྐྱོར་བའི་དངོས་པོ་ལེན་པ་སོགས་ལ་མི་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ཕྱི་རོལ་གྱི་བུམ་པ་དེ་དེའི་མིང་གིས་མ་རྟོགས་ན་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་དེ་ཤེས་པར་བྱེད་པའི་དོན་ནམ་ཆེད་དུ་སྦྱར་བ་ཅན་གྱི་བརྡ་བྱེད་པ་ནི་དོན་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། མངོན་འདོད་ཀྱི་བརྗོད་བྱ་དེ་ལ་ནམ་ཡང་མི་གོ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འཁྲུལ་ནས་འཇུག་གོ་ཞེ་ན་དོན་དམ་པར་བརྗོད་བྱ་མ་ཡིན་ཏེ་ཐ་སྙད་དུ་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་སྒྲ་འདི་དག་གིས་དོན་གོ་བ་ཙམ་ནི་འཇིག་རྟེན་ན་མྱོང་བས་གྲུབ་པ་ཡིན་ལ། རྗོད་བྱེད་ཀྱི་སྒྲས་ཕྱི་རོལ་དོན་གྱི་ཆ་དག་ནི་ཅི་ཞིག་བརྗོད་པར་འདོད་ཅེས་འདྲི་བ་དེ་ལ་དོན་དེའི་དེ་མིན་གཞན་སེལ་བའི་ཆ་དེ་ཙམ་བརྗོད་པ་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། དོན་རང་མཚན་དངོས་དང་དེ་ལ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་རིགས་དང་ཤེས་པའི་རང་མཚན་གང་ཡང་བརྗོད་བྱར་མི་འཐད་ལ། རྗོད་བྱེད་ཀྱི་སྒྲས་དེ་མིན་བསལ་བ་ཙམ་གོ་བར་བྱེད་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང་བུམ་སྒྲས་བུམ་མིན་བཅད་པས་བུམ་པ་ཙམ་གྱི་ལྡོག་པ་སྟོན་ལ་བུམ་མིན་བཅད་པ་དོན་ལ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཞེན་པའི་དབང་ གིས་རང་མཚན་བརྗོད་བྱར་འགྲོ་བའང་རྣམ་བཅད་ཀྱི་གནད་འདི་ལ་མཐར་ཐུག་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་དཔྱད་ན་ཕྱི་དོན་རྐྱང་པ་དང་ནང་གི་བློ་རྣམ་ཡན་གར་བ་རེ་རེ་བརྗོད་བྱ་ཡིན་ན་བརྡ་དོན་གྲུབ་པ་མི་སྲིད་ལ། དེ་གཉིས་ལས་ཐ་དད་པའི་བརྗོད་བྱ་དེ་ནི་གཞན་ཕུང་གསུམ་པ་ཡང་མི་སྲིད་མོད། ཤིང་སྒྲས་ཤིང་མིན་ལས་ལོག་ཙམ་གྱི་གཞན་སེལ་བརྗོད་དོ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དངོས་པོ་ལ་དེ་མིན་གཅོད་པ་ཙམ་འདི་གོ་བྱ་ཡིན་པར་གྲུབ་བོ། །དེ་ཡང་ཐ་སྙད་དུ་ཡིན་གྱི་དོན་དམ་པར་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཙམ་དུ་མ་ཟད་སྤྱི་ཞེས་པ་ཡང་གཞན་སེལ་དེ་ལ་མཐར་ཐུག་སྟེ། ལེགས་པར་དཔྱད་ན་རྟོག་པས་བཟུང་བའི་རྣམ་པ་དེ་ཡང་ཕྱི་དོན་ལ་མེད་ན་དེ་བརྗོད་པ་ནི་ཅི་ལྟར་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ལ་བརྟེན་པའམ་འབྲེལ་བ་ཡིན་ཏེ་དོན་ལ་འབྲེལ་བ་གང་ཡང་མེད་དོ། །གསལ་བ་ཀུན་ལ་མཚུངས་པར་འཇུག་པའམ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཅན་གྱི་སྒྲས་བརྗོད་བྱ་ཁྱད་པར་རྣམས་ལ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཅན་དེ་ནི་གང་ཡིན་ཞེས་དཔྱད་ན། གཞན་དག་ནི་སྤྱི་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་པར་འདོད་ཀྱང་དེ་ནི་མི་སྲིད་ལ་དོན་གསལ་བ་རྣམས་ཕན་ཚུན་འདྲ་བ་ཅན་གྱི་དངོས་པོར་གནས་པ་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་དེའི་འབྲས་བུ་རིགས་གཅིག་ཏུ་རྟོགས་པའི་སྤྱི་བློ་སྐྱེས་པའི་རྟོག་ཡུལ་གྱི་སྣང་བ་དེ་ཙམ་ཡིན་པར་གྲུབ་ལ། དེ་འདྲའི་བློ་སྣང་དེ་ནི་ཡུལ་དོན་གྱི་དངོས་པོ་དེ་དག་མཐོང་ཞིང་གོམས་པ་མཐུ་བརྟས་པས་སྤྲུལ་པ་ཙམ་དུ་གྱུར་པ་དེའང་དོན་དམ་པར་གསལ་བ་རྣམས་ལ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་པ་ཅན་ཡིན་ཏེ། རང་གི་ནང་གི་བློ་ལས་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དོན་གཞན་ལ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་བརྟགས་ཤིང་དཔྱད་ནས་སྣང་བརྟག་ཕྱེ་ན་སྤྱི་དང་བརྗོད་བྱའི་དངོས་པོ་རང་མཚན་པ་གང་ཡང་མི་འགྲུབ་བོ། །གཉིས་པ། དོན་རང་མཚན་དེ་ཡི་ དངོས་པོར་སྒྲོ༷་བཏགས་པའི་རྟོག་ཡུལ་དེ་ཉིད་རྟོགས་པ་ཡིས་དོན་དེ་ཉིད་གཞན་ཀུན་ལས་བཟློག་པ་ཡིན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཕྱིར་ཡང་ལོག་ལྡོག་གཅིག་གིས་གཅིག་གྲུབ་ཅིང་བློ་ངོར་སྣང་བརྟག་བསྲེས་པ་དེ་ཡི་དབང་དུ་བྱས་ནས་སྒྲ་དོན་ནམ་སྒྲས་བརྗོད་བྱ་གང་ཡིན་ཞེས་དཔྱད་པའི་སྐབས་སུ་རྟོག་པའི་སྣང་ཡུལ་དེ་ཉིད་ཡིན་པར་འདོད་ཅེས་བརྗོད་པ་དང་གཞན་སེལ་བརྗོད་བྱ་ཡིན་ཞེས་པ་ལ་ནི་འགལ་བ་མེད་དེ། སྤྱི་འཛིན་ཤེས་པ་གང་ཞིག་སྒྲ་ཡིས་ངེས་པར་སྤྲུལ་པ་དེ་དག་གཞན་ཀུན་ལས་ལོག་པར་སྣང་བ་ཉིད་ཀྱིས་ན་ཕྱི་རོལ་དོན་གྱི་ཆ་ལ་འདི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ལྟར་སྣང་བ་ཡིན་ཏེ། གཞན་ལས་ལོག་པ་ནི་དངོས་པོ་རང་རང་གི་ཆོས་ཉིད་ཡིན་པས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་བརྗོད་བྱ་དང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ལྟ་བུའི་གནད་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དོན་གྱི་
Chinese
當顯現的景象在思維的境地中存在時，便以「瓶」這個詞來指代它，由於名與義混雜而習以為常，因此，事物本身的特徵，正如「瓶」這個詞語的影響所知的那樣，此外，外在鼓脹的影像顯現，雖然不是自相的本質，但會將心識的顯現誤認為是那個境，並且這樣的顯現也是從先前體驗過那樣的境的習氣中產生的。如同自在天等，也是從體驗快樂等其他感受的狀態中，在那裡產生增益的念頭，如前所述。因此，如果自己宗派的某些人認為，在勝義諦中，語詞有其所詮釋的對象，僅僅是意識的狀態，就是通過聽到「瓶」這個詞來表達的，那麼，通過它又能理解鼓脹事物的哪個自相部分呢？當僅僅將內在的心識實質作為所詮釋的對象來表達「瓶」這個詞時，如果不將其誤認為是單一的顯現，而是理解為僅僅是心識的顯現，那麼，除了表達自己內心的體驗之外，就不會涉及取用外在盛水的物體等。如果不能通過那個名稱來理解外在的瓶子，那麼為了理解外在事物而特意使用的符號就會變得毫無意義，因為永遠無法理解所期望的表達對象。如果因為迷惑而產生作用，那就不是勝義諦的表達對象，而是變成了世俗諦。因此，僅僅通過這些語詞來理解意義，是在世間通過經驗而成立的。如果要問，表達的語詞想要表達外在事物的哪些部分，那麼就應該回答說，僅僅表達了那個事物排除其他非該事物的方面。因為事物的自相實體以及與之相關的種類和意識的自相，都不適合作為表達的對象，而表達的語詞只能夠理解排除非該事物的方面。也就是說，通過「瓶」這個詞語排除非瓶，從而顯示了僅僅是瓶子的特徵，而排除非瓶在事物上是存在的。因此，由於執著的影響，自相成為表達的對象，最終也歸結於這種區分的方式。如果這樣分析，那麼外在的單純事物和內在的心識顯現，各自獨立
English
When such an appearance exists in the realm of thought, it is designated by the term "vase." Because name and meaning are mixed and become habitual, the characteristics of the object itself, as known through the influence of the word "vase," are such that, in addition, the appearance of an external, bulging image, although not the nature of self-character, leads to mistaking the mental appearance for that very object. And such an appearance also arises from the imprints of previously experiencing such an object. Similarly, the chief one, etc., also arises from the state of experiencing other feelings such as happiness, etc., where the mind itself imputes, as previously explained. Therefore, if some of one's own school assert that, in ultimate truth, words have objects to be expressed, and that merely the state of consciousness is what is expressed by hearing the word "vase," then what aspect of the self-character of the bulging object is understood by it? When the word "vase" is expressed, taking only the inner mental substance as the object to be expressed, if one does not mistake it for a single appearance but understands it as merely a mental appearance, then, apart from expressing one's own mental experience, it will not involve taking external objects such as water-carrying vessels. If the external vase is not understood by that name, then the symbol specifically used to understand the external object becomes meaningless, because the intended object of expression is never understood. If it functions through confusion, then it is not an object of expression in ultimate truth but becomes conventional truth. Therefore, merely understanding the meaning through these words is established in the world through experience. If one asks what aspects of the external object the expressing word intends to express, then one should answer that it expresses only the aspect of excluding what is other than that object. Because the self-characterized entity of the object, as well as the class and self-character of consciousness that follow it, are not suitable as objects of expression, and the expressing word can only understand the aspect of excluding what is not that object. That is, by the word "vase" excluding what is not a vase, it shows only the characteristic of the vase, and the exclusion of what is not a vase exists in reality. Therefore, due to the influence of attachment, the self-character becomes an object of expression, which ultimately culminates in this mode of distinction. If analyzed in this way, then external, simple objects and internal mental appearances, each independently
Chinese
如果说是能表达的，那么语词的意义就不可能成立。如果能表达的与那二者相异，那么作为其他堆积的第三者也是不可能的。说“木”这个声音表达的是仅仅与非木相违背的排除他者的意义，也就是说，仅仅遮断事物不是那个东西，这被认为是能理解的。但那也只是名言上是，胜义上不是。不仅如此，总的来说，所谓的“总”最终也是排除他者。如果好好分析，如果由分别念所执取的形象在外境上不存在，那么表达它又怎么能依赖或关联于外面的事物呢？实际上没有任何关联。如果考察普遍适用于一切显现或者随同的声音，那么随同于所表达的特殊事物的是什么呢？有些人认为那是所谓的“总”，但那是不可能的，因为显现的事物安住在相互相似的事物上，依靠它，就会产生将它的结果理解为同一类别的总的意识，这被认为是分别念的对境的显现。而那样的意识显现，是因为见到并习惯了外境的事物，力量增长而仅仅变成幻化，那在胜义上与显现的事物没有丝毫的随同性。因为与自己内在的意识没有差别，所以不会变成随同于其他事物。这样考察分析，如果区分显现和考察，那么总和所表达的事物的自相都不能成立。第二，那个自相的事物， 以事物为基础的假立的分别念的对境，通过认识它，因为以将那个事物与所有其他事物相违背的方式来认识，所以也是相反相成，在意识中混合显现和考察，在这种情况下，在考察声音的意义或者声音所表达的是什么时，与说认为是分别念的显现对境和说排除他者的意义是可以表达的，这二者之间没有矛盾。因为凡是总执的意识，声音必定会幻化出那些与所有其他事物相违背的显现，所以似乎随同于外境事物的一部分。因为与他者相违背是事物各自的法性，所以是随同。这样，所有像能表达的和随同一样的要点也是事物的
English
If it is said to be expressible, then the meaning of words cannot be established. If the expressible is different from those two, then it is impossible for it to be a third entity of other aggregates. It is said that the sound "wood" expresses the exclusion of others, which is merely contrary to non-wood, that is, merely cutting off that the thing is not that, this is considered to be understandable. But that is only nominally, not ultimately. Not only that, but in general, the so-called "general" ultimately is also the exclusion of others. If analyzed well, if the image grasped by conceptual thought does not exist in the external object, then how can expressing it rely on or be related to external things? In reality, there is no connection at all. If we examine the sound that applies equally to all appearances or follows, then what follows the expressed particular things? Some people think that it is the so-called "general," but that is impossible, because the appearing things reside in mutually similar things, and relying on it, there will arise a general consciousness that understands its result as the same category, which is considered to be merely the appearance of the object of conceptual thought. And such a mental appearance is because seeing and being accustomed to external objects, the power increases and it merely becomes a transformation, which in reality has no following with the appearing things. Because there is no difference from one's own inner consciousness, it will not become following other things. Thus, examining and analyzing, if we distinguish appearance and examination, then neither the general nor the self-character of the expressed thing can be established. Second, that self-character thing, The object of conceptual thought that is falsely established on the basis of things, by recognizing it, because it is recognized in a way that contradicts that thing with all other things, so it is also contradictory and complementary, and in the mind, appearance and examination are mixed. In this case, when examining the meaning of the sound or what the sound expresses, there is no contradiction between saying that it is considered to be the object of appearance of conceptual thought and saying that the meaning of excluding others can be expressed. Because all general-holding consciousness, the sound must transform those appearances that contradict all other things, so it seems to follow a part of the external object. Because contradicting others is the nature of each thing, it is following. Thus, all the key points like the expressible and the following are also the things'